T.C. ANKARA 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2022/832 Esas - 2023/543
T.C.
ANKARA
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2022/832
KARAR NO: 2023/543
DAVA: Tazminat (Rücuen Tazminat)
DAVA TARİHİ: 15/12/2022
KARAR TARİHİ: 10/07/2023
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 14/07/2023
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket, 05.07.1991 tarihinde ...Ltd. Şti. unvanı ile Rekreasyon alanı olarak kurulduğunu, müvekkili şirket faaliyet alanı ile ilgili aldığı ihalelere konu işlerin bir kısmını taşeron şirketler aracılığı ile yaptırmakta olup davalı şirketler de, müvekkili şirketin taşeronları olarak çalıştıklarını, davalıların taşeron olarak çalıştığı dönemlerde, davalı şirketlerde çalışan işçilerden ... (TC No:... ), ... Esas sayılı dosyası ile ... ve müvekkili şirkete karşı, işçilik alacaklarının ödenmesi talebi ile dava açtığını, yapılan yargılama sonunda, .... Mahkemesinin 08.07.2021 tarih .... . Sayılı kararı ile davadışı işçinin tüm işçilik alacaklarından dava dışı ..., müvekkili şirket ve davalılardan ... .. Limited Şirketi müteselsilen sorumlu tutulduğunu, davalılar ile şirket arasında akdedilen sözleşmeler uyarınca; davalı şirketler, çalıştırdığı işçilerin ... işlemleri ile ilgili her türlü bildirim ve ödemelerini ...'nın geçici işyeri numarasının altında işyeri numarası alıp taşeron olarak işyeri tescil ettirmesi mecburi olduğunu, dolayısıyla ilgili mahkeme dosyası içeriğinde dava dışı işçinin çalışmalarının kesintisiz sayılması ve ... ve tarafımızca yapılan ilgili ödemelerin kesintisiz çalışma kapsamında yapılması karşısında davalıların ... bünyesinde taşeron tescili yükümlülüğü yerine getirmemesi ve/veya işçilerin çalışmalarını ...'ya eksik veya hiç bildirmemesi durumunda müvekkili şirketin herhangi bir sorumluluğu bulunmadığını beyanla işbu dosya kapsamında yapılacak hesaplamada bu durumun ve taraflar arasındaki sözleşme maddelerinin dikkate alınmasını talep ettiklerini, sonuç olarak müvekkili şirket, taşeron davalıların işçilere karşı sorumlu olduğu tutarları ödemek zorunda kaldığını, tüm bu nedenlerle fazlaya dair tüm dava ve talep hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 1.000,00-TL'nin ödemenin yapıldığı tarih olan 27.06.2022 tarihinden itibaren işleyecek ticari reeskont avans faizi ile birlikte davalıların sorumluluk payı oranında davalılardan tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep etmiş, yargılamanın devamı sırasında mahkememize vermiş olduğu 02.06.2023 tarihli dilekçesi ile sözleşme kapsamında davalıların sorumlu oldukları payları oranında müvekkili şirketin alacağı ... Aş'den 4.888,68 TL, ... Ltd. Şti'den 7.841,44 TL ve ... Ltd. Şti.'den 11.344,79 TL; toplamda 24.074,91 TL olarak hesap edilmiş olup, 1.000,00 TL olan taleplerini 23.074,91 TL arttırarak 24.074,91 TL üzerinden davamlarının kabulü ile 24.074,91 TL rücuen alacak miktarının ödeme tarihi olan 27.06.2022 tarihinden itibaren işleyecek ticari reeskont avans faiz işletilmek suretiyle davalılardan sorumluluk oranlarında tahsili ile davacı müvekkile verilmesine, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davalı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP: Davalı ... ..AŞ. vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı kurum ile müvekkil şirket arasında, 12.02.2016 ile 31.12.2016 tarihleri arasında sözleşme imzalandığını, söz konusu sözleşmeye istinaden, davacı kuruma belirlenen tarihler arasında hizmet sunduğunu, davanın konusu alacak, işçi-işveren ilişkisinden kaynaklandığını, davaya bakmakla görevli mahkemenin İş Mahkemesi olduğunu, davacı kurum, dava dışı ...'in müvekkil şirketteki çalışma dönemine ilişkin olarak sorumluluk payı oranında talepte bulunduğunu, ancak, dava dışı ... için sunmuş oldukları işe giriş çıkış belgelerinden de anlaşıldığı üzere 24.06.2016-28.02.2017 tarihleri arasında müvekkili şirket bünyesinde istihdam edildiğini, işbu sebeple talep edilen kıdem tazminatı talepleri zamanaşımına uğradığını, davacı dava dışı ...'in .... Sayılı dosyası ile dava açtığını iddia ettiğini, bu alacaklar sebebi ile de ...'nin dava dışı ...'e ödeme yaptığını belirttiğini, ancak, ne ...'nin dava dışı ...'e ne zaman ödeme yaptığı ne de davacının .... ne zaman ödeme yaptığı belirtilmediğini, her ne kadar davacı kurum, ödeme belgelerini sunmuş olduğunu iddia etmekte ise de UYAP sistemi üzerinde böyle bir bilgi ve belgelere ulaşılamadığını, Sözleşmenin akdedilmesinden sonra geçmişe yönelik 08.02.2018 tarihinde yayımlanıp 11.09.2014 tarihi itibariyle yürürlüğe giren yönetmelik ile Kamu İhale Kanunu kapsamında idarelerin istihdam ettiği personellerin kıdem tazminatında tek başına kamu idareleri sorumlu tutulduğunu, dava dışı kıdem tazminatı ödenen ..., uzun yıllardan beri kesintisiz olarak davacı kurum bünyesinde çalışmış olması sebebi ile kendisine ödenen işçilik alacaklarından müvekkili şirketin sorumluluğundan bahsedilemeyeceğini, tüm bu nedenlerle haksız ve mesnetsiz davanın öncelikle usulden, aksi halde esastan reddine, yargılama harç ve giderleri ile vekalet ücretinin karşı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:
-Arabuluculuk son tutanağı,
-Taraflar arasında imzalanan Sözleşme ve Eki (Teknik ve İdari Şartname-CD),
-Dava dışı işçinin ... Hizmet Cetveli, işe giriş ve ayrılış bildirgeleri,
-... Mahkemesinin, ...
-... Esas sayılı İcra dosyası,
-... Ödeme Makbuzları,
-10/05/2023 tarihli bilirkişi raporu,
MAHKEMENİN GEREKÇESİ:
Dava; asıl işveren tarafından dava dışı işçiye ödenen işçilik alacaklarının taraflar arasındaki sözleşme hükümleri gereğince davalı alt işverenlerden rücuen tahsili istemine ilişkindir.
Davalı ... vekilinin; Görev, yetki, husumet, hak düşürücü süre, ara buluculuk dava şartı, derdestlik, zamanlaşımı def'i ve itirazlarının değerlendirilmesinde; Taraflar arasında imzalanan sözleşmelerinden kaynaklı rücuan alacak davasında; mahkememizin HMK'nın 1.mad, TTK 5.mad göre görevli ve HMK'nın 5,10,17. Maddeleri ve taraflar arasında imzalanan sözleşmenin 22.maddesine göre yetkili olduğu, zamanaşımının belirlenmesinde taraflar arasında imzalanan sözleşme tarihleri incelendiğinde ( 12.02.2016 ile 31.12.2016 tarihleri arasında sözleşme imzalandığı) davanın açıldığı tarih (15/12/2022) arasında 10 yıllık zamanaşımı süresinin henüz dolmadığı ve TBK 73 ve 146. Maddesi gereği alacağın zamanaşımına uğramadığı, davada hak düşürücü sürenin bulunmadığı, taraf ehliyetinin tam ve husumetin doğru yönlendirildiği, davalının derdestliğe ilişkin bir delil bildirmediği, arabuluculuk uyuşmazlık son tutatanağının dosyaya sunulduğu değerlendirildiğinden tüm itiraz ve def'ilerinin bu reddine karar verilmiştir.
Tüm dosya kapsamına göre; Davacı vekili; davalılar ile müvekkili arasında imzalanan hizmet alımı sözleşmeleri kapsamında çalıştırılan personellerden ...'in ... . Sayılı dosyası ile davacı şirket aleyhine işçilik alacaklarından kaynaklı alacak davası açtığını ... Mahkemesinin kararı ile hükme bağlanan alacak kalemleri; kıdem,ihbar tazminatı, fazla mesai ücreti, yıllık izin ücreti, UBGT, alacağı, yargılama gideri ile ilam vekalet ücretinin .... Esas sayılı dosyası üzerinden takibe konulduğunu, takip sonrası icra dosyasına ödeme yapıldığını, yapılan bu ödeme nedeniyle davacı şirketin zarar uğradığını, söz konusu zarar nedeniyle ödeme tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile birlikte davalı şirketlerden rücuen tahsili için dava açmıştır.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık; dava dışı işçiye ödenen " işçilik alacakları" ile buna ilişkin dava nedeniyle yapılan masraflardan hangi tarafın veya tarafların ne oranda sorumlu olduklarına ilişkindir. Uyuşmazlığın çözümünde öncelikle taraflar arasında imzalanan sözleşme hükümleri dikkate alınarak bir sonuca gidilmelidir.
Taraflar arasında imzalanan Hizmet İşleri Genel Şartnamelerinin İncelendiğinde; her iki Şirketle de imzalanan İhale Sözleşmelerinde “... ve Diğer Yükümlülükler' başlıklı 8. Maddede “Yüklenici'nin çalıştıracağı işçilerin iş yasasından ve sair yasalardan kaynaklanan her türlü hak ve alacaklarından, ücret fazla mesai, yıllık ücretli izin alacağı, şartların oluşması halinde ihbar tazminatı, kıdem tazminatı, kötüniyet tazminatı, diğer her türlü tazminat, vergi, ... primi, işsizlik primi, işçilik noksanları, bunların gecikme faizleri, iş güvencesi kapsamında iş kazaları ve sair sebeplerden dolayı belirlenecek tazminat ve ücretler, işçilerin sağlık giderleri, yüklenicinin hatasından kaynaklanan sebeplerden dolayı ... Kurumunun talep edeceği her türlü zarar ve tazminatlar gibi tüm giderler yüklenici tarafından karşılanacak olup, hiçbir şekilde ...'ya rücu ettirilemez...” şeklinde düzenlemeleri içermektedir.
Bu durumda, davacı ... Ltd. Şti. tarafından Mahkemeye sunulan Hizmet Alım Sözleşmelerinde işçilik alacaklarına ilişkin açık hüküm bulunması hususu göz önüne alındığında, her bir davalı Şirketin dava dışı işçi ... işçilik alacaklarından tam oranda sorumlu olacağı sonucuna ulaşılmıştır.
Davacının talep ettiği alacağın tayin ve tespiti bakımından bilirkişi incelemesi yaptırılmış, hesap bilirkişisi tarafından düzenlenen 10/05/2023 bilirkişi raporlarında özetle; "... Davalı Şirketlerin Sorumlu Olacakları Miktarların Ayrı Ayrı Hesaplandığında; Davalı Şirketlerin Sorumlu Oldukları Dönemler yönünden; Dava dışı işçi ...'in ... Hizmet Dökümü, ... İşe Giriş-Ayrılış Bildirgelerinin ve taraflar arasındaki Hizmet Alım Sözleşmelerinin incelenmesinde; dava dışı işçinin çalıştığı dönemlerle Hizmet Alım Sözleşmelerinde belirlenen hizmet alım dönemlerinin birbirleriyle uyuştuğu, bu itibarla; dava dışı işçi ...'in tüm hizmet süresinin 24.06.2016-28.12.2018 tarihleri arasındaki genel toplamda 2 yıl 6 ay 5 gün olmak üzere kesintili şekilde fiilen çalışılan toplam 882 günlük çalışmasının, davalı yüklenici Şirketler olan,
24.06.2016-28.02.2017 tarihleri arasında davalı ... A.Ş.'nde 250 gün;
03.03.2017-07.04.2018 tarihleri arasında davalı ... Ltd. Şti.'nde 401 gün;
05.05.2018-14.05.2018 tarihleri arasında dava dışı ... Ltd. Şti.'nde 10 gün;
22.05.2018-28.12.2018 tarihleri arasında davalı ... Ltd. Şti.'nde 221 gün; olduğu tespit edilmiştir.
Davacı ... Ltd. Şti.'nin Davalı Şirketlere Rücuen Talep Edebileceği Tutarların ise; dava dışı işçi ... için toplam çalışma süresi olan 918 gün çalışması karşılığı için kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, yıllık izin ücreti, fazla mesai ücreti, UBGT ücreti için ödenen toplam 24.270,46 TL kapsamında asıl alacak kısımları dışında kalan faiz, harç, vekalet ücreti, yargılama gideri vb. feri ödemeler asıl alacak tutarları ile orantılanarak hesaplamalar yapılmış ve her bir alacak kalemine tekabül eden toplam tutarlar hesapmış ve davacı ... Ltd. Şti., yukarıda ilgili kısımlarda açıklandığı üzere, dava dosyasındaki tüm delillere göre davalı Şirketlere tam oranda, ihbar tazminatı ile yıllık izin ücretini son alt işverene; kıdem tazminatı, fazla mesai ücret, UBGT ücreti her bir alt işverene kendi dönemleriyle sınırlı şekilde, ... A.Ş.'ne toplam 4.888,68 TL'yi; ... Ltd. Şti.'ne toplam 7.841,44 TL'yi; son alt işveren ... Ltd. Şti.'ne toplam 11.344,79 TL'yi olmak üzere genel toplamda 24.074,91 TL'yi (4.888,68 + 7.841,44 + 11.344,79) rücuen talep edebileceği hesaplanmıştır. Rücu hesaplamalarında davalı Şirketlere rücu edilebilecek toplam tutarın ödenen tutardan daha düşük bir meblağ olarak bulunmasının nedeni dava dışı işçinin 10 gün dava dışı ... Ltd. Şti.'nde çalışması olması olup, dava dışı Şirket açısından talep bulunmadığından rücu hesaplaması yapılmadığı..." bildirilmiş, alınan rapor içeriğine mahkememizce de itibar edilmiş ve hükme esas alınmıştır.
Sonuç olarak;10/05/2023 bilirkişi raporunda ki hesaplamaya göre; dava dışı işçinin, davalı şirketlerin alt işveren olduğu sözleşme çerçevesinde davacıya ait işletmede çalışmış olup, hizmet alım sözleşmesine göre de sorumluluk alt işverenlere ait olduğundan, davacının ödediği " işçilik alacakaları yönünden" hesap edilen tüm alacağından, dava dışı işçiyi çalıştırdıkları dönemi kapsayan kısmıyla sınırlı olarak oranlanma yapılmak suretiyle davalılardan talep edebileceği mahkememizce değerlendirildiğinden taleple bağlı kalınarak davanın kabulü ile , 1.000,00-TL'sına dava tarihi 15/12/2022 tarihinden bakiyesine ise ıslah tarihi olan 02/06/2023 tarihinden itibaren reeskont faizi ile birlikte davalılardan tahsiline, dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerekçelerle,
1-Davanın kabulü ile,
... A.Ş.den 4.888,68-TL
... Ltd. Şti.'den 7.841,44-TL
... Ltd. Şti.den 11.344,79-TL olmak üzere toplamda 24.074,91 TL'nın davalılardan alınıp davacıya ödenmesine, alacağın 1.000,00-TL'sına dava tarihi 15/12/2022 tarihinden bakiyesine ise ıslah tarihi olan 02/06/2023 tarihinden itibaren reeskont faizi uygulanmasına,
2-Harç
Harçlar Kanununa göre alınması gereken 1.644,55 TL harçtan peşin alınan 80,70 TL harç ile tamamlanan 395,00 TL harçların mahsubu ile eksik 1.168,85 TL harcın Arabuluculuk görüşmelerine katılmayan davalıların sorumluluk oranlarına göre hesap ve takdir olunan;
512,71 TL sinin ... A.Ş.den
656,14 TL'sinin ... Ltd. Şti.'den alınarak hazineye gelir kaydına,
3-Vekalet Ücreti
Davacı taraf vekil ile temsil edildiğinden Karar Tarihindeki Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap ve takdir olunan 9.200,00 TL vekalet ücretinin arabuluculuk görüşmelerine katılmayan davalıların sorumluluk oranlarına göre hesap ve takdir olunan;
4.035,58 TL sinin ... A.Ş.den
5.164,42 TL'sinin ... Ltd. Şti.'den alınarak davacıya verilmesine,
4-Yargılama Gideri
Davacı tarafından peşin yatırılan harçlar dahil ayrıntısı UYAP sistemi üzerinde gösterilen ve aşağıda dökümü yapılan 2.556,90 -TL yargılama giderinin arabuluculuk görüşmelerine katılmayan davalıların sorumluluk oranlarına göre hesap ve takdir olunan;
1.121,45 TL ... A.Ş.den
1.435,45 TL ... Ltd. Şti.'den alınarak davacıya verilmesine,
5-Arabuluculuk Ücreti
6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-14. maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.200,00-TL arabuluculuk ücretinin (yargılama gideri) arabuluculuk görüşmelerine katılmayan davalıların sorumluluk oranlarına göre hesap ve takdir olunan;
1.403,52 TL ... A.Ş.den
1.796,48 TL ... Ltd. Şti.'den alınarak hazineye gelir kaydına,
6-HMK 333. Maddesi uyarınca Taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine,
Dair; taraf vekillerinin yüzlerine karşı, diğer davalıların yokluğunda gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde .... Bölge Adliye Mahkemesi'ne başvurmak suretiyle istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 10.07.2023
Katip ....
¸[e-imzalıdır]
Hakim ....
¸[e-imzalıdır]
DAVACI YARGILAMA GİDERLERİ
Vekalet Harcı 11,50 TL
Başvurma harcı 80,70 TL
Peşin Harç 80,70 TL
Tamamlama Harcı 395,00 TL
Tebligat ve müzekkere 489,00 TL
Bilirkişi Ücreti1.500,00 TL
TOPLAM2.556,90 TL