T.C. ANKARA 2. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
T.C.
ANKARA
2. FİKRÎ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİKARAR TÜRK MİLLETİ ADINA
Esas No: 2020/398
Karar No: 2022/6
Hâkim : ... ...
Kâtip: ... ...
Davacı: ... - T.C. Kimlik no:...
...
Davalı: ...
K...
Dava: Marka Hakkına Tecavüzün ve Haksız Rekabetin Tespiti ile Men'i, Maddi ve Manevi
Tazminat, Karar İlanı
Dava Tarihi: 31/12/2020
Karar Tarihi: 13/01/2022
Gerekçeli Kararın
Yazıldığı Tarih: 20/01/2022
Davacı vekili tarafından davalı aleyhine açılan Marka Hakkına Tecavüzün ve Haksız Rekabetin Tespiti ile Men'i, Maddi ve Manevi Tazminat, Karar İlanı istemli davanın mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
DAVA :
Davacı vekili dilekçeleriyle özetle; müvekkili tarafından “...” markası altında “...” adlı internet sitesi üzerinden Mart 2020 ayı başlarından itibaren dekoratif ev ürünlerinin satışının gerçekleştirildiğini, akabinde ... tescil numaralı ve “...” ibareli marka için 20, 35. sınıftaki mal/hizmetler için 27.05.2020 tarihinden itibaren on yıl süreyle marka tescili edinildiğini, tescil süreci devam ederken davalı tarafça müvekkilinin “...” markasının izinsiz kullanıldığını, anılan online satış platformu üzerinden müvekkilinin “...” markası kullanılarak davalı tarafça ahşap dekoratif ev ürünlerinin satışının gerçekleştirilerek müvekkilinin marka hakkına tecavüz edildiğini, bu eylemlerin aynı zamanda haksız rekabete sebebiyet verdiğini, davalı tarafından üretilen ürünlerin sipariş edilip faturasıyla birlikte saklandığını, müvekkilinin markasının tescil edilmesiyle beraber 07.10.2020 tarihinde ... Grup Danışmanlık İletişim ve Satış Tic. A.Ş.’ye anılan platform üzerindeki satışların durdurulması için Ankara .... Noterliği aracılığıyla 27427 yevmiye numaralı ihtarname çekildiğini, ihtarnameden müvekkilinin tescilli markasının izinsiz kullanıldığı ürünlerin satışının engellenmesinin talep edildiğini, dava şartı arabuluculuk aşamasının anlaşmama ile sonuçlandığını, davalı aleyhine ... Cumhuriyet Başsavcılığı nezdinde suç duyurusunda bulunulduğunu, müvekkilinin uğradığı zararların tazmini için bu davanın açıldığını, müvekkiline ait markayı internette kullanan davalının müvekkili ile meşru bir bağlantısının bulunmadığını, söz konusu ürünlerin satışı sipariş üzerine gerçekleştirildiğinden delil tespiti, el koyma kararı alınması gibi yollara başvurma imkanlarının bulunmadığını, davalının “...” adlı websitesi üzerinden yaptığı satışlarda müvekkiline ait “...” markasına yer verdiğini, ahşap dekoratif ev ürünlerini müvekkili ile bağlantılı bir şekilde ürettiği algısını yaratarak haksız kazanç elde ettiğini, müvekkilinin markasından doğan haklarına davalı tarafça tecavüz olduğunun ve haksız rekabetin tespitini talep ettiklerini, bu eylemlerin men’ini de talep ettiklerini, davalının kusurlu eylemleri nedeniyle müvekkilinin zarara uğradığını, müvekkilinin uğradığı fiili zararın marka hakkına tecavüz nedeniyle müvekkilinin mal varlığında meydana gelen net azalma olduğunu, yoksun kalınan kârın ise davalı tarafından tecavüz eylemi hiç gerçekleşmeseydi müvekkilinin mal varlığının geleceği nokta arasındaki farktan ibaret olduğunu, yoksun kalınan kâra ilişkin seçimlik haklarını SMK m. 150/2-a olarak belirlediklerini ifade ederek, müvekkilinin tescilli markasından doğan haklarına karşı tarafça tecavüz olunduğunun ve haksız rekabetin tespitine, müvekkilinin marka hakkına tecavüzün internet yoluyla kullanılması dahil tekrarının men’ine ve haksız rekabetin men’ine, fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydıyla belirsiz alacak olarak şimdilik 5.000,00-TL maddi tazminata, müvekkilinin uğradığı manevi zararın tazmini bakımından 5.000,00-TL manevi tazminata, kararın masrafı davalıdan alınarak Türkiye’de tirajı en yüksek üç gazeteden birinde veya benzeri vasıtalarla ilanına, yargılama gideri ve vekâlet ücretinin davalı üzerine bırakılmasına, 21/10/2021 tarihli talep artırım dilekçesi ile maddi tazminat talebini 61.944,71,00.-TL yükselterek, davanın kabulüne karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP :
Davalı şirkete usulüne göre tebligat yapılmasına karşın, davalı ve vekilinin dosyada mevcut bir cevabına rastlanmamıştır.
Davanın açılmasını müteakip yargılamaya katılımı olan tarafların dava, cevap, cevaba cevap, ikinci cevap dilekçeleri karşılıklı tebliğ olunmuş, sundukları deliller alınmış, marka tescil ve başvuru dosyaları ile alâkalı kayıtları getirtilmiş, dava şartları incelenmiş, ön inceleme duruşması yapılmış, taraflar sulhe teşvik olunmuş, arabulucuya gitme hakları hatırlatılmış, sonuç alınamaması üzerine uyuşmazlık konuları tespit edilmiş, tahkikat icra olunmasını müteakip, Hukuk Muhakemeleri Kanunu Yazı İşleri Yönetmeliği'nin 41/2. maddesi hükmü de gözetilerek taraf vekillerine tahkikat ve yargılamanın geneliyle ilgili son sözleri de sorulmuş; sözlü iddia ve savunmada bulunma olanağı tanınmıştır.
GEREKÇE :
Dosya uyuşmazlık konuları hakkında rapor tanzimi için bilirkişi heyetine tevdi edilmiş ve rapor tanzim ettirilmiştir.
Davacı ve davalı arasındaki uyuşmazlık, davalı tarafından davacı marka hakkına tecavüz edilip edilmediği, bu eylemlerin haksız rekabet oluşturup oluşturmadığı, davacının maddi ve manevi tazminat talebinin yerinde olup olmadığı, yerinde ise miktarının ne olabileceği noktasında toplanmaktadır.
Marka hakkına tecavüz sayılan fiiller; “a) Marka sahibinin izni olmaksızın, markayı 7 nci maddede belirtilen biçimlerde kullanmak. b) Marka sahibinin izni olmaksızın, markayı veya ayırt edilemeyecek kadar benzerini kullanmak suretiyle markayı taklit etmek. c) Markayı veya ayırt edilemeyecek kadar benzerini kullanmak suretiyle markanın taklit edildiğini bildiği veya bilmesi gerektiği hâlde tecavüz yoluyla kullanılan markayı taşıyan ürünleri satmak, dağıtmak, başka bir şekilde ticaret alanına çıkarmak, ithal işlemine tabi tutmak, ihraç etmek, ticari amaçla elde bulundurmak veya bu ürüne dair sözleşme yapmak için öneride bulunmak. ç) Marka sahibi tarafından lisans yoluyla verilmiş hakları izinsiz genişletmek veya bu hakları üçüncü kişilere devretmek.” olarak düzenlenmiştir.
Marka hakkına tecavüz olarak düzenlenmiş olan ilk fiil ile ilgili olarak ise “(2) Marka tescilinden doğan haklar münhasıran marka sahibine aittir. Marka sahibinin, izinsiz olarak yapılması hâlinde, aşağıda belirtilen fiillerin önlenmesini talep etme hakkı vardır: a) Tescilli marka ile aynı olan herhangi bir işaretin, tescil kapsamına giren mal veya hizmetlerde kullanılması. b) Tescilli marka ile aynı veya benzer olan ve tescilli markanın kapsadığı mal veya hizmetlerle aynı veya benzer mal veya hizmetleri kapsayan ve bu nedenle halk tarafından tescilli marka ile ilişkilendirilme ihtimali de dâhil karıştırılma ihtimali bulunan herhangi bir işaretin kullanılması. c) Aynı, benzer veya farklı mal veya hizmetlerde olmasına bakılmaksızın, tescilli marka ile aynı veya benzer olan ve Türkiye’de ulaştığı tanınmışlık düzeyi nedeniyle markanın itibarından haksız bir yarar elde edecek veya itibarına zarar verecek veya ayırt edici karakterini zedeleyecek nitelikteki herhangi bir işaretin haklı bir sebep olmaksızın kullanılması. (3) Aşağıda belirtilen durumlar, işaretin ticaret alanında kullanılması hâlinde, ikinci fıkra hükmü uyarınca yasaklanabilir: a) İşaretin, mal veya ambalajı üzerine konulması. b) İşareti taşıyan malların piyasaya sürülmesi, teslim edilebileceğinin teklif edilmesi, bu amaçlarla stoklanması veya işaret altında hizmetlerin sunulması ya da sunulabileceğinin teklif edilmesi. c) İşareti taşıyan malın ithal ya da ihraç edilmesi. ç) İşaretin, teşebbüsün iş evrakı ve reklamlarında kullanılması. d) İşareti kullanan kişinin, işaretin kullanımına ilişkin hakkı veya meşru bağlantısı olmaması şartıyla işaretin aynı veya benzerinin internet ortamında ticari etki yaratacak biçimde alan adı, yönlendirici kod, anahtar sözcük ya da benzeri biçimlerde kullanılması. e) İşaretin ticaret unvanı ya da işletme adı olarak kullanılması. f) İşaretin hukuka uygun olmayan şekilde karşılaştırmalı reklamlarda kullanılması.”nın marka hakkına tecavüz oluşturacağı düzenlenmiştir.
Toplanan delillere, benimsenen bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre;
Davalı tarafından tanzim edilen faturanın mal ve hizmet açıklamasına ilişkin bölümde, “... ... TM1016 one size Beden-Tek Ebat Renk-NoClor-08b6eb57” ibaresinin yazılı olduğu, fatura tarihinin 26.09.2020 olduğu;
Trendyol’a çekilen ihtarname; davaya da dayanak yapılan marka hakkına ilişkin bilgiler aktarıldıktan sonra... (... Grup Danışmanlık İletişim ve Satış Ticaret A.Ş.)’dan “...” markasının web sitesi üzerinden satışının ihtarnameyi keşide eden huzurdaki davacının marka haklarına tecavüz ve haksız rekabet oluşturduğu belirtilerek; bu ürünlerin satışını yapan satıcıların trenyolun web sitesinden uzaklaştırılması, üyeliklerinin iptal edilmesi ve satışlarının durdurularak söz konusu ürünlerin kaldırılması ve bu satıcılara ait ticaret unvan ve adres bilgileri başta olmak üzere her türlü bilgi ve ilgili belgelerin kendilerine iletilmesi ihtar edildiği;
Muhabere yoluyla gönderilen ürünler; ... Cumhuriyet Başsavcılığı’nın 2020/8227 soruşturma numaralı dosyasındaki ürünlerin fotoğraflarına yer verildiği; muhabere yoluyla dosya kapsamına dahil olan ürünler, duvara yapıştırma yoluyla kullanılan dekorasyon ürünleri olduğu, incelenen ürünlerde 14 ayrı parça olup, tamamı bir arada olan fotoğraf ile karton içinde ürün parçalarının yanında yer alan “montaj” ile ilgili prospektüsün de fotoğrafına raporda yer verildiği; söz konusu ürünlerde veya montaj prospektüsünde herhangi bir markasal ibareye rastlanmadığı; ayrıca, ürünün nereden satın alındığını veya temin edildiğini gösteren herhangi bir fatura vb. de bulunmadığı;
Trendyol kategori sonuçları; “ev dekorasyon sonuçları”na ilişkin mail akışına göre; 22.06.2020 tarihli mailde 26. hafta (15-21 Haziran) sonuçlarında ...’in 7. sırada olduğu, 29.06.2020 tarihli mailde 27. hafta (22-28 Haziran) sonuçlarında ...’in 13. sırada olduğu, 27.07.2020 tarihli mailde 31. hafta (20-26 Temmuz) sonuçlarında ...’in 98. sırada olduğu, 10.08.2020 tarihli mailde 33. hafta (03-09 Ağustos) sonuçlarında ...’in 393. sırada olduğu ve en çok satan ürünler kategorisinde ... – Hayat Kısa Kuşlar Uçuyor Dekoratif Duvar Tablosu ile yer aldığı;
Bilirkişi raporundaki 7 ayrı görselin e-ticaret internet sitesi olarak bilinen....com internet sitesi üzerinden alınan görseller olduğu, “...” ibaresi kullanılarak ürün satıldığını gösteren görseller olduğu, ürünü satan firma olarak 067 199 5279 vergi kimlik numaralı ...İç ve Dış Ticaret Ltd. Şti. Olduğu;
Davacının “...” markası ile....com üzerinden satış yaptığı, Trendyol üzerinden yapılan satışlara ait aylık istatistiklerin dosyaya sunulduğu, söz konusu istatistiklerden, davalının kusurlu eylemi nedeniyle davacının zarara uğradığı,
Satış rakamlarının...’dan temin edildiği düşünüldüğünde davacının Ağustos-Eylül-Ekim/2020 aylarında....com üzerinden yaptığı satışlarda düşüş olduğu görülmekle birlikte, bu düşünün davalının filinden kaynaklandığının kesin olarak ilişkilendirilmesinin mümkün olmadığı, davacının ürününe olan talebin az olması, insanların ekonomik durumlarından, zaruri ihtiyaçların öncelikli olmasından, ürünün mevsim faktöründen etkilenmesinden de kaynaklanabileceği;
Dava dosyasına muhabere yoluyla dahil edilmiş olan davalı kullanımlarından; ürün üzerinde veya ürün kutusunda yer alan markasal bir kullanıma rastlanmadığı, ayrıca, söz konusu ürünün temin edildiği kişi veya işletme ile ilgili de herhangi bir bilgiye ulaşılamadığı, bu nedenle rapor kapsamında fotoğraflarına da yer verilen ürün ile ilgili olarak davacının marka hakkına tecavüzden söz edilemeyeceği;
Ancak, dosya kapsamında bulunan ve bilirkişi raporunun III- 2. numara altında davacı delillerinin incelenmesine ilişkin kısımda belirtilen fatura ve dava dışı... (... Grup Danışmanlık İletişim ve Satış Ticaret A.Ş.) bünyesinde davalı tarafından “...” markası ile gerçekleştirilen pano satışları açıkça gözlemlenebildiği, bu kullanımlar davacının marka başvurusunun yapıldığı 27.05.2020 tarihinden sonrasına ilişkin olduğu;
Davalının bu eylemleri, “...” markası ile gerçekleştirildiği, bu markaların kullanıldığı mallar dekorasyon (duvar panosu/tablo) ürünlerine ilişkin olduğu, dava konusu yapılan markasal nitelikteki ve internet üzerinden gerçekleştirilen satışlarla ticari etki uyandıran bu kullanımlar, davacının 2020/54067 tescil numaralı markasının kapsamındaki 20. ve 35. sınıftaki mal/hizmetlerle aynı veya benzer olduğu; işaretlerin de “...” ibaresinden oluşup birebir aynı olduğu; dosya kapsamında davalı eylemlerinin tescilli marka sahibi olan davacının izni ile kullanıldığına ilişkin herhangi bir bilgi bulunmadığı;
Belirtilen nedenler karşısında davalının “...” ibaresini kullanarak gerçekleştirdiği dekorasyon ürünü satışlarının davacının 2020/54067 tescil numaralı “...” ibareli markası ile iltibas teşkil edecek nitelikte olduğu; bu durumda davalının ticari amaçla gerçekleştirdiği söz konusu kullanımlarının, davacının 2020/54067 tescil numaralı markasından doğan haklarını ihlal eder nitelikte olduğu anlaşılmıştır.
Haksız rekabete ilişkin olarak sınırları belirlenmiş bir tanım bulunmamaktadır. Bununla birlikte Türk Ticaret Kanunu ile haksız rekabete ilişkin ilke belirlenmiştir. Buna göre; "Rakipler arasında veya tedarik edenlerle müşteriler arasındaki ilişkileri etkileyen aldatıcı veya dürüstlük kuralına diğer şekillerdeki aykırı davranışlar ile ticari uygulamalar haksız ve hukuka aykırıdır." biçiminde haksız rekabet oluşturan fiiller genel olarak belirtilmiştir.
TTK m. 55’de ise başlıca haksız rekabet halleri örnekleme yoluyla sayılmıştır. Maddede belirtilen ve konumuz ile ilgili m. 55/1-a bendinin dördüncü alt bendi "Başkasının malları, iş ürünleri, faaliyetleri veya işleri ile karıştırılmaya yol açan önlemler almak" fiilini haksız rekabet olarak düzenlemiştir.
Davalının dava dışı... (... Grup Danışmanlık İletişim ve Satış Ticaret A.Ş.) üzerinden gerçekleştirdiği satışlar sırasında kullandığı “...” ibaresi nedeniyle tüketicilerin tarafları veya ürünleri karıştırmasının mümkün olduğu; bu nedenle davalının kullanımlarının aynı zamanda haksız rekabet oluşturabileceği anlaşılmıştır.
Davacının tazminat hesaplamasına ilişkin tercihi doğrultusunda ve de dava dosyasına sunulan davacıya ait defter ve belgeler ile dosyada mevcut bilgiler kapsamında bir hesaplama yapıldığında, davalı şirket tarafından ihlal süresi boyunca “...” markası kullanılarak, ... internet sitesi üzerinden 29.08.2020-09.10.2020 tarihleri arasında davalı firma tarafından toplam 122.229,22 TL tutarında, 4979 adet davaya konu ürünlerden satıldığı, davacının defter kayıtları ve dayanağı belgelere göre, davacının ... markalı ürünlerin ortalama birim satış fiyatının KDV hariç 68,85 TL, KDV dahil 81,24 TL tutarında olduğu, buna göre, davacının KDV hariç toplam (4979 Adet x 68,85 TL=) 342.804,15 TL’lık, KDV dahil toplam (4979 X 81,24 TL=) 404.493,96 TL’lık satıştan mahrum kaldığı, davacının ... markası ile sattığı ürünlerden ortalama %18,07 oranında kâr elde ettiği gözetilerek hesaplama formülüne yerleştirildiğinde, 6769 sayılı SMK 151/2-a maddesi uyarınca davacının davalıdan talep edebileceği asgari maddi tazminatın KDV hariç (342.804,15 x %18,07=) 61.944,71 TL, KDV dahil (404.493,96 x %18,07=) 73.092,06 TL tutarında olabileceği;
Davalının tecavüzünün kapsamı, niteliği, davacının markasının izinsiz kullanılmasından doğan zararı dikkate alınarak 5.000,00.-TL manevi tazminata hükmedilmesinin hakkaniyete uygun olacağı anlaşılmıştır.
Neticede dosya incelendiğinde bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamından;
Muhabere yoluyla dosya kapsamına dahil edilen ürün örneğinin ve kutu içindeki “montaj” belgesinin davaya dayanak yapılan marka ile ilişkilendirilmesi söz konusu olmadığı gibi, söz konusu ürün numunesinin kimden temin edildiğini gösterecek somut bir veriye de rastlanmadığından söz konusu ürün örneğinin marka hakkına tecavüz oluşturup oluşturmadığının değerlendirilemeyeceği, davalının, dava dışı... (... Grup Danışmanlık İletişim ve Satış Ticaret A.Ş.) internet sitesi üzerinden “...” markası ile dekorasyon (duvar panosu/tablo) ürünlerinin satışına ilişkin eylemlerinin dosya kapsamındaki görsellerden anlaşıldığı ve davacının ... tescil numaralı markasından doğan haklarını (aynı ibareyi aynı/benzer mal/hizmetler için kullanmasıyla ortaya çıkan iltibas nedeniyle) ihlal eder nitelikte olduğu, söz konusu eylemlerin aynı zamanda haksız rekabet oluşturduğu, davacının davalıdan talep edebileceği asgari maddi tazminatın KDV hariç (342.804,15x%18,07=) 61.944,71.-TL olabileceği, 5.000,00.-TL manevi tazminatın hakkaniyete uygun olduğu anlaşıldığından, bilirkişi raporu ve talep arttırım dilekçesi doğrultusunda, davanın kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H ÜK Ü M :
Davanın Kabulüne,
1-Davacının tescilli markasından doğan haklarına davalı tarafından internet yoluyla kullanılması dahil yapılan tecavüzün ve haksız rekabetin tespitine ve men'ine,
2-61.944,71.-TL maddi tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsiline,
3-5.000,00.-TL manevi tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsiline,
4-Kesinleşmesini müteakip mahkeme karar özetinin masrafı davalıdan alınmak üzere Türkiye'de tirajı en yüksek üç gazeteden birinde ilanına,
5-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu m.18/A-13 ve Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi m.7/3 hükmü uyarınca 1.320,00.-TL arabulucu ücretinin davalıdan tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
6-Alınması gereken (66.944,71.x68,31/1000=)4.573,00.-TL harçtan peşin alınan 170,78.-TL harcın mahsubu ile bakiye 4.402,21.-TL eksik nispi ilâm harcının davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,
7-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap olunan maddi tazminat için takdiren 8.852,81.-TL nispi ücreti vekaletin, hesap olunan manevi tazminat için takdiren 5.000,00.-TL nispi ücreti vekaletin, kabul edilen diğer istemler için 7.375,00.-TL maktu 3 ayrı ücreti vekaletin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
8-Davacının bunun dışında yapmış olduğu aşağıda dökümü yazılı 3.567,45.-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
9-Davalının yapmış olduğu bir gider olmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
10-Yatırılan ve kullanılmayan gider avansının, hükmün kesinleşmesini müteakip re'sen yatıran tarafa iadesine (HMK m.333),
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı vekilinin yokluğunda, tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde Ankara Bölge Adliye Mahkemesi'nde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup usulen anlatıldı.13.01.2022
Kâtip Hâkim ...
✍e-imzalıdır
✍e-imzalıdır
MASRAF DÖKÜMÜ
İlk Masraf: 232,98.-TL
Bilirkişi Ücreti: 2.250,00.-TL
Islah Harcı: 972,47.-TL
P.P: 112,00.-TL
TOPLAM: 3.567,45.-TL