T.C. ANKARA 2. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2021/274 Esas - 2022/323
T.C.
ANKARA
2. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
TÜRK MİLLETİ ADINA
ESAS NO: 2021/274
KARAR NO: 2022/323
HAKİM:...
KATİP:...
DAVACI ...
VEKİLİ: Av....
DAVALI : 1- ...
VEKİLİ: Av. ..
...
DAVALI : 2-..
VEKİLİ: Av. ...
DAVA: Marka YİDK Kararının İptali ile Hükümsüzlük
DAVA TARİHİ: 11/10/2021
KARAR TARİHİ: 13/10/2022
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 13/10/2022
Davacı vekili tarafından davalılar aleyhine açılan Marka YİDK Kararının İptali ile Hükümsüzlük istemli davanın mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacı vekili dilekçeleriyle özetle, müvekkilinin 1953 yılında faaliyete başladığını, davalının .... numaralı “venommix mucuzesi” ibareli marka başvurusuna itiraz ettiklerini, bu itirazın ...sayılı ... kararı ile reddedildiğini, SMK’nın 6. maddesi uyarınca dosyalanan itirazda gerekçe gösterilen müvekkili markasının .... sayılı marka olduğunu, taraf markalarının birbiriyle iltibas oluşturacak derecede benzer olduğunu, davalı markasındaki “leke giderici, sivilce izi giderici, kırışıklık giderici serumlar; ilaç ihtiva eden vitaminler” mallarının ortalama tüketici kitlesinin uzman tüketici kitlesi değil orta seviyedeki tüketici kitlesi olduğunu, davalı markasının müvekkilinin tescilli markası karşısında seri marka intibaı oluşturduğunu, taraf markalarının kapsamında aynı malların bulunduğunu iddia ederek;..... numaralı markanın tescil kararının iptaline veya tescil edilmişse markanın hükümsüzlüğü ile sicilden terkinine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu yapılan ... kararını aktardıktan sonra özetle; somut olayda davacı markasının ... şeklinde üç parçaya ayrılarak dizayn edildiğini ve markanın başında yer alan ... ibaresi üzerinde dikkat ve algının yoğunlaşmış olduğunu, başvuru markasının ise bütünsel algılamada .... mucizesi” şeklinde davacı markasından yeterince farklı algılandığını, taraf markalarının görsel, işitsel ve kavramsal olarak benzer olmadıklarını, taraf markalarının bıraktığı etki ve genel izlenimin de farlı olduğunu, bu nedenle markalar arasında karıştırılacak derecede işaret benzerliği bulunmadığını, 5. Sınıfta yer alan ilaçlar açısından da ürünlerin reçeteli olarak ancak eczane gibi işyerlerinde satılması mecburiyeti karşısında bunların ortalama alıcı kitlesinin doktor ve eczacılar olduğunun kabulü ve iltibas ihtimalinin bu gruptaki alıcılar yönünden değerlendirilmesi gerektiğini, bilinçli tüketicilerin anılan markaları karıştırma ihtimalinin daha zor olduğunu,....kararının usul ve yasaya uygun olduğunu savunarak; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Diğer davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; ... kararının hukuken yerinde olduğunu, davacı markasında ... ibaresi varken müvekkiline ait markada “...” ibaresinin olduğunu, sadece ilk üç harflerin ortak olduğunu ve bunun markaların benzer olduğu anlamını taşımadığını, anlamsal ve şekilsel farklılık bulunduğunu, fonetik yapıda ayrışma olduğunu, markalar karşılaştırılırken bütün olarak değerlendirilmesi gerektiğini, orta düzey tüketici bazında bile bu değerlendirme yapıldığında bu farklılığın görüleceğini, dava konusu marka sınıfında tüketici kitlesinin uzman gruplardan oluştuğunu, markaların bütün olarak bıraktığı etki ve genel izlenimin de farklı olduğunu savunarak; tüketiciler arasında doktor, eczacı, toptancı gibi ürünleri karıştırma ihtimali bulunmayan bilinçli tüketiciler olduğunu, taraf markaları arasında benzerlik veya karıştırılma ihtimali olmadığını, davacı markasında .... ibaresinde dikkat ve algının yoğunlaşmış olduğunu savunarak; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davanın açılmasını müteakip davaya katılan tarafların dilekçeleri karşılıklı tebliğ olunmuş, sundukları deliller alınmış, tescil ve başvuru dosyaları ile alâkalı kayıtları getirtilmiş, dava şartları incelenmiş, ön inceleme duruşması yapılmış, taraflar sulhe teşvik olunmuş, sonuç alınamaması üzerine uyuşmazlık konuları tespit edilmiş, tahkikat icra olunmasını ve bilirkişi raporları alınmasını müteakip, Hukuk Muhakemeleri Kanunu Yazı İşleri Yönetmeliği'nin 41/2. maddesi hükmü de gözetilerek taraf vekillerine tahkikat ve yargılamının geneliyle ilgili son sözleri de sorulmuş; sözlü iddia ve savunmada bulunma olanağı tanınmıştır.
GEREKÇE:
Taraflar arasındaki uyuşmazlık, davacının iddiaları karşısında,... Kararının iptali ile davalı markasının hükümsüzlüğünün gerekip gerekmediği noktasında toplanmaktadır.
.... kod numarasıyla kayıtlı markaya ilişkin başvuru dosyanın onaylı suretinin incelenmesi neticesinde; 02.12.2019 tarihinde yapılan dava konusu marka başvurusunda 03 ve 05. sınıf için tescil talebinde bulunulduğu, dava konusu marka başvurusunun yayımına davacı muteriz tarafından yapılan itirazda; “benzerlik/karıştırılma ihtimali (6/1)” gerekçesine dayanıldığı, muterizin itirazına dayanak yaptığı benzer markanın; ... numaralı marka olduğu, itiraza ilişkin açıklamaların, dava aşamasındaki iddialarla aynı nitelikte olduğu, başvuru sahibi tarafından itiraza karşı görüş sunulduğu, karşı görüşte özetle; markalar arasında benzerlik ve karıştırılma ihtimali bulunmadığının belirtildiği, Markalar Dairesi Başkanlığı tarafından yapılan inceleme üzerine; markalar benzer görülmediğinden karıştırılma ihtimali bulunmadığı tespit edilerek itirazın reddine karar verildiği, muteriz tarafından yayıma itirazın yeniden incelenmesinin talep edildiği, başvuru sahibi tarafından bu itiraza karşı görüş sunulduğu karara itirazın incelenmesi üzerine verilen ve muteriz tarafından dava konusu yapılan 05.08.2021 tarih ve ..... kararın davacıya tebliğ edildiği ve yasal süresi içerisinde işbu davanın açıldığı belirlenmiştir.
DEĞERLENDİRMELER;
Karıştırılma İhtimali Bakımından Değerlendirme
1) İlgili Tüketici Kesiminin Belirlenmesi
Dava konusu yapılan markanın tesciline karar verilen 03 ve 05. sınıftaki “Leke giderici, sivilce izi giderici, kırışıklık giderici serumlar; ilaç ihtiva eden vitaminler” mallarıdır. Söz konusu mallar, dermatalojik (cilt ile ilgili) serumlar ve ilaç ihtiva eden vitaminler olarak kısaca ifade edilebilir. Bu nokta da “serum” kavramının anlamı üzerinde durulması yerinde olacaktır.
“Serum”, “1. isim, tıp Pıhtılaşma sonunda kandan ayrılan sıvı bölüm. 2. isim Mikroplu bir hastalığa veya zehirli bir maddeye karşı aşılanmış bir hayvanın özellikle atın kanından elde edilen sıvı madde. 3. isim Hücre yenilenmesini hızlandıran, deriyi besleyen, su kaybını, cildin solunumunu ve doğal savunmasını kuvvetlendiren sıvı.” anlamlarına gelmektedir.
Bu durumda dava konusu markanın tescil kapsamının insan veya hayvan sağlığına yönelik mallardan oluştuğu, sağlıkla ilgili olan ürünlerin tüketiminde sağlık çalışanlarının (doktorlar, eczacılar, veterinerler, diş hekimleri gibi) ilgili olduğu ilaç ürünleri bakımından reçeteye tabi olmayan ilaçlar söz konusu olduğunda ise nihai tüketicinin ilaç adı söyleyerek veya benzeri yollarla tüketiminin de söz konusu olmasına ilişkin durumlar da bulunmaktadır. Ayrıca, bazı dermokozmetik ürünlerin çeşitli mağazalarda veya e-ticaret kanalları ile de satışa sunulması söz konusu olabilmektedir. Böyle satışların gerçekleşebilmesi için de.....veya görevlendirdiği özel birimler tarafından satışa arz öncesinde çeşitli taramalarla sağlığa uygunluk denetimi yapılarak izne tâbi tutulma söz konusudur. İlaveten eczane vb. alanlar dışında özel izinlerle satışa sunulan ürünler için satış danışmanlarının görevlendirilmesi veya üreticiye soru sorularak tüketimin gerçekleşmesi gibi durumlar da söz konusudur.
Satıldığı alanların sağlık kuruluşlarının dışına çıkması durumunda nihai tüketicinin doğrudan talebi ile (zaman zaman uzman desteği olmaksızın) tüketim gerçekleşmesi gibi durumlarda söz konusu olabilecektir. Bu nedenle her ne kadar sağlık ile ilgili (ve özellikle de cilt ile ilgili olarak kullanılan) ürünlerde özel ihtimam gösterilse de bilinçli tüketicilerin yan sıra ortalama seviyedeki tüketicilerin de nihai tüketici olmaları nedeniyle dikkate alınması gerektiği,
Belirtilen tüm bu hususlar kapsamında çekişme konusu malların karşıladıkları ihtiyaçlar, kullanıcıları, kullanım alanları gibi noktalar dikkate alındığında hem ortalama seviyedeki tüketicilerin hem dikkat seviyesi ortalama seviyedeki tüketicilere nazaran görece yüksek olan bilinçli tüketici kitlesinin dikkate alınarak değerlendirme yapılmasının gerektiği,
2) Taraf Marka Kapsamlarının Aynı veya Benzer Olup Olmadığı VE Taraf Marka İşaretlerinin Benzer Olup Olmadığı
Kapsam karşılaştırması bakımından;
Dava konusu marka kapsamlarının karşılaştırılması neticesinde davalı şahıs markasının tesciline karar verilen 03. ve 05. sınıftaki malların tamamı bakımından kapsam benzerliği bulunduğu anlaşılmıştır. Aralarında benzerlik bulunduğu belirtilen mallar arasında birbirinin yerine kullanılma, birbirini tamamlama, aynı veya benzer yöntemlerle ve aynı veya benzer yerlerde tüketiciye sunulma gibi bağlantılar bulunduğu,
İşaret karşılaştırması bakımından;
Taraf markalarının işaretlerinin benzerliği bakımından yapılan karşılaştırmada dava konusu markanın VENOMMİX MUCİZESİ, dava markasının ise VENT-O-MIX ifadelerinden oluştuğu gözlemlenmiştir. Taraf markalarında herhangi bir şekil unsuru bulunmamakla birlikte davalı şahıs markasının iki kelimeden, davacı markasının ise özel heceleme ile oluşturulduğu açıktır. Bu hususların gerek görsel gerek işitsel olarak ilgili tüketicilerin tarafından algılanması mümkün ve kolaydır.
Belirtilen unsurlar dikkate alındığında karşılaştırma konusu markaların görsel ve işitsel olarak bir benzerlik içermediği, birbirinden ayırt edilmesinin mümkün olduğu kanaatine ulaşılmıştır.
Dava konusu markada yer alan “....” ibaresinin bilinen bir anlamına (arama motorlarında yapılan araştırmalarda) rastlanmamıştır. Bu markadaki “mucizesi” sözcüğü ise venommix sözcüğüne atfedilen bir hususu ifade etmekte olup “olağan üstü, şaşırtıcı, tabiat üstü” gibi anlamlara sahiptir.
Davacı markası ise belirtildiği üzere özel olarak hecelenmiş bir biçimde oluşturulmuştur. .... ibaresi ile ilgili olarak arama motorlarında yapılan araştırmalarda bir anlama rastlanmadığı,
Belirtilen hususlar ve markaların karşılaştırılmasında bütünsel değerlendirme ilkesi bir arada dikkate alındığında; ilgili tüketiciler nezdinde marka işaretlerinin birbiriyle ilişkilendirilme ihtimali dahil benzerlik ilişkisinde olduğuna yönelik bir algının oluşmayacağı,
Taraf Markaları Arasında Karıştırılma İhtimali Bulunup Bulunmadığı
Karıştırılma ihtimaline ilişkin düzenlemeye göre halk tarafından ilişkilendirilme ihtimali de dâhil karıştırılma ihtimali varsa marka başvurusu tescil edilemez.
İki marka arasında benzerliğin bulunması, bu markalar arasında karıştırılma ihtimali bulunduğu anlamına gelmez. Nitekim gerek marka hukuku gerek haksız rekabet hukuku, benzerliğe hukuki sonuç bağlamamakta, benzerliğin karıştırma ihtimaline yol açmasına hukuki sonuç bağlamakta ve markaya tecavüze veya hükümsüzlüğe yol açtığı kabul edilmektedir. Markalar arasındaki benzerliğin hukuki sonuç doğurabilmesi için, markalar arasında karıştırılma ihtimalinin bulunması gerekmektedir. Her benzerlik otomatik olarak karıştırılma sonucunu doğurmaz, bu nedenle ancak ilgili tüketici nezdinde karışıklığa yol açan markalar söz konusu ise, bu benzerliğe hukuki sonuç bağlanır. Bir markanın “benzer” olarak nitelendirilebilmesi için, onun tescilli bir marka ile aralarında bağlantı olduğu ihtimali de dâhil olmak üzere karıştırılma ihtimalinin söz konusu olması gerekmektedir.
Marka tescilinde -değerlendirme konusuna ilişkin- nispi tescil engeliyle ilgili olarak sonuç bağlanan asıl husus, ilgili tüketicinin karşılaştırma konusu markaları ilişkilendirmesidir. Başka bir ifadeyle kapsam ya da işaret benzerliği tescil engeli bakımından sonuç bağlanan nokta değildir. Taraf markaları arasında karıştırılma ihtimalinden söz edilebilmesi için; öncelikle tescil kapsamı ve/veya tescil talebine konu edilen mallar/hizmetler arasında aynılık ya da benzerlik ilişkisi bulunması gerekmektedir. Bunun yanında işaretler arasında da aynılık/benzerlik bulunmalıdır. İlaveten söz konusu aynılık/benzerlik ilişkilerinin ilgili tüketici nezdinde markaların ilişkilendirilmesi ihtimali dâhil karıştırılma ihtimaline sebep olması gerekmektedir.
Dava konusu markanın tesciline karar verilen mallar ile davacının dayanak markası kapsamındaki mallar arasında benzerlik ilişkisi bulunmakla birlikte markaların bütünsel olarak işaret benzerliği içermediği,
Markalar arasında işaret benzerliği bulunmaması karşısında salt tüketime konu olabilecek, tüketicilerin bazı ihtiyaçlarına yönelik olan mallar arasındaki ilişkiden hareketle markaların karıştırılma ihtimalinden söz edilebilmesi mümkün olmayacaktır. Zira yukarıda açıklanan işaret farklılığı karşısında ilgili tüketicilerin markalar arasında ilişkilendirme ihtimalinin bulunmadığı düşünülmektedir. Bu nedenle de taraf markaları arasında karıştırılma ihtimalinden söz edilemeyeceği,
Netice itibariyle, dava konusu yapılan marka ile davacının aşamalarda dayanak yaptığı markası arasında ilişkilendirilme ihtimali dahil karıştırılma ihtimali bulunmadığı, kurum kararının hukuka uygun bulunduğu sonuçlarına ulaşılmış açılan davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M :
Davanın reddine,
Alınması gereken 80,70.-TL harçtan, peşin alınan 59,30.-TL'nin mahsubu ile eksik kalan 21,40.-TL maktu ilâm harcının davacıdan alınarak hazineye irad kaydına,
Davalılar kendilerini vekille temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesap olunan takdiren 15.000,00.-TL maktu ücreti vekâletin davacıdan alınarak davalılara verilmesine,
Davalı kurumun yapmış olduğu bir gider olmadığından bu hususta bir karar verilmesine yer olmadığına,
Davalının yapmış olduğu bir gider olmadığından bu hususta bir karar verilmesine yer olmadığına,
Yatırılan ve kullanılmayan gider avansının, hükmün kesinleşmesini müteakip re'sen davacıya iadesine (HMK m.333),
Dair, davacı vekili ve davalı kurum ile diğer davalı vekillerinin yüzüne karşı, tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde .... Mahkemeleri'nde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup usulen anlatıldı.13.10.2022
Kâtip Hâkim ....
✍e-imzalıdır ✍e-imzalıdır