T.C. ANKARA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2023/594 Esas - 2024/464
TÜRK MİLLETİ ADINA
YARGILAMA YETKİSİNİ KULLANAN
T.C.
ANKARA
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2023/594 Esas
KARAR NO : 2024/464
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 23/08/2023
KARAR TARİHİ : 16/07/2024
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 05/08/2024
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 27.04.2023 tarihinde, müvekkilinin maliki olduğu ve idaresinde bulunduğu ... plakalı araca, davalı şirket nezdinde sigortalı, diğer davalı idaresinde olan 06 KA 1363 plakalı aracın çarpması sonucu maddi hasarlı trafik kazası gerçekleştiğini, ilgili kazanın, 27.04.2023 tarihinde ... ... ... plakalı aracın, cadde üzerinde seyreden müvekkilinin idaresindeki ... plakalı araca çarpması ve çarpmanın etkisiyle savrulan ... plakalı müvekkilinin aracının kaldırıma çıkması şeklinde gerçekleştiğini, müvekkilinin kasko şirketi tarafından, aracın tamir ve onarımı için toplamda 70.605,51 TL ücret ödendiğini, TRAMER kayıt numarası 169831861670036429 olup, müvekkilinin kusursuz olduğunun, davalı şirket nezdinde sigortalı olan, davalı idaresindeki 06 KA 1363 plakalı aracın tam kusurlu olduğu hususunun maddi hasarlı trafik kaza tutanağı doğrultusunda tanzim edilen raporda da belirtildiğini, meydana gelen kaza sebebiyle, müvekkilinin aracında değer kaybı meydana geldiğini, ... ... ... plakalı aracın Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası, 301000019838136 poliçe numarası ile ... ... ... Sigorta A.Ş. tarafından yapılmış olup, davalı şirketin müvekkiline ait araçta meydana gelen değer kaybını tazminle yükümlü durumda olduğunu, müvekkilince davalı şirkete değer kaybı başvurusu yapıldığını, davalı şirketçe müvekkiline 59.199,42- TL ödeme yapıldığını, bahse konu zararlar, kazaya asli ve tam kusurlu olarak sebebiyet veren davalı idaresindeki araçtan kaynaklı olduğundan, zararın ödenmesini talep etme zorunluluğu doğduğunu, işbu dava açılmadan önce hukuk uyuşmazlıklarında zorunlu dava şartı sağlanmış olup anlaşmama ile sonuçlandığını (Ankara Arabuluculuk Bürosu 2023/85733 arabuluculuk numaralı son tutanağı), fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla, belirsiz alacak kalemi olarak; 100,00 TL değer kaybı tazminatının (belirlendiği anda arttırılmak üzere) kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte müvekkiline ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının, belirsiz alacak davası açması hukuka aykırı olup somut olayda davacının belirsiz alacak davası açmasında hukuki menfaati kalmadığını, davacının dava dilekçesinde belirttiği hususlar ve istemleri dikkate alındığında dava tarihi itibarıyla alacağın miktarının tam ve kesin olarak belirlenebileceğini, dava dilekçesi ekinde 12.06.2023 tarih "2023301007145" dosya numaralı değer kaybı ekspertiz raporunu dosyaya sunulduğunu ve rapor sonucunda tespit edilen değer kaybı miktarının diğer davalı Hepiyi Sigorta'ya yapılan başvuru sonucunda ödendiğinin beyan edildiğini ve bu nedenle davanın usulden reddedilmesi gerektiğini, davacı yanın, tüm iddia ve taleplerinin, dilekçesinin ekinde ibraz ettiği kaza tespit tutanağına dayandırdığını, tutanakta yer alan kusur oranlarının oluşa uygun olmadığını, her ne kadar müvekkili ... iş bu tutanakta %100 kusurlu, davacı yan % 0 kusurlu yani kusursuz olarak gösterilmişse de kazanın yaşandığı yer ve şartlar dikkate alındığında gerçeği yansıtmadığını ve tutanağın kusur tespitine itiraz etiklerini, davacı yanın dilekçesinde müvekkilinin aracı ile çarpışmasından sonra kaldırıma savrulduğunu beyan ettiğini ancak tutanakta yer alan fotoğraflar ve davacının sunmuş olduğu olay yeri fotoğrafları incelendiğinde, davacının seyir halinde olduğu yolun, sağda park eden araçlar ve caddenin işlek bir yer olması nedeniyle çok dar bir hale, başka bir deyişle iki aracın rahatlıkla sığacağı genişlikte olan yol tek bir aracın dikkatli şekilde seyir etmesi gerektiği bir hale geldiğinin görüleceğini, Karayolları Trafik Yönetmeliği m.100'de yer alan tabloya göre yerleşim yeri içinde otomobil sınıfı araçlar için hız sınırının 50 km/s olarak belirlendiğini, kazanın gerçekleştiği yolun durumu, hız sınırları ve kazanın gerçekleşme biçimi dikkate alındığında davacının 50 km/s'ten daha fazla bir hızla seyrettiğini, her ortalama bir sürücünün, kaza gerçekleşmeden hemen önce refleks olarak sert bir şekilde frene basma eylemi gerçekleştirdiğini, eğer aracın fren sisteminde bir problem yok ise 50 km/s hız ile gittiği kabul edilen bir aracın refleks ile basılan sert fren sonrasında savrulma eylemini gerçekleştirmesinin imkansız olduğunu, müvekkilinin aracının park yerinden çıktığını, bu nedenle hızının çok düşük olduğu çarpan aracın davacıya ait araç olduğu ve davacının hakimiyetinde olan araçla meydana gelen çarpma neticesinde müvekkilinin eyleminin davacının aracının savrulmasına neden olamayacağını, bu nedenle davacının kazanın gerçekleştiği anda yerleşim yeri içinde otomobil sınıfı araçlar için öngörülmüş hız sınırını aştığını, bu nedenle kusursuz sayılamayacağını, davacının haksız davasının öncelikle (Yargıtay kararları ışığında) hukuki yarar yokluğu nedeniyle usulden reddine, kabul anlamına gelmemekle birlikte mahkeme aksi kanaatte ise davanın esastan reddine karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.
DELİLLER:
Bilirkişi raporu, sigorta poliçesi, hasar dosyası, kaza tespit tutanağı, hasar dosyası, SBGM kayıtları ve tüm dosya kapsamı.
GEREKÇE:
Davanın, trafik kazasından kaynaklanan araç değer kaybı istemine ilişkin olduğu, 27/04/2023 tarihinde davacı sürücü sevk ve idaresinde olan ... plaka sayılı araç ile davalı şirketten ZMMS poliçesi ile sigortalı olup, davalı ... sevk ve idaresinde olan 06 KA 1363 plaka sayılı araç arasında trafik kazasının meydana geldiği, kaza nedeniyle ... plakalı aracın kasko sigortasını düzenleyen ...Sig.A.Ş. tarafından 70.605,51 TL, 06 KA 1363 plakalı aracın ZMMS sigorta poliçesini düzenleyen davalı Hepiyi Sig.A.Ş. tarafından ise 59.199,42 TL ödeme yapıldığı, aradaki uyuşmazlığın; kaza nedeniyle tarafların kusur durumu, davacıya ait araçta değer kaybı oluşup oluşmadığı, uygun illiyet bağının bulunup bulunmadığı, yapılan ödeme dikkate alındığında davacı tarafın araç değer kaybı talep hakkının bulunup bulunmadığı noktasında olduğu anlaşılmaktadır.
Davacı vekili 18/06/2024 tarihli ıslah dilekçesi ile davalı ... yönünden talebini 23.679,24 TL olarak artırmıştır.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. Ve 85/1. maddesine göre, zorunlu mali sorumluluk sigortası; motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin, zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır. Buna göre, davalı sigorta şirketi kazaya karışan sigortalı aracın trafik sigortacısı (ZMSS) sıfatıyla bu aracın sebebiyet verdiği trafik kazası sonucunda oluşan zarardan, kendisine sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında ve poliçe limiti ile sınırlı olarak sorumlu olacaktır. Davalı taraf, trafik kazası nedeni ile oluşan gerçek zarar ile sorumludur.
Kural olarak araçta meydana gelen "değer kaybı"; istikrar kazanan yerleşik Yargıtay uygulamalarına göre, aracın serbest piyasa koşullarına göre kaza tarihi itibariyle (varsa önceki kazalar araştırılarak niteliği ve etkisi göz önüne alınarak) hasarsız haldeki ikinci el rayiç değeri ile aracın yaşı, modeli, özellikleri, hasar miktarı ve hasarlı kısımların özelliği dikkate alınarak kazadan sonraki tamir edilmiş halinin rayiç değeri arasındaki azalmadan ibarettir. Daha somut bir ifade ile aracın kaza tarihindeki hasar görmemiş piyasa değeri ile onarılmış haldeki piyasa değeri arasındaki farkın araç değer kaybı olarak belirlenmesi gerekmektedir.
Makina mühendisi bilirkişi Gökhan Bayrı ve kusur bilirkişisi Şükran Öner tarafından düzenlenen 04/02/2024 tarihli rapor ve 22/05/2024 tarihli ek rapor ile; davaya konu maddi hasarlı trafik kazasının oluşumunda; davalı şirkete sigortalı 06 KA 1363 plakalı otomobilin davalı sürücüsü ...'un, meydana gelen olayda %100 (yüzde yüz) oranında kusurlu olduğu; davacı sürücü Okan ERDAĞI'nın ise, meydana gelen olayda kusursuz olduğu; diğer yandan Mahkeme tarafından Sigortacılık ve Özel Emeklilik Düzenleme ve Denetleme Kurumu tarafından 04 Aralık 2021 tarihli ve 31679 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan KARAYOLLARI MOTORLU ARAÇLAR ZORUNLU MALİ SORUMLULUK SİGORTASI GENEL ŞARTLARINDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR GENEL ŞARTLAR’ın Ek-l'inde belirtilmiş olan formülün kullanılmasına karar verildiği takdirde; davalı sigorta şirketinin değer kaybı kapsamında yaptığı ödeme ve sigortalısının kusur oranı (%100) dikkate alındığında, değer kaybı tutarının 59.199,42 olması gerekeceği ve davacının bakiye değer kaybı alacağının bulunmadığı; Mahkeme tarafından emsal Yargıtay kararının uygulanmasına karar verildiği takdirde; davaya konu aracın kaza tarihindeki değer kaybının (743.057,52-660.178,86=82.878,66 TL) olacağı; davalının değer kaybı kapsamında yaptığı ödeme ve sigortalısının kusur oranı (%100) dikkate alındığında, davacının bakiye değer kaybı alacağı tutarın kaza tarihi itibariyle 6.798,52 TL (82.878,66-59.199,42 =23.679,24 TL) olacağı; davalı sigorta şirketinin iş bu kazaya yönelik yaptığı hasar ve değer kaybı ödemesi toplamının 129.804,86 TL dikkate alındığında, emsal yargıtay kararları gereğince yapılan hesaplamada tespit edilen bakiye değer kaybı alacağı ile (23.679,24 TL) teminat limitlerinin aşıldığı ve bu konunun Mahkemenin takdirinde olacağı hususlarının belirlendiği anlaşılmıştır.
Mahkememizce yapılan yargılama ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davanın, trafik kazasından kaynaklanan araç değer kaybı istemine ilişkin olduğu, 27/04/2023 tarihinde davacı sürücü sevk ve idaresinde olan ... plaka sayılı araç ile davalı şirketten ZMMS poliçesi ile sigortalı olup, davalı ... sevk ve idaresinde olan 06 KA 1363 plaka sayılı araç arasında trafik kazasının meydana geldiği, kaza nedeniyle ... plakalı aracın kasko sigortasını düzenleyen ...Sig.A.Ş. tarafından 70.605,51 TL, 06 KA 1363 plakalı aracın ZMMS sigorta poliçesini düzenleyen davalı Hepiyi Sig.A.Ş. tarafından ise 59.199,42 TL ödeme yapıldığı, davalı şirket tarafından yapılan ZMMS poliçesinin poliçe teminat limitinin 120.000,00 TL olduğu, yapılan ödeme miktarları dikkate alındığında poliçe teminat limitinin dolduğu, bu nedenle davalı sigorta şirketi yönünden davanın reddine karar verilmiştir. Diğer davalı ... bakımından ise, davaya konu trafik kazası nedeniyle davacıya ait ... plakalı araçta meydana gelen bakiye 23.679,24 TL araç değer kaybı yönünden 2918 sayılı KTK'nın 91 ve 85 maddeleri ile ZMMS sigorta poliçesine göre davanın kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerekçeler uyarınca;
1-a)Davalı Hep İyi Sigorta A.Ş.'ye yönelik olarak açılanan davanın REDDİNE,
b)Davalı sigorta şirketi kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte olan AAÜT hükümlerine göre belirlenen 100,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı sigorta şirketine verilmesine,
2-a)Davalı ...'a yönelik olarak açılanan davanın kabulü ile toplam 23.679,24 TL araç değer kaybının olay tarihi olan 27/04/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...'tan alınarak davacıya verilmesine,
b-Alınması gereken 1.617,53-TL harçtan dava açılırken peşin olarak yatırılan 269,85-TL harç ve ıslah ile alınan 430,00-TL olmak üzere toplam 699,85-TL harcın mahsubu ile bakiye 917,68-TL harcın davalı ...'tan alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
c-Davacı tarafça yatırılan ve mahsup edilen 699,85-TL harcın davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
d-Davacı tarafça yapılan 4.424,50-TL yargılama giderinin davalı ...'tan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
e-Davacı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT hükümlerine göre belirlenen 17.900,00-TL vekalet ücretinin davalı ...'tan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
f-Taraflarca yatırılan gider avansından arta kalan kısmın karar kesinleştiğinde HMK 333. Maddesine uygun şekilde İADESİNE,
g-Arabuluculuk Son Tutanağı, iş bu davada verilen karar ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilmek suretiyle; 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 7 ve 18/A-13 maddeleri ile bu Kanuna göre hazırlanan ve 02/06/2018 tarih ve 30439 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanarak yürürlüğe giren Yönetmeliğin 26. maddesi hükümlerine göre; Bakanlık bütçesinden karşılanan/karşılanması gereken ve iki taraf ve iki saat üzerinden yapılan hesaba göre belirlenen toplam 3.120,00-TL arabuluculuk ücretinin davalı ...'tan 6183 sayılı AATUHK hükümlerine göre tahsili ile hazineye gelir kaydına, bu amaçla işbu karar eklenmek suretiyle ilgili vergi dairesine yazı yazılmasına,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, diğer tarafların yokluğunda miktar itibari ile kesin olarak verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.
16/07/2024