T.C. ANKARA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2020/590 Esas - 2021/879
TÜRK MİLLETİ ADINA
YARGILAMA YETKİSİNİ KULLANAN
T.C.
ANKARA
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2020/590 Esas
KARAR NO: 2021/879
HAKİM: ....
KATİP: ....
DAVACI : ....
DAVALI : ......
DAVA: İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 23/11/2020
KARAR TARİHİ: 24/12/2021
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin ZMMS poliçesi ile davalı şirketin sigortalayanı olduğunu, 04/01/2019 tarihinde davalı şirkete ait dava dışı Bahri Demirez'in sevk ve idaresindeki .... plakalı aracın karıştığı zincirleme trafik kazası neticesinde, ..... plakalı araçların hasar gördüğünü ve iş bu araçlarda oluşan toplamda 6886,00 TL hasar bedelinin taraflarınca ödendiğini, ayrıca .... plakalı araç için Ankara ... Müdürlüğü'nün 2019/13210 E.sayılı dosyasına 45029,48 TL ödendiğini, iş bu kazada davalı şirkete ait aracın olay yerini terk eden alkollü sürücüsü .... 'in kusurlu olduğunu, olay yerini zorunlu haller hariç olmak üzere terk etmenin ve kaza tespit tutanağının tam olarak düzenlenmesine mani olmanın müvekkili firmanın ödeyeceği hasar bedelini arttırdığından araç işleten ve sürücünün kusurlu olduklarını, alacağın tahsili amacı ile Ankara .... İcra Müdürlüğü'nün 2020/3002 Esas sayılı dosyası ile takip başlattıklarını, davalı yanın itirazı üzerine takibin durduğunu, açıklanan nedenlerle, fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydıyla Ankara .... İcra Müdürlüğü'nün 2020/3002 Esas sayılı dosyasına yapılan itirazın iptali ile 49.165,35 TL'nin işleyecek faizi ile birlikte tahsili ile yine %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve beyan etmiştir.
Davalı şirket tarafından verilen cevap dilekçesinde özetle; şirket adına kayıtlı .... plakalı araç sürücüsünün alkollü olmadığını ve alkollü olma ihtimalinin de olmadığını, sürücü... 'in şeker hastası olduğunu ve şekerinin aniden düşmesi neticesinde kapının yan cebinden su almak istediği sırada kazanın meydana geldiğini, yine araçtan çıkarken de düşerek yaralandığını, buna .... isimli şahsın da tanık olduğunu belirtilerek, açılan haksız davanın reddine karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.
Ankara ... Müdürlüğü'nün 2020/3002 Esas sayılı takip dosyası incelendiğinde; davacı alacaklı tarafından davalı borçlu aleyhine toplam 49.165,35 TL alacağın tahsili amacı ile ilamsız icra takibi başlatıldığı, davalı borçlunun yasal süre içerisinde borca ve ferilerine itiraz ettiği ve takibin durdurulduğu görülmüştür.
Kusur uzmanı ve makine mühendisi bilirkişi İbrahim Ütebey'e ait 10/11/2021 tarihli raporda özetle; davacı sigorta şirketine sigortalı, davalı şirketin de işleteni olduğu.... plakalı araç sürücüsü dava dışı .... 'in meydana gelen kazanın oluşumunda, 2918 KTK'nun 47/b., 52/a. 56/c. ve 84/d. maddeleri kural ihlallerini işlemiş olmakla %100 oranında kusurlu olduğu, ... plakalı araç sürücülerinin ise kazanın meydana gelmesinde izafe edilecek herhangi bir kural ihlalleri olmamakla kusursuz oldukları, ..... plakalı araçta meydana gelen hasar tutarının KDV dahil 31.313,44 TL olarak esas alınması gerektiği, 06 BB 4011 plakalı araçta meydana gelen hasar tutarının KDV dahil 3.060,00 TL olarak esas alınması gerektiği, dosya muhtevasına göre .... plakalı araç için davacı sigorta şirketi tarafından herhangi bir ödemenin ve icra takibinin yapılmadığının anlaşıldığı, bu bağlamda ...plakalı araç hasar giderim tutarlarının (31.313,44 TL + 3.060,00 TL) = 34.373,44 TL asıl alacak ve (540,48 TL + 306,34 TL) = 846.82 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 35.220,26 TL olarak hesaplandığı bildirilmiştir.
Dava, Karayolları Zorunlu Sorumluluk Sigortası kapsamında sigortalı aracın üçüncü kişilere verdiği zarar nedeniyle davacı tarafça yapılan ödemenin, Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarına göre sigortalıdan rücuen tahsili istemi ile başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali ve icra inkar tazminatı istemine ilişkindir.
Davalı adına trafikte kayıtlı aracın, davacı sigorta şirketi nezdinde ZMSS poliçesi ile sigortalı bulunduğu, poliçede sigortalının davalı olduğu, 04/01/2019 tarihinde meydana gelen trafik kazası neticesinde, dava dışı..... plakalı araçların hasar gördüğü, davalıya ait aracın sürücüsünün tespit edilemediği ve olay yerini terk ettiği, davacı sigorta şirketi olayda zarar gören araçların hasar bedelini karşıladıktan sonra, olay yeri terk sebebine dayanarak davalı sigortalısından rücuen tazminat istemiyle icra takibi başlattığı, davalının itirazı nedeniyle takibin durması üzerine iş bu itirazın iptali davası açılmıştır.
Sigorta sözleşmesine dayalı rücu davalarında, tarafların yükümlülüklerinin belirlenmesinde, taraflar arasındaki ilişkinin sözleşme ilişkisi olması nedeniyle, poliçe ve poliçenin tanzim tarihinde yürürlükte bulunan sigorta genel şartları nazara alınır.
Somut olayda, davacı ile davalı arasında tanzim edilen Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası 14/10/2018 tanzim tarihlidir. Bu nedenle rücu şartlarının belirlenmesinde 01.06.2015 tarihinde yürürlüğe giren Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının nazara alınması gereklidir.
Sigorta Genel Şartlarından Sigortanın, sigortalıya rücu hakkı "B.4. Zarar Görenlerin Haklarının Saklı Tutulması Ve Sigortanın Sigortalıya Rücu Hakkı" başlıklı maddesinde düzenlenmiş, ilgili madde "Sigorta sözleşmesinden veya sigorta sözleşmesine ilişkin kanun hükümlerinden doğan ve tazminat yükümlülüğünün kaldırılması veya miktarının azaltılması sonucunu doğuran haller zarar görene karşı ileri sürülemez.
Ödemede bulunan sigortacı, sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerine göre, tazminatın kaldırılmasını veya azaltılmasını sağlayabileceği oranda sigortalıya rücu edebilir.
Sigortalıya başlıca şu nedenlerle rücu edilir:
a) Tazminatı gerektiren olay, sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin kasti bir hareketi veya ağır kusuru sonucunda meydana gelmiş ise,
b) Tazminatı gerektiren olay, aracın ilgili mevzuat hükümlerine göre gereken ehliyet ameye sahip olmayan veya geçerliliğini yitirmiş sürücü sertifikasına sahip ya da ehliyetine geçici/sürekli el konulmuş kimseler tarafından sevk edilmesi veya trafik kurallarının ihlali sonucunda meydana gelmiş ise,
c) Aracın, uyuşturucu madde veya ilgili mevzuatta belirlenen seviyenin üzerinde alkollü içki almış kişilerce veya aynı mevzuatta alkollü içki alamayacağı belirtilen kişilerce alkollü içki alınmak suretiyle kullanılması sırasında meydana gelen zararlar,
ç) Tazminatı gerektiren olay, yolcu taşımaya ruhsatlı olmayan araçlarda yolcu taşınması veya yetkili makamlarca tespit edilmiş olan istiap haddinden fazla yolcu veya yük taşınması veya patlayıcı, parlayıcı ve tehlikeli maddeleri taşıma ruhsatı bulunmayan araçlarda, bu maddelerin parlama, tutuşma ve infilakı yüzünden meydana gelmiş ise,
d) Sigortalının rizikonun gerçekleşmesi halinde bu genel şartların B.1. maddesinde belirtilen yükümlülükleri yerine getirmemesinden dolayı zarar ve ziyan miktarında bir artış olursa,
e) Tazminatı gerektiren olayın aracın çalınması veya gasp edilmesi sonucunda olması halinde, çalınma veya gasp edilme olayında sigortalının kendisinin veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin kusurlu olduğu tespit edilirse,
f) Bedeni hasara neden olan trafik kazalarında sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin, tedavi veya yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitme, can güvenliği nedeniyle uzaklaşma gibi zorunlu haller hariç olmak üzere, olay yerini terk etmesi veya kaza tutanağı, alkol raporu vb. kazanın oluş koşullarına ilişkin gereken belgelerin düzenlenmesi yükümlülüğüne aykırı davranması halinde,
Sigortacı rücu sebeplerine dayanarak tazminat sürecini geciktiremez ve bu sebeplere dayalı bilgi ve belgeyi hak sahibinden talep edemez." denilerek, sigortacının sigortalıya rücu edebileceği durumlar belirlenmiştir. İlgili maddede sayılan rücu sebepleri birbirinden bağımsız sebepler olup, rücu sebeplerinden birinin bulunması halinde sigorta şirketi yapılan hasar ödemesinin rücuen tazminini sigortalısından talep edebilir.
Bu çerçevede, 01/06/2015 tarihinden önceki sigorta genel şartlarında olay yerini terk, kaza tutanağı ve alkol vb. belgelerin düzenlenmesi yükümlülüğüne aykırı davranılması rücu şartı olarak öngörülmemişken, ilgili maddenin (f) bendinde, belirli durumların haricinde olay yerinin terk edilmiş olması, kaza tutanağı ve alkol v.b. belgelerin düzenlenmesi yükümlülüğüne aykırı davranılması da, rücu şartı olarak düzenlemiştir. Genel Şartlar B4-f bendi kapsamında sigortanın, sigortalısına rücu edebilmesi için ilgili yükümlülüklerin yerine getirilmemesi yeterli olup, sigortacının, sigortalısına rücu için sürücünün alkollü olduğunu yahut kasti eyleminin varlığını kanıtlaması istenemez.
Sigorta genel şartları B4-f bendin kapsamında sigortalı, sürücünün olay yerini terk etmiş olması durumunda ancak;
-Bedeni hasara neden olan trafik kazalarında sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin, tedavi veya yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitmesi,
-Bedeni hasara neden olsun veya olmasın can güvenliği nedeniyle uzaklaşma gibi zorunlu hallerde, ilgili maddeden kaynaklanan sorumluluklardan kurtulur.
Davacının talebi genel şartlar "B4-f" maddesi gereğince sürücünün olay yerini terkine dayalı olup, ispat yükü davalıdadır. Davalı taraf ZMSS genel şartlarında öngörülen haklı sebeplerin varlığını ve haklı sebebe dayanılarak olay yerinin terk edildiğini somut şekilde ispatlayamamıştır.
Davacı tarafından, kazada hasarlanan iki ayrı araç malikinin zararları kapsamında açılan hasar dosyası, hasar kapsamında yapılan ödemeye ilişkin dekontlar dosyaya sunulmuş, hükme esas alınan bilirkişi heyetinden alınan rapor ve ek raporda, kazanın sigorta poliçesi kapsamında meydana geldiği, kazanın oluşumunda sigortalı araç sürücüsünün %100 oranında kusurlu olduğu, zarar gören araçlara kusur izafe edilemeyeceği belirtilmiş ve kaza nedeniyle zarar gören araçlarda meydana gelen zararlar belirlenmiştir. Davacı tarafça gerçek hasar giderimi olmayan yargılama giderlerinin de eklenerek icra takibi başlatıldığı görülmekle, davalı tarafın belirlenen gerçek zarar ile sorumlu olması nedeniyle, hasar bedelinin dışında olan yargılama giderine ilişkin talebin yerinde olmadığı kanaatine varılmış olup, bilirkişi raporunun oluşa, araçta meydana gelen hasarlara uygun olması karşısında rapor karar vermeye yeterli ve elverişli görülmüştür.
Bu açıklamalar çerçevesinde, davacı tarafından Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası ile sigortalanan, davalıya ait aracın, %100 kusurlu olarak çarpması neticesinde, dava dışı kişilere ait 06 NN 97, 06 BB 4011 plakalı araçların hasarlanmasına neden olduğu, davacı tarafından hasar bedelinin karşılandığı, araç sürücüsünün olay yerini terk ettiği, bu terkin genel şartlarda belirtilen haklı sebebe dayandığının davalı sigortalı tarafından ispatlanamadığı, davacının Sigorta Genel Şartları "B4-f" maddesi gereğince yapmış olduğu ödemeyi, davalı sigortalısından talebinde haklı olduğu, davacı sigorta şirketine sigortalı araç sürücüsünün olay yerini terk ettiği hususunun sabit olduğu, davacı sigorta şirketinin ödediği gerçek zarar bedelini davalı sigortalısına rücu şartlarının oluştuğu kanaatine varılmakla, hükme esas alınan bilirkişi kök ve ek raporu doğrultusunda davanın kısmen kabulüne karar verilmiş olup, takibe konu alacağın likit olmaması, alacağın varlığının tespitinin yargılamayı gerektirmesi gözetilerek, davacının icra inkar tazminatının isteminin reddi ile aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:
1-Davanın KISMEN KABULÜ İLE, Ankara ... Müdürlüğü'nün 2020/3002 esas sayılı takibe vaki itirazın 34.373,44 TL asıl alacak, 846,82 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 35.220,26 TL alacak yönünden iptaline, takibin 35.220,26 TL alacak üzerinden devamına, fazlaya ilişkin istemin reddine,
2-Davacının icra inkar tazminatı isteminin reddine,
3-Alınması gereken 2.405,89 TL harcın, peşin harç olarak alınan 593,80 TL harçtan mahsubu ile bakiye kalan 1.812,09 TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydedilmesine,
4-Davacı tarafından peşin olarak yatırılan 593,80 TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesaplanan 5.283,03 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı tarafından yapılan ve aşağıda dökümü gösterilen toplam 995,70 TL yargılama giderinin davanın kabul ve red oranına göre hesaplanan 713,21 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,bakiye kalan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
7-Davalı tarafça yapılan ve aşağıda dökümü gösterilen toplam 12,00 TL yargılama giderinin davanın kabul ve red oranına göre hesaplanan 3.41 TL'sinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, bakiye kalan kısmın davalı üzerinde bırakılmasına,
8-Taraflarca yatırılan ancak kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde taraflara iadesine,
9-6325 Sayılı Kanunun 18/4-14 maddesi gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanacak olan 1.320,00 TL arabuluculuk giderinin davanın kabul ve red oranına göre hesaplanan 945,51 TL'sinin davalıdan, bakiye kalan 374,49 TL'sinin davacıdan tahsili ile Hazineye irat kaydına, bu amaçla karar kesinleştiğinde iş bu karar eklenmek suretiyle ilgili vergi dairesine yazı yazılmasına,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda, kararın tebliği tarihinden itibaren 2 hafta içinde Ankara Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 24/12/2021
Katip....
¸
Hakim.....
¸
YARGILAMA GİDERİ DÖKÜMÜ:
DAVACI
Bilirkişi Ücreti: 750,00 TL
Posta Masrafı: 183,50 TL
Başvurma Harcı: 54,40 TL
Vekalet Harcı: 7,80 TL
DAVALI
Posta Masrafı: 12,00 TL