T.C. ANKARA 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2023/178 Esas - 2023/937
T.C.
ANKARA
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİTÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2023/178
KARAR NO: 2023/937
HAKİM:.....
KATİP:....
DAVACI : ....
VEKİLİ: Av. ...
DAVALI : ....
İHBAR OLUNAN:....
VEKİLLERİ: Av. ....
Av. .....
DAVA: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 11/03/2023
KARAR TARİHİ: 13/12/2023
K.YAZIM TARİHİ : 18/12/2023
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 21.11.2021 tarihinde saat 00.45 sıralarında riziko konusu ... plaka sayılı aracı kullandığını iddia eden .... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı araca çarpmasıyla meydana gelen maddi hasarlı trafik kazasında müvekkiline ait aracın hasarlı hale geldiğini, kazanın meydana gelmesinde müvekkiline atfedilebilecek herhangi bir kusur bulunmayıp tam ve asli kusur ... plaka sayılı aracın sürücüsüne ait olduğununu, başvuru konusu trafik kazasına sebebiyet veren ... plakalı araç kazasında olay mahallinden ayrıldığını, bu neden ile araç ... A.Ş. kaskolusu olup onarımı kasko şirketinden yapıldığını, taraflarınca kusurlu aracın sigorta şirketine başvuru yapılmış ise de ret yazısı almış bulunduğunu, bu hususta araç hasar bedeli riziko bedelini aştığını, sigortalı şirketin hem şüpheden kaynaklanan unsurlar ile hem de poliçe limitinin dolması nedeni ile ödemeden imtina ettiğini, bu hususta kazaya karışan mağdur ...'nın kaza tarihi itibariyle .... nolu Kasko Poliçesi ile ... A.Ş’nin teminatı altında olup müvekkilinin başvuruya konu trafik kazası neticesinde maruz kaldığı zararlardan sigorta şirketinin sorumlu olduğunu, başvuruya konu kaza neticesinde sunulan belgelerden görüleceği üzere müvekkili başvuranın aracında hasar meydana gelmiş olup söz konusu hasar sebebiyle araçta meydana gelen değer kaybı bedeli kasko rizikosunun tarafı olan sigorta şirketi tarafından karşılanmadığını, 24.01.2022 tarihinde tanzim edilmiş olan faturadan da görüleceği üzere kaza sebebiyle müvekkilinin ... plakalı aracının ön kısımı tamamen değişmiş olup davalı sigorta şirketi bu işlemlere istinaden 36.364,84 TL bedel ödendiğini, kaza tarihinde tanzim edilmiş olan fotoğraflardan da görüleceği üzere kaza sonrasında karşı araç sürücüsü olay yerini terk ettiğini, somut olayda kaza sebebiyle ... plakalı araçta ikinci el satışına istinaden bir değer kaybı oluşmuş ve şu an için o bedelin belirlenebilmesi mümkün olmadığını, aracın tamir süresince müvekkilinin aracı kullanamadığını, ikame araç ile ulaşım sağladığını, işbu sebeple müvekkilinin tamir süresi boyunca ikame araç kullanması nedeniyle müvekkilinin ikame aracın kiralanması sebebiyle ödediği ücretin davalılar tarafından tazmin edilmesi gerektiğini, değer kaybı bedellerinin kişinin kendisinden tam ve kesin olarak belirlemesini beklemek hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, bu şartlar altında araç değer kaybı bedeli davasının belirsiz alacak davası olarak açılmasında hukuki olarak hiçbir engel olmadığını, mahkemece de bilindiği üzere HMK md.107'nin ilk fıkrası uyarınca ''Davanın açıldığı tarihte alacağın miktarını yahut değerini tam ve kesin olarak belirleyebilmesinin kendisinden beklenemeyeceği veya bunun imkânsız olduğu hâllerde, alacaklı, hukuki ilişkiyi ve asgari bir miktar ya da değeri belirtmek suretiyle belirsiz alacak davası açabilir.'' alacağın değerinin tam olarak bilinmesinin davacıdan beklenemeyeceği durumlarda asgari bir miktar ya da değeri belirtilmek suretiyle belirsiz alacak davasının açılabileceği hükme bağlandığını, işbu mahkemede yargılaması görülecek olan dava belirsiz alacak davası niteliğinde olduğunu, mahkeme yargılaması sırasında ilgili yerlere müzekkereler yazılarak ve mahkeme kanalıyla yapılan araştırmalar neticesinde hazırlanan bilirkişi raporlarına göre zararın meblağının belirleneceğini, açıklanan nedenlerden dolayı, fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak kaydıyla, müvekkiline ait araçta meydana gelen bedel değer kaybı ile fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 100 TL’nin yasal faizi ile davalıdan alınarak davacıya verilmesine, vekalet ücreti ve yargılama giderlerinin karşı yana tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı vekilinin dava dilekçesinde 21.11.2021 tarihinde maddi hasarlı trafik kazasına karıştığını belirttiği ... plakalı araç, 05.08.2021 başlangıç – 05.08.2022 bitiş tarihleri arasında geçerli olmak üzere .... numaralı Kasko Poliçesi ile davacı ... adına müvekkili şirkete sigorta ettirildiğini, davacı vekili, söz konusu kaza sebebiyle müvekkiline ait ... plaka nolu aracın hasara uğradığını, hasar tazmini için sigorta şirketine başvuru yapıldığı ancak talebin reddedildiğini, sigorta şirketinin hasar talebini reddetmesi akabinde, şimdilik 100,00-TL değer kaybının temerrüt tarihinden itibaren avans faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ettiğini, talep edilen değer kaybı kalemi trafik sigortası teminatına girmekte olup kasko sigortası teminatı dışında kaldığını, sigorta hukukunun ana ilkelerinden biri “gerçek zararın ödenmesi” ilkesi olduğunu, gerçek zarar belirlenirken de, rizikonun gerçekleşmesi sonucunda sigortalının malvarlığındaki eksilmenin tespit edilmesi ve bu zararın giderilmesinin esas olduğunu, dolayısıyla, öncelikle başvuranın uğradığı “gerçek zarar” miktarının tespit edilmesi gerektiğini, gerçek zararı ise; sigorta teminatı altına alınan menfaatin, rizikonun gerçekleşmesinden bir gün önceki haline getirilmesine ilişkin yapılması gereken tüm giderleri oluşturduğunu, gerçek zararı ispat etmek zarara uğradığını iddia eden kişiye ait olduğunu, zarara uğradığından bahisle tazminat talebinde bulunan davacıda olduğunu, hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun İspat yükü başlıklı 190. Maddesinde: "İspat yükü, kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir." hükmünün mevcut olduğunu, oysaki dosya kapsamında uğranılan zarar başvuran sigortalının iddia ve beyanlarından ibaret olduğunu, iddialarını doğrulayan hiçbir delil veya emare bulunmadığını, davacı sigortalı zarara uğradığını gösterir gerekli belgeleri sunamadığını, sigorta poliçesi teminatı kapsamında karşılanabilecek bir hasar bedeli doğduğuna dair ispat yükünü yerine getiremediğini, ispat yükü, belli bir olayın gerçekleşip gerçekleşmediği konusunda vakıa iddiasında bulunan tarafa düşen usuli bir yükümlülük olduğunu, zarara uğradığından bahisle tazminat talebinde bulunan davacının, bu iddiasını ortaya koyması, uğradığı zararın miktarını belgeleyerek somutlaştırması gerektiğini, zararın mevcudiyeti, iddiada bulunan davacı tarafça ispatlanamamışken, salt beyanlar doğrultusunda eksik inceleme yapılarak talebin kabul edilmesi genel hukuk prensiplerine ve hakkaniyete aykırı nitelikte olduğunu, bu karar kapsamında, sigorta şirketinin dava konusu hasarın teminat dışında kaldığını ispatlaması durumunda kazanın teminat dahilinde olması yükümlülüğünün sigortalıya geçtiğinin açık olduğunu, olayın teminat dahilinde olduğunu ispatlamak zorunda olanın davacı olduğunu, genel şartların ilgili maddesinde de görüleceği üzere müvekkili şirkete hasar başvurusu yapılmasından sonra 45 gün içerisinde tazminat muaccel hale geleceğin açık olduğunu, müvekkili sigorta şirketi davacının başvurusunu usul ve yasaya uygun olarak değerlendirdiğini, olayda suistimal olması sebebiyle haklı nedenle ödemeden imtina etmiş ve hasarı reddettiğini, dolayısıyla müvekkili şirket temerrüde düşmediğini, her halde hükmedilecek faizin dava tarihinden işleyecek yasal faiz olması gerektiğini, arz ve izah edilen nedenlerle; kaza ile hasarın uyumsuz olması sebebiyle davanın reddine, kazanın meydana geldiği yerde davacının iddia ettiği şekilde hasarın oluşup oluşmadığının tespit edilebilmesi için keşif yapılmak suretiyle dosyanın sigorta bilirkişisine sevkine, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davacıya tahmiline, karar verilmesini talep etmiştir.
İhbar Olunan ... A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle;Dava dilekçesinde bahsi geçen ... plakalı araç, müvekkili şirkette 03.04.2021 - 03.04.2022 tarihleri arasında, .... poliçe numaralı Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik Sigortası) Sigorta Poliçesi ile sigortalı olduğunu, buna ilişkin sigorta poliçesi dilekçe ekinde sunulduğunu, hiçbir şekilde davayı ve davacının iddialarını kabul anlamına gelmemek kaydıyla müvekkil Şirketin bu poliçeden doğan sorumluluğu, 21.11.2021 kaza tarihi itibariyle maddi araç başına azami 43.000,00-TL ile sınırlıdır. Teminat limitinin bildirilmesi, bu tutarın mutlak suretle ödeneceği ve davayı kabul anlamına gelmediğini, müvekkili şirket tarafından davacı yanın ... plakalı aracın kasko şirketi olan ...'ne 29.03.2022 tarihinde 35.200,00 TL tutarında rücuen tazminat ödemesi, ats dışı ... ...'e ise 1.998,46 TL maddi hasar tazminatı ödemesi olmak üzere toplamda 37.198,46 TL tutarında ödeme gerçekleştirildiğini, müvekkili şirketin sorumluluğu poliçe teminat limiti ile sınırlandırıldığını, müvekkili şirket gerçekleştirdiği tüm bu ödemeler ile birlikte üstüne düşen sorumluluğu yerine getirmiş olup haksız ve kötü niyetli olarak açılan işbu davanın reddi gerekmektedir. şayet sayın mahkeme aksi kanaatte ise, poliçe limitinin yapılan ödemeler nispetinde azaldığının göz önünde bulundurulması ve işbu davayı kesinlikle kabul anlamına gelmemek kaydıyla hükmedilecek tazminat tutarından güncel değerinin mahsup edilmesi gerektiğini, huzurdaki davanın belirsiz alacak davası olarak açılması yasaya aykırı olduğunu, uzman bilirkişilerce ... plakalı araç sürücüsünün tali kusurlu olduğu ve kaza oluşan maddi hasardan %25 oranında sorumlu olacağını, ... plakalı araç sürücüsünün asli kusurlu olduğu ve kazada oluşan maddi hasardan %75 oranında sorumlu olacağı şeklinde görüş bildirildiğini, davacı ...'nın savcılık ifadesinde; " 21.11.2021 günü saat 00:45 sıralarında kendi sevk ve idaremdeki ... plaka sayılı aracım ile .... caddesi üzerinde no:..... önünde aracımda bulunan tanıdığımı indirmek için yol kenarında duran park halindeki araçların yanına ikinci sıra park halinde durdum" şeklindeki beyanıyla da sabit görüleceği üzere, davacının duraklamanın yasaklanmış olduğu yerde aracını park etmesiyle işbu davanın oluşumunda kusurunun bulunduğunun aşikar olduğunu, bilirkişi heyet raporu bu haliyle denetime elverişli nitelik arz etmediğini, hüküm kurmaya elverişli olmayan bilirkişi heyet raporuna itirazlarının kabulü ile yeni veya ek bir bilirkişi raporunun alınmasını talep ettiklerini, reel değer kaybı dikkate alınarak yapılan değerlendirme sonucu oluşturulan 07.08.2023 tarihli bilirkişi heyet raporunun taraflarınca kabulünün mümkün olmadığını, değer kaybı ZMSS genel şartları ile belirtilen usul ve esaslara göre belirlenmesini, tüm bu açıklanan nedenlerle de hiçbir şekilde davayı kabul anlamına gelmemek kaydıyla, aksi düşünülse dahi davacının değer kaybı talebinin, karayolları motorlu araçlar zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartları ekinde yer alan esaslara göre tespit edilmesi gerektiğini, iddiasını ispatla yükümlü olan başvuran tarafça geçmiş hasarın onarımının detayı hakkında bilgi ve belge ibraz edilmemiş ise varsayıma dayalı kanaat açıklanamayacağı ilkesinin gözetilmesine karar verilmesini talep ettiklerini, bununla birlikte müvekkili sigorta şirketinin sorumluluğu teminat limiti ile sınırlı olduğunu, tüm yargılama gideri ve vekalet ücreti de bu limitin içinde olduğunu, müvekkili şirket tarafından davacı yanın ... plakalı aracın kasko şirketi olan ...'ne 29.03.2022 tarihinde 35.200,00 TL tutarında rücuen tazminat ödemesi, aracın onarım ve bakımı için ise ats dışı ... ...'e 1.998,46 TL olmak üzere toplamda 37.198,46 TL tutarında ödeme gerçekleştirildiğini, yapılan ödemeler nedeniyle müvekkili şirketin tüm sorumluluğunu yerine getirdiğini, haksız ve kötü niyetli olarak açılan işbu davanın reddi gerektiğini, şayet sayın mahkeme aksi kanaatte ise ve işbu davayı kesinlikle kabul anlamına gelmemek kaydıyla, poliçe limitinin yapılan ödemeler nispetinde azaldığının göz önünde bulundurulması ve tüm bu ödemelerin güncel değerinin hükmedilecek tazminat tutarından mahsup edilmesi gerektiğini, ayrıca dosyaya sunulan 07.08.2023 tanzim tarihli bilirkişi heyet raporu hem kusura ilişkin değerlendirmesinde hem de değer kaybı hesaplamasında hatalı ve eksik tespitlerde bulunduğunu, bu nedenle, HMK m. 61 uyarınca müvekkili hakkında hüküm kurulmamasını talep etme zaruretinin doğduğunu, izah edilen ve mahkemece de re’sen nazara alınacak sebeplerle; cevaplarının ve itirazlarının kabulüne, davanın reddi ile yargılama giderleri, ve vekalet ücretinin davacı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:
Tespit tutanağı ve fotoğrafları
Dosya üzerinde bilirkişi incelemesi yapılmıştır.
Bilirkişi kurulundan alınan 07/08/2023 tarihli ve 23/10/2023 tarihli ek raporda; Söz konusu davaya ilişkin olarak; dosya içerisinde tespit edilmiş hususlar ile yukarıda yapılmış olan incelemeler ve değerlendirmeler sonucunda; Sürücüsü ... plakalı araç meydana gelen kazada 2918 sayılı KTK nın 84. Md yer alan asli kusurlardan 84/L, diğer kusurlardan 56/1a, 52/1b kurallarını ihlalen % 100 oranında tam kusurlu olduğunu, kaza esnasında park halinde bulunan ... plakalı aracın kazaya etken kural ihlali bulunmadığından kusursuz olduğunu, kaza esnasında park halinde bulunan ... plakalı aracın kazaya etken kural ihlali bulunmadığından kusursuz olduğunu, kazaya etken başkaca unsur olmadığını, davacının ... plakalı aracında meydana gelen hasara bağlı oluşan reel değer kaybı zararının olay tarihi itibariyle 12.500,00-₺ olabileceğini, davacının ... plakalı aracında oluşan reel değer kaybı zararının davalı sigorta şirketi tarafından düzenlenen kasko sigorta poliçesi teminatları dışında olduğunu bildirmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;
Davadaki uyuşmazlık;21/11/2021 tarihinde meydana geldiğinden bahisle kasko sigorta poliçesinden kaynaklanan araç değer kaybı alacağı istemine ilişkindir.
Sigorta poliçesinden kaynaklanan uyuşmazlıklar 6102 sayılı TTK m. 4 hükmünde yapılan açık düzenleme uyarınca, mutlak ticari dava sayılır. TTK m. 5 hükmünde yapılan düzenleme uyarınca, bu davada Asliye Ticaret Mahkemesi görevlidir.
2918 sayılı KTK'da ZMMS sigortası ile ilgili ayrıntılı düzenleme yapılmıştır. Sigortacılar, hak sahibinin kaza veya zarara ilişkin tespit tutanağını veya bilirkişi raporunu, sigortacının merkez veya kuruluşlarından birine ilettiği tarihten itibaren sekiz (8 iş günü) iş günü içinde zorunlu mali sorumluluk sigortası sınırları içinde kalan miktarları hak sahibine ödemek zorundadırlar (m. 99). Bedensel zarar meydana gelmesi durumunda daimi veya geçici iş göremezlik nedeni ile tazminat talep edilebilir (TBK m. 54, 55).
ZMMS sigorta poliçesinden kaynaklanan kaza sonucu meydana gelen zararlardan sigorta şirketi azami poliçe teminat limiti dahilinde, sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında, gerçek zararın tazmini ile sınırlıdır (....,).
01.04.2013 tarihli Kara Araçları Kasko Sigortası Genel Şartları olup anılan Genel Şartları "A-Sigortanın Kapsamı" maddesi, "A.1. Sigortanın Konusu-Bu sigorta ile sigortacı, sigortalının poliçede belirtilen ve karayolunda kullanma izni olan motorlu ve motorsuz kara araçlarından, römork veya karavanlardan iş makinelerinden, lastik tekerlekli traktörler, diğer zirai tarım makinelerinden doğan menfaatin aşağıda belirtilen risklerin gerçekleşmesi sonucunda doğrudan uğrayacağı maddi zararları teminat altına alır. a) Aracın karayolunda veya demiryolunda kullanılabilen motorlu, motorsuz araçlarla çarpışması, b) Gerek hareket gerek durma halinde iken sigortalının veya aracı kullananın iradesi dışında araca ani ve harici etkiler neticesinde sabit veya hareketli bir cismin çarpması veya aracın böyle bir cisme çarpması, devrilmesi, düşmesi, yuvarlanması gibi kazalar, c) Üçüncü kişilerin kötü niyet veya muziplikle yaptıkları hareketler, ile fiil ehliyetine sahip olmayan kişilerin yol açacağı zararlar, d) Aracın yanması, e) Aracın veya araç parçalarının çalınması veya çalınmaya teşebbüs edilmesi.” Şeklinde düzenlenmiştir.
Dava konusu kazanın gerçekleştiği tarihte yürürlükte bulunan, Davacı ... ile davalı ... şirketi arasında ..... plakalı araca ilişkin 05.08.2021 - 05.08.2022 vadeli düzenlemiş Genişletilmiş Kasko Süper Sigorta Poliçesi bulunmaktadır.
Dava konusu araç; olay tarihi itibariyle 4 aylık ve 6,876 km olduğu, davacının maliki olduğu anlaşılan ... plakalı araçta medyana gelen hasara bağlı değer kaybı zararı olduğundan bahisle tahsili amacıyla kaza tarihinde kendi aracının yürürlükte bulunan davalı ... A.Ş. tarafından düzenlenen kasko sigorta poliçesi kapsamında tahsilini talep ettiği, kasko sigorta poliçeleri kapsamında sigortalı araçlarda meydana gelen hasarlara bağlı zararlara ilişkin olduğu ve sigortaladığı araçlarda meydana gelen değer kaybı zararına ilişkin olarak teminat bulunmadığı anlaşılmakla davanın reddine karar vermek ve aşağıdaki gibi hüküm kurmak gerekmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın REDDİNE,
2-Alınması gereken 269,85 TL harçtan peşin alınan 179,90TL harcın mahsubu ile eksik alınan 89,95TL'nin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
3-6102 sayılı TTK 5/A mdsi ve 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-11, 13, 14.md ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife Hükümleri Uyarınca Hesaplanan .... bütçesinden ödenen 3.120,00 TL'nin davacıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,
4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde yatırına iadesine,
Dair, Davacı vekili ile İhbar Olunan vekilinin(e duruşma yoluyla) yüzüne karşı davalı tarafın yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık sürede verilecek dilekçe ile .... Bölge Adliye Mahkemesinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.13/12/2023
Katip ....
¸[e-imzalıdır]
Hakim ....
¸[e-imzalıdır]