T.C. ANKARA 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2023/807 Esas - 2025/156
T.C.
ANKARA
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2023/807
KARAR NO : 2025/156
,,,
DAVA : Tazminat (Rücuen Tazminat)
DAVA TARİHİ : 06/12/2023
KARAR TARİHİ : 10/03/2025
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 20/03/2025
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkilin 233 sayılı KHK hükümlerine tabi kamu iktisadi kuruluşu olduğunu, ,,, hizmet binası ve işletmekte olduğunu, havalimanlarındaki/meydanlardaki temizlik hizmetlerinin piyasaya ihale yoluyla yaptırdığını, ,,, temizlik hizmetlerini davalı firmaların yaptığını, dava dışı işçi ,,, nin işten ayrılması neticesinde talebi üzerine 01.01.2010-14.04.2023 tarihleri arasındaki çalışmasına istinaden hak etmiş olduğu damga vergisi dahil 144.148,01 TL kıdem tazminatı ödeme yapıldığını, davalılar ile imzalanan muhtelif tarihli sözleşme ekleri teknik şartname ve özel şartnamelerde işçi alacaklarından sorumluluğa ilişkin düzenlemelerin yer aldığını, alacaklardan davalının sorumluluğu bulunduğunu belirterek davanın kabulü ile fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 99.000,00 TL. nin 22.04.2021 ödeme tarihinden itibaren işleyecek faiziyle birlikte davalılardan sorumlulukları oranında tahsiline, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalılar üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalılar,,, vekili cevap dilekçesinde özetle: görev itirazında bulunduklarını, müvekkili şirket ile ihale usulü çalıştığını, işçilerin işe alma ve çıkarma işlemlerinin üst işveren tarafından gerçekleştiğini, kişinin belirli süre ile çalıştığını, sözleşme bitimi ile iş akdi sonlandığını, zaman aşımı itirazında bulunduklarını müvekkili şirketin bir sorumluluğu bulunmadığını belirterek bu nedenlerle öncelikle görev ve zaman aşımı itirazını sunduklarını, toplanacak deliller neticesinde davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
MAHKEMENİN GEREKÇESİ:
Dava, asıl işveren tarafından dava dışı işçiye ödenen işçilik alacaklarının taraflar arasındaki sözleşme hükümleri gereğince davalı alt işverenden rücuen tahsili istemine ilişkindir.
Tarafların bildirdiği deliler toplanmış; Arabuluculuk tutanağı, davacı ile davalı şirketler arasında, ihale sonrası yapılan hizmet alımına ilişkin sözleşme örnekleri, ,,, yazılan müzekkere cevapları, dava dışı işçiye ait sigorta hizmet cetveli, dosya içerisine alınmış, dosya da bilirkişi incelemesi yaptırılmış, karar vermeye yeterli bulunmakla, hesap bilirkişisinin 16/07/2024 tarihli raporuna mahkememizce itibar edilmiştir.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık; dava dışı işçi ,,, 01/01/2010-14/04/2023 tarihleri arasında davacı bünyesinde çalışmasından ötürü hak etmiş olduğu damga vergisi dahil 144.148,01 TL kıdem tazminat ödemesinin davalılardan rücun talep edip edemeyeceği, hangi tarafın veya tarafların ne oranda sorumlu olduklarına ilişkindir. Uyuşmazlığın çözümünde öncelikle taraflar arasında imzalanan sözleşme hükümleri ve emsal yargı kararlar dikkate alınarak bir sonuca gidilmelidir.
Dosyada bilirkişi incelemesi yaptırılmış, bilirkişisi tarafından düzenlenen raporunda özetle; "...Dava dışı işçi ,,, davacı kurumdan ihale alan davalı şirket yanında çalışmış bulunmaktadır. Hizmet sözleşmesi “emeklilik" nedeniyle sona eren dava dışı işçiye, toplam çalışma sürelerine isabet eden kıdem tazminatı davacı ,,, tarafından ödenmiştir.
Yargıtayın son kararlarındaki ilkelere göre: rücu ilişkisinde taraflar arasında imzalanan sözleşmenin uygulanması, uyuşmazlığın taraflar arasındaki sözleşme hükümlerine göre çözümlenmesi gereklidir. Sözleşmede asıl işverenin işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair hüküm bulunmadığı durumlarda işverenin ödediği bedeli ve ferilerin tamamını işçiyi çalıştıran yüklenicilerden talep edebilecektir. dosya kapsamında dava dışı işçi...in iş akdi “Emeklilik" nedeniyle sona ermiş ve işçilere davacı Kurum tarafından kıdem tazminatı ödemesi yapılmıştır. Dosya kapsamında, dava dışı işçi ... nin hizmet ilişkisinin 1475 Sayılı İş Kanunun yürürlükte bulunan 14.maddesine göre kıdem tazminatının ödenmesini gerektirecek şekilde sona erdiği,
Davacı ile davalılar arasında imzalanan sözleşmelerin incelenmesinde; sözleşmelerinde yüklenicilerin, işçi alacaklarından sorumlu olacağına dair sorumluluğa ilişkin düzenlemeler yer aldığından işverenin ise işçi alacaklarından sorumlu olacağına dair hüküm bulunmadığından, dosya kapsamında yapılan tespitler, sözleşme hükümleri ve Şartname hükümlerine göre, Mahkemenin davalı şirketin dava dışı işçinin davalının yanında çalıştığı hizmet süresi üzerinden, kıdem tazminatından kendi dönemi ile sorumlu bulunduğu kanaatine varması durumunda, dava dışı işçinin davalı şirket yanında geçen hizmet süresine göre kıdem tazminatı miktarı aşağıda hesaplanacaktır. Ödenen işçi alacağı miktarlarının rücuen tahsili ve yürütülecek faizin hukuki değerlendirme yetkisi mahkemeye ait olduğu,
Dosya kapsamından dava dışı ... un davacı ... 01.01.2010-14.04.2023 tarihleri arasında çalışması bulunduğu, SGK hizmet dökümü, işe giriş ve işten ayrılış bildirgelerine göre dava dışı işçinin davalı ve dava dışı şirketteki hizmet süreleri aşağıdaki şekilde belirlenmiştir.
¸Dava dışı işçinin toplam hizmet süresi 4846 gün olup, davalılar yanında geçen hizmet süresi toplam 3464 gündür. Davacı tarafından ödenen toplam kıdem tazminatı miktarı dava dışı işçinin toplam hizmet süresine bölünmek suretiyle güne düşen kıdem tazminatı hesap edilmek ve sonrasında davalı yanında geçen hizmet süresine çarpılmak suretiyle davalılar dönemine düşen kıdem tazminatı miktarı hesaplanmıştır.
¸Dava dışı işçi ... ye tüm hizmet süresi üzerinden ödenen toplam brüt 144.148,01 TL kıdem tazminatının (41.108,66 TL si Dava dışı şirketler dönemine aittir). Davalı şirketler dönemine düşen kıdem tazminatı miktarı 103.039,35-TL, davalının hizmet süresine düşen sorumluluk miktarı yukarıdaki hesaplama tablosunda yer aldığı,..." bildirilmiştir.
Rapor içeriğine mahkememizce de itibar edilmiş ve hükme esas alınmıştır.
Davacı idare tarafından 07/02/2025 tarihli dilekçe ile davalı ... yönünden davanın ( 5.354,24 TL) 'lik kısmından feragat edildiği belirtilmiştir.
Davacının, davalı ... yönünden vaki feragati değerlendirildiğinde; HMK'nun 307. maddesi uyarınca davadan feragat; davacının, talep sonucundan kısmen ve tamamen vazgeçmesi olup aynı yasanın 311. maddesi gereği kesin hüküm gibi hukuki sonuç doğurur.
Bu nedenlerle, HMK 307 ve devamı maddeleri gereğince davanın davalı... Yönünden feragat nedeniyle reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
Toplanan delillere göre; Dava; davacı idare ile davalı yükleniciler arasında hizmet alım ihalesine ilişkin akdedilen sözleşme kapsamında çalışan dava dışı yüklenici işçisine idarece ödenen tutarın davalı yüklenicilerden rücuen tahsili istemlidir.
Davacı ... ile davalı Şirketler asında Personel hizmet alımına ait sözleşmeler imzalandığı, Taraflar arasında imzalanan sözleşmelerde işçi alacaklarından yüklenicilerin sorumluluğuna ilişkin düzenlemelerin yer aldığı, davacı işverenin ise işçi alacaklarından sorumlu olacağına dair hüküm bulunmadığı,
Dava dışı işçi ... ... hizmet ilişkisinin 1475 Sayılı İş Kanunun yürürlükte bulunan 14. maddesine göre kıdem tazminatının ödenmesini gerektirecek şekilde sona erdiği, dava dışı işçinin davalı şirketlerde geçen çalışma süresine göre kendi dönemleriyle sorumlu olduğu kanaatine varılmakla dava dışı işçi ... ile ilgili davacı 24.04.2023 tarihinde damga vergisi dahil 144.148,01 TL kıdem tazminatı ödemenin, toplam 103.039,35 TL sini davalılardan rücuan tazminini talep edebileceği, buna göre hükme esas alınan bilirkişi raporuna göre 103.039,35 TL alacağın,
44.440,18 TL...
21.714,41 TL ...
2.677,12 TL ...
1.784,75 TL ...
21.714,41 TL ...
1.725,25 TL ...
297,46 TL ...
3.331,53 TL ... Şirketinden olmak üzere davacının davalılardan alacaklı olduğu hüküm kurmaya elverişli denetime açık bilirkişi raporu ile anlaşıldığı, rücu hakkı, başkasına ait bir borcu yerine getiren kişinin mal varlığında meydana gelen kaybı gidermeye yönelik tazminat niteliğinde bir talep hakkı olduğundan davacı tarafından ödenen tüm bedel üzerinden davanın kabulüne karar vermek gerekmiş, dava tarihi itibari ile (... K, sayılı ilamı) davalıdan avans faizi ile tahsiline karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerekçelerle,
1-.... yönünden açılan davanın Feragat nedeniyle REDDİNE,
2-DAVANIN KISMEN KABULÜ İLE,
44.440,18-TL'sının ... iş ortaklığından,
2.677,12-TL'sının ...
1.784,75-TL'sının ... iş ortaklığından,
21.714,41-TL'sının ...
297,46-TL'sının ... iş ortaklığından, olmak üzere toplamda 97.685,11-TL'nin davalılardan alınıp davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine,
Davacı alacağına dava tarihi olan 06.12.2023 tarihinden itibaren avans faizi uygulanmasına,
HARÇ
3-Harçlar Kanununa göre alınması gereken 6.672,86 TL harçtan peşin alınan 1.690,68 TL harç ile tamamlanan 179,90 TL harçların düşümü ile eksik 4.802,28 TL harcın arabuluculuk görüşmelerine katılmayan davalıların sorumluluk oranlarına göre hesap ve takdir olunan;
2.517,47-TL'sının ... iş ortaklığından,
464,50-TL'sının...
420,33-TL'sının ... Şirketi iş ortaklığından, alınarak hazineye gelir kaydına,
YARGILAMA GİDERLERİ
4-Davacı tarafından peşin yatırılan harçlar dahil ayrıntısı UYAP sistemi üzerinde gösterilen ve aşağıda dökümü yapılan 9.366,83 -TL yargılama giderinin arabuluculuk görüşmelerine katılmayan davalıların sorumluluk oranlarına göre hesap ve takdir olunan;
4.910,33-TL'sının .... iş ortaklığından, alınarak davacıya verilmesine,
VEKALET ÜCRETİ
5-Davacı taraf vekil ile temsil edildiğinden Karar Tarihindeki Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince kabul edilen miktar üzerinden hesap ve takdir olunan 30.000,00 TL vekalet ücretinin davalıların sorumluluk oranlarına göre hesap ve takdir olunan;
13.647,00-TL'sının... iş ortaklığından,
822,00-TL'sının ...
546,00-TL'sının ... iş ortaklığından,
6.666,00-TL'sının ...iş ortaklığından,
528,00-TL'sının ...
102,00-TL'sının ...
1.023,00-TL'sının ... iş ortaklığından, alınarak davacıya verilmesine,
ARABULUCULUK ÜCRETİ
6-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-14. maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.500,00-TL arabuluculuk ücretinin (yargılama gideri) arabuluculuk görüşmelerine katılmayan davalıların sorumluluk oranlarına göre hesap ve takdir olunan;
1.834,78 -TL'sının ... iş ortaklığından,
338,53-TL'sının ...
306,36-TL'sının ... Şirketi iş ortaklığından, alınarak hazineye gelir kaydına,
7-HMK 333. Maddesi uyarınca Taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine,
Dair; Davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafların yokluğunda gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde ...başvurmak suretiyle istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 10.03.2025
...
DAVACI YARGILAMA GİDERLERİ
Vekalet Harcı 38,40
Başvurma Harcı 269,85
Peşin Harç 1.690,68
Tamamlama Harcı 179,90
Tebligat ve müzekkere 4.188,00
Bilirkişi Ücreti 3.000,00
TOPLAM 9.366,83