T.C. ... 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2022/376 Esas - 2025/340
TÜRK MİLLETİ ADINA
YARGILAMA YETKİSİNİ KULLANAN
T.C.
...
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2022/376 Esas
KARAR NO : 2025/340
.............
.....................
.......................
DAVA : Banka Teminat Mektubunun İadesi Ve Depo Edilmesi (Tahsil İstemli)
DAVA TARİHİ : 18/05/2022
KARAR TARİHİ : 03/06/2025
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 27/06/2025
Mahkememizde görülmekte olan Banka Teminat Mektubunun İadesi Ve Depo Edilmesi (Tahsil İstemli) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin davalı idare tarafından ihale edilen "... ... Roket ve Patlayıcı Fabrikası Müdürlüğü Isı Sistemi İyileştirilmesi ve Yenilenmesi Yapım İşine Ait Mimarlık ve Mühendislik Projeleri ile İhale Dökümanı Hazırlanması Danışmanlık Hİzmeti Alımı İşi " nin yüklenicisi olduğunu, taraflar arasında 22/04/2020 tarihinde sözleşme imzalandığını, "İş yeri teslim tutanağı"nın 22/04/2020 tarihinde düzenlenerek müvekkili şirkete yer teslimi yapıldığını, davalı idarenin taahhüdünü yerine getiremeyeceği gerekçesiyle müvekkili şirket ile imzalanan sözleşmeyi 15/01/2021 tarihinde feshettiğini, müvekkili şirketin verdiği teminat mektubunun nakde çevrilerek irat kaydedilmesine karar verildiğini, idareden kaynaklanan nedenlerden, pandemiden kaynaklı olarak müvekkili şirket uhdesindeki işi zamanında bitiremediğini, bu sebeplerle müvekkili şirket ile imzalanan sözleşmenin davalı idare tarafından haksız ve hukuka aykırı olarak feshedildiğinin tespiti ile nakde çevrilen teminat mektubunun bedelinin yapılan işlere ilişkin ödenmeyen hakediş bedellerinin davalı idare tarafından müvekkili şirkete ödenmesi ve söz konusu haksız ve hukuka aykırı fesih işlemi nedeniyle müvekkili şirketin uğradığı menfi - müspet zararların davalı idare tarafından tanzim edilmesi gerektiğini, haksız olarak nakde çevrilen 500,00 TL'lik teminat mektubunun nakde çevrilme tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalı idareden alınarak müvekkili şirkete ödenmesine, yapılan fazla imalatlarla birlikte yapılan tüm iş ve imalatlar bedeli için belirsiz alacak olmak kaydıyla 500,00 TL alacağın sözleşmeye göre hak kazanıldığı tarihten itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalı idareden alınarak müvekkili şirkete ödenmesine, sözleşmenin haksız olarak feshedilmesi nedeniyle uğranılan menfi ve müspet zararlar bedeli olarak belirsiz alacak olmak kaydıyla 500,00 TL'nin fesih tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile davalı idareden alınarak müvekkili şirkete ödenmesine karar verilmesini ve yargılama gideri ile vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini vekaleten arz ve talep etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Sözleşmenin müvekkili şirketin yazılı sözlü tüm uyarıları ve vermiş olduğu ek süreye rağmen davacı taraf işi bitiremeyeceğini bildirdiğinden 15/01/2021 tarih ve 8665 sayılı Makam Oluru ile İdaremizce sözleşme haklı sebeplere dayalı olarak feshedildiğini, işin uzamasının davacının basiretsizliğinin sonucu ortaya çıktığını, bu sürecinin uzamasının kamu yatırımını gecikmesine sebep olduğunu, ilgili iş sözleşmesinde süresi içerisinde iş programına uygun şekilde işin yürütülmesinin, uygulanmasının ve tamamlanmasının davacı şirketin sorumluluğunda olduğunu, müvekkili idarece belirtilen eksiklikler iddia edildiği gibi davacı tarafından yerine getirilmediğini, müvekkili idarenin davacının her talebine ivedilikle yanıt vermeye çalıştığını, meydana gelen tüm gecikmelerin davacının eksik ve hatalı işlem ve uygulamalarından kaynaklı olduğunu, tüm bu sebeplerle haksız ve hukuka aykırı davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini arz ve talep etmiştir.
DELİLLER:
Davaya konu sözleşme, keşif, bilirkişi raporu ve bilirkişi ek raporları ile tüm dosya kapsamı.
GEREKÇE:
Davanın, eser sözleşmesinden kaynaklanan alacak istemli olduğu, taraflar arasında 22/04/2020 tarihli ... ... Roket ve Patlayıcı Fabrikası Müdürlüğü Isı Sistemi İyileştirme ve Yenilenmesi yapım işine ait Mimarlık ve Mühendislik projeleri ile ihale dökümanı hazırlanması işi konulu eser sözleşmesinin imzalandığı hususunun taraflar arasında ihtilaflı olmadığı, ihtilafın sözleşmede belirlenen edimlerin taraflarca yerine getirilip getirilmediği, eksik bırakılan iş olup olmadığı, sözleşmenin davalı tarafça feshinin haklı nedene dayanıp dayanmadığı, dava dilekçesinde ayrıntıları açıklanan nedenler dolayısıyla davalı idare tarafından davacı tarafa yeterli süre verilip verilmediği, iş bu meydana gelen gecikmelerden hangi tarafın sorumlu olduğu, davacı tarafın 500,00 TL kısmi alacak olarak talep etmiş olduğu kesin teminat mektubu bedelinin iadesi, belirsiz alcak olarak açmış olduğu 500 TL, fazla imalatlar ile birlikte tüm iş ve imalat bedellerinin iadesi ve belirsiz alacak olarak açtığı 500 TL menfi ve müspet zararlarının iadesi taleplerinin yerinde olup olmadığı, noktasında olduğu anlaşılmaktadır.
Davacı tanıkları ..., ... , ... ve ...'a tebligat hazırlanarak mahkememizin 19/12/2022 tarihli duruşmasında dinlenmek üzere hazır oldukları görülmüş, davacıların duruşmadaki beyanlarına aşağıda yer verilmiştir.
Davacı tanığı ... (T.C: ...) duruşmadaki beyanında aynen : Ben dava dışı ... Mekanik isimli iş yerinde ... Mühendisi olarak 2020 Haziran yılından itibaren yaklaşık 1 yıl görev yaptım. Bu sebeple tarafları biliyorum. Davacı şirket davalıdan ... ... Roket ve Patlayıcı Fabrikası Genel Müdürlüğü Isı Sistemi İyileştirme ve Yenilenmesi Yapım işine ait mimarlık ve mühendislik projeleri ile ihale dokumanı hazırlanması işini üstlenmişti. Davacı firma üstlenmiş olduğu bu işin ''Mühendislik, ısıtma, soğutma, havalandırma, sıhhi tesisat vb. '' işlerini benim çalışmış olduğum ... Mekanik isimli firmaya taşere etti. Yazılı bir sözleşme olup olmadığını bilmiyorum. İdari işleri bilemiyorum. Sadece çalışanım. Benim çalıştığım firma üstlendiği işi tamamlamak üzere işe başladı. Süreç içerisinde ... Genel Müdürlüğü bizim üstlendiğimiz işinde ötesinde konuşulanın dışında işlerde yapılmasını talep etti. Talep edilen detaylar sürecin uzamasına yol açtı. Baştan planlamış olduğumuz takvimi sıkıştırdı. İyi niyetli bir şekilde süreci ve işi yürütmeye devam ettik. Defalarca gidip röleveler aldık, yanımızdaki yetkililerin gözetimi ve bilgisi dahilinde röleveler alınmıştır. Art niyetli olarak bizden küçük detaylar ileri sürülerek işin uzamasına yol açacak şekilde taleplerde bulundular. İşler iyice sıkıştıktan sonra bu sebeple belirlenen sürede yetişmeyecek hale geldi. Ben davalının süreci buraya doğru ittiğini düşünüyorum. Baştan konuşulan ve kararlaştırılan kapsam içinde kalınabilseydi zamanında iş tamamlanabilirdi. Sonuç olarak benim çalıştığım firma ile davacı arasındaki sözleşmenin ne şekilde olduğunu bilemiyorum. Davalının sürece neden bu şekilde katıldığını ve müdahale ettiğini de bilemiyorum. Bunlar idari işlemler olduğundan benim bir bilgim yoktur. Ben sadece alandaki yapılan işlerden söz ediyorum. Tüm süreçlerde benim birebir görüştüğüm fiilen irtibatta olduğum ve bizden ekstra konuşulan dışında iş talep eden ve zorluk çıkaran ve bu yüzden baştan planladığımız takvimin uzamasına ve işin zamanında yetiştirilememesine sebep olan kurum davalı ... idi. Kontrol süreci çok uzadı. Bu sebeple sözleşme fesh edildi. Fesih komisyonunda farklı bir kontrol atandı. Önceki komisyonun 200 günde tamamlayamadığı işlemleri 15 gün içinde tamamlandı ve geçici kabul yapıldı. Benim bilgim bundan ibarettir şeklinde beyanda bulunmuştur.
Davacı tanığı ... (T.C: 2.................) duruşmadaki beyanında aynen: Ben dava dışı ... Mekanik isimli iş yerinde kurucu ortak ve şirket müdürü olarak görev yapıyorum. Bu sebeple tarafları tanıyorum. Davacı şirketin davalıdan üstlendiği ve davaya konu olan ... Roket Patlayıcı Fabrikası Mimarlık Mühendislik projeleri ile ihale dokumanı hazırlanmasına ilişkin işin ... mühendisliğine ilişkin projelerinin hazırlanması işini ... Mekanik isimli firma üstlenmiştir. Arada yazılı bir sözleşme olduğunu hatırlamıyorum. Sözlü bir anlaşma var diye hatırlıyorum. Biz sürece başladığımızda Covid-19 pandemi süreci başlamıştı. Bütün kısıtlamalar ile karşılaştık ama yine de ekip olarak tüm önlemlerimizi alıp, takvim oluşturup, sahaya gidip tüm rölevelerimizi aldık ve gerekli projeleri hazırlayarak davacı firmaya teslim ettik. Davacı da davalı kuruma teslimi yapmıştır. Çalışmalarımız sırasında daha çok davalı idarenin yetkilileri ile birlikte süreci yürüttük. Alan çok büyük, 120'den fazla bina vardı. Aralarında da fazla mesafe vardı. Tek tek binaları gezip, ölçümleri yaptık. Çalıştığımız dönemde idarenin görevlisi ve fabrikanın ... mühendisi ... ... isimli kişi mihmandarlık yapmıştır. İdarenin görevlileri konuyla da çok ilgisi olmayan çok küçük detay eksiklikleri bulup, sürekli bunların yerine getirilmesini istiyordu. Biz iyi niyetli olarak sözleşme kapsamında işi taahhüt ettiğimiz şekilde bitirmek için elimizden geleni yaptık, biz bunları yaptıkça sürekli yeni yeni istekleri idare öne sürüyordu. İdarenin görevlisi ve bizim işimizin kontrolünü yapan ... isimli şahsa biz durumu anlatıp sözleşme kapsamında işi gereği gibi yaptığımızı söylesek de kendisi sürekli yeni eksiklikler bulup, bunu bize iletiyordu. Bizde kendisine biz işi tamamlayalım sonra tüm eksiklikleri tek listede belirtseniz iş daha çabuk sonuçlanır dememize rağmen sürekli tek tek yeni isteklerde bulunuyordu. Biz buna rağmen yapıp işi 3 defa teslimini gerçekleştirdik. Bu süreçler içerisinde bir çalışanımızda Covid-19 vakası yaşandı. İdarenin çalışanlarında da vakalar ortaya çıktı. Bu süreç en az 2 ay sürmüştür. Bu sebeple arada kopuklukta olmuştur. Biz teslim yaptıkça idare tarafından sürekli eksiklik yönünden geri dönüşler yapılmıştır. Bu süreç 6 aydan fazla sürmüştür. Röleve projeleri esasen söküm projesi olduğu için idarenin iddia ettiği kadar da çok detaylı projeler değildir. İdare bizden röleve projesinde yer almayacak olan basınç kaybı, ısı kaybı, proses hesapları, atıl halde duranların cihazların detaylarını istediler. 40 yıl önce sökülmüş atıl bekleyen üzerinde etiket vs hiçbir bilgisi olmayan cihazların dahi detaylarının proje de gösterilmesini istediler. Sıhhi tesisat projelerinin hazırlanmasını talep ettiler. Havalandırma kanallarının çizilmesini istediler. İdarenin istemiş olduğu ek bu işler ne davacı ile davalı arasındaki ne de davacı ile bizim aramızdaki sözleşmelerde yer almıyordu. Biz yine de elimizden geldiğince bunları yapmaya çalıştık. Biz fizibilite aşamasına geçmemiz gerektiğini söyledik. Sözlü olarak idarenin görevlileri geçebileceğimizi söylediler. Resmi sunumları yaptık. 1200 sayfadan fazla fizibilite raporu ve sunum hazırlayıp, 5-6 alternatif şekilde sunduk. Hali hazırı ve tüketim bedellerini sunduk, amortisman sürelerini hesapladık, sonuç olarak idarenin görevlileri bunların yetersiz olduğunu söylediler. Bizde üzerinde çalıştığımız tüm alternatifleri sunduğumuzu eğer idarenin bir alternatifi var ise bunları sunarlarsa çalışma alanını ve çerçeveyi daraltacağımızı ve sonuca daha rahat gidebileceğimizi söyledik. Bizim sunduğumuz alternatifleri kabul etmedikleri gibi kendileri de bir alternatif sunmamıştır. Röleve projelerini onaylatamadığımız için fizibilite raporlarını da kabul etmiyoruz dediler. İşin süresi bitti. Hak edilen süre uzatımını bize vermediler. Daha doğrusu biz kendi adımıza işi tamamlayıp davacıya teslim ettik. Esasen işi yürüttüğümüz sırada biz davacı ve davalı hep birlikte süreçler içerisinde yer aldığımız için her aşamadan benimde bilgim vardır. Bizim ile davacı arasında teslim hususunda bir sorun olmamıştır. Davacı ile davalı arasında teslimde sorun ortaya çıkmıştır. Davacı ile davalı arasındaki sözleşmenin fesih nedeni kararlaştırılan sürede işin teslim edilmemesi olarak idare tarafından gösterilmiştir. Oysa ki bana göre sözleşmenin feshi haksızdır. Yukarıda da belirttiğim üzere işi biz ve davacı sözleşmeye uygun şekilde hazırlayıp teslim etmiş olmamıza rağmen yukarıda belirttiğim nedenlerle idare haksız olarak işi teslimden kaçınmış, sürenin geçmesine sebebiyet vermiştir. Biz almış olduğumuz alt işi kendi adımıza teslim açısından çok uğraşıp sözleşmeye göre davacıya teslim ettik, bize göre idare tarafından işin kabul edilmesi gerekiyordu. İdare işi teslim almamak için haksız şekilde yukarıda belirttiğim gibi hareket etmiştir. Yukarıda belirttiğim şekilde işin uzamasına ve sürenin geçmesine sebep olmuştur. Sözleşme fesh edildikten sonra fesih komisyonu kurulmuştur. Yeni gelen kontrolör 15 gün içerisinde ufak tefek hususları düzeltip, değiştirip hemen onayları yapmıştır. Bu da idarenin fesihten önce davacıya ve bize karşı olan tavrını göstermektedir. Benim bilgim bundan ibarettir. dedi,
Davacı şirket temsilcisinin talebi üzerinde tanıktan soruldu: Biz sahayı üç defa tekrar gezip, incelemek zorunda kaldık. Alan çok büyüktü. İleri sürülen çok küçük detay hususların tespiti de proje ve sözleşme açısından önemli olmayan kabul edilebilir projede daha sonra dikkate alacağımız küçük küçük eksiklikler olmasına rağmen davalı idare sürekli bunların yeniden kontrolü ve yeniden incelenmesini talep ettiği için süreç uzadı. Hatta mihmandar dediğim ve işin resmi kontrolörü olan ... isimli şahısta bu durumdan rahatsız oldu diye hatırlıyorum. Benim bilgim bundan ibarettir şeklinde beyanda bulunmuştur.
Davacı tanığı ... (T.C: ...............) duruşmadaki beyanında aynen: Ben dava dışı ... Mimarlık Mühendislik isimli firmanın sahibiyim. Bu sebeple tarafları tanıyorum. Davacı firma ile yıllardır iş yaparız. Bu sebeple biliyorum. Davacının davalıdan üstlenmiş olduğu davaya konu işin mimari röleveye ilişkin proje işini davacı şirketten benim firmam üstlenmiştir. Davacı firma ile benim sahibi olduğum firma arasında sözlü anlaşma yapılmıştır. Biz işi davacı ile davalı arasındaki sözleşme ve şartnamedeki şartlara göre yaptık. İşi usulüne uygun bir şekilde tamamlayıp davacı firmaya teslim ettik. Biz sözleşmeyi yaptığımızda 60 tane binanın projesi bize verilmişti. Ancak zemine gidip baktığımızda binalarda birtakım eklentiler değişiklikler yapılmıştı. Bundan dolayı 60 binanın tamamını yeniden gezip inceleyip, projeye eklemeler yapmak zorunda kaldık. Tadilatlar değişiklikler yapılmış olmasına rağmen bunlar projeye işlenmemişti. Bunlarda bizim açımızdan beklenmeyen bir durum olarak ortaya çıkmıştır. Sözleşme de ve şartname de kararlaştırılanın dışında 6 binanın daha röleve projesinin yapılması bizden istendi. Sonra gerek yok dendi. Daha sonra idare tarafından yapılması istendi. Biz onları da yaptık. Bu da bizim için bir süre demekti. Misafirhane binası vardı. Orada pandemi nedeniyle gardiyanların kaldığını o binaya giremeyeceğimizi söylediler. Bizde bunu idareye yazılı olarak bildirdik. İdare 2 ay sonra bize girebileceğimizi söyledi. Bir katını yaptık, ikinci katına çıkarmadılar. Bir hafta sonra ikinci katı yapabildik. Bu şekilde süreler sürekli uzadı. Dinamit bölümüne ait binaların bulunduğu yer vardı. Oraya röleve almak için gittiğimizde şu anda imalat vardır. Giremezsiniz tehlikelidir bir hafta sonra gelin şeklinde söyleniyordu. Burası da 3 kmlik bir alana kurulu idi. 15 taneye binaya girebilmek için en az 2-3 gün zaman geçiyordu. Bu şekilde bir takım zorluklarla karşılaştığımız için süreç uzadı. İşin teslimi de bu şekilde uzadı. Ona rağmen biz işi tamamladık, teslim ettik. Sözleşmenin neden feshedildiğin bilemiyorum dedi.
Davalı vekilinin talebi üzerinde soruldu. Doğrudan ve sadece idare ile muhatap değildim. Benim muhatabım sözleşme ilişkim olan davacı idi. Onun vasıtasıyla karşılıklı olarak muhatap oluyorduk. Benim bilgim bundan ibarettir şeklinde beyanda bulunduğu anlaşılmıştır.
Davacı Tanığı ...: (TC kimlik No:................) duruşmadaki beyanında aynen: Ben dava dışı ... ... de ... Mühendisi olarak görev yaptım. Bu sebeple davayı biliyorum. Az önce dinlenen tanıklardan ... benimle aynı konumdadır. ...'te ... Mekanik şirketinin sahiplerindendir. Davacı ile davalı arasındaki işin bir kısmını çalışmış olduğum firma üstlenmiştir. Arada yazılı bir sözleşme olup olmadığını bilemiyorum. Davacı ile davalı arasındaki sözleşme ve şartname hükümlerine göre ... üstlendiği işi yapacaktı. Biz ... olarak üzerine düşen yükümlülükleri sözleşme ve şartnameye göre istenenden dahi fazlasını yaptık. Biz baş mühendis olan ... bey ile onun da direktifleri ve fazla detaya girmeden gerekli işlemleri yapın sözleri ve oluru ile 120 - 130 civarında binayı gezip dolaşıp, gerekli tespitleri yapıp, röleve projelerini hazırladık, yaptığımız iş taraflar arasındaki sözleşme ve şartnameye uygundu. Davalı idarenin genel müdürlüğündeki kontrolör ...'ın istekleri daha farklı şekilde gelişti. İki cihazı birbirine bağlayan en küçük kabloyu dahi ve bütün detayları ve her şeyiyle birlikte projede görmek istediğini söyledi. Çalışmayan kırılmış cihazların bile detayına kadar projede yer almasını istedi. Toplam da 3 kere bütün fabrikayı gezdik, fabrika belli zamanlarda üretim olan yerlere girmemize engel oldu. Alan çok büyük olduğu için gidip gelmemiz ve alanı incelememiz 1 aydan fazla sürüyordu. Bu sebeplerle süreç uzadı. Patlayıcı olan binalarda dahi proses ile ilgili hiçbir işlem olmayacak yerlerin projelerini dahi tekrar bize yaptırdılar. Bunlarda süreçlerin uzamasına yol açtı. Süre dolduğu için de davalı sözleşmeyi fesh etti. Bana göre fesih tamamen haksızdır. 1 aydan fazla süre korona nedeniyle tesisler kapatılmıştır. Çalışma yapılamamıştır. İdare tarafından tarafımızca sorulan sorulara ve hususlara cevap verilmemesi nedeniyle de uzamalar olmuştur. Buna müteakip istenen sürede iş yetişmemiştir. Sorumlusu bize göre idaredir dedi. Davalı vekilinin talebi üzerine soruldu: idareden talep etmiş olduğumuz kayıt ve belgelerin gecikmeli olarak 5 gün bir hafta içerisinde geldiği zamanlarda olmuştur. Bu sebeplerle süreç uzamıştır. Benim bilgim bundan ibarettir şeklinde beyanda bulunduğu görülmüştür.
Tanık beyanlarından sonra davanın eser sözleşmesinden kaynaklanan alacak istemli olması, davacı tarafın iddiaları ve davalı tarafın bu yöndeki savunmaları dikkate alınarak; dava konusu yerde 05/05/2023 günü saat 09:30'dan itibaren keşif yapılmasına karar verilmiş, bir ... mühendisi, bir mimar, bir inşaat mühendisi, bir mali müşavir, bir ihale mevzuatı alanında uzman nitelikli hesap bilirkişisi refakete alınarak keşif yapılmış, bilirkişi heyeti tarafından dosyaya sunulan 06/10/2023 tarihli raporda özetle; " ...Davacının süre uzatım taleplerinde haklı olduğu, davacı süre uzatım hususlarının tek tek değerlendirilmesi sonucu davacının talep edebileceği süre uzatım süresinin 102 gün olabileceği ve buna bağlı olarak iş bitim tarihinin 10.03.2021 olarak hesaplandığı ancak sözleşmenin bu tarihten önce 15.01.2021 tarihinde fesih edildiği, Davacının fesih tarihine kadar yapmış olduğu iş karşılığının sözleşme tutarları ile karşılığının KDV dahil 129.070,76.-TL hesaplandığı, (4614 fiziki GERÇEKLEŞMEYE GÖRE HESAPLANMIŞTIR) Yüklenicinin talep edebileceği süre uzatımları sonucu iş bitim tarihi az yukarıda heyetimiz tarafından 10.03.2021 olarak hesaplanmıştır. Hesaplanan süre uzatım hakkı olan 10.03.2021 tarihinden önce sözleşme 15.01.2021 tarihinde fesih edildiği için davacının(yüklenicinin) davalı tarafa verdiği 46.900,00 TL kesin teminat mektubundan alacaklı konumunda olacağı ve iadesinin gerekeceği, davacının talebi teminatın nakde çevrilme tarihinden itibaren faiz talebini de içerdiği, faizin nevine (kanuni faiz, ticari faiz) ilişkin değerlendirmenin sayın mahkemeye ait olduğunun değerlendirildiği, Davacının müsbet ve menfi zarar kalemlerinin çok çeşitli olabileceği, talebe bağlılık ilkesi gereği davacı taleplerinin netleştirilmesi, gerekçeleri ve dayanaklarını belirtilmesi gerektiği yönünden, bu aşamada herhangi bir hesaplama imkanı olamayacağı, değerlendirilmiştir. "
Rapora yönelik olarak taraf vekilleri itirazda bulunmuş, itirazları kabul edilerek dosyanın rapor alınan bilirkişi kuruluna tevdine karar verilmiş, taraf vekillerinin bilirkişi raporuna yönelik beyan ve itirazları ile tüm dosya kapsamı ve deliller değerlendirilmek suretiyle ek rapor alınmasına karar verilmiş, bilirkişi heyeti tarafından sunulan 08/01/2024 tarihli 1.ek raporda özetle; " ... 1) Delillerin, sözleşme hükümlerinin ve yasal düzenlemelerin hukuki değerlendirmesi ve nihai kararı Sayın Mahkeme'ye ait olmak üzere; süre uzatımı, fesih ve işin tamamlanma oranı hususunda Kök Rapordaki görüşlerimizin aynen korunduğu, Davacının — yapmış olduğu işe göre hakediş bedelinin alacağı KDV dahil 109.382,00X1,18-129.070,76.-TL olduğu, 2) Davacının süre uzatımı nedeniyle talep ettiği fiyat farkının dosya kapsamı itibarıyla uygun mütalaa edilmediği, 3) Davacının kar kaybı nedeniyle talep edebileceği tutarın feshin haklı olduğu yönünde Sayın Mahkeme tarafından değerlendirme yapılması durumunda, yine takdiri Sayın Mahkeme'ye ait olmak üzere 52.073,64.-TL hesaplandığı, 4) Davacının 3. firmalara yapılan ödemeler nedeniyle talebinin takdir Sayın Mahkeme'ye ait olmak üzere uygun mütalaa edilmedi; 5) Davacının bilirkişi kök raporuna itiraz dilekçesi ekinde sunduğu ... 13. İcra Dairesi'nin 2021/11869 E. Sayılı dosyasına ilişkin ödeme emri, dosya hesap raporu ve ödeme dekontları incelendiğinde; davalı tarafından davacı aleyhine başlatılan ... 13. İcra Dairesi'nin 2021/11869 E. Sayılı dosyasında fesih nedeniyle 268.171,10 TL menfi zarar ve gecikme cezası talebine ilişkin davacının toplam 312.733,45 TL ödeme yaptığı, Sayın Mahkeme tarafından feshin haksız olduğu yönünde değerlendirme yapılması durumunda davacının bu ödemeleri zarar olarak talep hakkı bulunduğu, ancak davalı tarafından 268.171,10 TL nin tahsili için başlatılan icra dosyası faiz ve masrafları yönünden dava dilekçesinde talep bulunmadığı, icra dosya faiz ve masraflarının huzurdaki davada talep edilip edilemeyeceği Sayın Mahkemenin takdirlerinde olduğu, " şeklinde değerlendirmede bulunulduğu görülmektedir.
Davacı vekili sunmuş olduğu 27/05/2024 tarihli bedel artırım ve ıslah talepli dilekçesinde özetle; bilirkişi raporu doğrultusunda teminat mektubu alacak taleplerini 500,00 TL'den 46.900,00 TL'ye ıslah ettiklerini, 46.900,00 TL alacağın teminat mektubunun nakde çevrilme tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, başlangıçta 500,00 TL olarak açtıkları tüm iş ve imalatlar bedelini 129.070,76 TL'ye ıslah ettiklerini, 129.070,76 TL alacağın sözleşmenin feshedildiği tarihten itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, sözleşmenin haksız feshedilmesi nedeniyle talep edebilecekleri kar kaybı nedeniyle talep edilebilecek tutar yönünden olan taleplerini 500,00 TL'den 52.073,64 TL'ye yükselttikleri ve alacağın sözleşmenin feshedildiği tarihten itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Daha sonra davalı ... vekilinin dosyanın ek rapor için bilirkişiye verilmesi talebinin kabulüne karar verilerek dosya yeniden rapor alınan bilirkişi kuruluna tevdi edilmiş, bilirkişi kurulu tarafından dosyaya sunulan 13/08/2024 tarihli 2. Ek raporda özetle; "... Önceki sunulu raporlardaki görüşümüzü değiştirecek nitelikte yeni bir bilgi ve belge dosyaya sunulmamıştır, önceki raporlarda sunulu görüşlerimiz aynen korunmuştur. " şeklinde rapor düzenlendiği görülmüştür.
Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda, toplanan deliller, hükme esas alınan bilirkişi kurulu raporlarına göre; taraflar arasında 22/04/2020 tarihli ... ... Roket ve Patlayıcı Fabrikası Müdürlüğü Isı Sistemi İyileştirme ve Yenilenmesi yapım işine ait Mimarlık ve Mühendislik projeleri ile ihale dökümanı hazırlanması işi konulu eser sözleşmesinin imzalandığı, yüklenicinin kendisinden kaynaklanmayan gecikmelerden dolayı işin geciktiği, süre uzatım taleplerine göre işin olması gereken bitim tarihinin 10.03.2021 olarak hesaplandığı, ancak sözleşmenin bu tarihten önce 15.01.2021 tarihinde feshedildiği, davacının fesih tarihine kadar yapmış olduğu iş karşılığının sözleşme tutarları ile karşılığının %14 fiziki gerçekleşmeye göre KDV dahil 129.070,76 TL hesaplandığı, sözleşme 15.01.2021 tarihinde feshedildiği için 46.900,00.- TL kesin teminat mektubundan davacının alacaklı konumunda olacağı, davacının kar kaybı nedeniyle alacağının 52.073,64.- TL olarak hesaplandığı, bu alacakların ödenmesinden sözleşme gereğince davalının sorumlu olduğu kanaatine varılmakla davanın kabulüne, sözleşmenin davalı tarafından haksız olarak feshedildiğinin tespitine, kesin teminat mektubu alacağı yönünden teminat mektubunun dosyada mevcut dekonttan anlaşılacağı üzere nakde çevrilme tarihi olan 15.01.2021 tarihinden itibaren, diğer alacak kalemleri yönünden ise dava belirsiz alacak olarak açıldığından dava tarihinden itibaren avans faiziyle davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerekçeler uyarınca;
1-Davacının davasının KABULÜ İLE; Sözleşmenin haksız olarak feshedildiğinin TESPİTİNE,
a) 46.900,00 TL kesin teminat mektubu bedeli alacağının ödeme tarihi olan 15/01/2021 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
b)129.070,76 TL fazla imalatlar ile birlikte tüm iş ve imalatlar bedeli alacağının dava tarihi olan 18/05/2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
c) 52.073,64 TL kâr kaybı alacağının dava tarihi olan 18/05/2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
2-Alınması gerekli 15.577,71 TL harçtan peşin ve ıslah harcı olarak alınan 3.950,70 TL harcın mahsubu ile bakiye 11.627,01 TL harcın davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafından yatırılan 3.950,70 TL peşin ve ıslah harcının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirmiş bulunduğundan AAÜT uyarınca belirlenen 36.487,10 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan 25.520,60 TL ( ilk yargılama gideri, bilirkişi ücreti, keşif harcı , ATGV araç ücreti, posta gideri olmak üzere) yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davalı tarafından yapılan yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına,
7-Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde iadesine,
8-6325 Sayılı Kanunun 18/4-14 maddesi gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanacak olan 1.560,00 TL arabuluculuk giderinin davalıdan tahsili ile Hazineye irat kaydına,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda verilen kararın tebliği tarihinden itibaren 2 hafta içinde ... Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 03/06/2025