T.C. ANKARA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2023/679 Esas - 2024/306
TÜRK MİLLETİ ADINA
YARGILAMA YETKİSİNİ KULLANAN
T.C.
ANKARA
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2023/679 Esas
KARAR NO: 2024/306
HAKİM:...
KATİP: ...
DAVACI : ...
VEKİLİ: Av. ...
DAVALILAR : 1- ....
DAVA: Tazminat (Rücuen Tazminat)
DAVA TARİHİ: 29/09/2023
KARAR TARİHİ: 20/05/2024
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 15/06/2024
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili kurumun, dava konusu vergi ve ferileri ile ilgili olarak hizmet işlerinin dışarıdan hizmet satın alınması yoluyla yaptırılması işine ilişkin 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu kapsamında hizmet alımı ihaleleri yaptığını, ihale sonucunda, 2016/210027 ihale kayıt numaralı “ Özel Güvenlik Hizmeti Alımı” ihalesine ait sözleşmenin müvekkili kurum ile davalılar ... ve .... ile imzalandığını, söz konusu ihalelere istinaden bazı vergisel yükümlülüklerin söz konusu olduğunu, bu kapsamda ihale karar damga vergisi ödenmesi gerektiğini, ekte sunulan belgelerden görüleceği üzere davalı firma ile yapılan sözleşmelerde vergisel yükümlülüklerden açıkça davalı şirketin sorumlu olduğunun görüldüğünü, ancak davalı firmanın bu sorumluluktan haksız yere kaçmak için idari yargıda dava yoluna gittiğini ve müvekkili kuruma sözleşmeler gereği ödediği bedelleri almak istediğini, müvekkili kurum tarafından ihale edilen ve davalı firmalar uhdesinde kalan işe ilişkin olarak ...'ya ödenen ve ...'ne beyan edilen ve ödenen 58.061,92 TL ihale karar damga vergisinin iadesi istemiyle yüklenici firma tarafından iptal davası konusu yapıldığını, konuyla ilgili olarak ... karar sayılı kararına istinaden davalı firmalara ihale edilen özel güvenlik hizmet alımı sözleşmesi gereği ödenen damga vergisinin firmaya iadesine karar verildiğini, söz konusu iadeye yönelik olarak ...Müdürlüğü'nden müvekkili kuruma e-tebligat yoluyla ihbarname fiş numarası ile vergi/ceza ihbarnamesi gönderildiğini, söz konusu ihbarname ile ihale karar damga vergisinin aslı 58.061,92 TL, vergi zıyai ceza 87.092,88 TL ve 61.023,08 TL gecikme faizi bildirildiğini, müvekkili kurum adına bu işleme karşı taraflarınca iptal davası açıldığını, davanın görüldüğü ... E.sayılı kararı ile, verilen kısmi kabul kararına göre verginin aslı (58.061,92 TL)yönünden davanın reddine,vergi ziyaı cezası(87.092,88 TL)ve gecikme faizi(61.023,08 TL)yönünden davanın kabulüne karar verildiğini ve istinaf başvurusu sonrası ....sayılı kararı ile gecikme faizi yönünden vergi ziyaı cezası için tecil faiz oranında hesaplanacak faiz tutarını aşan kısım bakımından davanın reddine karar verilmesi gerektiği yönünden kesin istinaf kararı verildiğini ve müvekkili kuruma gecikme faizi tahakkuk ettirildiğini, daha sonra Mithatpaşa vergi dairesi müdürlüğünün gönderdiği ödeme emrine istinaden 7440 sayılı bazı alacakların yeniden yapılandırması ve bazı kanunlarda değişiklik yapılmasına ilişkin kanundan faydalanılarak 14.151,00 TL faiz ödemesi yapıldığını, ihale aşamasında ve sözleşme sırasında doğacak olan damga vergisini kimin ödeyeceğinin Kamu İhale Genel Tebliğinin 38.maddesinde düzenlendiğini, yine taraflar arasında düzenlenen sözleşmenin 7.maddesinde, idari şartnamenin 25.maddesinde, her türlü vergi, resim, harç ve sözleşme bedeli üzerinden hesaplanan damga vergisinin davalı yükleniciye ait olduğunun düzenlendiğini belirterek, açıklanan nedenlerle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, davanın kabulü ile müvekkili kurum tarafından 2016/210027 ihale kayıt numaralı işe ilişkin olarak 26/11/2021 tarihinde ödenen 58.061,92 TL ihale karar damga vergisi ve yapılandırma sonrası 27/04/2023 tarihinde ödenen 14.151,00 TL gecikme faizi olmak üzere ödenen toplam 72.212,92 TL'nin ödeme tarihinden itibaren uygulanacak avans faiziyle birlikte davalıdan tahsiline, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.
Davalı taraflarca yasal süre içerisinde cevap dilekçesi sunulmamıştır.
01/04/2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle; davacı ...İş ortaklığı arasında gerçekleşen ihale karar pulunun ödemesinin sözleşme gereği ihaleyi kazanan firmalarca, "yüklenici" tarafından karşılanacağının belirtildiği, dolayısı ile yüklenici ile aralarındaki sözleşme uyarınca ödeme yaptığı, davacı Toprak Mahsuller Ofisi Genel Müdürlüğü tarafından ödenen 58.061,92-TL komisyon kararı damga vergisinin davacı ...’nce rücuen tahsil talebinin yerinde olduğu kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
Dava, 2016/210027 kayıt numaralı ihaleye ilişkin ihale karar damga vergisi ve gecikme cezasının, hizmet alım sözleşmesi kapsamında, davalılardan rücuen tazmini istemine ilişkin olup; taraflar arasındaki uyuşmazlığın, davalıların ödenen damga vergisi ve gecikme cezası tutarından hizmet alım sözleşmesi kapsamında sorumlu olup olmadıkları, sorumlu iseler tutarı hususlarından kaynaklandığı anlaşılmıştır.
.... Nolu kararında ( Davacı... 2016/210027 kayıt numarası ile ihale edilen 14.06.2016-31.07.2016 tarihleri arasında "... Sözleşme" ye ilişkin olarak ödenen ihale kararına ait 58.061,92-TL damga vergisinin iadesi istemiyle yapılan düzelteme başvurusunun reddi üzerine yapılan şikayet başvurusunun zımnen reddine ilişkin işlemin hukuka aykırı olduğu, ihale makamının resmi daire sıfatını taşımadığı, bu nedenle ihale kararına ait damga vergisinin mükellefinin kağıdı imza eden ihale makamı olduğu, söz konusu makamın damga vergilerinden muaf olmadığı, ileri sürülerek iptali ile ödenen damga vergisinin gecikme zammı oranında hesaplanacak faiziyle birlikte iadesinin istenildiği, Yüce Mahkemenin Kararında özetle; " Açıklana nedenlerle Davanın Kabulüne, dava konusu işlemin iptaline, ödenen 58.061,92-TL tutarındaki damga vergisinin tahsil tarihinden itibaren işleyecek gecikme faizi ile birlilkte davacıya iadesine ..." denildiği,
... 02.06.2022 tarih ve .... Nolu Kararında ( Davacı: ... özetle; "Olayda damga vergisi yönünden ... sayılı Kararı ile davanın kabulüne karar verilerek söz konusu damga vergisinin davacı ... tahsil edilmesi gerektiği belirtildiğinden ödenen 58.061,92-TL 'lik kısmında hukuka aykırılık bulunmamaktadır" denildiği, vergi ziyaı cezasına yönelik damga vergisinin süresinde verilerek verginin zamanında tahakkuk ettirildiği, dolayısı ile vergisel yükümlülüğü süresinde ve tam olarak yerine yetirildiği açık olup sonrasında verginin iade edilmesi nedeniyle hazineye intikal etmemiş bir verginin olmadığı ileri sürülerek vergi aslı ile beraber vergi ziyaı cezasının da kesilmesinin hukuka uyarlık bulunmadığı, yine gecikme zammı içinde hukuka uyarlık bulunmadığının" belirtildiği,
.... Nolu Kararında özetle ( Davacı: ..., Davalı: ...); " ...Açıklanan nedenlerle, davacı istinaf isteminin reddine, davalı İdare istinaf isteminin mahkeme kararının vergi ziyaı cezası bakımından dava konusu işlemin iptaline dair hüküm fıkrasına yönelik kısmının reddine, gecikme faizi tahakkuk ettirilmesine ilişkin işlemin iptaline dair hüküm fıkrası ile davacıya iadesine karar verilen tutara tecil faizi oranında hesaplanacak faizi aşan kısmı bakımından davanın kabulüne dair hüküm fıkrasına yönelik kısmının kabulü ile ... sayılı kararının gecikme faizi tahakkuk ettirilmesine ilişkin işlemin iptaline yönelik dava kısmı ile yasaya aykırı olarak kesilip tahsil edilen vergi ziyaı cezası için tecil faiz oranında hesaplanacak fazi tutarını aşan kısmı bakımından davanın reddine, " şeklinde karar verildiği görülmüştür.
Davacı .... ve davalı ... iş ortaklığı arasında imzalanan hizmet alım sözleşmesinin 7.1. Maddesinin; "Taahhüdün (ilave işler nedeni ile meydana gelebilecek artışlar dahil) yerine getirilmesine ilişkin;
...Sözleşmenin uygulanması sırasında ilgili mevzuat gereğince yapılacak ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderleri Yükleniciye aittir.
.... İhale ve sözleşmeye ilişkin damga vergileri, Kamu İhale Kurumu payı ve noter masrafları, gibi giderler Yüklenici tarafından karşılanacak olup Kamu İhale Genel Tebliğinin 78.30 maddesinin (ç) bendinde sözleşme giderleri içerisinde kabul edilecektir." şeklinde düzenlendiği,
İdari Şartnamenin 25.1.maddesinin; "Sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuata gereği yapılacak ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderleri Yükleniciye aittir.
25.3.4. Diğer Giderler başlıklı maddesinin; ...İhale ve sözleşmeye ilişkin damga vergileri, Kamu İhale Kurumu payı ve Noter masrafları gibi giderler Yüklenici tarafından karşılanacak olup Kamu İhale Genel Tebliğinin 78.30 maddesinin (ç) bendine göre sözleşme giderleri içerisinde kabul edilecektir." şeklinde düzenlendiği görülmüştür.
Yapılan yargılama sonucunda toplanan delillerden, Vergi Mahkemelerince ihale karar damga vergisinden davacı idarenin sorumlu tutulduğu, ihale işleminden alınan damga vergisinde ihaleyi yapan kurum vergi mevzuatı gereğince sorumlu ise de, taraflar arasında yapılan sözleşmeler ve sözleşmelerin eki olan idari şartname gereğince her türlü vergiden yüklenicinin sorumlu tutulduğu, ihale işleminin de bir bütün olarak taahhüdün yerine getirilmesine yönelik bir işlem olması nedeniyle gerek sözleşmenin 7. Maddesi gerekse idari sözleşmenin 25.1 maddesinde sayılan vergi kapsamında ihale işlemiyle alınan karar damga vergisinin de kabul edilmesi gerektiği, vergi mevzuatı açısından davacının yükleniminde olan ihale karar damga vergisi bedelini, sözleşme ve idari şartname gereğince davalı yükleniciden talep edebileceği sonuç ve kanaatine varılmakla, 58.061,92 TL'nin ödeme tarihi olan 13/06/2016 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile iş ortaklığını oluşturan davalılardan müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine karar verilmiştir. Diğer taraftan, Vergi Mevzuatı kapsamında, ihale karar damga vergisinden, davacı idarenin sorumlu olması, vergi mükellefi olan davacıya, vergi mahkemesi kararına göre hesaplanan vergiye ait ihbarnamenin tebliğinden itibaren 1 ay içinde ödenmemesi suretiyle tahakkuk ettirilen gecikme cezasından ise, davalı yüklenicilerin sorumlu tutulamayacağı kanaatine varılmakla, bu kısım yönünden açılan davanın reddi ile aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:
1-Davanın KISMEN KABULÜ İLE, 58.061,92 TL'nin 13/06/2016 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile iş ortaklığını oluşturan davalılardan müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,
Fazlaya ilişkin istemin reddine,
2-Alınması gerekli 3.966,21 TL harçtan peşin alınan 1.233,22 TL harcın mahsubu ile bakiye 2.732,99 TL harcın iş ortaklığını oluşturan davalılardan müteselsilen alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
3-Davacı tarafından yatırılan 1.233,22 TL peşin harcın iş ortaklığını oluşturan davalılardan müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirmiş bulunduğundan AAÜT uyarınca belirlenen ( kabul ve red oranına göre) 17.900,00 TL vekalet ücretinin iş ortaklığını oluşturan davalılardan müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
5-Davalılar kendisini vekil ile temsil ettirmiş bulunduğundan AAÜT uyarınca belirlenen ( kabul ve red oranına göre) 14.151,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine, (AAÜT 3/2 maddesi uyarınca, birden fazla davalı aleyhine açılan davanın reddinde, ret sebebi ortak olan davalılar vekili lehine tek vekalet ücretine hükmedileceği dikkate alınarak)
6-Davacı tarafından yapılan 3.186,25 TL (ilk yargılama gideri, bilirkişi ücreti, posta gideri olmak üzere) yargılama giderinden ( kabul ve red oranına göre) 2.561,74 TL'lik kısmının iş ortaklığını oluşturan davalılardan müteselsilen tahsili ile alınarak davacıya verilmesine, bakiye kalan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
7-Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde iadesine,
8-6325 Sayılı Kanunun 18/4-14 maddesi gereğince ...bütçesinden karşılanacak olan 3.200,00 TL arabuluculuk giderinin davanın kabul ve red oranına göre hesaplanan 2.572,80 TL'nin iş ortaklığını oluşturan davalılardan müteselsilen tahsili ile, 627,20 TL'nin davacıdan tahsili ile Hazineye irat kaydına, bu amaçla karar kesinleştiğinde işbu karar eklenmek suretiyle ilgili vergi dairesine yazı yazılmasına,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafların yokluğunda, kararın tebliği tarihinden itibaren 2 hafta içinde ...mahkemesine istinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 20/05/2024
Katip ...
¸
Hakim ...
YARGILAMA GİDERİ DÖKÜMÜ:
Bilirkişi Ücreti: 2.500,00 TL
Posta Masrafı: 378,00 TL
Başvurma Harcı: 269,85 TL
Vekalet Harcı: 38,40 TL