T.C. ANKARA 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2020/551 Esas - 2023/15
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
ANKARA
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2020/551 Esas
KARAR NO: 2023/15
DAVA: İtirazın İptali (Acentelik Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 09/11/2020
KARAR TARİHİ: 10/01/2023
GEREKÇELİ KARAR TARİHİ: 16/01/2023
Mahkememizde görülmekte olan davanın yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin dava dışı sigortalısının işlettiği ... 1 HES Şalt Sahasında, davalı tarafından üretilen trafoda üretim hatası nedeni ile meydana gelen patlama sonucu başlayan yangında santralde meydana gelen hasarın tazmin edildiğini, zararın rücuen tazmini amacıyla başlatılan ... İcra Dairesi'nin ... esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, davalının haksız itirazı üzerine takibin durduğunu iddia ederek takibe vaki itirazın iptali ile takibin devamına, davalı aleyhine %20'den az olmamak kaydı ile icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; açılan davayı kabul etmediklerini, trafoda üretim hatası bulunmadığını savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:
Tarafların bildirdikleri deliller toplanmış, rücuya konu poliçe ile hasar dosyası, ödeme evrakı celbedilmiştir.
Talimat Mahkemesi aracılığı ile mahallinde elektrik elektronik mühendisi ve makine mühendisi bilirkişi refakati ile keşif yapılmış, bilirkişi heyeti 22/02/2022 tarihli raporunda özetle, yangının akım trafosunun izolasyon malzemesinin yalıtkanlığını kaybetmesi sonucu yüksek gerilim fazlarının çakışmasına neden olarak patladığını, izolatörlerin patlayarak hem kesiciye hem ayırıcıya zarar verdiğini, santralin 2009 yılından bu yana faaliyet gösterdiğini şalt sahasındaki çoğu trafonun ... marka olduğunu, eski olanların ufak arızalarının giderildiğini, bazılarının değiştirildiğini, olay tarihi itibari ile ilgili santralin ticari risk sigortasının %50 kısmının davacı tarafından yapıldığını, yangın sonucu akım trafosu, kesici ve ayırıcının fazının değiştirildiğini, onarım sonrasında 10-15 gün içinde santralin devreye alındığını, ekspertiz raporunun incelenmesinde zararın tamamen giderildiğini ve zararın rayice uygun olduğu bildirilmişlerdir. Davalı yanın itirazları üzerine bilirkişi heyetinden alınan 11/08/2022 tarihli ek raporda, patlamanın bakım eksikliğinden değil üretim hatasından kaynaklandığı, akım trafolarının üretici firma ... Trafo ekibi ile gerekli incelemeler yapılarak değiştirildiği bu nedenle yetkisiz müdahalenin olmadığı, ... 1 HES'in işletmecisi olan ... Elektrik Üretim A.Ş. Tarafından gerekli bakımların yapıldığı, görülen sorunların ilgili firmalarla görüşülerek halledildiği, hidroelektrik santralinde çalışan mühendisler tarafından şalt sahasının aylık fiziksel olarak, yıllık ise gerekli ölçümler yapılarak bakım çalışmalarının yapıldığı, santral binasında yangın söndürme tedbirlerinin alındığı, santralin enerji üretiminin durması için gerekli izinlerin alınması gerektiği, yılda en fazla biz iki kez durdurulup sahada bir çalışma yapılacağı, dava konusu hidro elektrik santralinin ilgli kurumlardan izinleri alınarak işletildiği, mevzuatlara göre yangın tedbirlerinin alındığı, hesaplanan bedel ile ilgili piyasa araştırması yapılarak makul fiyat olduğuna karar verildiği, yanan ve hasarlanan cihazların trafondan daha uzağa yerleştirilmesi hususunun Santralin kurulum aşamasında değerlendirilmesi gerektiği ve gerekli izinlerin alındığı bu nedenle de bu durumun konu edilemeyeceği bildirilmiştir. Kök ve ek rapor oluşa ve hüküm kurmaya elverişli görülerek hükme esas alınmıştır.
Nitelikli hesap bilirkişi tarafından düzenlenen 18/11/2022 tarihli raporda, dosya içerisinde bulunan eksper raporu doğrultusunda davacının sigortalısına 11/09/2018 tarihinde 11.638,80 Euro ödeme yaptığı, teknik bilirkişilerin yaptıkları incelemelerde belirtildiği üzere eksper raporunun ve raporda belirlenen ödemeye esas hasar miktarının olaya ve rayiç bedellere uygun olduğu, davacının sigortalısına 11/09/2018 tarihinde 11.638,80 Euro ödeme yaptığı ve 11/09/2018 tarihinde yapılan ödemenin karşılığının 11/09/2018 Günü Saat 15:30'da belirlenen Gösterge Niteliğindeki Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Euro Satış Kuruna göre talep edebileceği (7.5034 TL), alacağa ödeme tarihinden itibaren yasal faiz işletilebileceği kanaatine varılmış olup, yapılan hesaplama neticesi alacağın TL karşılığının 87.330,57TL olacağı, takibin 87.330,00 TL üzerinden başlatıldığı ve işlemiş faizinin (11/09/2018 tarihinden itibaren yıllık %9) 9.668,51TL olduğu hesaplanmıştır. Rapor oluşa ve hüküm kurmaya elverişli görülerek hükme esas alınmıştır.
DEĞERLENDİRME:
Dava; davacı sigorta şirketince, sigortalı dava dışı üçüncü kişiye yaptığı ödemenin, davalıdan halefiyet ilkesine göre tahsiline ilişkin TTK' nun 1472. maddesi uyarınca açılmış rücuen tazminat istemine ilişkindir.
Dava dışı sigortalının işlettiği ... 1 HES'te davalı tarafından imal edilen trafoda patlama meydana geldiği ve yangın çıktığı, davacının dava dışı sigortalının zararın tazmin ettiği konusunda uyuşmazlık bulunmamaktadır. Uyuşmazlık patlamanın üretim hatasından kaynaklanıp kaynaklanmadığı, davalının zarardan sorumlu olup olmadığı ve miktarı konusunda toplanmaktadır.
Mahkememizce bilirkişi heyetinden keşif yapılmak sureti ile alınan raporda, zararın davalı tarafından üretilen trafodaki üretim hatası olduğu, zararın oluşa ve rayice uygun olduğu, dolayısıyla davalının zararın tamamından sorumlu olduğu bildirilmiştir.
Her ne kadar davalı zararın imalat hatasından kaynaklanmadığını bildirmiş ise de teknik bilirkişilerden alınan kök ve ek raporda patlamanın bakımsızlık ya da yetkisiz müdaheleden meydana gelmediği, üretim hatasından kaynaklandığı belirtilmekle bu savunmaya itibar edilmemiş, zarardan davalının sorumlu olduğu değerlendirilmiştir.
Meydana gelen zarar bedeline ilişkin olarak bilirkişilerce zararın oluşa ve rayice uygun olduğu belirlenmiştir. Davalı her ne kadar sovtaj bedelinin düşülmesi gerektiğini savunmuş ise de, bilirkişi raporuna dayanak yapılan ekspertiz raporunda sovtaj değerlendirmesi yapıldığı ve bulunmadığının tespit edildiği dikkate alındığında bu savunmaya itibar edilmemiştir.
Alacağın ödeme ile doğumu karşısında, işlemiş faiz talibinin yerinde olduğu ve her ne kadar yetki itirazı sonrasında düzenlenen yeni ödeme emrinde alacak miktarı farklı ise de dava dilekçesinde 04/12/2019 tarihli ilk takip talebi gözetilerek talepte bulunulduğundan bu miktar üzerinden davanın kabulüne karar vermek gerektiği kanaatine varılarak davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere,
DAVANIN KABULÜ İLE,
... İcra Dairesi'nin ... esas sayılı dosyasında davalının itirazının iptali ile takibin 87.330,00 TL asıl alacak ve 9.668,51 TL işlemiş faiz üzerinden devamına,
Alacak yargılamayı gerektirdiğinden icra inkar tazminatı talebinin reddine,
Alınması gereken 6.625,97 TL harçtan peşin alınan 1.171,51 TL'nin mahsubu ile bakiye 5.454,46 TL harcın ve 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
Karar tarihinde yürürlükte olan AAÜT uyarınca kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan ve takdir olunan 15.519,76 TL nisbi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Davacı tarafından yapılan ve UYAP sisteminde kayıtlı toplam 4.731,60 TL yargılama gideri ile davacı tarafça peşin olarak yatırılan 1.171,51 TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Davalı tarafça yapılan yargılama giderlerinin davalı üzerinde bırakılmasına,
Kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde iadesine,
Dair; davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde Ankara Bölge Adliye Mahkemesi'ne başvurmak suretiyle istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.10/01/2023