T.C. ANKARA 3. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA KARAR VERMEYE YETKİLİ
T.C.
ANKARA
3. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2022/55
KARAR NO: 2022/312
DAVA: Marka (Marka İle İlgili Kurum Kararlarının İptali)
DAVA TARİHİ: 15/02/2022
KARAR TARİHİ: 29/09/2022
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 29/09/2022
DAVA:
Davacı vekili 15/02/2022 harç tarihli dava dilekçesi ve duruşmadaki beyanlarında özetle; müvekkili şirketin .... sayılı "...." ibareli tanınmış markalarının sahibi olduğunu, davalının, bu markalar ile karıştırma ihtimali bulunacak derecede benzer nitelikteki "... oto ekspertiz" ibaresini marka olarak tescil ettirmek üzere davalı TÜRKPATENT’e başvuruda bulunduğunu, ... kod numarasını alan başvurunun, Resmi Marka Bülteninde ilanı üzerine müvekkili tarafından Markalar Dairesi Başkanlığına itirazda bulunulduğunu, itirazın reddedildiğini, davalının bu kararın yeniden incelenmesi talebinin nihai olarak YİDK tarafından reddedildiğini, oysa müvekkilinin “...” markası ile faaliyet gösterdiğini, davalının ... sayılı başvurusuna karşı itirazlarının kurum tarafından reddedildiğini, müvekkilinin çok sayıda “...” ibaresi taşıyan markasının bulunduğunu, dava konusu markanın tescil edilmek istenildiği mal ve hizmet sınıflarının, bu markalar kapsamında yer alan mal ve hizmetler ile aynı olduğunu, davalının haksız ve kolay kazanç peşinde olduğunu, davalının müvekkilinin “...” markalarından haberdar olmamasının beklenebilir olmadığını, müvekkilinin daha evvel de çok sayıda “...” ibaresi taşıyan marka başvurusuna yönelik itirazının kurum tarafından kabul edildiğini, yine pek çok uyuşmazlıklar “... rehberi”, “deneme sınavı mı lazım gel buradan seç sınavseç”, “fenomen ... serisi”, “sınavo.com”, “... kulübü”, “sınavo”, “teknosınav”, “... tadında” gibi markaların müvekkili markaları ile karıştırılabileceği hususunda verilmiş ve kesinleşmiş mahkeme kararlarının bulunduğunu, karıştırılma ihtimalinde ölçünün halk olduğunu, dava konusu “... oto ekspertiz” markasının da müvekkili markaları ile benzer bir algı yaratacağını, müvekkili markalarının aynı zamanda tanınmış marka olduğunu, dava konusu markanın yapısının “...” ibaresi üzerine kurgulandığını, markaya eklenen unsurların yeterli farklılık yaratmadığını, dava konusu markanın da müvekkili markalarının bir serisi olarak algılanacağını, müvekkili şirketin sektöründe çok bilinir ve tanınır olduğunu belirterek, TÜRKPATENT YİDK'nun ... sayılı kararın iptali ile dava konusu ... başvuru numaralı "... oto ekspertiz" ibareli markanın hükümsüzlüğüne karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı TÜRKPATENT vekili cevap dilekçesinde özetle; “...” ibaresinin herkesin kullanabileceği türden, tüketicilerin her sektörde maruz kaldıkları, fantezi-orijinal olmayan, ayrım gücü zayıf, basit bir ibare olduğunu, tüketici bu ibareye sürekli maruz kaldığından bu ibareyi her duyduğunda veya gördüğünde belirli bir firma ile ilişkilendirme yoluna gitmeyecek olup, “...” ibaresinin tanımlayıcı olduğu ve markasal olarak bir orijinalitesinin bulunmadığını, taraf markalarının karıştırılmayacağını, davaya konu markanın bambaşka bir kompozisyon ve içerikte kullanıldığını, tüketicinin davalı markasındaki “...” ibaresini hiçbir zaman münferit olarak seçip algılamayacaklarını, “... OTO EKSPERTİZ + şekil” ibaresini bir bütün olarak algılanacağını, başvuru kapsamında yer alan mal/hizmetler yönünden markalar arasında iltibas ihtimalinin bulunmadığını, davacının itiraza mesnet markasının “eğitim ve öğretim hizmetleri” üzerinde tescilli olduğunu, taraf markaların benzer ihtiyaçları gidermedikleri tüketicilerin herhangi bir şekilde markalar arasında veya marka sahibi işletmeler arasında bir bağlantı kurmayacağını, başvurunun 6769 sayılı SMK’nın 6/5 maddesi uyarınca reddini gerektirecek haklı ve geçerli bir sebep bulunmadığını, davaya konu marka başvurusunun kötü niyetli bir başvuru olmadığını beyan ederek, davanın reddini istemiştir.
Davalı şahsa usulüne uygun dava dilekçesi ve duruşma gününü bildiren tebligat yapıldığı halde davaya cevap vermemiş yargılamaya katılmamıştır.
GEREKÇE:
Uyuşmazlıgın Tespiti ve Uygulanacak Hükümler,Delillerin Tartışılması ve Kabul
Dava TÜRKPATENT YİDK’nun ... sayılı kararının iptali ve tescili halinde davalı şahsa ait ... başvuru numaralı "... oto ekspertiz" ibareli markanın hükümsüzlüğü ve sicilden terkini istemlerine ilişkindir. İptali istenen YİDK kararının davacıya 20/01/2022 tarihinde tebliğ edildiği, 15/02/2022 tarihinde açılan davanın, 5000 sayılı kanunun 15/c maddesinde belirlenen iki aylık hak düşürücü süre içerisinde olduğu anlaşılmış ve işin esasına geçilmiştir.
Mahkememize uzman bilirkişi heyetinden alınan 27/06/2022 havale tarihli raporda konu ayrıntılı irdelenmiş olup özetle; "...Dava konusu ... sayılı marka kapsamında yer alan 37. ve 42. sınıf hizmetler ile davacı yanın itirazlarına dayanak yaptığı markalardan 2008/74585 ve ... sayılı markalarının aynı, aynı tür ya da benzer hizmetleri kapsadıkları, davacı yanın dayanak tuttuğu sair markalarının hiçbirinin, dava konusu marka kapsamındaki 37. ve 42. sınıf hizmetler ile aynı ya da benzer nitelikteki mal ve hizmetleri içermedikleri, dolayısıyla davacının 2008/74585 ve ... sayılı markaları dışında kalan markaları açısından karıştırılma ihtimalinin öncelikli şartı oluşmadığından karıştırılma ihtimalinin de meydana gelmediği, davalı yanın, ... sayılı markanın tescili üzerinden 5 yıl geçmemiş olduğundan, ... sayılı markanın kullanım ispatına tabi olmadığı tespit edildiğinden kullanım ispatı değerlendirmesi yapılmadığı, 2008/74585 sayılı davacı markası açısından ise SMK m.19/2 kapsamında kullanım ispatı talebinde bulunduğu, davacı yanca sunulan delillerden anılan markanın uyuşmazlık konusu 37. ve 42. Sınıf hizmetlerde ciddi markasal kullanıma konu edildiği yorumunda bulunulmasının mümkün olmadığı, bu nedenle anılan markanın karıştırılma ihtimali iddiasına dayalı olarak dikkate alınamayacağı, sonuç olarak karıştırılma ihtimaline konu olabilecek herhangi bir davacı markasının değerlendirmede dikkate alınamadığı, davacı yanın “...” markalarının tanınmış olduğuna kanaat getirilse de taraf markaları benzer görülmediğinden bu durumun nihai sonucu değiştirmeyeceği, dava konusu marka başvurusunun kötü niyetle yapıldığına dair dosya kapsamında bilgi-belge bulunmadığı tespit edilmekle birlikte nihai kararın Sayın Mahkemenin takdirinde olduğu..." ifade edilmiştir.
6769 sayılı SMK m.6/1 hükmü kısaca, bir marka başvurusunun daha önce yapılmış başvuru veya tescilli bir marka ile “karıştırılma ihtimali” bulunması ve önceki marka ya da başvuru sahibinin itiraz etmesi koşuluyla başvurunun reddini öngörmektedir. Şu halde, iltibas ya da karıştırma riskinin varlığı için, tescil kapsamındaki mal/hizmetlerin ve aynı zamanda başvuru ve markanın (işaretlerin) karıştırma ihtimali bulunacak derecede aynı yada benzer olması gerekir; karıştırma ihtimalinin değerlendirilmesinde somut olayın tüm özellikleri dikkate alınarak bütüncül bir yaklaşımla değerlendirilmelidir. İlke olarak mal ve hizmet benzerliği ile değerlendirmeye başlanır. Mal ve hizmetlerin benzerliği değerlendirilirken de çekişme konusu mal ve hizmetlerin ortalama tüketici kitlesi, doğal yapısı, kullanım amacı, fiyatı, alım sıklığı, üretim dağıtım ve satış kanalları ile yerleri, rekabet, ikame veya tamamlama ilişkisi olup olmadığı gibi bütün faktörler dikkate alınmalıdır.
Buna göre dava konusu başvurunun ... başvuru numaralı "... oto ekspertiz" ibaresinden oluştuğu, kapsamında 37, 42.sınıftaki "37sınıf: İnşaat hizmetleri, inşaat araç - gereçlerinin ve iş makinelerinin kiralanması hizmetleri. Temizlik hizmetleri; dezenfeksiyon hizmetleri; haşere ilaçlama hizmetleri; temizlik araçları ve makinelerinin kiralanması hizmetleri. Kara araçları servis istasyonu hizmetleri (bakım, tamir ve akaryakıt dolumu). Deniz araçlarının bakımı ve tamiri hizmetleri; gemi inşaatı hizmetleri. Hava taşıtlarının bakım ve tamiri hizmetleri. Mobilyalara ilişkin döşeme, tamir, restorasyon hizmetleri. Isıtma, havalandırma ve su tesisatının kurulması (tesis edilmesi), bakımı ve tamiri hizmetleri. Giysilerin temizliği, bakımı ve tamiri hizmetleri. Sınai makinelerin ve cihazların, büro makinelerinin ve cihazlarının, haberleşme cihazlarının, elektrikli ve elektronik cihazların tesisi, bakımı ve tamiri hizmetleri. Asansör tamiri ve bakımı hizmetleri. Saat tamiri hizmetleri. Madencilik, maden çıkarma hizmetleri. Ayakkabı, çanta, kemer tamiri hizmetleri. 42.sınıf: Bilimsel ve sınai inceleme, araştırma hizmetleri; mühendislik hizmetleri, mühendislik ve mimari tasarım hizmetleri, kalite ve standart belgelendirme amaçlı mal/hizmetlerin test edilmesi. Bilgisayar hizmetleri: bilgisayar programlama, bilgisayarı virüse karşı koruma, bilgisayar sistem tasarımı, başkaları adına web sitelerinin tasarlanması, bakımı ve güncelleştirilmesi, yazılım tasarımı, kiralanması ve güncelleştirilmesi, internet arama motoru sağlama, hosting, bilgisayar donanımları alanında danışmanlık, bilgisayar donanımlarının kiralanması hizmetleri. Bu sınıfa dahil olup mühendislik, mimarlık, bilgisayar hizmetleri kapsamına girmeyen her türlü tasarım hizmetleri; grafik sanat tasarım hizmetleri (reklam amaçlı tasarım ve peyzaj tasarımı hariç). Sanat eserleri orijinallik onay hizmetleri." mal ve hizmetlerin bulunduğu, itiraza dayanak markaların ise ..." ibarelerinden meydana geldiği ve koruma kapsamında 01, 02, 03, 04, 05, 06, 07, 08, 09, 10, 11, 12, 13, 14, 15, 16, 17, 18, 19, 20, 21, 22., 23, 24 25, 26, 27, 28, 29, 30, 31, 32, 33, 34, 35, 36, 37, 38, 39, 40, 41, 42, 43, 44, 45. sınıftaki bir kısım mal ve hizmetlerin yer aldığı, gözlenmektedir.
Buna göre, açıklanan kriterler çerçevesinde yapılan değerlendirmede, dava konusu ... sayılı marka kapsamında yer alan 37. ve 42. sınıf hizmetler ile davacı yanın itirazlarına dayanak yaptığı markalardan 2008/74585 ve 2016 97417 sayılı markalarının aynı, aynı tür ya da benzer hizmetleri kapsadıkları tespit edilmiştir.
İşaretlerin benzerliğine gelince, bu değerlendirmede, önceki markanın ayırt edicilik düzeyi, tescil kapsamındaki mal/hizmetler yönünden tanımlayıcılığı ve bu nedenle zayıflığı ya da kullanımla sonradan yüksek ayırt edicilik veya tanınmışlık kazanıp kazanmadığı önemli bir faktördür. İşaretler de parçalara ayrılmadan ve bütüncül olarak değerlendirmeli, ancak markayı oluşturan dominant yada ayırt edici unsurlar akılda tutulmalıdır. Görsel, sescil ve kavramsal benzerlik ya da farkların, markanın genel izleniminde bıraktığı etki esas alınmalıdır.
Somut olayda çekişmeli başvuru standart karekterle yazılmış "... ..." ibarelerinden oluştuğu görülmektedir.
Kelime markalarında kelimenin yazım şekli değil kelimenin kendisi korunmaktadır. Bu nedenle, kelimenin büyük ya da küçük harfle ya da farklı yazım karakterinde yazılmış olmasının incelemeye etkisi yoktur. Kelime markalarında görsel değerlendirme; kelimenin uzunluğu/ kısalığı, harf sayısı, harflerin dizilimi, kelime sayısı ve işaretlerin yapısı gözetilerek yapılmalıdır. Bu kapsamda taraf markaları görsel olarak değerlendirildiğinde; davacı markalarının ... ibaresi ile yine ... ibaresinin yanına gelen bir takım ekler (yeni nesil, etüt, okulları, ünversitesi, ortaokuları, plus dergisi, kpss, liseleri, tv, yayınları, akademi, market, kurs vb. ) ve uçan şahin görselinden oluştuğu görülmektedir.
Başvuru markası "... oto ekspertiz " ise ön kısmı siyah, arka kısmı sarı olan araba figürünün yer aldığı, sol alt tarafında SARI harflerle yazılı ... ibaresinin altında oto ekspertiz ibaresinin bulunduğu görülmektedir.
İşitsel benzerlik nedeniyle karıştırılma ihtimali değerlendirilmesinde de markayı taşıyan malların, hizmetlerin muhatap alıcı veya kullanıcı kitlesinin de değerlendirilmesinde de markayı taşıyan malların, hizmetlerin muhatap alıcı veya kullanıcı kitlesinin de dikkate alınması gereklidir. Bu kapsamda, markaların telaffuzlarına göre kulakta bıraktıkları sese göre söz konusu olan benzerliktir. İşitsel olarak ortaya çıkan farklar, kısa kelimelerde uzun kelimelere göre daha büyük etki göstermektedir. Nitekim işitsel olarak karşılaştırma yapıldığında başvuru markası ... O-TO EKS-PER-TİZ" şeklinde telaffuz edilirken davacı markaları da yine "..." ile yanına gelen ek unsurların telaffuzu ile oluşturulacaktır. İbarelerin söyleniş tarzları, kulakta bıraktıkları tını, ses uyumları, vurguları bakımından taraf markaları arasında işitsel anlamda benzerlik olduğu düşünülmektedir.
Anlamsal benzerlik, iki markanın ortalama tüketici nezdinde, bu kişilerin zihinlerinde bıraktıkları iz ve imaj bakımından söz konusu olabilmektedir. Bir markanın tüketicisinin zihninde bırakacağı iz anlam karşılığı ile olabilmektedir. Bir markanın tüketicisinin zihninde bırakacağı iz anlam karşılığı ile olabilmektedir. Davacının ... ibareli markalarının asıl ve ayırt edici unsurunun ... ibaresinden oluştuğu, diğer başvurusunun konusu olan işaretin ise "... oto ekspertiz" ibaresi olduğu anlaşılmakla taraf markalarında çekişmeli unsuru ... ibaresidir. ... kelimesi öğrencilerin veya bir işe girmek isteyenlerin bilgi derecesini anlamak için yapılan yoklama, imtihan, test, direnme, dayanışma, güç gerektiren, sonuçta bir deneyim kazandıran zor durum anlamlarına gelmektedir.
Yukarıda izah edildiği üzere başvuru kapsamında yer alan ürün ve hizmetlerin tamamına yakınının veya benzerlerinin davacı markalarının kapsamında aynen yer aldığı, diğer taraftan başvuru kapsamındaki ürün ve hizmetlerle aynı dağıtım kanallarına tabi olması, benzer ihtiyaçları gidermeleri, birbirleri yerine ikame edilebilme olanaklarının bulunması ve özellikle işletmesel bağlantılandırma ihtimalinin iltibas kavramı içerisine dahil edilmesi karşısında davalı başvurusu ile davacı markalarının kapsamındaki hizmetlerin aynı tür sayılmalarının zorunlu bulunduğu, normal düzeyde bilgilendirilmiş, makul ölçüde dikkatli, işaret ve markayı aynı anda görüp detaylarını karşılaştıramayan ve daha önce yararlandığı hizmetlerle ilgili markanın göz ve kulağında kalan izine dayanarak aynı sınıftaki ürün ve hizmet alımlarında aynı markayı taşıyan ürün ve hizmetlerden yararlanmak isteyen ortalama düzeydeki alıcıların/ yararlanıcıların bu marka ve işaretin farklı işletmelere ait iki ayrı marka olduğunu derhal ve hiç düşünmeden ilk bakışta algılamalarının mümkün olmadığı sonucuna varılmıştır.
Davalı yanca 2008/74585 sayılı davacı markası açısından SMK m.19/2 kapsamında kullanım ispatı talebinde bulunduğu, davacı yanca sunulan delillerden anılan markanın uyuşmazlık konusu 37. ve 42. Sınıf hizmetlerde ciddi markasal kullanıma konu edildiği yorumunda bulunulmasının mümkün olmadığı anlaşıldığından, anılan marka karıştırılma ihtimali iddiasına dayalı olarak dikkate alınamayacaktır.
Dava konusu davalı markasındaki 37 ve 42. Sınıf tüm hizmetler davacıya ait ... sayılı markasındaki hizmetler ile aynı ve benzer olduğu için tanınmışlık ve kötü niyet hususunda değerlendirme yapılmasına gerek görülmemiştir.
Taraflarca sunulan belgeler ile tüm deliller incelenmiş, alınan rapor ile tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilmiş olup yukarıda açıklanan gerekçelerle, davanın kabulüne karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:
1-Davanın KABULÜNE,
2-TÜRK PATENT YİDK'nun ... sayılı kararının iptaline,
3-... sayılı markanın hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine,
4-Alınması gereken 80,70 TL harç peşin alındığından yeniden harç alınmasına yer olmadığına
5-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiği için AAÜT uyarınca 15.000,00-TL vekalet ücretinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı tarafından yapılan aşağıda dökümü gösterilen 2.775,38 TL yargılama giderlerinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
7-Tarafların yatırdıkları gider avanslarından kalan tutarın HMK 333/1 uyarınca karar kesinleştiğinde iade işlemi yapılmak üzere tebliğden itibaren 15 gün içinde, banka hesap numarası bildirildiğinde hesaba aktarılmasına, aksi halde PTT aracılığı ile adreste ödemeli olarak gönderilmesine,
Dair verilen karar, taraf vekillerinin yüzüne karşı 6100 sayılı HMK'nun 341. ile 345. Maddelerine göre tebliğinden itibaren iki haftalık süre içinde Ankara Bölge Adliye Mahkemesine İstinaf Kanun Yoluna dilekçe ile başvurulabileceğine yönelik karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.29/09/2022
Katip ...
¸
Hakim ...
¸
Bu belge 5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu gereğince
DYS üzerinden E-İmza ile imzalanmış olup,
Ayrıca fiziki olarak imzalanmayacaktır.
Davacı Masraf Dökümü:
İlk Masraf 172,90.-TL
Posta Masrafı 302,48.-TL
Bilirkişi Ücreti 2.100,00.-TL
Toplam 2.775,38-TL