T.C. ANKARA 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
T.C.
ANKARA
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİTÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2022/586
KARAR NO: 2023/212
HAKİM: ...
KATİP: ...
DAVACI : ...
VEKİLİ: Av. ...
DAVALI : ...
VEKİLİ: Av. ...
DAVA: İtirazın İptali (Kooperatif Aidat Borcundan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 09/09/2022
KARAR TARİHİ: 22/03/2023
K.YAZIM TARİHİ : 23/03/2023
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Kooperatif Aidat Borcundan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalının müvekkili kooperatifin üyesi olduğunu, davalı, kooperatif üyeliğinden doğan borçlarını müvekkili kooperatife ödemediğinden aleyhine ... Müdürlüğü 2021/11542 E. sayılı dosya ile icra takibi başlatıldığını, davalı borcun tamamına haksız ve mesnetsiz olarak itiraz ederek icra takibini durdurduğunu, itiraz nedeniyle itirazın iptalini talep etme gereğinin hasıl olduğunu, aidat alacaklarının Genel Kurul kararlarına dayandığını, davalının borç miktarının ortaya çıkacağını, taraflar arasında yapılan arabuluculuk görüşmeleri de sonuçsuz kaldığını, anlaşma sağlanamadığını, arz ve izah edilen sebeplerle taleplerinin kabulü ile; davalının (borçlunun) haksız ve yersiz olarak yaptığı ... Müdürlüğü 2021/11542 E. Sayılı dosyaya vaki itirazın iptaline ve takibin devamına, davalının (...) %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı kooperatifin yapmış olduğu tüm genel kurullardan da anlı gibi talep edilen para evini teslim almış olan üyelerden talep edildiğini, müvekkilinin evinin henüz teslim olmadığını, bu nedenle genel kurul kararınca müvekkilinden para talep edilmesinin doğru olmadığını, müvekkili kooperatife ait normal aidatlarını muntazaman ödediğini, ödeme makbuz örneklerini ve genel kurul kararının bir örneğini dilekçeleri ekinde sunduğunu, ayrıca müvekkili evinin kendisine teslim edilmesi ve tapusunun verilmesi için arsa sahibi ... Konut Yapı Kooperatifi, ve davacı... Konut Yapı Kooperatifine dava açtığını, bu davada, davacı müvekkilinin yanında yer alması gerekirken tam tersi arsa sahibi ... Konut Yapı Kooperatifinin yanında yer alarak müvekkilinin tapusunu almasına engel olduğunu, talep edilen para evini ve tapusunu almış olan üyelerden talep edildiğini, müvekkili bu güne değin, tüm üyeler evinin tapusunu almış iken her nedense müvekkilinin tapusunun verilmediğini, bu nedenle davanın husumet yönünden reddini talep ettiklerini, bu nedenle müvekkilinden haksız ve mesnetten yoksun bir şekilde para talep edildiğini, ayrıca davacı tarafından bu konuda ... Mahkemesinin 2020/501.E. sayılı dosyasında aynı nedenlerle dava açıldığını, davanın halen derdest olduğunu, izah edilen nedenlerle davanın reddine, %20 inkar tazminatına masraf ve vekalet ücretinin de davacıya yüklenmesine karar verilmesini müvekkili adına talep etmiştir.
DELİLLER;
... Müdürlüğü'nün 2021/11542 Esas sayılı dosyası
Üyelik dosyası
Kooperatif ana sözleşmesi
Kooperatif kayıtları
Muavin defter ve kayıtları
Kooperatif Genel Kurul Kararları
Kooperatif Yönetim Kurulu Kararları
Ticari defter ve kayıtlar.
Dosya üzerinde bilirkişi incelemesi yapılmıştır.
... Müdürlüğünün 2021/11542 E, sayılı icra dosyasının incelenmesinde; alacaklının Tasfiye Halinde ..., borçlunun ... olduğu; 18.441,17TL alacak için icra takibi başlatıldığı, ödeme emrinin davalıya 16/09/2021 tarihinde tebliğ edildiği, davalı borçlunun/vekilinin 20/09/2021 tarihli dilekçesiyle icra takibine, borcun tamamına, faize ve tüm ferilerine itirazı sonucu icra takibinin durduğu anlaşılmıştır.
Bilirkişiden alınan 31/01/2023 tarihli raporda: Kooperatifin tüm üyelerinin konut alamamış olduğunu, bu nedenle, konut alan veya konut aldıktan sonra istifa eden üyelerden, konut alamayan üyelere ödenmek üzere aidat toplanmasının kararlaştırılmış olduğunu, davalının, konut kura çekimine ilişkin, ...Noterliği, 31.07.2006 tarih ve 30080 yevmiye nolu “ Düzenleme şeklinde yapılan Kar'a zaptından, davalının ... sırada yer almakta olduğunu, ... nolu dairenin kendisine isabet etmiş olduğunu, Yine İcra dosysında yer alan adresinden, davalının ikamet ettiği adresinin, “... şeklinde kura ile kendisine isabet eden adres olduğu, bu adreste ikamet etmekte olduğunu, mevcut durum itibari ile davalının konut alamayan mağdurlardan kabul edilemeyeceğini, ancak davalı tapusunu alamadığını bu nedenle, aidat ödememesi gerektiğini ileri sürdüğünü, oysa konut alamayan üyelerin mağduriyetinin giderilmesi için konutunu teslim almış ve ikamet etmekte olan davalının da aidatını ödemesi gerektiğini, aidat borcu mevcut olması nedeni ile tapusunun verilmemiş olmasının, mağduriyet olarak ileri sürülmesi ve aidat ödememe gerekçesi yapması hususunda hukuki değerlendirmenin mahkemenin takdirinde olduğunu, icra takip tarihi olan, 11.09.2021 tarihi itibariyle, 13.926,00.TLasıl ve 1.178,11.TL. işlemiş faiz borcunun bulunduğunu bildirilmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Davadaki uyuşmazlık; Davalının davacının kooperatifine üye olduğu ve davalının kooperatif üyeliğinden doğan borçlarını davacı kooperatife ödemediğinden bahisle davacı tarafından başlatılan ... Müdürlüğü 2021/11542 E. sayılı dosyada davalının itirazın iptalini ve icra inkar tazminatı ile davalının da davacıdan inkar tazminatı istemlerine ilişkindir.
Türk Hukukunda kural olarak her dava, dava tarihindeki durum ve koşullara göre karara bağlanır. Ancak itirazın iptali davaları icra takibine sıkı sıkıya bağlı davalardan olduğundan tarafların alacak borç durumu ve haklılık durumu takip tarihi itibariyle tespit edilir (.... 26.03.2018, 2016/16381 E, 2018/1499 K,).
.... Hukuk Dairesi'nin 25/11/2021 tarih, 2018/1329 Esas, 2021/1785 Karar sayılı kararında da Kooperatifler Kanunu’nın 23. maddesinde tüm ortakların hak ve vecibelerde eşit olacağı emredici bir hüküm olarak düzenlenmiştir. Kanunda ve ana sözleşmede düzenlenmemekle birlikte genel kurul kararına dayalı olarak peşin bedelli üyelik şartlı üyelik gibi adlar altında farklı statüde üyelik kaydının da yapılabileceği, ... uygulamaları ile kabul edilmiştir durumdadır. Peşin ödemeli üyeliğin geçerli olabilmesi için öncelikle bu konuda genel kurulda karar alınması veya yönetim kurulunca yapılan şartlı üye kaydının genel kurulca zımnen benimsenmesi gereklidir. Kooperatif genel kurul kararları sözleşme niteliğinde olup toplantıya katılmış olsun veya olmasın tüm üyeler yönünden bağlayıcıdır. Kooperatifler Kanunu'nun 42. maddesinde kooperatiflerde en yetkili organın genel kurul olduğu hükme bağlanmış, 42/5.maddesinde de “kanun veya ana sözleşmeyle genel kurula tanınmış olan konular hakkında karar vermek”, genel kurulun devir ve terk edilmeyeceği yetkiler arasında sayılmıştır. Yine bu madde doğrultusunda kooperatif tip ana sözleşmesinin 23/6.maddesinde “ortaklardan tahsil edilecek taksit miktar ve ödeme şartları ile gecikme halinde uygulanacak esasları tespit etmek” genel kurulun devir ve terk edemeyeceği yetkiler arasında sayıldığı belirtilmiştir.
Kuruluşta en az 7 kurucu ortak tarafından kooperatifin kuruluşunun gerçekleşmesiyle aslen (....) Ortaklık şartlarını taşıması halinde yönetim kurulunun ortaklığa kabul kararıyla (....) Ortağın ölümü üzerine mirasçılarının kendi aralarından temsilci tayin ederek ortaklığa devam etmek istemeleri halinde (....) Ortaklık hissesi devri suretiyle yönetim kurulunca ortaklığa kabul edilmesi halinde (...) Ortaklığı sona erenlerin, ayrılma nedenlerinin ortadan kalkması halinde yeniden ortaklığa kabul edilmeleri (...) hallerinde ortaklık sıfatı kazanılmaktadır.
Kooperatifler Kanunu'nun 42. maddesinde kooperatiflerde en yetkili organın genel kurul olduğu hükme bağlanmış, 42/5.maddesinde de “kanun veya ana sözleşmeyle genel kurula tanınmış olan konular hakkında karar vermek”, genel kurulun devir ve terk edilmeyeceği yetkiler arasında sayılmıştır. Yine bu madde doğrultusunda kooperatif tip ana sözleşmesinin 23/6.maddesinde “ortaklardan tahsil edilecek taksit miktar ve ödeme şartları ile gecikme halinde uygulanacak esasları tespit etmek” genel kurulun devir ve terk edemeyeceği yetkiler arasında sayıldığı belirtilmiştir.
Tip Anasözleşmenin 21. Maddesinde; “Ortaklar, taahhüt ve tediye ettikleri ortaklık payı bedelleri dışında, kooperatif amaçlarının gerçekleşmesini sağlamak üzere gencl kurulca kararlaştırılacak miktarlardaki, arsa, altyapı, inşaat ve benzeri gider taksitlerini ödemek zorundadırlar. Bu kararlarda ana sözleşmenin 33'üncü maddesinin 2'nci fıkrasında gösterilen nisap aranır.” hükmü düzenlenmiştir.
Genel kurul kararları iptal edilmediği müddetçe tüm ortakları bağlamaktadır.
14.04.2019 Tarihinde yapılan, 2018 yılı Olağan genel kurul kararı ile Madde 5/c hükümden Alınacak karar sulh yolu ile anlaşması şeklinde çıkması durumunda ortak kooperatiften konutunu herhangi bir şekilde teslim almış (konutunu edindikten sonra istifa ermiş üyeler de dahil) üyelerden konut alamayan üye alacaklarının ve kooperatifin diğer borçlarının ödenebilmesi için hazırlanan tahmini bütçenin görüşülerek sahibi olmuş ortaklardan talep edilecek aidatın karar bağlanması ile ilgili önerge verildi. Yapılan oylamada 107 kabul oyuna karşılık, 17 net oyuna karşılık oy çokluğu ile kabul edildi. Buna göre üyelerin mağduriyetini gidermek üzere, ev sahibi olan üyelerin 36.000,00.TL. (...) 30.Haziran 2019 tarihi sonuna kadr defaten ödemesi veya 3 Ç(....) yıl içinde bitecek şekilde aylık 1.166,00.TE. (bin yüzaltmış altı lira) olacak şekilde ödenip toplamda 42.000,00.TL.(kırk iki bin olarak ödenmesi genel kurulda oy çokluğu ile kabul edildi.” şeklinde olduğu görülmüştür.
1404.2019 tarihli Olağan Genel Kurulu kararı ile 5-d maddesinde Kooperatifin devam eden dönem içerisinde oluşacak vergi, ..., ve diğer kalemlerinin karşılanabilmesi için tüm üyelerden talep edilen aidat miktarının aylık 100,00.TL.olmasının kabul edildiği, aidatını zamamında ödemeyenlere aylık 951,5 gecikme cezası uygulanmasına, karar verilmiş olduğu görülmüştür.
-03.07.2021 Tarihinde yapılan, 2019-2020 yılı Olağan genel kurul kararı ile, “8.Madde. 4.04.2019 tarihinde yaplan genel kurul toplantısında daire sahibi olmayan üyelere ödenmek maksadıyla daire sahibi üyelerden talep edilen aidatın tamamını ödeyen üyeler ile yapılan protokollerin durumunun görüşmesine geçildi. Yapılan müzakereler sonucunda Nisan-2022 tarihine kadar, ödemelerini tamamlamış üyelerden herhangi bir ücret talep edilmeyecektir.” şeklinde karar verilmiş olduğu görülmüştür.
Somut olayda, kooperatif defter ve kayıtları, ... Müdürlüğünün 2021/11542 E, sayılı icra dosyası, sözleşme, kooperatif Genel kurul kararları, bilirkişi raporu ve ek raporu ile tüm dosya kapsamına göre Davalının davacının kooperatifin üyesi olduğu tarafların kabulünde olduğu davalı, kooperatif üyeliğinden doğan borçlarını davacı kooperatife ödemediğinden bahisle bahisle davacı tarafından başlatılan ... Müdürlüğü 2021/11542 E. sayılı dosya ile icra takibine davalını itiraz ederek icra takibini durduğu, yasal süresinde iş bu davanın açıldığı, davalının, konut kura çekimine ilişkin, 14.04.2019 Tarihinde yapılan, 2018 yılı Olağan genel kurul kararı ile Madde 5/c hükümden Alınacak karar sulh yolu ile anlaşması şeklinde çıkması durumunda ortak kooperatiften konutunu herhangi bir şekilde teslim almış (konutunu edindikten sonra istifa ermiş üyeler de dahil) üyelerden konut alamayan üye alacaklarının ve kooperatifin diğer borçlarının ödenebilmesi için hazırlanan tahmini bütçenin görüşülerek sahibi olmuş ortaklardan talep edilecek aidatın karar bağlanması ile ilgili önerge verildiğinin belirtildiği, buna göre üyelerin mağduriyetini gidermek üzere, ev sahibi olan üyelerden aylık 1.166,00.TE. (bin yüzaltmış altı lira), 5-d maddesinde ise tüm üyelerden talep edilen aidat miktarının aylık 100,00.TL.olmasının kabul edildiği, ....Noterliği, 31.07.2006 tarih ve ... yevmiye nolu “ Düzenleme şeklindeki kura zaptından, davalının ... sırada yer almakta olduğu,... nolu dairenin kendisine isabet etmiş olduğu, İcra dosysında yer alan adresinden, davalının ikamet ettiği adresinin, “... şeklinde kura ile kendisine isabet eden adres olduğu, bu adreste ikamet etmekte olduğu, davacının konutu zilyetlik ve mülkiyet ayrımı yapılmadan herhangi bir şekilde teslim almış bir kişi olduğu ve mevcut durum itibari ile davalının konut alamayan mağdurlardan kabul edilemeyeceği anlaışılmıştır.
Dava, kooperatif üyeliğinden kaynaklanan dava konusu alacakta hukukî ilişkilerde temerrüt durumunda, uygulanması öngörülen temerrüt faiz oranı, ... Kanunu madde 120 uyarınca, yıllık yasal faiz oranının (yasal faiz oranı %9’dur) yüzde yüzünü aşamaz. Bu hükme uygun davranmak suretiyle taraflar temerrüt faiz oranını serbestçe belirleyebilir. Bu sınırlama ... Kanunu madde 8/1 uyarınca ticari işlerde uygulanmayacağından asıl alacağa aylık yüzde 1,5 faiz oranı üzerinden hesaplama yapılması gerektiğinden; davacının davasının kısmen kabulü ile ... Dairesi’nin 2021/11542 E. sayılı dosyasında yapılan takipte davalının 13.926,00-TL asıl alacak ve 1.178,11-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 15.104,11-TL alacak miktarına yapmış olduğu itirazın iptali ile takibin asıl alacağa takip tarihinden itibaren işleyecek aylık %1,5 faiz işletilmek suretiyle devamına, fazlaya ilişkin istemin reddine, İ.İ.K. m. 67 uyarınca kabul edilen 15.104,11-TL üzerinden %20 oranında icra inkâr tazminat tutarı olan 3.020,82-TL’nin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, Davalının davacıdan icra inkar tazminat isteminin yasal koşulları oluşmadığından reddine karar vermek ve aşağıdaki gibi hüküm kurmak gerekmiştir.
HÜKÜM:Yukarıda açıklanan gerekçelerle,
DAVANIN KISMEN KABULÜ İLE,
1-... Dairesi’nin 2021/11542 E. sayılı dosyasında yapılan takipte davalının 13.926,00-TL asıl alacak ve 1.178,11-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 15.104,11-TL alacak miktarına yapmış olduğu itirazın iptali ile takibin asıl alacağa takip tarihinden itibaren işleyecek aylık %1,5 faiz işletilmek suretiyle devamına, fazlaya ilişkin istemin reddine,
2-İ.İ.K. m. 67 uyarınca kabul edilen 15.104,11-TL üzerinden %20 oranında icra inkâr tazminat tutarı olan 3.020,82-TL’nin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
3-Davalının davacıdan icra inkar tazminat isteminin yasal koşulları oluşmadığından reddine,
4-Alınması gereken 1.031,76TL harçtan peşin alınan 314,93TL'nin düşümü ile eksik alınan 716,83TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
5-6102 sayılı TTK 5/A maddesi ve 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-11, 13, 14. maddleri ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife Hükümleri Uyarınca Hesaplanan Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.560,00 TL zorunlu arabuluculuk giderinin davanın kısmen kabul oranına göre hesaplanan 1.263,60TL'nin davalıdan, reddolunan kısım üzerinden hesaplanan 296,40TL'nin ise davacıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,
6-Davacı tarafından yatırılan toplam 407,13TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Davacı taraf vekil ile temsil edildiğinden karar tarihindeki Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi Uyarınca kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan ve takdir olanan 9.200,00TL nisbi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
8-Davalı taraf vekil ile temsil edildiğinden karar tarihindeki Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi Uyarınca red edilen miktar üzerinden hesaplanan ve takdir olanan 3.337,06TL nisbi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
9-Davacı tarafından yapılan bilirkişi ücreti:1.250,00 TL, davetiye ve müzekkere tebligat gideri: 87,50TL olmak üzere toplam 1.337,50TL yargılama giderinin kabul oranına göre hesaplanan 1.083,37TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,
10-Kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde yatırına iadesine,
Dair, Davacı vekilinin yüzüne karşı davalı tarafın yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık sürede verilecek dilekçe ile ... Bölge Adliye Mahkemesinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 22/03/2023
Katip ...
¸[e-imzalıdır]
Hakim ...
¸[e-imzalıdır]