T.C. ANKARA 3. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA KARAR VERMEYE YETKİLİ
T.C.
ANKARA
3. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2021/386
KARAR NO: 2022/173
DAVA: Marka (Marka İle İlgili Kurum Kararlarının İptali, Marka Hükümsüzlüğünden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 22/12/2021
KARAR TARİHİ: 09/06/2022
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 09/06/2022
DAVA:
Davacı vekili 22/12/2021 harç tarihli dava dilekçesi ve duruşmadaki beyanlarında özetle; müvekkili şirketin ... sayılı "..." ibareli markalarının sahibi olduğunu, davalının, bu markalar ile karıştırma ihtimali bulunacak derecede benzer nitelikteki "... ... bilimleri" ibaresini marka olarak tescil ettirmek üzere davalı TÜRKPATENT’e başvuruda bulunduğunu, ... kod numarasını alan başvurunun, Resmi Marka Bülteninde ilanı üzerine müvekkili tarafından Markalar Dairesi Başkanlığına itirazda bulunulduğunu, ancak itiraz yerinde görülmeyerek reddedildiğini, bu kararın yeniden incelenmesi talebinin de nihai olarak YİDK tarafından reddedildiğini, oysa davacının, kurucusu ...'ın ülkemizin ilk üniversiteye hazırlık dershanesi olduğu ve ... Bilimleri Merkezi A.Ş. Tarafından kurulmuş olan "ÖZEL ... BİLİMLERİ MERKEZİ DERSHANESİ" isimli ticari işletmeyi .... yevmiye numaralı sözleşmesi ile ... Bilimleri Merkezi A.Ş.'den devir alındığını, ... Bilimleri Merkezi günümüz itibari ile Türkiye genelinde 140 şubeye ulaştığını, ..., eğitim ve öğretim faaliyellerinin yapılması amacıyla 1997 yılında ... BİLİMLERİ EĞİTİM YAYIMCILIK VE TURİZM HİZ. A.Ş.' yi, 2005 yılında ise müvekkil ... BİLİMLERİ MERKEZİ EĞİTİM HİZ.A.Ş. 'yi kurduğunu, davacıya ait ... BİLİMLERİ ibareli birçok marka tescilinin olduğunu, ... BİLİMLERİ EĞİTİM YAYIMCILIK VE TURİZM HİZ. A.Ş.'nin "... BİLİMLERİ", markalarıyla gerçekleştirdiği eğitim ve öğretim hizmeti sanumu 1997 yılında dershanecilik hizmetiyle başlamış olduğunu, eğitim ve öğretim hizmetleri ve ürünleri bakımından tanınmış marka haline geldiğini, ... BİLİMLERİ esas unsurlu markaları devraldıktan sonra eğitim öğretim hizmeti alanında aynı şekilde kullanmaya devam ettiğini, bu nedenle 1997 yılından bu yana gerçekleşen kullanımlarının da sonraki kullanımlara eklenmesinin gerektiğini, markaları ve kullanımlarını www.fenbilimleri.com alan adiı internet sitesinde ve diğer sosyal medya hesaplarında da tanıtmakta olduklarını, ... BİLİMLERİ DERSHANESİ ve ... BİLİMLERİ MERKEZİ ibarelerinin tüm basılı evraklarında ve tabelalarında kullanıldığını, 1997 den bu yana okul yıllıkları, dergiler ve faturalarda marka ibareleri kullandıkları ve kamuya duyurdukları, ayrıca tüm fatura ve basılı kağıtlarında söz konusu ibareleri markasal olarak kullanmakla iş mahsulü haline getirdiklerinin açıkça görüleceğini, ... Bilimleri ibaresinin markasal kullanımlarına ilişkin birçok kullanım belgelerinin mevcut olduğunu, eğitim- öğretim hizmeti sunumu bakımından ... BİLİMLERİ ibaresinin gerçek anlamından bağımsızlaşıp, müvekkillere ait bir marka olarak algılandığı ve bu suretle ayırt edicilik kazandığını, TÜRK PATENT YİDK'nın 31.12.2015 tarihli ... kararında "Yapılan incelemede başvuruya konu markada yer alan “... bilimleri dershaneleri” ibaresinin başvuru sahibi tarafından eskiye dayalı kullanım sonucunda kısmi ret kapsamında kalan mal ve hizmetler için ayırt edicilik kazandığı kanaatine ulaşıldığını, İstanbul Valiliği İl Ticaret Müdürlüğü'nün dahi "... BİLİMLERİ" ibaresinin kime ait olduğu konusunda belirsizlik yaşayarak, başka bir şahıs tarafından yasa dişı olarak velilere gönderilen SMS'lere karşı ceza tebligatını müvekkile yaptığını, davacı müvekkil bu karışıklığı önlemek için dava açmış ve dava sonucunda İptal kararı varıldığını, tüketicinin memnuniyetsizliğinden kaynaklanan bir şikayetle ilgili olduğu göz önüne alındığında, bu karıştırılma durumunun müvekkilin piyasada mevcut ticari itibar ve tanınmışlığını, ticari işlerini ne kadar olumsuz bir şekilde etkilediğini, davacı markalarının ayırt ediciliğini ve tanınmışlığını kabul eden ihlal, tespit, tedbir ve hüküm içeren mahkeme kararları ve bilirkişi raporlarının mevcut olduğunu, markaların görseli işitsel ve anlamsal olarak benzediğini, mal/ hizmetlerin benzediğini, iltibas tehlikesinin olduğunu, davalının ... sayılı başvurusunun, müvekkil şirketin ticaret unvanı tescilinden doğan haklarını ihlal ettiğini, davacının, ... BİLİMLERİ ibaresini uzun yıllardan beri hem markasal olarak hem de ticaret unvanı olarak kullanmakta olup Türk Patent'te de Ticaret Sicilinde de tescilli iştigal mevzuu eğitim ve öğretim hizmetleri ile ürünleri olduğunu, tescilli ticaret unvanı aleyhine haksız rekabet oluşturacağını, davacının “... BİLİMLERİ" esas unsurunu kullanarak TÜRK PATENT'e birçok marka başvurusu yaptığını ve davalı başvurusunun kötüniyetli olduğunu belirterek, TÜRKPATENT YİDK'nun ... sayılı kararın iptali ile dava konusu ... başvuru numaralı “... ... bilimleri” ibareli markanın hükümsüzlüğüne karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı TÜRKPATENT vekili cevap dilekçesinde özetle; davalılardan Türk Patent vekili cevap dilekçesinde özetle; davacıya ait “... bilimleri” ibaresini taşıyan itiraz konusu markaların, ayırt edici niteliği düşük olduğunu, düşük düzeyde ayırt ediciliği haiz “... bilimleri” ibareli davacı markaları ile davaya konu “... ... BİLİMLERİ” ibaresinin karıştırılması olası olmadığını, somut olayda da ibarelerin bütünü itibarıyla bıraktığı izlenim, tümüne hakim olan görüş ve ayırt ediciliği vurgulayan imaj; ibarclerin ayırıcı bir çok unsuru içeren bütününde odaklanmakta olduğunu, davalı başvurusunun konusu olan işaretin, davacıya ait tescilli markalara “toplu olarak bıraktığı umuümi intiba” itibarıyla- ilk bakışta kolayca tefrik edilemeyecek şekilde benzediğinden ve bu suretle iltibasa sebebiyet vereceğinden söz edilebilmesi olanaksız olduğunu, başvuru konusu marka ile-itiraz konusu markaların tertip tarzı, yazım stilleri, ihtiva ettikleri farklı şekil ve renk unsurları, markalar arasında karıştırılma ihtimalini ortadan kaldırmakta olup, markalar bütünsel algılamada da benzerlik taşımadığını, davalı, “... bilimleri” ibaresini, başına getirmiş olduğu “...” ibaresi ile birlikte bambaşka bir kompozisyon ve içerikte kullanıldığını, itiraza mesnet markalar da “... bilimleri” ibaresi dışında pek çok kelime ve şekil unsuru ihtiva etmekte ve tertip tarzları bakımından da pek çok farklılık içermekte olduğunu, tüketiciler, davalı markasındaki “... bilimleri” ibaresini hiçbir zaman münferit. olarak seçip algılamayacaklarını; “... ... BİLİMLERİ” ibaresini bir bütün olarak algılayacaklarını ve davacı markaları ile ilişkilendirme ve karıştırma yoluna gitmeyeceklerini, 41. Sınıf hizmetlerin yararlanıcısı durumundaki kişilerin, hemen iki farklı marka karşısında bulunduklarını anlayabileceklerinden, bu iki markanın aynı kişiye ait bulunduğunu sanmaları yahut bu hizmetleri sunan işletmeler arasında idari-ekonomik anlamında bir bağlılığın bulunduğu düşüncesine kapılmalarının ihtimal dahilinde olmadığını, karşılaştırılan markaların anlamları ve tüketici zihninde yarattıkları çağrışım farklı olduğunu, “... bilimleri” ibaresinin zayıf niteliği sebebiyle farklı kelime veya eklerle birlikte kullanım halinde genel izlenim kolaylıkla farklılaşabildiğini, gerek görsel ve işitsel gerekse de anlamsal yönde başvuru konusu marka algıda bıraktığı etki bakımından davaci markalarından farklılaşmakta olduğunu, başvuru konusu marka ile davacı markaların yukarıda açıklanan farklılıkları ve ayırt ediciliği beyan ederek, davanın reddini istemiştir.
Davalı şahsa usulüne uygun tebligat yapıldığı halde davaya cevap vermemiş yargılamaya katılmamıştır.
GEREKÇE:
Uyuşmazlıgın Tespiti ve Uygulanacak Hükümler,Delillerin Tartışılması ve Kabul
Dava TÜRKPATENT YİDK’nun ... sayılı kararının iptali ve tescili halinde davalı şahsa ait ... başvuru numaralı “... ... bilimleri” ibareli markanın hükümsüzlüğü ve sicilden terkini istemlerine ilişkindir. İptali istenen YİDK kararının davacıya 20/10/2021 tarihinde tebliğ edildiği, 22/12/2022 tarihinde açılan davanın, 5000 sayılı kanunun 15/c maddesinde belirlenen iki aylık hak düşürücü süre içerisinde olduğu anlaşılmış ve işin esasına geçilmiştir.
Mahkememize uzman bilirkişi heyetinden alınan 09/05/2022 havale tarihli raporda konu ayrıntılı irdelenmiş olup özetle; "...Dava konusu marka ile davacı markaları arasında benzerlik olduğu, dava konusu marka kapsamındaki 41. sınıfa Eğitfim ve öğretim hizmetleri. Sempozyum, konferans, kongre ve seminer düzenleme, idare hizmetleri. Spor, kültür ve eğlence hizmetleri (sinema;, spor karşılaşmaları, tiyatro, müze, konser gibi kültür ve eğlence etkinlikleri için bilet sağlama hizmetleri dahil). Dergi, kitap, gazete v.b.gibi yayınların basıma hazır hale getirilmesi; okuyucuya ulaştırılmasına ilişkin hizmetler (global iletişim ağları vasıtasıyla anılan hizmetlerin sağlanması da dahil). Film, televizyon ve radyo programları yapım hizmetleri. Haber muhabirliği hizmetleri, foto-muhabirliği hizmetleri. Fotoğrafçılık hizmetleri. Tercüme hizmetleri.. emtiaları ile aynı/aynı türde olduğu,: dava konusu marka ile davacı markaları arasında 6769 sayılı SMK'nın 6/1 maddesi anlamında iltibas tehlikesinin bulunduğu, somut uyuşmazlığa 6769 sayılı SMK”'nın 6/3 hükmünün uygulanma ihtimalinin bulunmadığı somut uyuşmazlığa 6769 sayılı SMK”'nın 6/5 hükmünün uygulanma ihtimalinin bulunmadığı, samut uyuşmazlığa 6769 sayılı SMK'nın 6/6 hükmünün takdiri Sayın Mahkeme'nin olmak üzere “Eğitim ve öğretim hizmetleri” nde kısmen uygulanma ihtimalinin bulunduğunu, Kötü niyetin hukuki bir tespitin varlığını gerektirmekte olduğundan takdirin Sayın Mahkemeye ait olduğu, ... numaralı davalı şirket markası açısından 41. Sınıfta hükümsüzlük şartlarının oluşup oluşmadığı hususundaki nihai takdirin Sayın Mahkemeye ait olduğu..." ifade edilmiştir.
6769 sayılı SMK m.6/1 hükmü kısaca, bir marka başvurusunun daha önce yapılmış başvuru veya tescilli bir marka ile “karıştırılma ihtimali” bulunması ve önceki marka ya da başvuru sahibinin itiraz etmesi koşuluyla başvurunun reddini öngörmektedir. Şu halde, iltibas ya da karıştırma riskinin varlığı için, tescil kapsamındaki mal/hizmetlerin ve aynı zamanda başvuru ve markanın (işaretlerin) karıştırma ihtimali bulunacak derecede aynı yada benzer olması gerekir; karıştırma ihtimalinin değerlendirilmesinde somut olayın tüm özellikleri dikkate alınarak bütüncül bir yaklaşımla değerlendirilmelidir. İlke olarak mal ve hizmet benzerliği ile değerlendirmeye başlanır. Mal ve hizmetlerin benzerliği değerlendirilirken de çekişme konusu mal ve hizmetlerin ortalama tüketici kitlesi, doğal yapısı, kullanım amacı, fiyatı, alım sıklığı, üretim dağıtım ve satış kanalları ile yerleri, rekabet, ikame veya tamamlama ilişkisi olup olmadığı gibi bütün faktörler dikkate alınmalıdır.
Buna göre dava konusu başvuru'nun ... başvuru numaralı “... ... bilimleri” ibaresinden oluştuğu, kapsamında 41.sınıftaki " Eğitim ve öğretim hizmetlöri; Sempozyum, konferans, kongre ve seminer düzenleme, idare hizmetleri, konser gibi kültür ve eğlence etkinlikleri için bilet sağlama hizmetleri dahil). Dergi, kitap, gazete vb. Gibi yayınların basıma hazır hale getirilmesi, okuyucuya ulaştırılmasına ilişkin hizmetler (global iletişim ağları vasıtasıyla anılan hizmetlerin sağlanması da dahil) film, televizyon ve radyo programları yapım hizmetleri. Haber muhabirliği hizmetleri, foto- muhabirliği hizmetleri. Fotoğrafçılık hizmetleri. Tercüme hizmetleri." mal ve hizmetlerin bulunduğu, itiraza dayanak markanın ise ..." ibarelerinden meydana geldiği ve koruma kapsamında 09, 16, 35, 41.sınıftaki mal ve hizmetlerin yer aldığı, gözlenmektedir.
Buna göre, açıklanan kriterler çerçevesinde yapılan değerlendirmede, davalıya ait dava konusu markanın, işbu davaya konu olan 41. Sınıf: Eğitim ve öğretim hizmetleri. Sempozyum, konferans, kongre ve seminer düzenleme, idare hizmetleri. Spor, kültür ve eğlence hizmetleri (sinema, spor karşılaşmaları, tiyatro, müze, konser gibi kültür ve eğlence etkinlikleri için bilet sağlama hizmetleri dahil). Dergi, kitap, gazete v.b.gibi yayınların basıma hazır hale getirilmesi, okuyucuya ulaştırılmasına ilişkin hizmetler (global iletişim ağları vasıtasıyla anılan hizmetlerin sağlanması da dahil). Film, televizyon ve radyo programları yapım hizmetleri. Haber muhabirliği hizmetleri, foto-muhabirliği hizmetleri. Fotoğrafçılık hizmetleri. Tercüme hizmetleri.” emtiaları, davacının gerekçe olarak gösterdiği ve Türk Patent ve Marka Kurumu nezdinde benzer kabul edilmeyen markalarda aynen yer aldığı tespit ve kabul edilmiştir.
İşaretlerin benzerliğine gelince, bu değerlendirmede, önceki markanın ayırt edicilik düzeyi, tescil kapsamındaki mal/hizmetler yönünden tanımlayıcılığı ve bu nedenle zayıflığı ya da kullanımla sonradan yüksek ayırt edicilik veya tanınmışlık kazanıp kazanmadığı önemli bir faktördür. İşaretler de parçalara ayrılmadan ve bütüncül olarak değerlendirmeli, ancak markayı oluşturan dominant yada ayırt edici unsurlar akılda tutulmalıdır. Görsel, sescil ve kavramsal benzerlik ya da farkların, markanın genel izleniminde bıraktığı etki esas alınmalıdır.
Somut olayda çekişmeli başvuru standart karekterle yazılmış "... ... bilimleri" ibaresinden oluşurken; itiraza dayanak markanın standart karekterle yazılı "..." ibarelerinden oluştuğu görülmektedir.
Görsel değerlendirmede, kelimenin ilk kısmında oluşan benzerlik ya da benzememe durumu kelimenin son kısmına göre daha büyük öneme sahiptir. Bununla birlikte, görsel algı önce dışta bulunan elemanları ayırt ettiği için, son harf, kelimenin iç kısımlarında yer alan harflere kıyasla, daha büyük etkiye sahip olacaktır. Kelime markalarında, kelime yazıldığından farklı şekilde okunmadığı sürece (yabancı dillerdeki markalar), görsel ve işitsel benzerlik genellikle aynı anda ortaya çıkar. Bununla birlikte, kısa zaman aralığında gerçekleşen işitsel algıya kıyasla, görsel algının daha kesin ve tekrarlanan algılama imkânı sağladığı dikkate alınmalıdır. Bu nedenle, işaretler arasındaki görsel farklılıklar işitsel farklılıklara kıyasla daha fazla etkiye sahip olacaktır.
İşitsel benzerlik, kelime markaları telaffuz edilirken ortaya çıkan benzerlik halidir. İşitsel benzerliğin tespiti, bazı durumlarda tek başına markaların benzer markalar olarak değerlendirilmeleri için yeterli kabul edilebilir. Ancak, işitsel benzerliğin görsel benzerlikle yeterli düzeyde desteklenmemesi halinde markaların benzer markalar olarak değerlendirilmemesi de mümkündür.
Anlamsal benzerlik, kelime veya şekil markalarının karşılık geldikleri anlam veya kavramlar bakımından ayniyet veya benzerlik içermeleri durumunda ortaya çıkar. Kelime markalarının anlamsal benzerliği, temel olarak, farklı şekilde yazılı kelimelerin aynı veya farklı dilde aynı/benzer anlamlara karşılık gelmeleri durumunda ortaya çıkabilir. Şekil markalarının anlamsal benzerliği ise temel olarak, markalarda yer alan şekil unsurlarının aynı kavramlara karşılık gelmeleri durumunda ortaya çıkabilir.
Benzerlik ve karıştırılma ihtimali telaffuz, anlam veya biçimden, işaretlerin toplu olarak bıraktığı izlenimden, seri içine girmekten veya başka bir çağrışımdan kaynaklanabilir. Halkın, karşılaştırılan işaretler arasında “bağlantı” kurma ihtimali bulunması, benzerlik bulunduğunu kabul etmek için yeterlidir.
Davalı başvurusunun ... ... BİLİMLERİ ibarelerinden ve siyah-beyaz renk unsurları ile birlikte düz kitap harfleri kullanılarak oluşturulduğu gözlenmiştir. ... ibaresinin “..., Kocaeli'nin bir ilçesi. Marmara Bölgesi'nin en büyük sanayi kentlerinden biridir. anlamına geldiği ve ... BİLİMLERİ ibaresinin de “... bilimleri, doğa bilimleri veya fennî bilimler; insanların maddesel çevresini denetlemek ve değiştirmek amacıyla geliştirdiği teknolojik bilgileri kapsayan akademik disiplinler grubuna denir. Gözlem ve deneye dayanan çalışmalarla elde edilen sistematik bilgilerdir.” anlamına geldiği ... ... BİLİMLERİ ifadesinin de tüketiciler tarafından anlaşılacağı üzere “... ili sınırlarındaki ... BİLİMLERİ” manası taşıdığı, bileşik kelimelerden oluşan davalı markalarında kulakta kalan ilk ses farklı olmasına karşın baskın kelimelerin ... BİLİMLERİ olması ve ... kelimesine vurgu niteliğinde olduğu için kulakta iz bırakan sesin “... BİLİMLERİ” olacağı sonucuna varılmıştır.
Davacı yanın dayanak markalarına bakıldığında; davacının ... BİLİMLERİ çatı markası ile tescilli markalarının olduğu, esaslı unsura ".... ibareli markalar ile karıştırılma ihtimali itiraz gerekçesi “dünyası eğitim ciddi kurumların işidir, ..., eğitim kurumları, yayınları”, şeklinde tali kelime unsurları eklenerek seri markalar oluşturulduğu, ... bilimleri çatı markası ile birlikte ürün görseli ve/veya kelime markaları şeklinde seri markalar oluşturulduğu görülmektedir. Davacı tarafa ait markaların esaslı unsurunu “... bilimleri” ibaresi oluşturmaktadır. Davacı markasına eklenen "dünyası eğitim ciddi kurumların işidir, ..., eğitim kurumları, yayınları ibarelerinin ad soyad ve eğitim sektöründe kullanılan eğitim ve yayıncılık manalarına gelen ibareler kullanıldığı aynı zamanda, ... Bilimleri Okullarının kısaltması olarak FBO harflerinin kullanıldığı, ayrıca markalar üzerinde; “Check- kontol edilmiş” kırmızı renkli logo ve “bilim insanlarının” fotoğraflarının yer aldığı fotoğraflar görülmektedir. Davacı tarafa ait tüm markaların esaslı unsurunu ... BİLİMLERİ ibaresi oluşturmaktadır. Taraf markalarda ortak unsur ... BİLİMLERİ ibaresidir. Tek başına ... BİLİMLERİ ve bileşik kelimelerden oluşan davacının bazı markalarında kulakta kalan ilk ve son seslerin farklı olmasına karşın ağırlıklı olarak diğer ibareler ... BİLİMLERİ ibaresine vurgu niteliğinde olduğu için kulakta iz bırakan sesin ... BİLİMLERİ olacağı sonucuna varılmıştır.
Markaların benzerlik değerlendirmesi yapılırken, ortak unsurların tespit edilmesinin, markanın bölünmesi ve markanın bütün olarak değerlendirilemeyeceği anlamına gelmemektedir. Her ne kadar dava konusu markada ... BİLİMLERİ ibaresi yanında ... ibaresi bulunsa da markaya tek başına yeterli bir ayırt edicilik katmadığı sonucuna varılmıştır. Bu nedenle davaya konu markanın davacının ... BİLİMLERİ asıl unsurlu markaları arasında benzerlik olduğu sonucuna varılmışıtr.
Sonuç olarak, markaların özgün kısımlarının ilgili ortalama tüketici bakımından daha fazla dikkat çektiği bilinmekte olup markaların görsel, işitsel ve anlamsal olarak benzer olduğu kanaatine varılmıştır.
Dava konusu yapılan YİDK kararında ve davalı savunmasında “... BİLİMLERİ” ibaresinin ayırt ediciliğinin zayıf olduğu üzerinde durulmuştur. Bu nedenle “... BİLİMLERİ” ibaresinin ayırt ediciliğinin zayıf olup olmadığının değerlendirilmesi gerekmektedir. Nitekim bu belirlemeye göre marka işareti karşılaştırmasında durumun özelliği nedeniyle EUIPO (OHIM) ve Birlik üyesi ülkelerin kamuoyuna duyurdukları “Ayırt Ediciliği Olmayan veya Zayıf Bileşenlerin Karıştırılma İhtimaline Etkisi”ne ilişkin Ortak Bildirge‟nin dikkate alınıp alınmayacağı belirlenecektir. Zira ülkemiz, Birlik üyesi olmamakla birlikte belirtilen uygulamayı kabul eden ülkeler arasında olduğundan 02.10.2014 tarihinde kabul edilen Ortak Bildirge, 02.01.2015 tarihinden itibaren ülkemizde de uygulanmaktadır.
Söz konusu ibare, “... BİLİMLERİ” sözcüğü “... bilimleri, doğa bilimleri veya fennî bilimler; insanların maddesel çevresini denetlemek ve değiştirmek amacıyla geliştirdiği teknolojik bilgileri kapsayan akademik disiplinler grubuna denir. Gözlem ve deneye dayanan çalışmalarla elde edilen sistematik bilgilerdir.” anlamına gelmektedir. Dosya kapsamında sunulan delillerde, tanıtım amaçlı hazırlanan kataloglarda, gazete ve diğer basılı evraklarda “... BİLİMLERİ” ibaresinin “eğitim ve öğretim hizmetleri”nde kullanıldığı tespit edilmiştir. Öncelikli olarak “... BİLİMLERİ” ibaresi 41. sınıftaki hizmetleri kapsamındaki eğitim ve öğretim hizmetleri”nde tanımlayıcıdır ve 6769 saylı SMK Mad. 5/c maddesi kapsamında tescil edilmezler. Ancak; davacı tarafın dosyalarına sunduğu deliller, TÜRKPATENT YİDK kararları çerçevesinde davacının “... BİLİMLERİ” ibaresi üzerinde yoğun kullanıma bağlı ayırt edicilik bulunduğuna kanaat getirmiştir. Dolayısı ile “... BİLİMLERİ” ibaresinin kapsadığı 41. sınıftaki hizmetler açısından somut ve soyut olarak ayırt edicilik vasfı vardır.
Davalı başvurusunun konusu olan işaret, ... ve ... BİLİMLERİ ibarelerin bitişik olarak yazılması ile oluşan “... ... BİLİMLERİ” dir. Markanın ilk kelimesini oluşturan ... ibaresinin de “Kocaeli'nin bir ilçesi.” anlamına gelmekte ve anlamı her kesim tarafından bilinmektedir. Dolayısıyla, bu kelimelerin birlikte yazılmış olması ile yeni bir kelimenin oluştuğundan bahsetmek mümkün değildir. Buna bağlı olarak ilgili tüketicinin davalı markasında ... BİLİMLERİ ibaresini fark edeceği açıktır. Zira bahsi geçen tüketici, gördüğünü/okuduğunu anlayacak düzeyde bilgili ve dikkatlidir.
Bu noktada değerlendirmesi gereken bir diğer husus, taraf markalarında ortak olan ... BİLİMLERİ ibaresinin ilgili sektörde kullanımın yaygın olup olmadığıdır. Zira sektörde çok sayıda firma tarafından farklı eklerle birlikte kullanılan ibarelerin ayırt edicilik gücünün zayıf olduğu kabul edilir.
TÜRKPATENT‟in marka araştırma bölümünden yapılan taramada ... BİLİMLERİ ibaresinin 41. Sınıfta birçok sayıda tescil edilmiş olduğu izlenebilirdir. Ancak; Türkiye'de iyi bilinen 2 adet arama motoru üzerinden yapılan basit bir araştırmada ... BİLİMLERİ ibaresinin yazılarak tarama yapılmıştır. Arama motorlarının ikisinde en üste davacının web sayfasına ulaşılmıştır. Ancak davalı markasına rastlanılmamıştır.
Tüm bu bilgiler ışığında, ... BİLİMLERİ ibaresinin 41. sınıftaki hizmetler yönü ile herhangi bir çalışma hayatında faaliyet gösteren kişilerin kullanımına konu olabilecek türden çağrışım/ algı oluşturan bir kelime olduğundan da bahsedilemeyecektir. Bu ibarenin günlük dilde kullanılan ibare olması da bu durumu değiştiremeyecektir. Firmaların bilinen markalarıyla birlikte birçok markalarını da tescil ettirdiği ve davacı markasının tanınmışlığına dair TÜRK PATENT nezdinde herhangi bir şerh bulunmadığı ancak dosyadaki deliller, anket, araştırma raporları ve yargı kararları dikkate alındığında ayırt edici gücü yüksek ve bilinir markalarından olduğu, ayrı olarak marka korumasından faydalandığı tespit edilmiştir. Bu yaklaşımla daha önce davacı markasını taşıyan ürünleri satın almış ve ürünlerden memnun kalmış bir tüketicinin tercih yaparken nazara alacağı esas unsurun “... BİLİMLERİ” ibaresinin olacağı değerlendirilmektedir. Tüketici tarafından yapılacak karşılaştırmada görsel olarak her ikisinde de “... BİLİMLERİ” ibarenin bulunduğu, işitsel olarak kulakta kalan sesin “... BİLİMLERİ” kelimesinin olduğu, taraf markalarının dikkat çeken öğesinin “... BİLİMLERİ” unsuru olduğu ve anlamsal benzerliğin bulunduğu ve bütünsel yaklaşım bakımından da taraf markaları arasında benzerlik bulunduğu görülmektedir.
Taraf markalarının, işitsel, anlamsal ve görsel olarak bir bütün halinde değerlendirilmesi neticesinde dava konusu markada yer alan 41. sınıfa konu hizmetlerin yukarıda belirtilen davacı markalarında da yer alması, dava konusu markada yer alan ibareler bakımından davacı markasından uzaklaşacak şekilde farklılık yaratılmadığı, marka işaretlerinde yer alan “... BİLİMLERİ” ibarelerinden kaynaklanan benzerliğin ön planda olması, davaya konu markada yer alan “...” ibaresinin hem tescili talep edilen hizmetler açısından ayırt ediciliğe sahip olmayışı hem de “... BİLİMLERİ” ibaresine vurgu yapar nitelikte oluşu, taraf markaları arasında 6769 sayılı SMK‟nın 6/1 maddesi anlamında ve deliller ışığında karıştırılma ihtimali bulunduğu, bu hizmetlerden yararlanan tüketiciler nezdinde karıştırılma ihtimalini arttıracağı, tüketici nezdinde taraf markaları arasında ticari, ekonomik ve idari bağlantı bulunduğu yönde yanılgı oluşabileceği ve davacının “... BİLİMLERİ” ibareli tescilli markalarının bir serisi gibi algılanabileceği kanaatine varılmış, tüm bu açıklamalar kapsamında iltibas tehlikesinin bulunduğu kanaatine varılmıştır.
6769 sayılı SMK‟nın 6/3 Maddesi Açısından Değerlendirme
6769 sayılı SMK 6/3 maddesi açık olup, bu hüküm “tescilsiz bir markanın/işaretin ticarette kullanılmasından doğan bir öncelik hakkı”nı korumaktadır. Davacının huzurdaki davasında mesnet aldığı markalar ise tescillidir ve koruması 6769 sayılı SMK 6/1 hükmüne göre istenilebilir. Bu nedenle; somut olayda davasının önceki kullanıma dayalı gerçek hak sahipliği iddiasının dava konusu markanın tesciline/hükmüne bir engelinin/etkisinin olmayacağı kanaatine varılmıştır.
6769 sayılı SMK‟nın 6/6 Maddesi Açısından Değerlendirme:
Sınaî Mülkiyet Kanunu‟nun 6. maddesinin 6. fıkrası: “Tescil başvurusu yapılan markanın başkasına ait kişi ismini, ticaret unvanını, fotoğrafını, telif hakkını veya herhangi bir fikri mülkiyet hakkını içermesi hâlinde hak sahibinin itirazı üzerine başvuru reddedilir.” hükmünü amirdir.
SMK‟nın 6/6. maddesine göre daha genel bir ifade taşıyan 6/3. maddenin önceki unvan sahibi açısından olanak sağlayıp sağlamadığı tartışmalı bir konudur. Somut olayın özelliklerine göre kayıtlı unvan sahibi aynı zamanda unvan kılavuz sözcüğünü marka gibi kullanarak öne çıkarmış ve malları veya hizmetleri ile anılmasını sağlamış, belli bir ayırt edicilik kazandırmış olabilir. Bu takdirde tescilsiz bir marka hakkından söz edilecektir. Mezkûr kararda önem arz eden bir başka husus da, ticaret unvanı tescili kapsamında hangi sınıflar açısından öncelik tanınacağıdır. Yüksek Mahkeme, önceki tarihli unvan tescili sahibine sonraki marka tescil başvurusu sahibine karşı üstünlük tanırken mal ve hizmet benzerliğini de göz önünde tutmuştur. Davalının markayı aynı alanda kullanmak üzere tescil ettirdiğini belirterek unvan sahibinin önceliğini korumuştur.
Somut olayda davacının, ... BİLİMLERİ EĞİTİM YAYIMCILIK VE TURİZM HİZM. A.Ş. şirketine ait markalarını 25/12/2020 tarihinde ... BİLİMLERİ MERKEZİ EĞİTİM HİZ. A.Ş. tarafından devir alındığı, www.fenbilimleri.com alan adının ise 1998 yılında ... BİLİMLERİ EĞİTİM YAYIMCILIK VE TURİZM HİZMETLERİ A.Ş adına tescil edildiği, Ticaret unvanını fatura, katalog, basılı yayım vb deliller ise gerçek hak sahipliğini kanıtlamak için sunduğunu, davacının ticaret unvanı ve alan adında geçen ve davacı tarafından “eğitim-öğretimle” ilgili hizmetlerde ve ürünlerde, yoğun ve ciddi biçimde uzun yıllardır kullanılan, “... bilimleri” ibaresinin, yine aynı sektör altında gösterilen ticari faaliyetler açısından talep edilebileceği sonucuna varılmıştır.
6769 sayılı SMK‟nın 6/5 Maddesi Açısından Değerlendirme: Davalı markasındaki tüm hizmetler davacı markasındaki tüm hizmetler ile birebir aynı olduğundan tanınmışlık yönünden değerlendirilmeye gerek görülmemiştir.
6769 sayılı SMK‟nın 6/9 Maddesi Açısından Değerlendirme:
Somut olayda, davalı şahıs tarafından yapılan marka başvurusunun kötü niyetli olduğuna ilişkin somut veriler dosya kapsamında bulunmamakla ve markanın kullanılış amacı ve fonksiyonlarına aykırı bir şekilde, davacı veya iyiniyetli üçüncü kişileri baskı altında tutma, onlara şantaj yapma veya engelleme amacına ilişkin herhangi bir olgu ve olay söz konusu olmadığından, davalı şahsın kötü niyetli olmadığı kanaatine varılmıştır.
Taraflarca sunulan belgeler ile tüm deliller incelenmiş, alınan rapor ile tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilmiş olup yukarıda açıklanan gerekçelerle, davanın kabulüne karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:
1-Davanın KABULÜNE,
2-TÜRK PATENT YİDK'nun ... sayılı kararının iptaline,
3-Dava konusu marka henüz tescil edilmemiş olduğundan hükümsüzlük talebi ile ilgili karar verilmesine yer olmadığına,
4-Alınması gereken 80,70 TL harçtan peşin alınan 59,30 TL harcın düşümü ile 21,40 TL bakiye harcın davalılardan tahsili ile Hazine'ye gelir kaydına,
5- Davacı vekili için 7.375,00-TL vekalet ücretinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
6- Davacı tarafından yapılan aşağıda dökümü gösterilen 2.683,10 TL yargılama giderlerinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
7-Tarafların yatırdıkları gider avanslarından kalan tutarın HMK 333/1 uyarınca karar kesinleştiğinde iade işlemi yapılmak üzere tebliğden itibaren 15 gün içinde, banka hesap numarası bildirildiğinde hesaba aktarılmasına, aksi halde PTT aracılığı ile adreste ödemeli olarak gönderilmesine,
Dair verilen karar, davacı vekili ile davalı kurum vekilinin yüzüne karşı diğer davalının yokluğunda 6100 sayılı HMK'nun 341. ile 345. Maddelerine göre tebliğinden itibaren iki haftalık süre içinde Ankara Bölge Adliye Mahkemesine İstinaf Kanun Yoluna dilekçe ile başvurulabileceğine yönelik karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.09/06/2022
Katip ...
¸
Hakim ...
¸
¸Bu belge 5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu gereğince
DYS üzerinden E-İmza ile imzalanmış olup,
Ayrıca fiziki olarak imzalanmayacaktır.
Davacı Masraf Dökümü:
İlk Masraf 127,10.-TL
Posta Masrafı 256,00.-TL
Bilirkişi Ücreti 2.300,00.-TL
Toplam 2.683,10-TL