T.C. ANKARA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2022/401 Esas - 2022/745
TÜRK MİLLETİ ADINA
YARGILAMA YETKİSİNİ KULLANAN
T.C.
ANKARA
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2022/401 Esas
KARAR NO: 2022/745
HAKİM:....
KATİP:....
....
DAVALI ....
DAVA: Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 07/11/2019
KARAR TARİHİ: 14/11/2022
Mahkememizin 2019/639 E.sayılı dosyasında, 07/03/2022 tarihli celsesinin 1 no'lu ara kararı ile davanın tefrikine karar verildiği görülmekle, yukarıda belirtilen esasa kayıt edilmek suretiyle yapılan açık yargılama sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili Mahkememizin 2019/639 E.sayılı dosyasına sunduğu dava dilekçesinde özetle; davalı firma ile müvekkili kuruma bağlı ... Hurda İşletmesi ... Hurda Müdürlüğü'nde yapılan ihale sonucu yürütülen kesim söküm işine ilişkin olarak 18 bin ton hurda malzeme kesim, söküm, tasnif ve ayıklama ihalesi hizmet alım sözleşmesi imzalandığını, işbu sözleşme gereğince davalı yüklenici işçilerinin her türlü vecibelerinin davalıya ait bulunduğunu, davalı firma personelinin tazminatlarını ödeyemediğinden müvekkili kurumca hizmet alım sözleşmesi kapsamında 2014-2016 tarihleri arasında 18.513,22 TL ödeme yapıldığını, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile şimdilik 18.513,22 TL'nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak müvekkiline ödenmesine karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.
Davalı vekili Mahkememizin 2019/639 E.sayılı dosyasına sunduğu cevap dilekçesinde özetle; davanın zaman aşımına uğradığını, davacı tarafça 2014 ile 2016 yıllarında ödeme yapıldığının beyan edildiğini, bu nedenle 2 yıllık zaman aşımı süresinin geçtiğini, müvekkilinin edimlerini tam ve eksiksiz olarak yerine getirdiğini, müvekkili şirketin hizmet akdinden ve yasalardan doğan işçilik alacaklarının kendi dönemi ile ilgili olan bölümünün tamamının dava dışı işçilere ödendiğini, ilgili kurumlar tarafından düzenlenen ilişik kesme belgelerinin davacıya ibraz ederek teminatın iadesinin istendiğini ve davacının herhangi bir çekince ileri sürmeden teminatı iade ettiğini, belirtilen nedenlerle davanın reddine karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.
Mahkememizin 2019/639 E.sayılı dosyasında alınan 23/12/2020 tarihli bilirkişi raporunda özetle; davacının, davalı yüklenicinin hangi işçilerine hangi alacak kalemlerine dair yaptığı ödemeyi talep ettiği, 18.513,22 TL'lik ödemenin hangi işçileri kapsadığı, ödeme yapılan işçilerin davalı işverenlikte geçen çalışma süresi, devir tarihindeki ücretlerine ilişkin kayıt ve belgeler ile davalı yanca işçilerine yapılan ödemeleri gösterir kayıt ve belgelerin ibrazını, dava dışı işçi ...tarafından açılan ve Kocaeli ... İş Mahkemesinin 2012/585 Esas sayılı dosyası üzerinden görülen dava dosyasına ait hükme esas alınan bilirkişi raporu ile işçinin SGK hizmet dökümü ve diğer dosyada mevcut evraklar ile icra dosya kapak hesabının fiziken dosyaya kazandırılması halinde rapor düzenlenebileceğinin bildirildiği görülmüştür.
Mahkememizin 2019/639 E.sayılı dosyasında alınan 15/03/2021 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle; davacı tarafından sunulan excel listesinde belirtilen işçilere ait SGK işe giriş-çıkış bildirgeleri, işçilerin hangi taşeron firmada ne kadar süre ile çalıştığını gösterir resmi bir kayıt, ödendiği iddia olunan kıdem ve ihbar tazminatına esas bordrolara dosyaya sunulmadığından yapıldığı iddia olunan ödemenin ne kadarlık kısmından davalı şirketin sorumlu olduğunun belirlenemediği bildirilmiştir.
Mahkememizin 2019/639 E.sayılı dosyasında alınan 25/10/2021 tarihli bilirkişi 2. Ek raporunda özetle; davacının davalı nezdinde çalışan işçi Cemil Aktaş'a ödediği tutarların iadesine ilişkin rücu isteminin haklı ve kabul edilebilir olduğu hususunda takdir Sayın Mahkemeye ait olmakla isteminin kabulü halinde davalının sorumlululuk tutarı 521,29 TL, davacı tarafından Ceylan Nakliyat İnş. Pet. Tur. İth. İhr. Ve Tic. Ltd. Şti.adına ödendiği belirtilen diğer alacak kalemleri bakımından; davacı tarafından bildirilen hizmet süreleri esas alındığında rücu edilebilir tutar 8.242,57 TL, SGK Hizmet dökümünde yer alan giriş çıkış tarihleri esas alındığında rücu edilebilir tutar 7.800,97 olarak hesaplandığı bildirilmiştir.
Mahkememizin 2019/639 E.sayılı dosyasında alınan 12/02/2022 tarihli bilirkişi raporunda özetle; davalı şirketin sorumlu olacağı miktara ilişkin hesap yapılabilmesi için, dava dışı 29 işçiye ilişkin sigortalı hizmet cetveli ile işyeri ünvan listelerinin Kocaeli Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğünden celbi veya UYAP kayıtlarından çıkarılarak dosya arasına alınması, dava dışı işçilerden ...dışında kalan 28 işçi için yapılan ödemelerin mahkeme kararı ve icra takibine dayanması halinde, gerekçeli karar, karara esas alınan bilirkişi raporu ve varsa ek bilirkişi raporu ile icra dosyasına ilişkin takip talebi ve ödeme belgelerinin dosyaya kazandırılması, davacı Genel Müdürlük tarafından 28 işçi için ödenen miktar farklı tazminat ve alacak kalemlerinden oluştuğundan, bu tazminat ve alacak kalemlerinin ayrı ayrı açıklanması halinde rapor düzenlenebileceği bildirilmiştir.
Davacı tarafça 29 işçiye ilişkin ayrı ayrı yapılan işçilik alacağı ödemelerine istinaden rücuen alacak isteminde bulunulması, ...dışındaki işçilere ilişkin herhangi bir Mahkeme kararı ya da takip dosyası olmadan davacı tarafça re'sen ödeme yapılması ve 29 işçiye ilişkin ayrı ayrı işçilik alacağının bilirkişi marifetiyle hesaplanması gerektiği dikkate alınarak, Mahkememizin 2019/639 E.sayılı dosyası kapsamında, dava dışı işçi ...dışında kalan 28 işçiye ilişkin davanın her bir işçi yönünden ayrı ayrı tefriki ile ayrı esaslara kaydedilmesine karar verilmiş olup, tefrik kararı doğrultusunda işçi Salih Kırdı yönünden Mahkememizin 2022/401 Esasına kayıt yapılmak suretiyle, yargılamaya devam edilmiştir.
Davacı vekili 14/06/2022 tarihli dilekçesi ile, işçi Salih Kırdı'ya 08/04/2014 tarihinde, kıdem tazminatı olarak yapılan 505,90 TL ödemenin, ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
10/09/2022 tarihli bilirkişi raporunda özetle; dosyada mevcut bulunan SGK hizmet dökümünde dava dışı işçinin davacı kurum nezdinde çalıştığı süreler dikkate alınarak yapılan hesaplama neticesinde, davalı şirketin sorumlu olacağı miktarın 804,38 TL olarak hesaplandığı bildirilmiştir.
Davacı vekili 30/09/2022 tarihli ıslah dilekçesinde özetle; dava değerini 298,48 TL artırarak, toplam 804,38 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Dava, hizmet alım sözleşmesine dayalı rücuen alacak istemine ilişkindir.
4857 sayılı İş Kanunu'nun 2/6. maddesinde, “Bir işverenden, işyerinde yürüttüğü mal veya hizmet üretimine ilişkin yardımcı işlerinde veya asıl işin bir bölümünde işletmenin ve işin gereği ile teknolojik nedenlerle uzmanlık gerektiren işlerde iş alan ve bu iş için görevlendirdiği işçilerini sadece bu işyerinde aldığı işte çalıştıran diğer işveren ile iş aldığı işveren arasında kurulan ilişkiye asıl işveren-alt işveren ilişkisi denir. Bu ilişkide asıl işveren, alt işverenin işçilerine karşı o işyeri ile ilgili olarak bu Kanundan, iş sözleşmesinden veya alt işverenin taraf olduğu toplu iş sözleşmesinden doğan yükümlülüklerinden alt işveren ile birlikte sorumludur,” hükmü bulunmaktadır.
4857 sayılı İş Kanunu hükümlerine göre, alt ve üst işverenin, işçiye karşı dış ilişkide birlikte sorumlu olmasına, hatta İş Kanunu'nun 6552 sayılı Yasa ile değişik 112.maddesi uyarınca işçinin kıdem tazminatını üst işveren kamu kurumunun ödemesi gerekmesine rağmen, iç ilişkide tarafların serbest iradeleri ile düzenlemiş oldukları sözleşme hükümleri kendilerini bağlayacaktır. Taraflar arasındaki hizmet alım sözleşmesi, tarafların birbirlerine karşı hak, borç ve yükümlülüklerini düzenlemekte olup, işçiye karşı yükümlülüklerin düzenlendiği İş Kanunu hükümlerine aykırılığının ileri sürülmesi mümkün değildir.
Taraflar arasında, işe başlama tarihinden 280 gün geçerli ‘... Hurda Müdürlüğü 18.000 Ton Hurda Malzeme Kesim, Söküm, Tasnif ve Ayıklama’ işine ilişkin 03/05/2005 tarihli sözleşmenin imzalandığı, iş bu sözleşmenin;
30. Maddesinde; "Yüklenici taahhüdü çerçevesinde kusurlu ve standartlara uygun olmayan malzeme seçilmesi, verilmesi veya kullanılması, tasarım hatası, uygulama yanlışlığı, denetim eksikliği, taahhüdün sözleşme ve şartname hükümlerine uygun olarak yerine getirilmemesi ve benzeri nedenlerle ortaya çıkan zarar ziyandan doğrudan sorumlu olacağı",
31. Maddesinde;
(a) Bendinde, “Yüklenici tarafından çalıştırılacak personelin ücret ve diğer her tür işçilik ödemeleri SSK primleri, sosyal güvenlik destek primi, yemek, ulaşım (işyerine geliş – gidiş) ve işsizlik sigortası primi kesintisi gibi ödemeler ile diğer (iş kanunundan ve diğer yasalardan doğan) tüm sorumluluklar yükleniciye aittir.”
(b) bendinde, “Hangi sebeple olursa olsun, gerek işçi hakları (ücret, fazla mesai, ikramiye, ihbar kıdem tazminatı vs. gibi işçilik hakları) ve bunlarla ilgili olarak prim, vergi ve fon gibi konularda ve keza iş kazası ve meslek hastalığı gibi sebeplerle İdare yüklenici işçilerine ve üçüncü kişilere, herhangi bir ödeme yapmak durumunda kalırsa, yüklenici bu ödemeleri rücuen ... Hurda İşletmesi Müdürlüğüne derhal ödemekle mükelleftir. Aksi takdirde önce hakedişlerinden yetmediğinde teminatından def’aten tahsil edilecektir.” hükmüne yer verildiği, görülmüştür.
03/05/2005 tarihli sözleşmenin yukarıda açıklanan maddeleri gereğince, yüklenicinin istihdam ettiği tüm işçilerin tüm hak ve alacakları bakımından sorumlusunun davalı yüklenici olduğu, davacı tarafından dava dışı işçiye kıdem tazminatı adı altında 25/04/2014 tarihinde 7.552,76 TL ödeme yapıldığı, dava dışı işçinin, davalı şirket bünyesinde, SGK hizmet dökümünden tespit edilen çalışma süreleri dikkate alındığında, davalı yüklenici şirketin sorumlu olduğu tutarın 804,38 TL olarak hükme esas alınan bilirkişi raporu ile tespit edildiği görülmekle; ıslah dilekçesi doğrultusunda, davanın kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:
1-Davanın KABULÜ İLE, 804,38 TL'nin (505,90 TL'sinin dava tarihi olan 07/11/2019, 298,48 TL'sinin ıslah tarihi olan 03/10/2022 tarihinden itibaren) işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
2-Alınması gerekli 80,70 TL harçtan peşin ve tamamlama yoluyla alınan toplam 94,44 TL harcın mahsubu ile fazladan alınan 13,74 TL harcın talep halinde davacıya iadesine,
3-Davacı tarafından peşin olarak yatırılan 80,70 TL harcın davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
4-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirmiş bulunduğundan AAÜT uyarınca belirlenen 804,38 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
5-Davacı tarafından yapılan ve aşağıda dökümü gösterilen toplam 616,70 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda, kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 14/11/2022
Katip....
Hakim ....
¸
YARGILAMA GİDERİ DÖKÜMÜ:
Bilirkişi Ücreti: 500,00 TL
Posta Masrafı: 36,00 TL
Başvurma Harcı: 80,70 TL