T.C. ANKARA 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2021/422 Esas - 2022/327
T.C.
ANKARA
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2021/422
KARAR NO: 2022/327
DAVA: Zayi Belgesi Verilmesi
DAVA TARİHİ: 09/07/2021
KARAR TARİHİ: 25/04/2022
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH :11/05/2022
Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; şirketin, Türkiye’de farklı illerde bulunan fabrikaları, bayileri ve mağazaları olması sebebi ile de hepsini kapsayan geniş, güvenli bir internet ve server ağı bulunduğunu, 27.06.2021 Pazar günü sabahı saat 10:05 de ERP müdürlü şirket yetkililerini arayarak Torbalı Sünger Fabrikası sistemine giremediğini, yetkililerde yapılan incelemede; müvekkili şirketin sistemlerinin 27.06.2021 Pazar günü siber saldırıya uğradığı ve bu saldırı sonucu sunucularına etkilendiği, kimi kayıtlara ulaşılamadığı, kim kayıtların ise uzantılarının değiştirilerek şifrelendiği ve erişilemez hale getirildiği anlaşıldığını, bunun üzerine şirketince söz konusu sunucularda yer alan ticari defter ve kayıtlara erişim sağlanıp, bu belgelerin kurtarılabilmesi için derhal teknik müdahalelere başlanıldığını, çalışmalar hali hazırda devam ettiğini, bu sürede taraflarınca şirket sunucularına yapılan siber saldırı sebebi ile şirket yetkililerince Ankara Cumhuriyet Başsavcılığına da ... soruşturma numarası ile şikayetçi olunduğunu, bu durum ayrıca Gelir İdaresi Başkanlığına da bildirildiğini, dava tarihine kadar yapılan teknik incelemelerde, dava dilekçe tarihinde şirketlerinin 14.07.2014 tarihi öncesine ait muhasebe, ticari defter ve tüm şirket kayıtlarının tutulduğu ... sunucusuna ve bu sunucunun üstünde çalışan uygulama ve datalara erişim sağlanamadığı tespit edildiğini, Bu kayıtların kaybı ile şirketlerinin 14.07.2014 tarihi öncesine ait tüm elektronik kayıtları ile muavin kayıtları, stok kayıtları ile cari kayıtları tam olarak kaybedildiğini, tüm bu nedenlerle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla davalarının kabulü ile; müvekkili şirket sunucularına yapılan siber saldırı sebebi ile erişimi engellenen ve kurtarılamayan, işbu başvuruları sonrasında kaybolduğu tespit edilecek bilgi, belge ve kayıtlar için ayrıca zayi belgesi başvuru ve talep hakları saklı kalmak kaydı ile şimdilik, 14.07.2014 tarihi öncesine ait tüm ticari elektronik kayıtlar ile muavin kayıtları, stok kayıtları ile cari kayıt ve belgelerin zayi olduğunun tespiti ile zayi kararı verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Dava, niteliği gereği hasımsız olarak açılmıştır.
DELİLLER:
-Davacıya ait ticari defter ve bağlı kâğıtları,
-Ankara Cumhuriyet Başsavcılığının ... soruşturma dosyası,
-Ankara Ticaret Sicil müdürlüğü, SGK ve Gelir İdaresi Başkanlığı müzekkere cevapları
- 03/12/2021 günlü Bilgisayar Mühendisi bilirkişiden alınan bilirkişi raporu,
MAHKEMENİN GEREKÇESİ: Dava, ticari şirket defter ve kayıtlarının zayi olduğunun tespiti istemine ilişkindir.
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 82/1. maddesine göre; “Her tacir; a)Ticari defterlerini, envanterleri, açılış bilançolarını, ara bilançolarını, finansal tablolarını, yıllık faaliyet raporlarını, topluluk finansal tablolarını ve yıllık faaliyet raporlarını ve bu belgelerin anlaşılabilirliğini kolaylaştıracak çalışma talimatları ile diğer organizasyon belgelerini, b)Alınan ticari mektupları, c)Gönderilen ticari mektupların suretlerini, d)64 üncü maddenin birinci fıkrasına göre yapılan kayıtların dayandığı belgeleri sınıflandırılmış bir şekilde saklamakla yükümlüdür.”
TTK'nun 82/7. maddesinde, "Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren onbeş gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir. Bu dava hasımsız açılır. Mahkeme gerekli gördüğü delillerin toplanmasını da emredebilir," hükmünün düzenlendiği görülmüştür.
Davacı şirket kayıtları üzerinde bilgisayar mühendisi bilirkişi tarafından yapılan inceleme sonucu alınan 03/12/2021/ tarihli bilirkişi raporunda; "...26.06.2021 tarihinde siber saldırı gerçekleştiği, 27.06.2021 tarihinde öğrenilmiş olduğu ve Dava Tarihinin: 09.07.2021 olduğu dosya içindeki bilgi ve belgelerden anlaşılmaktadır. Davaya konu zayilerin neler olduğu ve bu saldırıdan nasıl etkilendiği yönünde yerinde inceleme ve tespitte edinilen objektif bulgulara göre;
13.12.2011 tarih 28141 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 1 Sıra Numaralı Elektronik Defter Genel Tebliğ ile standartları yayımlanan yevmiye defteri ve defteri kebirin elektronik ortamda oluşturulma imkânı getirilmiştir. Davaya konu zayilerin bu kapsamındaki belgelerle ilgili olmadığı,
Yapılan siber saldırı ile zayi olan verilerin bilgisayar ortamında tutulan dijital veri olduğu, zayi olan bu dijital verilen basılı hallerinin davacı arşivinde mevcut bulunduğu ve zayi olmadığı,
Davaya konu zayilerin 2014 yılı öncesi olması bakımından e-defter, e-arşiv, e-fatura gibi kayıtlarla ilgili olmayıp, e-defter, e-arşiv, e-fatura, yevmiye defteri ve defteri kebir gibi bu kayıtların zayi olmadığı,
Yasalarımıza göre en az 10 yıl saklama zorunluluğu bulunan kayıtların basılı hallerinin zayi olmadığı, sadece bilgisayar ortamında tutulan dijital hallerinin zayi olduğu, dosya içeriğindeki belge ve dokümanlarla ile yerinde inceleme neticesinde ;
Firmanın tarafımıza vermiş olduğu kayıt ve belgeler incelendiğinde İzmir Torbalı ilçesinde bulunan işletmesine ait 14/07/2014 tarihinden öncesine ait tüm ticari elektronik kayıtları, stok kayıtları ile cari kayıt ve belgelerin saldırı marifetiyle kripto virüs ile şifrelenerek DİJİTAL HALLERİNİN kullanılmaz halde olduğu, basılı olarak bulunan hallerinin ise davacı arşivinde bulunduğu ve zayi olmadığı,
Söz konusu saldırının yetkisiz kişi(ler)ce yapılmış olup/olamayacağının tespitinin yapılamadığı,
Her ne kadar yetkisiz kimseler tarafından gerçekleştirilip gerçekleştirilmediği yönünde somut bir delil olmasa da virüsün türüne binaen verilerin geri getirilemeyeceği,
27.06.2021 tarihinde öğrenildiği ve 09.07.2021 tarihinde dava açıldığı,
Davacının özel entegratör kuruluşlardan bir yedekleme hizmeti aldığı, özel entagratör firma tarafından yedeklenen yevmiye defteri ve defteri kebirin zayi olmadığı,
Davaya konu verilerinin davacı tarafça yedeklerinin kendi yedekleme ünitelerine (QNAP) yedek aldığı, ancak bu verilerin de siber saldırı sonucu kullanılmaz halde olduğu,
Yukarıda arz ettiğim inceleme raporumun nihai takdiri Sayın mahkemenize ait olmak üzere ..." şeklinde rapor tanzim edildiği ve mahkememize bildirildiği görüldü,
Toplanan delillere göre; davacı şirketin, sistemlerinin 27.06.2021 günü siber saldırıya uğradığı ve bu saldırı sonucu sunucularına etkilendiği, kimi kayıtlara ulaşılamadığı, kimi kayıtların ise uzantılarının değiştirilerek şifrelendiği ve erişilemez hale getirildiği, dava dilekçe tarihinde şirketlerinin 14.07.2014 tarihi öncesine ait muhasebe, ticari defter ve tüm şirket kayıtlarının tutulduğu ... sunucusuna ve bu sunucunun üstünde çalışan uygulama ve datalara erişim sağlanamadığı tespit edildiğini, bu kayıtların kaybı ile şirketlerinin 14.07.2014 tarihi öncesine ait tüm elektronik kayıtları ile muavin kayıtları, stok kayıtları ile cari kayıtları tam olarak kaybedildiğini, tüm bu nedenlerle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şirket sunucularına yapılan siber saldırı sebebi ile erişimi engellenen ve kurtarılamayan, işbu başvuruları sonrasında kaybolduğu tespit edilecek bilgi, belge ve kayıtlar için ayrıca zayi belgesi başvuru ve talep hakları saklı kalmak kaydı ile şimdilik 14.07.2014 tarihi öncesine ait tüm ticari elektronik kayıtlar ile muavin kayıtları, stok kayıtları ile cari kayıt ve belgelerin zayi olduğunun tespiti ile zayi kararı verilmesinin tespiti amacıyla eldeki davayı açtığı uyuşmazlıkta; mahkememizce aldırılan bilirkişi raporunda yapılan tespitlerden 26.06.2021 tarihinde siber saldırı gerçekleştiği, 27.06.2021 tarihinde öğrenilmiş olduğu ve dava tarihinin 09.07.2021 olduğu gözetildiğinde davanın 15 günlük hak düşürücü süre içerisinde açıldığı dosya içindeki bilgi ve belgelerden anlaşılmaktadır.
Davaya konu zayilerin neler olduğu ve bu saldırıdan nasıl etkilendiği yönünde yerinde inceleme ve tespitte edinilen bulgulara göre; 13.12.2011 tarih 28141 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 1 Sıra Numaralı Elektronik Defter Genel Tebliğ ile standartları yayımlanan yevmiye defteri ve defteri kebirin elektronik ortamda oluşturulma imkânı getirilmiştir. Davaya konu zayilerin bu kapsamındaki belgelerle ilgili olmadığı,
Yapılan siber saldırı ile zayi olan verilerin bilgisayar ortamında tutulan dijital veri olduğu, zayi olan bu dijital verilen basılı hallerinin davacı arşivinde mevcut bulunduğu ve zayi olmadığı,
Davaya konu zayilerin 2014 yılı öncesi olması bakımından e-defter, e-arşiv, e-fatura gibi kayıtlarla ilgili olmayıp, e-defter, e-arşiv, e-fatura, yevmiye defteri ve defteri kebir gibi bu kayıtların zayi olmadığı,
Yasalarımıza göre en az 10 yıl saklama zorunluluğu bulunan kayıtların basılı hallerinin zayi olmadığı, sadece bilgisayar ortamında tutulan dijital hallerinin zayi olduğu, dosya içeriğindeki belge ve dokümanlarla ile yerinde inceleme neticesinde ;
Firmanın bilirkişiye vermiş olduğu kayıt ve belgeler incelendiğinde İzmir Torbalı ilçesinde bulunan işletmesine ait 14/07/2014 tarihinden öncesine ait tüm ticari elektronik kayıtları, stok kayıtları ile cari kayıt ve belgelerin saldırı marifetiyle kripto virüs ile şifrelenerek DİJİTAL HALLERİNİN kullanılmaz halde olduğu, basılı olarak bulunan hallerinin ise davacı arşivinde bulunduğu ve zayi olmadığı,
Söz konusu saldırının yetkisiz kişi(ler)ce yapılmış olup/olamayacağının tespitinin yapılamadığı,
Davacının özel entegratör kuruluşlardan bir yedekleme hizmeti aldığı, özel entagratör firma tarafından yedeklenen yevmiye defteri ve defteri kebirin zayi olmadığı,
Davaya konu verilerinin davacı tarafça yedeklerinin kendi yedekleme ünitelerine (QNAP) yedek aldığı, ancak bu verilerin de siber saldırı sonucu kullanılmaz halde olduğu, mahkememizce yaptırılan bilirkişi incelemesi sonucunda anlaşıldığı, 14.07.2014 tarihi öncesine ait tüm ticari elektronik kayıtlar ile muavin kayıtları, stok kayıtları ile cari kayıt ve belgelerin zayi olduğu iddiasının gerçeği yansıtmadığı gibi davacının zayi belgesi talebinin TTK'nun 82/7. Maddesinde belirtilen " tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeleri" de içermediği, davacının talebini de somutlaştırmadığı dolayısıyla TTK'nun 82/7. maddesindeki koşulların oluşmadığı gözetilerek davanın reddine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerekçelerle,
Davanın Reddine,
Harçlar Kanununa göre alınması gereken 80,70 TL harçtan peşin alınan 59,30 TL harcın mahsubu ile eksik 21,40 TL harcın davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
Davacının yapmış olduğu yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına,
HMK 333. Maddesi uyarınca yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine,
Dair; Davacı vekilinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde Ankara Bölge Adliye Mahkemesi'ne başvurmak suretiyle istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 25.04.2022