T.C. ANKARA 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2022/660 Esas - 2023/765
T.C.
ANKARA
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2022/660
KARAR NO: 2023/765
HAKİM: ....
KATİP:....
DAVACI : ....
VEKİLİ: Av. ....
DAVALI : ....
VEKİLİ: Av. ...
DAVA: Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ: 12/10/2022
KARAR TARİHİ: 30/10/2023
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 01.11.2023
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 03.07.2022 tarihinde sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı aracıyla ... istikametinden ... İstikametine seyir halinde iken direksiyon hakimiyetini kaybederek karşı yönden gelen araçların şeridine geçtiği esnada; ...’ın sevk ve idaresindeki ... plakalı aracıyla çarpışması sonucu iki taraflı ölümlü, yaralanmalı ve maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, bu kaza sonucunda ... plakalı araçta yolcu konumumda bulunan, müvekkilli ...'ın kızı ...'un vefat etttiğini, davacının ölen kızının desteğinden yoksun kalması sebebiyle; poliçe teminatının ödenmesi gerektiğini ileri sürerek, fazlaya ilişkin haklar saklı tutularak, şimdilik,10.000,00-TL maddi tazminatın 26/08/2022 tarihinden itibaren avans faizi ile davalıdan tahsilini talep ve dava etmiş, yargılama sırasında 25/07/2023 tarihli dilekçesiyle talebini 548.446,38- TL olarak ıslah etmiştir.
CEVAP:Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının 2918 sayılı kanunun 97. ve 99. Maddesi gereğince müvekkil şirkete yasaya uygun olarak başvuruda bulunmadığını davanın öncelikle dava şartı yokluğundan reddi gerektiğini, zamanaşımı itirazında bulunduklarını davacının talepleri zamanaşımına uğramış olup reddi gerektiğini, ... plakalı araç 30.05.2022 - 30.05.2023 tarihleri arasını kapsayacak şekilde müvekkili şirket tarafından "..." poliçe numarasıyla Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası kapsamında sigortalandığını, kabul anlamına gelmemek kaydıyla; müvekkili sigorta şirketinin sorumluluğu kusur oranında ve poliçe limiti ile sınırlı olduğunu, kazada sigortalı araç sürücüsünün kusuru olmadığını, müvekkili sigorta şirketi temerrüt tarihinden itibaren yasal faizden sorumlu tutulabildildiğini, hatır taşıması ve müterafik kusur itirazında bulunduklarını, dava konusu kazada hatır taşıması ve müteveffanın müterafik kusuru mevcut olduğunu, bu sebeple hesaplanacak tazminat tutarından ayrı ayrı indirim yapılması gerektiğini, tüm bu nedenlerle davanın reddine ve karşı tarafın yargılama giderleri ile vekalet ücreti ödemeye mahkum edilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
MAHKEMENİN GEREKÇESİ:
Dava, trafik kazasından kaynaklanan destekten yoksun kalma tazminat talebine ilişkindir.
Tarafların göstermiş oldukları delilleri toplanılmış; Arabuluculuk son tutanağı, Nüfus kayıt örneği, mirasçılık belgesi, Tarafların ekonomik ve sosyal durumunun araştırılmasına ilişkin kolluk tutanağı, davacılara kaza nedeni ile ödeme yapılmasına ilişkin ... yazı cevabı, .... yazılan yazı cevabı, trafik kazası tespit tutanağı örneği, Hasar dosyası örneği, Sigorta Poliçe örneği, .... soruşturma dosyası, ... tarafından aldırılan 24/09/2022 tarihli kusur raporu, .... E sayılı dosyası ve ... 24/02/2023 tarihli maluliyet raporu, mahkememiz tarafından ... alınan 31/05/2023 tarihli kusur raporu, aktüerya bilirkişilerinden alınan bilirkişi raporları dosyamız arasına kazandırılmıştır.
.... iddianamesi incelendiğinde; "...müşteki-şüpheli ...'nın olay tarihinde ... plakalı aracın sürücüsü olduğu ve aynı araç içerisinde yolcu olarak bulunan ..., ..., ..., ... ..., ..., ... ile birlikte ... istikametinden ... istikametine doğru seyir halinde oldukları, müşteki-şüpheli ...'nın yüksek hız nedeniyle ... ... karayolunun 55+ 100 kilometresinde aracın direksiyon hakimiyetini kaybederek orta refüjü aşarak ... ... istikametine geçtiği, karşı istikametten gelen müşteki-şüpheli ...'ın sürücüsü olduğu ve içerisinde ...'in yolcu olarak bulunduğu ... plakalı araca çarptığı, çarpışmanın şiddeti ve ... plakalı araçta yolcu olarak bulunan sıkışık vaziyette oturan ..., ..., ..., ... ve ...'ın olay yerinde kafa travmasına bağlı beyin hasarı ve pnömotoraks sonrası kardiyat arrest nedeniyle hayatlarını kaybettikleri, mağdur ...'un halen ... ilinde tedavi olduğu ve halen ifade verebilecek durumda olmamasından dolayı mağdur ifadesinin alınamadığı, mağdur ...'in alınan kati doktor raporuna göre yaşanan kaza nedeniyle Btm ile giderilemeyecek ve kemik kırığına neden olacak şekilde yaralandığı ve hayati tehlike geçirdiği anlaşılmıştır...."
".....Yine yaşanan kazada kusur tespitinin yapılması için dosyanın bilirkişiye tevdi edildiği, gelen cevabi yazıya göre de müşteki-şüpheli ...'nın asli ve tam kusurlu olduğu ancak müşteki-şüpheli Koray'ın herhangi bir kusurunun olmadığına ilişkin rapor tanzim edilmiş ise de kusur takdirinin davanın görüleceği mahkemeye ait olduğundan müşteki-şüpheli Koray hakkında ek takipsizlik kararının verilmediği,
Müşteki-şüpheli ... ve Koray'ın gecikmesinde sakınca olan hal kapsamında kan örneklerinin alındığı ve kanlarda alkol ve uyuşturucu bulunup bulunmadığı hususunda .... kanların gönderildiği ve gelen cevabi yazıda her iki müşteki-şüphelinin de kanlarında alkol veya uyuşturucu veya uyarıcı maddeye rastlanılmadığı şeklinde rapor tanzim edildiği,
Her ne kadar müşteki-şüpheli ... olay günü aracı kendisinin kullanmadığını beyan etmiş ise de, müşteki-şüpheli ...'nın olayın ilk sıcaklığında müdafii eşliği alınan ifadesinde aracı kendisinin kullandığını beyan ettiği ancak .... mevcutlu olarak alınan ifadesinde ise aracı ölen ...'in kullandığını beyan etmiş ve suçtan kurtulmaya yönelik beyanda bulunmuş ise de, dosya kapsamına kazandırılan CD inceleme tutanağında ölen ...'in kaza anında ön yolcu koltuğunda diğer ölen ... ile birlikte oturdukları hatta ...'in turuncu kıyafetinin ölen ...'in sırt kısmına sıkıştığı bu nedenle müşteki-şüpheli ...'nın yaşanan olayda beş kişinin öldüğünü öğrenmesi sonrasındaki ifadesini ölen ...'in üzerine bırakmayı düşündüğü ancak müşteki-şüpheli ...'nın ifadesinin aksinin CD inceleme tutanağı ile sabit olduğu anlaşılmıştır. Ayrıca olay yeri inceleme ve olay yeri keşif tutanağında da belirtildiği gibi müşteki-şüpheli ...'nın olay yerinde 52 metre fren izinin bulunduğu ve müşteki-şüphelinin ehliyetsiz olduğunun görüldüğü, kaldı ki kendi ifadesin de ehliyetinin olmadığını beyan ettiği, her ne kadar ehliyetsiz olmak tek başına bilinçli taksire sebebiyet verecek bir kusur değil ise de olay yerinde tespit edilen 52 metre fren iziyle birlikte müşteki-şüpheli ...'nın hem çok hızlı gittiği hemde ehliyetsiz olması bir arada değerlendirildiğinde müşteki-şüpheli ...'nın bilinçli taksire sebebiyet verecek kusurunun olduğunun tespit edildiği,
Tüm dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde; olayın yukarıda anlatıldığı şekilde meydana geldiği, alınan beyanlar, ölü muayene tutakları, olay yeri tutanakları, soruşturma dosyası ve toplanan tüm deliller ışığında, müşteki-şüpheli ...'ın Taksirle Birden Fazla Ölüme ve Birden Fazla Yaralanmaya Neden Olma suçu işledikleri, müşteki-şüpheli ...'nın ayrıca bilinçli taksire dayanan kusurunun da bulunduğu ve haklarında kamu davası açmayı gerektirir yeterli şüphe oluşturacak delil elde edildiği anlaşılmakla; Müşteki-şüphelilerin yargılamasının .... yapılarak eylemine uyan sevk maddesi gereğince cezalandırılmasına..." şeklinde iddianame düzenlendiği iddianamenin kabulünden sonra yargılamanın ... e sayılı dosyasından devam ettiği anlaşıldı.
Kusur oranının tespiti için rapor tanzimi talep edilmiş, ...'nun 31/05/2023 tarihli raporunda; "... Mevcut verilere göre; Sürücü ..., sevk ve idaresindeki otomobil ile bölünmüş yolu takiben seyir halindeyken, hızını virajlı yol şartlarına göre ayarlamadan ve direksiyon hakimiyetine gerekli özeni göstermeden yaklaştığı olay mahallinde, sevk ve idare hatası sonucu hakimiyetini kaybettiği aracı ile karşı yöne geçtiği esnada, karşı yönden gelen sürücü ...'ın kullandığı otomobil ile çarpışmasıyla meydana gelen kazada dikkatsizliği, tedbirsizliği ve kurallara aykırı hareketiyle asli kusurlu olduğu,
Müteveffa ..., beyanlardan anlaşılmakla sürücü belgesi olmayan, dolayısıyla meslek ve sanatta acemi olan ...’a araç kullandırıp meydana gelen olaya zemin hazırlamakla, olayda tali kusurludur.
Sürücü ..., sevk ve idaresindeki otomobil ile meskun mahal dışındaki bölünmüş yolu takiben seyir halindeyken geldiği olay mahallinde, karşı yönden kontrolsüzce gelerek şeridine giren sürücü ...'ın kullandığı otomobil ile çarpışmak durumunda kaldığı kazada, oluşa etken hatalı tutum ve davranışı bulunmadığından sonuçta atfı kabil kusuru yoktur. Yukarıdaki hususlar muvacehesinde, olayda;
A) Sürücü ...'ın %80 (yüzde seksen) oranında kusurlu olduğuna,
B) Müteveffa ...'ın %20 (yüzde yirmi) oranında kusurlu olduğuna,
C) Sürücü ...'ın kusursuz olduğuna oy birliğiyle karar verildiği kanaatine varıldığı ..." bildirilmiş alınan bu kusur raporunun ceza dosyasında aldırılan kusur raporları ile aynı mahiyette olduğu araçta yolcu konumunda bulunan davacının desteğine yönelik bir kusur atfedilmediği değerlendirildiğinden adli tıp kusur raporuna itibar edilmiştir.
Aktüerya bilirkişisi ... tarafından düzenlenen 21/07/2023 tarihli raporunda özetle; "...Yetiştirme giderinin indiriminin sağlanmasından sonra davacının (Anne ...) bakiye tazminat tutarının 875.698,18 TL – 16.375,13 TL = 859.323,05 TL olduğu anlaşılmıştır.
Yetiştirme giderinin indiriminin sağlanmasından sonra dava dışının (Baba ...) bakiye tazminat tutarının 695.826,58 TL – 16.375,13 TL = 679.451,45 TL olduğu anlaşılmıştır.
Kaza tarihi olan (03.07.2022) itibariyle ZMSS poliçeleri sigorta teminat limitinin 1.000.000,00 TL olup, destek ihtiyaçlılarının destekten yoksun kalma tazminat tutarları GARAMATEN paylaşım yapılarak aşağıda tablo halinde gösterilmiştir.
Olay tarihinde geçerli (03.07.2022) ZMSS police teminat limitinin (1.000.000,00 TL) dava dışı baba ...’un destek tazminat tutarıda göz önüne alınarak garamaten paylaştırılması sonucunda;
Davacı anne ... (...) destekten yoksun kalma tazminat tutarının 558.446,38 TL olduğu,
Nihai takdiri mahkemeye ait olmak üzere davacı tarafın; sigorta şirketinin 26.08.2022 temerrüde düşme tarihinden itibaren yasal faiz yürütülerek tazminat talebinde bulunabileceği düşünüldüğü,
Hatır taşıması ve müterafik kusur olup olmadığına ilişkin hukuki değerlendirme ve indirim sayın Mahkemenin takdirinde olduğundan tarafımca değerlendirme ve indirim yapılmadığı, ..." bildirmiştir. Rapor karar vermeye yeterli bulunmakla mahkememizce itibar edilmiştir.
Davalı sigorta hatır taşıması ve müterafik kusur indirimi yapılmasını talep etmiştir.
Hatır taşıması def'i yönünden yapılan değerlendirmede; Hatır taşımaları bir menfaat karşılığı olmadığı cihetle, bu gibi taşımalarda 818 sayılı BK’nin 43.(6098 sayılı TBK’nin 51.) maddesi uyarınca tazminattan uygun bir indirim yapılması, gerek öğretide gerekse Yargıtay İçtihatlarında benimsenmiş ve yerleşmiş bulunmaktadır. Hatır taşıması bir kimseyi ücretsiz olarak ve bir karşılık almadan ve bir yararı bulunmadan taşıma halidir. Yani hatır için taşımada taşımanın karşılıksız olması veya alınan karşılığın önemsiz olması gerekir. Taşıma, işletenin veya sürücünün değil taşınanın yararına olmalıdır.,
Somut olayda; davacı yolcu konumundadır. Davacı hatır taşıması def'ine karşı bir savunma yapmamıştır. .... Esas sayılı dosyası ve içerisinde bulunan ifade tutanakları incelendiğinde araç sürücüsü ... ve müteveffa ...'un arkadaş oldukları, olay günü 7 arkadaşın ... plakalı araçla pikniğe gittikleri, piknik dönüşü çift taraflı ölümlü yaralanmalı maddi hasarlı trafik kazasının meydan geldiği, kazada araçta bulunan 7 kişiden beşinin (..., ..., ..., ... ve ...'ın olay yerinde hayatlarını kaybettikleri, araçtan sadece sürücü ... ve ...'un yaralı olarak kurtarıldığı, olayda hatır taşımasının olduğu mahkememizce değerlendirilmiş, taraflar arasında yakın akraba olduğuna dair herhangi bir delil bulunmadığı nazara alınarak davacı için hesaplanan tazminattan hatır taşıması nedeniyle indirim yapılması gerektiği nazara alınarak tazminattan %20 (yüzde yirmi) oranında indirim yapılmıştır.
Davacı anne ... (...) için garameten paylaştırmadan sonra hesaplanan destekten yoksun kalma tazminat tutarından 558.446,38 TL - %20 hatır taşıması indirim uygulandığından (111.689,27)=446.757,11-TL tazminat tutarı hesaplanmıştır.
Müterafik kusur iddiası yönünden yapılan değerlendirmede; Zararın meydana gelmesinde veya artmasında mağdurun da kusurunun bulunması halinde sözkonusu olan müterafik kusur 6098 sayılı TBK md. 52 düzenlenmiştir. Mağdurun kusurunun zararın meydana gelmesinde başlıca etken olması halinde zarar verenin sorumluluğunun kalkması sözkonusu olabileceği gibi belirlenen kusura göre zarar ve ziyandan indirim yapılmasını da gerektirebilir.
.... Esas sayılı dosyası ve içerisinde bulunan ifade tutanakları incelendiğinde; dava dışı araç sürücüsü ...'nın 19/01/2023 tarihli duruşmada alınan ifadesinde özetle; olay günü 7 arkadaşın ... plakalı araçla pikniğe gittikleri, dönüşte bir kaza meydana geldiğini, kaza anında aracı kendisinin kullandığını, vefat eden ... ön ortada, onun yanında ... oturduğunu, arkada ..., onun yanında .... oturuyordu.." şeklinde ifade verdiği, savcılık iddianamesinde de."... Her ne kadar müşteki-şüpheli ... olay günü aracı kendisinin kullanmadığını beyan etmiş ise de, müşteki-şüpheli ...'nın olayın ilk sıcaklığında müdafii eşliği alınan ifadesinde aracı kendisinin kullandığını beyan ettiği ancak .... mevcutlu olarak alınan ifadesinde ise aracı ölen ...'in kullandığını beyan etmiş ve suçtan kurtulmaya yönelik beyanda bulunmuş ise de, dosya kapsamına kazandırılan CD inceleme tutanağında ölen ...'in kaza anında ön yolcu koltuğunda diğer ölen ... ile birlikte oturdukları hatta ...'in turuncu kıyafetinin ölen ...'in sırt kısmına sıkıştığı bu nedenle müşteki-şüpheli ...'nın yaşanan olayda beş kişinin öldüğünü öğrenmesi sonrasındaki ifadesini ölen ...'in üzerine bırakmayı düşündüğü.." şeklindeki tespitler karşısında vefat eden ...'un aracın ön kısmında şoförle birlikte 3 kişi yolculuk yaptıkları, bu durumda emniyet kemeri takmalarının mümkün olamayacağı ve istiap hacminden fazla kişi ile araçta yolculuk yapmaktan kaynaklı olarak vefat edenin müterafik kusurlu olduğu kanaatine varılmış ve tazminattan %20 (yüzde yirmi) oranında indirim yapılmıştır.
Davacı anne ... (...) için garameten paylaştırmadan sonra hesaplanan destekten yoksun kalma tazminat tutarından 558.446,38 TL- %20 hatır taşıması indirim uygulandığından (111.689,27)= kalan 446.757,11-TL tazminat tutarından %20 oranında müterafik kusur indirimi uygulandığında 446.757,11-TL - %20 (89.351,42-TL)= 357.405,69-TL tazminat tutarı hesaplanmıştır.
Temerrüt Durumu ve faiz talebinin değerlendirilmesi; söz konusu kazaya ilişkin hasar dosyasının incelenmesinde, davalı yan tarafından sigorta Şirketine davadan önce 15.08.2022 tarihinde başvurusun tebliğ edildiği, 2918 sayılı KTK’nun 99. maddesi gereğince başvuru tarihinden itibaren 8 iş günlük sürenin bitimi ile temerrüt durumunun oluşacağı belirtilmiştir. Başvuru tarihinden itibaren 8 iş günlük sürenin bitimi ile 26.08.2022’de sigorta şirketinin temerrüde düştüğü anlaşılmıştır.
Ayrıca dosyada mevcut ZMSS poliçe detayında ... plakalı aracın hususi araç olduğu görülmüş, davacı tarafın; sigorta şirketinin 26.08.2022 temerrüde düşme tarihinden itibaren yasal faiz yürütülerek tazminat talebinde bulunabileceği değerlendirilmiştir.
Toplanan delillere göre; dava dışı sürücü ...'ın 03.07.2022 günü saat 17:42 sıralarında sevk ve idaresindeki ... plakalı otomobil ile ... istikametinden ... istikametine .... Devlet Yolunu takiben seyir halindeyken, sağa virajlı olay mahalline geldiği esnada direksiyon hakimiyetini kaybederek karşı yöne geçmesi sonucu, karşı yönden gelen sürücü ... idaresindeki ... plakalı otomobil ile çarpışmasıyla ölümlü kaza meydana gelmiş, davalı sigortanın ZMMS sigortacısı olduğu, aracın karıştığı trafik kazasında davacının kızı ...'un vefat ettiği, davacının kızının desteğinden yoksun kaldığı iddiası ile eldeki davayı açtığı, yukarıda açıklandığı üzere hükme esas alınan kusur raporları ile tarafların kusurlu hareketlerinin ve kusur oranlarının belirlendiği, mahkememizce de belirlenen kusur oranlarının oluşa uygun olduğunun değerlendirildiği, kaza yapan araçta yolcu konumunda bulunan desteğin kusurunun bulunmadığı, davacının talep edebileceği destekten yoksun kalma tazminatının belirlenmesi için aktüer bilirkişiden rapor alınmış, yukarıda açıklandığı üzere bilirkişi raporuna itibar edildiği, davacı ... murisin annesi, olup desteğin ölümünden kaynaklı desteğini kaybettiği bu nedenle davanın sübut bulduğu, davacı vekilinin bilirkişi raporuna göre talebini artırdığı gözetildiğinde destekten yoksun kalma tazminatına ilişkin davanın kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
Davalı sigorta şirketi tarafından sigorta teminatı altına alınan aracın hususi araç niteliğinde olduğu nazara alınarak yasal faiz talep edilebileceği, dava tarihinden önce davacı tarafından usulüne uygun olarak davalı sigorta şirketine başvuru yapıldığı davalının 26/08/2022 tarihinde temerrüde düştüğü anlaşıldığından talep artırım dilekçesi de dikkate alınarak ve davacının vefat eden desteğinin hatır taşıması sebebiyle %20 oranında ve meydana gelen kazada yolcu olmakla birlikte müterafik kusurlu olduğu değerlendirilerek %20 oranında indirim uygulanarak davacının maddi tazminat davasının kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerekçelerle,
1-Davanın kabulü ile; 357.405,69-TL destekten yoksun kalma tazminatının temerrüt tarihi olan 26/08/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı sigorta şirketinden tahsili ile davacılara ödenmesine,
2-Harçlar Kanununa göre alınması gereken 24.414,38 TL harçtan peşin alınan 80,70 TL harç ile tamamlanan 1.873,22 TL harçların mahsubu ile eksik 22.460,46 TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından peşin yatırılan harçlar dahil ayrıntısı UYAP sistemi üzerinde gösterilen 3.413,62 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı taraf vekil ile temsil edildiğinden Karar Tarihindeki Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap ve takdir olunan 55.610,85 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
5-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-14. maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.560,00 TL arabuluculuk ücretinin (yargılama gideri) davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
6-HMK 333. Maddesi uyarınca Taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine,
Dair; Davacı vekilinin yüzüne karşı davalı tarafın yokluğunda gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde .... Bölge Adliye Mahkemesi'ne başvurmak suretiyle istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 30.10.2023
Katip ...... Hakim ....
¸[e-imzalıdır] ¸[e-imzalıdır]