T.C. ANKARA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2018/540 Esas - 2021/618
TÜRK MİLLETİ ADINA
YARGILAMA YETKİSİNİ KULLANAN
T.C.
ANKARA
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2018/540 Esas
KARAR NO: 2021/618
HAKİM: ....
KATİP: ....
DAVACI : ....
VEKİLLERİ: ....
DAVALILAR :...
DAVA: Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 16/07/2018
KARAR TARİHİ: 19/10/2021
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 11/11/2021
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı Genel Müdürlüğün 233 sayılı KHK kapsamında kurulmluş bir kamu iktisadi kuruluşu olduğu ve davacı Genel Müdürlüğün hizmet binası ile işletmekte olduğu havalimanlarında ihtiyaç duyulan temizlik hizmetlerinin ihale yoluyla piyasadan temin edildiğini, bu kapsamda.... Havalimanı temizlik işlerinin 21/01/2000-31/03/2001 tarihleri arasında ... Tem.Hizm.A.Ş. 01/04/2001-30/06/2002 tarihleri arasında ... Servis Sos.Tem.Hiz.A.Ş., 01/07/2002-31/10/2003 tarihleri arasında ... İnş.Öz.Güv.Sis.San.Tic.Ltd.Şti., Öztürk İth.İhrc.San.Tic.Ltd.Şti. ve Ekip Güv.Dan.Ltd.Şti.ortak girişimine, 01/11/2003-31/08/2004 tarihleri arasında ... İlaçlama Dezenfektasyon Temizlik Gıda inş.Tur.Bilg.San.Taah.Tic.Ltd.Şti.(eski unvanı ... Oto inş.Elek.Gıda Ür.Güv.Tem.Hizi. ve İlaç San.Ltd.Şti.) 01/03/2006-31/12/2006ve 01/03/2008-15/03/2008 tarihleri arasında ... Tem.inş.Med.Mak.Sos.Hiz.Elekt.Özel Güv.Hiz.Sağl.Hiz.San.ve Tic.Ltd.Şti ve VIP Sağ. Hiz. Med. Ürün.İnş.Tem. Yem. Üret.Taş.Güv.Hiz.San. ve Tic.Ltd.Şti. (eski unvanı ... Sağ.Hiz.Med.Ürün.İnş.Tem.Yem.Üret.Taş.Güv.Hiz.San.ve Tic.Ltd.Şti.), 01/01/2007-01/06/2007tarihleriarasında ...-Alpay Temizlik Firması, 01/06/2007-29/02/2008tarihleriarasında Gelişim Tem. Güv.Sağ. Hiz. Yem.San. Ltd. Şti., 15/03/2008-31/08/2008tarihleriarasında ... Güv.Sis.Tem.Hiz.Mak.San.ve Tic.A.Ş., 01/09/2008-31/12/2009tarihleriarasında ... Müş.İnş.San. ve Tic.Ltd.Şti., 01/01/2010-05/07/2012tarihleriarasında...Grup Doğalgaz Tem.ilaç Bilg.Ağaç San.Taah.Tic.Ltd.Şti. ile ... Tem.Turz.Bilg.Gıd.Sist.San. ve Tic.Ltd.Şti., 01/01/2013-31/12/2014 tarihleri arasında...Org.Turz.Sağl.Rekl.İnş.Yemek Ürt.Bilg.Tem.Gıda İlaçl.Taah.Tic.Ltd.Şti., 01/01/2015-31/03/2015tarihleri arasında ... Tem.Bilg.Gıd.İnş.Tar.Paz.San. ve Tic.Ltd.Şti. ile ... End.Tem.İnş.Taah.Paz.San.Dış.Tic.Ltd.Şti., 01/04/2015-31/12/2016 tarihleri arasında ... İnş.Kayn.Loj.Karg. ve Tem.Hiz.İnş.San.ve Tic.Ltd.Şti. şirketlerine yaptırıldığını, davalı şirketlerin istihdam ettiği dava dışı işçinin kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, fazla mesai alacağı, ücret alacağı, yıllık ücretli izin alacağı, maaş kesintisi alacaklarının tahsili istemiyle açılan davanın kararın kesinleşmesiyle birlikte icra takibine konu edildiği ve davacının icra dosyasına 03/07/2017 tarihinde 10.788,45 TL ödeme yaptığı, davalılar ile imzalanmış olan sözleşme eki teknik şartnameye göre, yüklenicinin istihdam ettiği işçilerin İş Kanunu, SSK mevzuatı ve diğer kanun ve mevzuatlarla belirlenen uygulamalar, hak ve alacaklar bakımından muhatabın yüklenici olduğu, davacının sorumlu sayılmayacağının belirlendiğini, Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 2004/11-254 E. 2004/295 K. Sayılı ilamı gereğince de davalıların sorumlu olduklarını, bu nedenle davalılar ile yapılan sözleşme uyarınca dava dışı işçiye ödemek zorunda kalınan bedelin havalimanında çalıştığı dönem itibariyle davalı şirketlerin sorumluluğunda bulunan dönem için hesaplanan 10.788,45 TL'nin davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsiline, fazlaya ilişkin haklarının saklı tutulmasına, ayrı ayrı ödeme tarihlerinden itibaren avans faizi işletilmesine karar verilmesinin talep ettikleri anlaşılmıştır.
CEVAP:
Davalı taraf cevap dilekçesi sunmamıştır.
DELİLLER:
Hizmet sözleşmeleri, idari, teknik ve genel şartname, ticaret sicil kayıtları, SGK kayıtları, Ankara ...Mahkemesi'nin 2016/471 E. Sayılı dosyası, Ankara ... Müdürlüğünün 2017/7772 E. Sayılı dosyası, bilirkişi raporu, ek raporu ve tüm dosya kapsamı.
GEREKÇE:
Dava, taraflar arasında imzalanan hizmet sözleşmesinden kaynaklı rücuen tazminat istemine ilişkindir.
Hizmet alım sözleşmeleri; ihale şartları ile belirlenen işin sözleşmede kararlaştırılan bedel ile yapılmasının üstlenildiği sözleşmelerdir. Bu sözleşme türünde yüklenicinin edimi, hizmetin kendi işçisi ile yerine getirilmesi, işverenin edimi ise sözleşme bedelinin ödenmesidir. Sözleşme kapsamında yapılması gereken iş yüklenici işçisi tarafından yerine getirilecektir. İş aktinin yüklenici ile işçi arasında yapıldığı hususu ihtilaflı değildir. SGK kayıtları da bu hususu doğrulamaktadır. Hizmet alımı tip sözleşmelerinde işverenin, yüklenici tarafından çalıştırılan işçinin ücretinin ödenmesi, sosyal haklarının takibi gibi denetim dışında işçiye karşı bir sorumluluğu yoktur. İşveren ile yüklenicinin İş Kanunu’na göre işçiye karşı müteselsilen sorumlu olmasına rağmen rücu ilişkisinde taraflar arasında imzalanan sözleşmenin uygulanması sözleşme hukukunun en temel ilkelerindendir.
İşçilik alacakları işveren tarafından ödenen işçinin; yüklenici işçisi olması, sözleşme ücretine işçinin ücret ve sosyal haklarının dahil olması, işverenin işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair sözleşmede bir hüküm bulunmaması hususları nazara alındığında davacı işverenin işçiyi çalıştıran yüklenicilerden ödediği bedeli ve ferilerinin tamamını talep etme hakkı bulunduğunun kabulü gerekir.
Hizmet alım ihaleleri aynı yüklenici tarafından alındığı gibi, değişik yükleniciler tarafından da alınabilmektedir. Bu halde işyeri devri suretiyle işçiler yeni yükleniciye devredildiği için hizmet akitleri kesintiye uğramadan devam etmekte ve işçilik alacakları da bu doğrultuda hesaplanmaktadır.
Yıllık izinler kullanılmadığı taktirde iş sözleşmesinin feshi ile ücrete dönüşmektedir. Sözleşmeyi feshedenin son yüklenici olduğu ve yıllık izinlerinde bu fesih ile ücrete dönüştüğü gözönüne alındığında yıllık izin ücretinden son yüklenici sorumlu olacaktır.
İşveren tarafından bu ödemelerin feri mahiyetinde yapılan ödemeler de ayrı esasla yüklenicilerden tahsil edilebilecektir.
Yapılan açıklamalar ışığında somut olay incelendiğinde, davacı DHMİ Genel Müdürlüğü'nün hizmet binası ile işletmekte olduğu hava liman ve meydanlarındaki temizlik hizmetlerinin ve bu kapsamda ... Hava Limanı'nın temizlik işlerinin davalı şirketlere verildiği, bu kapsamda hizmet alım sözleşmeleri düzenlendiği, davalı şirketler bünyesinde fiilen çalışan dava dışı işçi ... tarafından....Mahkemesi 2016/471 E. 2017/59 K. Sayılı kararı ile karar verildiği, buna istinaden Ankara ... Müdürlüğünün 2017/7772 E. Sayılı dosyası ile başlatılan icra takibi nedeniyle davacı tarafından asıl iş veren sıfatıyla icra takibi ile talep edilen alacak bakımından 03/07/2017 tarihinde 10.788,45-TL yıllık ücretli izin alacağı ile bunun fer'ileri ve yargılama giderleri yönünden ödeme yapıldığı, davacı tarafça söz konusu ödemenin dava dışı işçiyi fiilen çalıştıran davalı şirketlerden rücuen tahsilinin talep edildiği anlaşılmaktadır.
Mahkememizce belirlenen Nitelikli Hesap bilirkişisi ...tarafından düzenlenen 02/06/2021 tarihli bilirkişi raporu ile de belirlendiği üzere, davacı tarafın.... Havalimanlarında ihtiyaç duyulan temizlik hizmetlerini ihale yoluyla piyasadan temin ettiği ve.... Havalimanı temizlik işlerinin;
• 21.01,2000-31,03.2001 tarihleri arasında davalı ... Tem. Hizm. A.Ş.
• 01.04.2001-30.06.2002 tarihleri arasında ... Servis Sos. Tem. Hiz. A.Ş.
• 01.07.2002-31.10,2003 tarihleri arasında ... înş. Öztürk İth. İhr, Ve Ekip Güv. Dan. Ltd. Şti. ortak girişimi,
•01.11.2003-31.08.2004 tarihleri arasında ... Oto. İnş. Elek, Gıda Ür. Güv. Tem. Hiz. Ve îlaç San. Ltd. Şti. (yeni unvanı ... İlaçlama Dezenfektasyon Tem. Gıda İnş. Tur, Bilg. İşi. San. Taah. Tic. Ltd. Şti.),
• 01.03.2006-31.12.2006 ve 01.03.2008-15.03.2008 tarihleri arasında davalı ... Tem. Tic. Ltd. Şti. ve ... Tem Ltd. Şti(Yeni unvanı VIP Tic. Ltd. Şti.),
• 01.01.2007-01.06.2007 tarihleri arasında davalı ...,
• 01.06.2007-29.02.2008 tarihleri arasında davalı Gelişim Tem. Ltd. Şti.,
• 15.03.2008-31.08.2008 tarihleri arasında davalı ... Güv. Sis. Tem. Hiz. Mak. San.Tic. A.Ş.,
• 01.09.2008 -31.12.2009 tarihleri arasında ... Müş. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.,
• 01.01.2010-05.07.2012 tarihleri arasında...Grup Doğalgaz Tem. İlaç.Bilg. Ağaç San. Taah. Tic. Ltd. Şti. ile ... ... Tur Bilg. Gıda Güv. Sis. San. Ve Tic. Ltd. Şti.,
• 01.01.2013-31.12.2014 tarihleri arasında...Org. Turz. Sağl. Rekl, İnş. Yemek Ürt. Bilg. Tem. Gıda İlaçl. Taah. Tic. Ltd. Şti.,
• 01.01.2015-31.03.2015 tarihleri arasında ... Tem. Bilg. Gıd. İnş. Tar. Paz. San. Ve Tic. Ltd. Şti. İle ... End, Tem. înş. Taah. Paz. San. Dış. Tic. Ltd. Şti. ortak girişimi,
• 01.04.2015-31.12.2016 tarihleri arasında ... Ins. Kayn. Loj. Karg. Ve Tem. Hiz. İnş. San. Ve Tic. Ltd. Şti.
Tarafından yürütüldüğü anlaşılmaktadır.
Alınan SGK kayıtları ve diğer belgelere göre, dava dışı işçi ...'un davalı şirketlerden ... İnsan Kaynakları... Ltd. Şti. Nezdinde 01/04/2015 - 31/12/2016 tarihleri arasında işçi olarak fiilen çalıştığı, buna göre son işverenin adı geçen şirket olduğu anlaşılmaktadır.
Yukarıda yapılan açıklamalarda da belirtildiği üzere, işçinin hak etmiş olduğu yıllık izinlerin kullanılmadığı takdir de iş sözleşmesinin feshi ile ücrete dönüştüğü, sözleşmeyi feshedenin son yüklenici olduğu ve yıllık izinlerinde bu fesih ile ücrete dönüştüğü göz önüne alındığında, yıllık izin ücretinden son yüklenici olan ... İnsan Kaynakları... Ltd. Şti.'nin sorumlu olduğu sonuç ve kanaatine varılarak, davacı tarafından dava dışı işçiye yapılan yıllık izin ücreti asıl alacağı ve fer'ileri ile yargılama ve icra giderlerine yönelik toplam 10.788,45-TL bakımından adı geçen şirketin sorumlu olduğu, dava dışı işçinin fiilen çalıştığı önceki alt iş verenlerin sorumluluğunun bulunmadığı sonuç ve kanaatine varılarak, davanın davalı ... İnsan Kaynakları... Ltd. Şti. Bakımından kabulüne, diğer davalı şirketler yönünden ise reddine karar verilerek, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. (Yargıtay .... Hukuk Dairesi'nin 26/01/2021 Tarih ve 2019/2339 E. 2021/225 K. Sayılı Emsal Kararı).
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerekçeler uyarınca;
1-Davanın davalı ... İnsan Kaynakları...Ltd.Şti. Yönünden KABULÜ ile; toplam 10.788,45-TL'nin ödeme tarihi olan 03/07/2017 tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte son işveren olan davalı ... İnşaat... Ltd. Şti.nden alınarak davacıya VERİLMESİNE,
2-Diğer tüm davalılar yönünden davanın REDDİNE,
3-Alınması gereken 736,96-TL harçtan dava açılırken davacı tarafça peşin olarak yatırılan 184,24-TL'nin mahsubu ile bakiye 552,72-TL harcın davalı ... İnsan Kaynakları... Ltd. Şti.nden alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
4-Davacı tarafça yatırılan ve mahsup edilen 184,24-TL harcın davalı ... İnsan Kaynakları...Ltd. Şti.nden alınarak davacıya VERİLMESİNE,
5-Davacı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT hükümlerine göre belirlenen 4.080,00-TL vekalet ücretinin davalı ... İnsan Kaynakları... Ltd. Şti.nden alınarak davacıya VERİLMESİNE,
6-Davacı tarafça yapılan 2.712,00-TL yargılama giderinin davalı ... İnsan Kaynakları... Ltd. Şti.'nden alınarak davacıya VERİLMESİNE,
7-Taraflarca yatırılan gider avansından arta kalan kısmın karar kesinleştiğinde HMK 333. Maddesine uygun şekilde İADESİNE,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı davalı tarafın yokluğunda, kararın tebliği tarihinden itibaren 2 hafta içinde...Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 19/10/2021
Katip ....
E-imzalıdır
Hakim ....
E-imzalıdır