T.C. ANKARA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
YARGILEME YETKİSİNİ KULLANAN
T.C.
ANKARA
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2021/197 Esas
KARAR NO: 2021/490
HAKİM:... ...
KATİP: ... ...
DAVACI : ...
VEKİLİ: Av. ... - ...
DAVALILAR : 1...
2- ... - ...
VEKİLİ: Av. ... -...
DAVA: Tazminat (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 27/01/2016
KARAR TARİHİ: 06/09/2021
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 02/10/2021
DAVA:Davacı şirket vekili dava dilekçesinde özetle, müvekkili şirket ile davalı şirketlerden, dava dışı ... Demiryolu İnşaat . San. Tic. A.Ş- ... İnş. San. Tarm. Ve Hayv. Tic. A.Ş ortak girişimi ile yaptığı 06/07/2015 tarihli sözleşme gereği ihtiyacı olan ve Manisa ilinin Akhisar ilçesi sınırları içerisinde bulunan çalışma alanında kullanılmak üzere beton direk ve traversler için fiyat teklifi istediğini,
Davalı şirketlerin iş bu icaba 10/07/2015 tarihli fiyat teklifi ile cevap verdiklerini, müvekkili firma tarafından davalı şirket tarafından verilen fiyat teklifinin uygun bulunarak detayları belirtilmek kaydı ile beton direk ve traverslerin sipariş edildiğini, aradaki anlaşma uyarınca tutarın KDV dahil 38.123,00 TL olduğunu, söz konusu direk ve traverslerin davalıya ait Sakarya'da bulunan fabrikada üretilerek Akhisar'da bulunan müvekkilinin işverene ait çalışma sahasına teslim edildiğini,
Teslim sonrası direk ve traverslerin müvekkilinin dava dışı iş ortaklığı ile yaptığı sözleşme gereği belirlenen yerlere teknik şart ve şartnamelere uygun olarak dikildiğini ve sözleşmede kararlaştırılan bedelin 13/07/2015 -31/07/2015 tarihli EFT'ler ile ödendiğini, ancak direklerin neredeyse tamamının zemine monta edildikten ve tellerin geçirilmesinden kısa bir süre sonra esneyip eğildiğini yada göbek verdiğini, bu durumun davalı şirketlere 15/09/2015 ve 02/10/2015 tarihli ihtarnameler ile bildirildiğini ancak, davalı şirketlerin ihtarnamelere cevap vermediği gibi, teslim ettikleri direklerde ayıbı giderme yada yenisi ile değiştirme yoluna da gitmediklerini,
Teslime konu direk ve traverslerin üretim ve imalattan kaynaklı hatalı olduğunun söz konusu direk ve traverslerin teknik şart ve şartnamelere uygun olduğunu denetlemeye yetkili kurum olan ... Elektrik Dağıtım A.Ş tarafından da, 22/12/2015 yapılan kontrole dayalı olarak 25/12/2015 tarihli yazı ile tespit edildiğini,
Müvekkili şirketin hatalı imalat üretim nedeni ile, yaptığı imalatın geçici kabul tutanağını dava dışı işverenlerine onaylattıramadığını belirterek,
Ayıplı ifa nedeni ile müvekkilinin katlanmak zorunda kaldığı masraf, gider, menfi ve müspet zararlar nedeni ile fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile 5.000,00 TL maddi tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP:Davalılardan ...Müh.Elekt.İnş.San. Ve Tic.Ltd.Şti vekili sunulan cevap dilekçesinde özetle, taraflar arasındaki anlaşmaya uygun olarak müvekkili tarafından üretilen beton direk ve traverslerin davacıya süresi içerisinde nakliyesi de yapılarak sağlam bir şekilde teslim edildiğini, müvekkilinin imalatı üstlendiğini, direklerin montaj yükümlülüğünün davacı şirkete ait olduğunu, davacının göndermiş olduğu ihtarnameler üzerine müvekkili şirket elamanlarının yerinde yaptığı incelemeler sonucunda direklerin dikimlerinde hatalar olup, ara mesafelerin gereğinden fazla olduğunun gözlemlendiğini, bu anlamda projeye aykırılık bulunduğunu, direklerde imalat hatası bulunmayıp montaj hatasının bulunduğunu, bu hususun bilirkişi incelemesi ile anlaşılabileceğini belirterek davanın reddini dilemiştir.
CEVAP:Davalılardan ...'ne usulünce tebligat yapılmasına karşın yargılamaya katılmadığı gibi cevapta vermemiştir.
GEREKÇE:Dava, 10/07/2015 tarihli davacı ile üretici /yüklenici firma ...arasında davacının verdiği fiyat teklifindeki teknik özellikleri belirtilen beton direk ve traverslerin kararlaştırılan birim fiyatla imal edilip teslimi ile ilgili gerekli anlaşmanın sağlanması sonrasında, imalattan kaynaklı hataların mevcut olduğu iddiasına dayalı olarak oluştuğu öne sürülen davacı zararının tahsili istemine ilişkindir.
Taraflarca delil olarak dayanılan sözleşme, fiyat teklifi ve diğer belgeler dosyaya sunulmuş ayrıca yazılan müzekkereler temin olunmuştur.
Mahkememizce Akhisar .... Asliye Hukuk Mahkemesi aracılığı ile yerinde keşifte yaptırılmak sureti ile elektrik-elektronik mühendisi ve inşaat mühendisinden oluşturulan bilirkişi kurulundan 04/03/2017 tarihli rapor aldırılmıştır.
Bilirkişi kurulu raporunda, tarafların iddia ve savunması, aralarındaki anlaşma, direk ve traverslerin tespit anı itibari ile fiili durumu, mevzuat kapsamında teknik bilgilerde açıklanmak sureti ile sonuç olarak direklerin değişmesi gerektiği, bu haliyle direklerin traversler dışında imalat hatası nedeni ile farklı bir yerde kullanılamayacağı, maddi değerlerinin olmadığı, bu direklerin sökülerek yerine aynı özelliklerde ve hatalı olmayan direklerin montajlarının yapılması gerektiğinin, söz konusu işlerin yeniden yapılmasının toplam bedelinin de KDV hariç 36.903,60 TL olacağı bildirilmiştir.
Rapor taraflara tebliğ olunmuş, ek rapor alınmasını gerektirecek şekilde itiraz vuku bulmamıştır.
09/11/2017 tarihinde mahkememizce sözlü yargılama aşamasına geçilmiş, davacı vekilince ise 22/12/2017 tarihli dilekçe ile dava ıslah edilerek dava değeri 43.546,24 TL'ye yükseltilmiştir.
HMK'nun 177/1 maddesi uyarınca sözlü yargılama aşamasına geçildikten sonra, ıslah işlemi yapılamayacağı için, söz konusu işlem yok hükmünde sayılmıştır. x
Davalılardan ...Müh.Elekt.İnş.San. Ve Tic.Ltd.Şti'nin davacı tarafça sunulan 10/07/2015 tarihli fiyat teklifi başlıklı belgede sol üst köşede sadece ...Mühendislik olarak yer aldığı, cevap dilekçesi içeriğine göre imalatın bu firma tarafından yapıldığı keza imalattan kaynaklı faturalarında davacı şirkete yönelik olarak 08/08/2015 ve 25/07/2015 tarihinde düzenlendiği ve fatura bedellerinin 31/07/2015, 13/07/2015 tarihlerinde banka aracılığı ile davacı şirket tarafından EFT yolu ile ödendiği anlaşılmaktadır.
Diğer davalı şirket ... Tarafından usulünce yapılan tebligata rağmen davaya cevap verilmediği gibi özellikle 10/07/2015 tarihli fiyat teklifinde sadece sağ alt köşede yüklenici firma olarak adına yer verilmiş olup, söz konusu imalattan sorumlu olduğu, davacı ile aralarında geçerli bir sözleşmenin oluşturulduğu, dosya içeriği ile anlaşılamamakla bu davalı şirket yönünden açılan davanın reddi cihetine gidilmiştir.
Davalılardan ...Müh.Elekt.İnş.San. Ve Tic.Ltd.Şti aleyhine açılan davada ise, davacının iddiası, davalının savunması ve özellikle yapılan imalatların montajı sonrasında bizzat teknik bilirkişiler tarafından yerinde yapılan inceleme sonucu, yapılan imalatın niteliği, montajın şekli, söz konusu imalat ve montaja ilişkin teknik düzenlemeler bütün olarak gerekçeli ve denetime elverişli olarak değerlendirilmek sureti ile, düzenlenen bilirkişi raporu içeriği ile, davacı şirketin montajda kusurlu bulunmadığı, davalı şirketin yapmış olduğu imalat hatasından kaynaklı oluşan davacı zararının KDV hariç 36.903,60 TL olduğu anlaşılmakla, ve mahkememizce de bu yönde vicdani kanaat edinilmekle davanın kabulü cihetine gidilerek 5.000,00 TL'nin 27/01/2016 olan dava tarihinden itiberen işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, şeklinde 08/03/2018 tarihinde verilen kararın davacı vekili tarafından istinaf yoluna götürülmesi üzerine,
Ankara BAM ... Hukuk Dairesinin 2020/292 Esas, 2021/80 Karar sayılı, 28/01/2021 tarihli ilamı ile mahkememiz kararı,
Dava eser sözleşmesinden kaynaklanan tazminat istemine ilişkindir. Davacı iş sahibi, davalı ...Müh.Elekt.İnş.San. ve Tic.Ltd.Şti yüklenici, diğer davalı ... İnşaat. Ltd. Şti ise imalatçı firmadır. Mahkemece davalılardan... İnş. San. Ve Tic. Ltd. Şti. aleyhine açılan davanın reddine, diğer davalı .... Müh. Elekt. İnş. San. Ve Tic. Ltd. Şti. aleyhine açılan davanın dava dilekçesi ile talep edilen 5000,00 TL üzerinden kabulüne karar verilmiş olup, karar davacı vekilince istinaf edilmiştir.
İnceleme, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.
Dosya arasına sunulan teklif formu incelendiğinde , davalılardan .... Müh. Elekt. İnş. San. Ve Tic. Ltd. Şti.'nin davacının Manisa İli Akhisar ilçesinde bulunan çalışma alanına beton direk ve traversler monte edilmesi konusunda anlaştıkları, diğer davalının teklif formu altında üretici/ yüklenici firma olarak gösterildiği anlaşılmaktadır. Dosya kapsamından davalı .... Müh. Elekt. İnş. San. Ve Tic. Ltd. Şti.'nin diğer davalıya ürettirdiği malzemeleri davacı iş yerine monte ettiği görülmektedir. Davacı vekili davalı... Ltd. Şti.'nin davacıya teklif vermediğini, ancak direklerin bu davalı tarafça üretilmesi ve her iki şirket arasında organik bağ bulunması nedeniyle... şirketinin de sorumlu tutulması gerektiğini iddia etmektedir. Davacının istinaf dilekçesindeki söz konusu beyanı davalı ...'nin anlaşmanın tarafı olmadığını ortaya koymaktadır. Her iki şirketin ortakları arasında akrabalıklar olması, ayrı ayrı tüzel kişilikleri bulunan şirketlerin ticari faaliyetlerin birlikte yürütüldüğü manasına gelemez. Direklerde imalat hatasının bulunmuş olması davalı şirketler arasındaki iç ilişkide önem taşıyacaktır. Bu nedenle bu davalı hakkındaki davanın reddedilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.
Davacının ikinci istinaf sebebi incelendiğinde; dava dilekçesisi ile 5000.00 TL talep edilmiş olup, ıslah dilekçesi ile talep 43.546,24 TL'ye yükseltilmiştir. Mahkemece ıslahın süresi içerisinde yapılmadığı gerekçesi ile 5.00,00 TL tazminata hükmedilmiştir.
Kavram olarak ıslah; taraflardan birinin yapmış olduğu usul işleminin tamamen veya kısmen düzeltilmesidir (6100 sayılı HMK. m. 176). Islah müessesi, dava değiştirme, başka deyişle iddia ve müdafaanın değiştirilmesi veya genişletilmesi yasağını bertaraf eden bir imkandır. Zira bu suretle, aslında yasal itiraz ile karşılaşılabilecek olan herhangi bir taraf muamelesi, ıslah kurumu yardımı ile artık bu itirazı davet etmeksizin yapabilmektedir (Üstündağ S: Medeni Yargılama Hukuku, C.I.II.B.5, İstanbul 1992, s.534). Islah, mahkemeye yöneltilen tek taraflı ve açık bir irade beyanı olduğundan, yasal şartları yerine getirildiği takdirde karşı tarafın ya da mahkemenin kabulüne bağlı olmaksızın yapılabilir. İddia ve savunmayı değiştirme ya da genişletme sayılmayan hallerde veya karşı tarafın genişletme ve değiştirmeye rıza gösterdiği hallerde ıslaha başvurmaya gerek olmadığı açıktır. Davanın tamamen ıslahı mümkün olduğu gibi kısmen ıslahı da mümkündür. Ancak ıslahın yapılması zamanı bakımından Kanunda sınırlandırılmış ve HMK'nın "Islahın Zamanı ve Şekli" başlıklı 177. maddesinin 1. fıkrasında tahkikatın sona ermesine kadar ıslahın yapılabileceği düzenlenmiştir. Yine ıslahın sayısı da sınırlandırılmış ve HMK'nın 176. maddesinin 2. fıkrasında aynı davada, tarafların ancak bir kez ıslah yoluna başvurabilecekleri düzenleme altına alınmıştır.
6100 sayılı HMK ile yazılı yargılama usulünde ilk derece yargılaması beş aşamadan oluşmaktadır. Bunlar, davanın açılması ve karşılıklı dilekçelerin verilmesi, ön inceleme, tahkikat, tahkikatın sona ermesi ve sözlü yargılama ile hükümdür. Davanın açılması üzerine dilekçelerin karşılıklı verilmesinden sonra ön inceleme yapılır. Ön incelemede öncelikle dava şartları (HMK md.114-115) ve ilk itirazlar incelenir (HMK.md.116-117). Dava şartları mevcutsa ve ilk itirazlar yerinde değilse iddia ve savunma içinden tarafların uyuşmazlık noktalarının neler olduğu belirlenir. Taraflar ön inceleme duruşmasında sulhe teşvik edilir. Ön inceleme duruşmasından sonra mahkemece hak düşürücü süreler ve zamanaşımı hakkında itiraz ve def’iler incelenerek karara bağlanır (HMK.md.142). Mahkeme ön inceleme aşamasından sonra tahkikat işlemine gerek olmaması halinde nihai bir karar verebilir (HMK.md.138-142). Ancak mahkemenin ön inceleme aşamasında nihai karar verebilmesi için dava şartlarından birinin bulunmaması, ilk itirazların yerinde olması, hak düşürücü sürenin geçmiş olması veya zamanaşımı def’inin dinlenebilir olması gerekir. Mahkemece bu nedenler dışında işin esasına girilerek delillerin değerlendirilmesi sonucu bir karar verilecekse, HMK.nun 143 ve devamı maddeleri uyarınca tahkikat aşamasına geçilmesi ve özellikle HMK.nun 147.maddesi uyarınca taraflar tahkikat için duruşmaya davet edilmeli, tarafların tahkikatın tümü hakkındaki açıklamalarından sonra, tahkikatı gerektiren bir husus kalmadığı durumda, tahkikatın bittiği taraflara tefhim edilmeli (HMK md.184), mahkemece, tahkikatın bitiminden sonra sözlü yargılama ve hüküm için tayin olunacak gün ve saatte mahkemede hazır bulunmalarını sağlamak amacıyla iki yanı davet etmeli ve davetiyeye belirlenen gün ve saatte mahkemede hazır bulunmadıkları takdirde yokluklarında hüküm verileceği hususu bildirilmeli, sözlü yargılamada ise taraflara son sözleri sorulup, hüküm verilmelidir (HMK.md.186). 6100 sayılı HMK.ile öngörülen yargılama kesitlerine kanunda belirtilen sebepler dışında uyulmadan karar verilemez.
Somut uyuşmazlıkta, mahkemece 09.11.2017 günlü duruşma oturumunda tahkikatın bittiği tefhim edilmeden (HMK.md.184) ve sözlü yargılama ve hüküm için tayin olacak gün ve saatte mahkemede hazır bulunulması amacı ile davet hususu (HMK.md.186) yerine getirilmeden, davacı vekilince 22/12/2017 tarihinde sunulan ıslah dilekçesinin, 22/02/2018 tarihli oturumda yok sayılmasına karar verilmesi, HMK'nın yukarıda bahsedilen 184 ve 186 maddeleri hükümlerine aykırı olmuştur. Mahkemece ıslah dilekçesi HMK'nın 177 maddesi uyarınca davalılara tebliğ edilerek, ıslah dilekçesine karşı beyanların bildirilmesinin istenilmesi dosya kapsamına göre bir karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde karar verilmesi isabetsiz olmuştur.
Gerekçesi ile mahkememiz kararı kaldırılmıştır.
Dosyanın mahkememize iadesi sonrasında taraflara ayrı ayrı tebligat çıkarılarak taraf teşkili yapılmış, davalılar vekilince sunulan 24/06/2021 tarihli dilekçe ile taraflarına vekalet ücreti de takdir edilerek yokluklarında karar verilmesi istenilmiş, ıslah dilekçesi davalılar vekiline tebliğ edilmiş, ıslah dilekçesine karşı beyanda bulunulmamış olup,
İlk karardan önce sunulan dava değerinin yükseltilmesi ile ilgili ıslah dilekçesinin, her iki davalı yönünden Ankara BAM ... Hukuk Dairesinin kaldırma ilamının içeriği de dikkate alınarak, davalılar müşterek vekiline tebliğ edildiği de dikkate alınarak, mahkememizin yukarıda yeniden yazılan önceki gerekçeli kararı kapsamında, yine kaldırma kararı içeriği de gözetilerek davalılardan... İnşaat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi aleyhine açılan davanın reddine, davalılardan ...Mühendislik Elektrik İnşaat Sanayi ve Ticaret Limitede Şirketine açılan davanın ise kabulü cihetine gidilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Yukarıda açıklanan gerekçe uyarınca,
1- DAVALILARDAN... İNŞAAT SANAYİ VE TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ ALEYHİNE AÇILAN DAVADA,
DAVANIN REDDİNE
A-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirmiş bulunduğundan AAÜT uyarınca belirlenen 6.461,01 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-DAVALILARDAN ...MÜHENDİSLİK ELEKTİRİK İNŞAAT SANAYİ TİCARET LİMİTED ALEYHİNE AÇILAN DAVADA,
DAVANIN KABULÜ İLE
43.546,24 TL'nin (5.000,00 TL bölümüne 04/02/2016 olan dava tarihinden, 38.546,24 TL'lik bölümüne 22/12/2017 olan ıslah tarihinden itibaren) avans faizi uygulanmak sureti ile davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
A-Alınması gerekli 2.974,64 TL harçtan peşin alınan 745,39 TL harcın mahsubu ile bakiye 2.229,25 TL harcın davalıdan alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
B-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirmiş bulunduğundan AAÜT uyarınca belirlenen 6.461,01 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
C-Davacı tarafından yapılan 2.139,98 TL ( ilk yargılama gideri, posta gideri vs olmak üzere) yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
D-Davacı tarafından yatırılan 745,39 TL peşin harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, kararın tebliği tarihinden itibaren 2 hafta içinde Ankara Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı 06/09/2021
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır