T.C. ANKARA 3. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA KARAR VERMEYE YETKİLİ
T.C.
ANKARA
3. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2019/352
KARAR NO: 2021/38
DAVA: Marka (Marka Hükümsüzlüğünden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 01/08/2019
KARAR TARİHİ: 02/02/2021
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 12/02/2021
İDDİA:
Davacı vekili 01.08.2019 tarihli dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin 2005 yılında kurulduğunu; 150’ye yakın bayilikle faaliyetine devam etmekte olduğunu; davacının ... ... markasının 28.06.2006 tarihinde TÜRKPATENT tarafından tescil edildiğini; müvekkilinin 2005 yılından beri ... ... markasını tüketici ile buluĢturmaya devam ettiğini; davacının ..., ... sayılı markalarının bulunduğunu; davalının ... ve ... sayılı markaların 6769 sayılı SMK madde 5 ve 6. maddelerine aykırılık oluĢturduğunu; davalının söz konusu markalarının davacının markalarının haklarını ihlal ettiğini ve maddi kayba ve itibar kaybına neden olduğunu; davacının uzun süredir aktif olarak kullandığı ve ... ... markasına ait ürünlerin yer aldığı internet sitesinde yer alan ürün görseli de dikkate alındığında, müvekkili şirketin markaları ile davalının markalarının karıĢtırılacağını; taraf markalarının ayırt edilemeyecek derecede benzer olduğunu; davalının marka tescilinin aynı zamanda kötüniyetli olduğunu iddia ederek davacının markalarına tecavüzün tespitini ve önlenmesini, tecavüz fiillerinin durdurulmasını; tecavüzün kaldırılmasını; tecavüz oluĢturan ürünler ile ürünlerin üretiminde kullanılan araçlara el konulmasını; dava sonuçlanıncaya kadar davalının ..., ... sayılı markaların davacının ticari faaliyetini engelleyecek biçimde kullanmasının önlenmesi için ihtiyati tedbir kararı verilmesini; ... ve ... sayılı markaların 6769 sayılı SMK madde 5 ve 6. maddelerine aykırılık oluĢturduğundan hükümsüzlüğüne karar verilerek sicilden silinmesine ve markaların 3.kişilere devrinin önlenmesine karar verilmesini; fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak kaydı ile 1.000 TL maddi, 10.000 TL manevi tazminatın faizi ile birlikte tahsilini talep etmiş, 07.07.2020 tarihli ıslah dilekçesi ile 3.589,52 TL'na yükseltmiştir.
SAVUNMA:
Davalılar vekili cevap dilekçesinde özetle, Ankara mahkemelerinin yetkisine itiraz ettiğini; yetkili mahkemenin ikametgah adresi olan Denizli mahkemesi olduğunu; davalının ... Organik Tarım Otomotiv İnşaat Gıda San. ve Tic. Ltd.Şti’nin yetkilisi olduğunu ve Denizli’de 4 yıldır gıda sektöründe faaliyet göstermekte olduğunu; davanın kötüniyetli olarak açıldığını; davacının marka tesciline ilişkin 3 aylık askı süresinde herhangi bir itirazda bulunmadığını; davalının markalarının hükümsüzlüğü koşullarının oluşmadığını; taraf markaları arasında iltibas tehlikesinin oluşmadığını; davacının markasındaki esaslı ve ayırt edici unsurunun ... ibaresi olduğunu; tarafların markalarının yazılı olduğu ürünlerin logolarının birbiri ile benzer olmadığını; davacının ürünlerinin üzerine ... ibaresinin yazılı olmasına rağmen işbu dava dilekçesinde sadece birinde ... ibaresi yazılı bulunan ürün görseline yer verildiğini; davacının kötüniyetli olduğunu; davalının iyiniyet ve haksız rekabet kurallarına aykırı bir eyleminin bulunmadığını; davacının davasının haksız olduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir.
GEREKÇE:
Uyuşmazlık ve Uygulanacak Hükümler, Kanıtların Değerlendirilmesi ve Kabul:
Dava, markaya tecavüzün tespiti, önlenmesi, tecavüz fiillerinin durdurulması, kaldırılması, maddi ve manevi tazminat ile davalı adına tescilli ... ve ... sayılı markaların hükümsüzlüğü ve sicilden terkini, aynı zamanda internet sitesine erişimin engellenmesi istemlerinden ibarettir.
Davacı adına tescilli markalar:
28.06.2006 başvuru, 19.06.2007 tescil tarihli ... sayılı "... ..." ibareli, kapsamında 30,39.sınıftaki "30Kahve, kakao, suni kahve, moka (kahve), kahve yerine geçen maddeler, kahve veya kakao esaslı içecekler... ; Tapyoka, sago... Makarnalar, mantılar, erişteler...; Ekmekler, pideler , pizzalar, lahmacunlar... ; Bisküviler, krakerler, gofretler, pastalar, tartlar, kekler... ; Baklavalar, şöbiyet , tulumba tatlıları, bülbül yuvaları... Pudingler, kazandibi, sütlaç, sup, muhallebiler, aşureler... ; Bal, arı sütü, propolis ... ; Yiyecekler için çeşni/lezzet vericiler: Ketçaplar, mayonezler, hardallar, limon suları, soslar, salata sosları, salçalar, sirkeler, yiyecekler ve içecekler için koku vericiler (aromalar), baharatlar... ; Mayalar, kabartma tozları, vanilyalar; ekmeğin formunu, rengini iyileştirici, bayatlama süresini geciktirici doğal maddeler... ; Her türlü un, irmikler, nişastalar, ; Toz şeker, kesme şeker, pudra şekeri... ; Çaylar, buzlu çaylar... ; Şekerlemeler, lokumlar, helvalar, pişmaniyeler, donmuş yoğurt (şekerleme), çikolatalar, çikolata ürünleri, çikolata veya şekerle kaplanmış ürünler, yılbaşı ağacı süsü olarak şekerli ve çikolatalı ürünler, çikolata esaslı içecekler ... Sakızlar,; Dondurmalar, buz kremler, yenilebilir buzlar... ; Tuz, ; Pirinç, bulgur, keşkek, yarmalar, gıdalar için malt... Hububat (tahıl) ve undan mamül çerezler, patlamış mısır, mısır gevrekleri, yulaf ezmeleri, kahvaltılık hububat. 39Kara, hava ve deniz taşımacılığı hizmetleri: Taşıma komisyonculuğu hizmetleri, yük komisyonculuğu hizmetleri, gemi acente hizmetleri, ambulans hizmetleri, özel şoförlük hizmetleri, pilotluk hizmetleri, turist büroları (otel rezervasyonları dışında), seyahat için yer ayırma (rezervasyon hizmetleri), tur düzenleme hizmetleri, mesaj ve eşya ileten kurye hizmetleri, eşyaların posta yolu ile dağıtılması hizmetleri, ürün taşıma ve teslimat hizmetleri, gazete dağıtım hizmetleri, paket teslimat hizmetleri... Malların depolanması, paketlenmesi ve sandıklanması hizmetleri" mal ve hizmetlerin yer aldığı;
26.04.2017 başvuru, 29.09.2017 tescil tarihli ... sayılı "... ..." ibareli, kapsamında 30, 35, 40.sınıftaki "30 Kahve, kakao; kahve veya kakao esaslı içecekler, çikolata esaslı içecekler. Makarnalar, mantılar, erişteler. Pastacılık ve fırıncılık mamulleri, tatlılar: Ekmek, simit, poğaça, pide, sandviç, katmer, börek, yaş pasta, baklava, kadayıf, şerbetli tatlılar, puding, muhallebi, kazandibi, sütlaç, keşkül. Bal, arı sütü, propolis. Yiyecekler için çeşni/lezzet vericiler, vanilya, baharatlar, domates sosları dahil olmak üzere soslar. Mayalar, kabartma tozları. Her türlü un, irmikler, nişastalar. Toz şeker, kesme şeker, pudra şekeri. Çaylar, buzlu çaylar. Şekerlemeler, çikolatalar, bisküviler, krakerler, gofretler. Sakızlar. Dondurmalar, yenilebilir buzlar. Tuz. Hububattan (tahıl) imal edilmiş çerezler, patlamış mısır, yulaf ezmeleri, mısır cipsleri, kahvaltılık hububat ürünleri, işlemden geçirilmiş buğday, arpa, yulaf, çavdar, pirinç. Pekmez. 35Reklamcılık, pazarlama ve halkla ilişkiler ile ilgili hizmetler, ticari ve reklam amaçlı sergi ve fuarların organizasyonu hizmetleri, reklam amaçlı tasarım hizmetleri; alıcı ve satıcılar için online pazaryeri (internet sitesi) sağlama hizmetleri. Büro hizmetleri; sekreterlik hizmetleri, gazete aboneliği düzenleme hizmetleri, istatistiklerin derlenmesi, büro makinelerinin kiralanması hizmetleri, bilgisayar veri tabanlarındaki bilginin sistematik hale getirilmesi, telefon cevaplama hizmetleri. İş yönetimi, idaresi ve bu konular ile ilgili danışmanlık, muhasebe ve mali müşavirlik hizmetleri, personel işe yerleştirme, işe alma, personel seçimi, personel temini hizmetleri, ithalat-ihracat acente hizmetleri, geçici personel görevlendirme ( başkası adına fatura yatırma, vergi yatırma, trafik işlemleri gibi iş takibi) hizmetleri. Açık artırmaların düzenlenmesi ve gerçekleştirilmesi hizmetleri. Müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için Et, balık, kümes ve av hayvanlarının etleri ile her nevi işlenmiş et ürünleri. Kuru bakliyat. Hazır çorbalar, bulyonlar. Zeytin, zeytin ezmeleri. Hayvansal kaynaklı sütler; bitkisel kaynaklı sütler; süt ürünleri (tereyağı dahil). Yenilebilir bitkisel yağlar. Kurutulmuş, konservelenmiş, dondurulmuş, pişirilmiş, tütsülenmiş, salamura edilmiş her türlü meyve ve sebzeler, salçalar. Kuru yemişler. Fındık ve fıstık ezmeleri, tahin. Yumurtalar, yumurta tozları. Patates cipsleri. Kahve, kakao; kahve veya kakao esaslı içecekler, çikolata esaslı içecekler. Makarnalar, mantılar, erişteler. Pastacılık ve fırıncılık mamulleri, tatlılar: Ekmek, simit, poğaça, pide, sandviç, katmer, börek, yaş pasta, baklava, kadayıf, şerbetli tatlılar, puding, muhallebi, kazandibi, sütlaç, keşkül. Bal, arı sütü, propolis. Yiyecekler için çeşni/lezzet vericiler, vanilya, baharatlar, domates sosları dahil olmak üzere soslar. Mayalar, kabartma tozları. Her türlü un, irmikler, nişastalar. Toz şeker, kesme şeker, pudra şekeri. Çaylar, buzlu çaylar. Şekerlemeler, çikolatalar, bisküviler, krakerler, gofretler. Sakızlar. Dondurmalar, yenilebilir buzlar. Tuz. Hububattan (tahıl) imal edilmiş çerezler, patlamış mısır, yulaf ezmeleri, mısır cipsleri, kahvaltılık hububat ürünleri, işlemden geçirilmiş buğday, arpa, yulaf, çavdar, pirinç. Pekmez İşlenmemiş tarım ve bahçecilik ürünleri, tohumlar. Ormancılık ürünleri. Canlı hayvanlar (kuluçkalık yumurtalar, döllenmiş yumurtalar dahil). Canlı ve kurutulmuş bitkiler ve otlar. Hayvan yemleri. Malt (insan tüketimi için olmayan). Evcil hayvanlar için alta serilen maddeler; kedi kumu. Maden suları, kaynak suları, sofra suları, sodalar. Sebze ve meyve suları, bunların konsantreleri ve özleri, meşrubatlar. Enerji içecekleri (alkolsüz); proteinle zenginleştirilmiş sporcu içecekleri. mallarının bir araya getirilmesi hizmetleri; (belirtilen hizmetler perakende, toptan satış mağazaları, elektronik ortamlar, katalog ve benzeri diğer yöntemler ile sağlanabilir.) 40Gıdaların kurutulması, konservelenmesi, dondurulması, pişirilmesi, tütsülenmesi, salamura edilmesi hizmetleri; gıda işleme ve üretimi konularında bilgi verilmesi hizmetleri." mal ve hizmetlerin yer aldığı;
Davalı adına tescilli markalar:
19.11.2015 başvuru, 22.06.2016 tescil tarihli "..." ibareli, kapsamında 30.sınıftaki "Bal, arı sütü, propolis" mallarının yer aldığı;
06.02.2018 başvuru tarihli "...+şekil" ibareli, kapsamında 35.sınıftaki "Müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için İnsan ve hayvan sağlığı için ilaçlar, tıbbi ve veterinerlik amaçlı kimyasal ürünler, tıbbi ve veterinerlik amaçlı kimyasal reaktif maddeler, ilaç ihtiva eden kozmetikler. Tıbbi ve veterinerlik amaçlı kullanıma uygun diyetetik maddeler; diyet takviyeleri, gıda (besin) takviyeleri; zayıflama amaçlı tıbbi müstahzarlar; bebek mamaları; tıbbi amaçlı bitkiler ve tıbbi amaçlı bitkisel içecekler. Biralar; bira yapımında kullanılan preparatlar. Alkollü içecekler (biralar hariç): Şaraplar, rakılar, viskiler, likörler, alkol içeren kokteyller. Tütün, çiğneme tütünleri, sigaralar, purolar. Değerli metalden olanlar da dahil olmak üzere, tütün içenlere mahsus malzemeler: pipolar, puro ve sigara ağızlıkları, küllükler, tütün kutuları, sigara sarmak için aletleri, sigara kağıtları, nargileler, çakmaktaşları, çakmaklar, elektronik sigaralar ve bunlarla kullanılan kartuşlar. Kibritler. mallarının bir araya getirilmesi hizmetleri; (belirtilen hizmetler perakende, toptan satış mağazaları, elektronik ortamlar, katalog ve benzeri diğer yöntemler ile sağlanabilir.)" mal ve hizmetlerin yer aldığı, markanın karar tarihi itibariyle tescil edilmemiş olduğu tespit edilmiştir.
....Asliye Hukuk Mahkemesi'nin .... Talimat sayılı dosyası ile alınan bilirkişi raporunda özetle; " İncelenen dava dışı ... Organik Tarım Otomotiv İnşaat Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin resmi defterlerinin sahibi lehine delil niteliği taşıdığı; Dava dışı ... Organik Tarım Otomotiv İnşaat Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin restaurant, kafe gibi yiyecek içecek sektöründe faaliyet gösteren işletmelere ürün sağlayan ticari işletme olduğu; Davalı ...’in tek ortağı olduğu dava dışı ... Organik Tarım Otomotiv İnşaat Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin dava konusu uyuşmazlığı oluşturan ... markası ile ürün satışlarına 30.09.2017 tarihinde başladığı; Dava dışı şirket resmi defterlerine göre, 30.09.2017 tarihi ile 31.12.2019 tarihleri arasında ... markası ile 5 Kg Çiçek Balı-27 Kg. Çam Balı- 27 Kg Çiçek Balı-850 Gr Çam Balı- 850 Gr Çiçek Balı-20 Kg. Çiçek Balı ürünleri satışı yapıldığı, dava dışı şirketin ... markası adı altında hesaplamaya baz alınacak tarihler arasında toplam (KDV Hariç) 152.745,64 TL tutarında ürün sattığı; Davacı tazminat hesaplamasının SMK 151/2 maddesine göre Sınai mülkiyet hakkına tecavüz edenin elde ettiği net kazanç miktarı bakımından belirlenmesini talep ettiği; Dava dışı şirketin ... markası adı altında 30.09.2017 tarihi ile 31.12.2019 tarihleri arasında toplam (KDV Hariç) 152.745,64 TL ürün sattığı, anılan tarihler arasında resmi beyan verilerine göre faaliyet karlılığı ortalamasının %2,35 olduğu; Davalı tarafın ... markası ile ürün satışı kaynaklı elde ettiği net kazancın (152.745,64 * %2,35)= 3.589,52 TL olarak hesaplandığı” belirtilmiştir.
Hükümsüzlük talebi yönünden değerlendirme:
SMK madde 25/1 gereğince “5 inci veya 6 ncı maddede sayılan hâllerden birinin mevcut olması hâlinde mahkeme tarafından markanın hükümsüzlüğüne karar verilir.” hükmü amirdir.
SMK madde 5/1(ç) gereğince “Aynı veya aynı türdeki mal veya hizmetlerle ilgili olarak tescil edilmiş ya da daha önceki tarihte tescil başvurusu yapılmış marka ile aynı veya ayırt edilemeyecek kadar benzer işaretler.” marka olarak tescil edilemez.
SMK madde 6-/(1) gereğince “Tescil başvurusu yapılan bir markanın, tescil edilmiş veya önceki tarihte başvurusu yapılmış marka ile aynılığı ya da benzerliği ve kapsadığı mal veya hizmetlerin aynılığı ya da benzerliği nedeniyle, tescil edilmiş veya önceki tarihte başvurusu yapılmış marka ile halk tarafından ilişkilendirilme ihtimali de dâhil karıştırılma ihtimali varsa itiraz üzerine başvuru reddedilir.” hükmü amirdir.
Davacının adına tescilli ... sayılı "... ..." markası ile davalının adına tescilli ... sayılı "..." ibareli markaları incelendiğinde;
Davalının ... sayılı markası ... ibaresinden oluşmaktadır. Söz konusu ibare standart yazım karakteri ile siyah renk ile kaleme alınmıştır. Davalının markasında şekil unsuru yer almamakta olup esaslı unsur ... ibaresidir.
Davacının davasına mesnet ve karşılaştırmaya konu ... sayılı markası ise ... ... ibarelerinden oluşmakta olup bu ibareler markada standart büyük harflerle siyah renk ile kaleme alınmıştır. Davacının markasında her iki kelime de aynı etkide konumlandırılmış olup biri diğerine göre ön plana çıkarılmamıştır.
Tarafların markalarındaki ortak unsur ... ibaresi olup bu kelime her iki markada da ön planda yer almaktadır. Soldan sağa okuma ilkesi çerçevesinde tarafların markalarında sesçil olarak ön plana çıkan unsur ... ibaresidir. İlaveten, tarafların markalarında markaları ayırt edici nitelikte bir şekil unsuru da yer almamaktadır. Markalarda yer alan ... ibaresinden kaynaklı da anlamsal benzerlik olduğu açıktır.
Sonuç olarak davalının ... sayılı markası ile davacının ... sayılı markasının benzer olduğu kanaatine varılmıştır.
Davalının henüz tescil edilmemiş ... sayılı "... +şekil" marka yönünden de hükümsüzlük talep edilmiş ise de tescil edilmemiş markanın hükümsüzlüğü olmayacağından bu marka ile değerlendirme yapılmamıştır.
Mal ve Hizmet Benzerliği:
Karıştırma ihtimalinin değerlendirilmesinde somut olayın tüm özellikleri dikkate alınarak bütüncül bir yaklaşımla değerlendirilmelidir. İlke olarak mal ve hizmet benzerliği ile değerlendirmeye başlanır. Mal ve hizmetlerin benzerliği değerlendirilirken de çekişme konusu mal ve hizmetlerin ortalama tüketici kitlesi, doğal yapısı, kullanım amacı, fiyatı, alım sıklığı, üretim dağıtım ve satış kanalları ile yerleri, rekabet, ikame veya tamamlama ilişkisi olup olmadığı gibi bütün faktörler dikkate alınmalıdır.
Buna göre, açıklanan kriterler çerçevesinde yapılan değerlendirmede, davalının ... sayılı markası ile davacının ... sayılı markası arasında 30.sınıf “Bal, arı sütü, propolis” malları yönünden emtia benzerliğinin oluştuğu kanaatine varılmıştır.
Karıştırılma ihtimali; iki işaret arasındaki şekil, ses ve anlam benzerliğinden veya genel görünümünden (toplu intibadan) veya seri içine girmekten veya çağrıştırmadan doğabilir. Karıştırma ihtimali bulunup bulunmadığının incelemesi yapılırken, başvurulan yöntemlerden biri de işaretlerin toplu olarak bıraktıkları izlenimdir.
Öte yandan, bir mal ve/veya hizmetin potansiyel alıcıları, tüketicileri arasında iki ayrı işletmeye ait mal veya hizmetin aynı işletmeden kaynaklandığı ya da bu mal veya hizmetlerin farklı işletmelere ait olduğu fark edilse bile, markalar ya da işletmeler arasında bir bağlantının bulunduğu yönünde bir algının ortaya çıkması ihtimali halinde de karıştırma ihtimalinin varlığından söz edilmektedir. İltibasın varlığının tespitinde, doktrin ve yargı kararlarında esas olarak Şu ilkeler ortaya konmaktadır: Görsel, biçimsel, anlamsal, işitsel benzerlikler, Çağrıştırma, Bir bütün olarak uyandırdığı toplu kanaat, Malın veya hizmetin hitap ettiği alıcı grubunun toplumsal düzeyi ve durumu, Markayı taşıyan malın değeri ve alıcının bu malı almaya ayırdığı zaman, Markanın esas unsurları ve tamamlayıcı unsurlarıdır.
Karıştırma ihtimali “ortalama tüketicilerin, her iki işaret arasında bir şekilde bağlantı kurması”dır. Öğretide karıştırma ihtimali “bir tescilsiz işaretin veya tescil edilmiş bir markanın, daha önceden tescil edilmiş bir marka ile şekil, görünüş, ses, genel izlenim vs. sebeple aynı ya da benzer olduğu için önce tescil edilmiş marka olduğu zannını uyandırması tehlikesi” ya da “bir mal veya hizmetin alıcısının, yani genel anlamda halkın almayı tasarladığı, bildiği veya duyduğu bir mal veya hizmeti aldığı zannı ile başka bir işletmenin aynı veya benzer malını veya hizmetini alma ihtimali (tehlikesi)” biçiminde tanımlanmaktadır.
Yukarıda ayrıntılı olarak izah edildiği üzere, davalının ... sayılı markası ile davacının ... sayılı markası arasında işaret benzerliği ile 30.sınıf “Bal, arı sütü, propolis” malları yönünden emtia benzerliğinin oluştuğu kanaatine varılmıştır. Bu durumda markalar arasında iltibas tehlikesi oluşacak, davalının dava konusu markası davacının markası olarak algılanabilecek ya da markalar/işletmeler arasında idari ya da ekonomik bir bağ olduğu düşünülebilecektir. Sonuç olarak davalının ... sayılı markası yönünden somut olayda iltibas tehlikesinin oluştuğu kanaatine varılmıştır.
SMK madde 25/1’de yer alan “5 inci veya 6 ncı maddede sayılan hâllerden birinin mevcut olması hâlinde mahkeme tarafından markanın hükümsüzlüğüne karar verilir.” hükmü gereğince davalının ... sayılı markasının hükümsüzlüğüne karar verilmiştir..
Davalının ... sayılı marka başvurusunun gerek tescil edilmemiş olması dikkate alındığında hükümsüzlük talebi ile ilgili değerlendirme yapılmamıştır.
Davacı taraf aynı zamanda davalının kötüniyetli bir şekilde söz konusu tescilleri yapmış olduğunu iddia etmiştir.
SMK madde 6/9 gereğince “Kötüniyetle yapılan marka başvuruları itiraz üzerine reddedilir.” Kötüniyet aynı zaman da bir hükümsüzlük nedenidir.
Kötü niyet kavramı, “bilerek ve haksız bir avantaj kazanmak veya başkalarına zarar vermek amacıyla genel olarak kabul edilmiş ahlaki davranışların ve dürüst ticaret ilkelerinin dışında davranan kişinin durumu” olarak tanımlanabilir. Marka hukukunda genel olarak kabul gören anlayışa göre, tescil yoluyla sağlanan marka korumasının amacına aykırı şekilde kötüye kullanılması yoluyla başkasının markasından haksız yarar elde etmek, markayı gerçekte kullanmayıp yedeklemek, marka ticareti yapmak, gerçek hak sahibinin piyasaya girişini engellemek, gerçek hak sahibine maddi veya manevi zarar vermek amaçlarına ya da Ģantaja yönelik başvuru ve tesciller kötü niyetli olarak kabul edilmektedir.
Marka sahibinin, markasını tescil ederken, markanın kullanılış amacı ve fonksiyonlarına aykırı bir şekilde, iyi niyetli üçüncü kişileri baskı altında tutma, onlara şantaj yapma veya engelleme amacı gütmesi gibi hallerde, kötü niyetli marka tescilinden bahsedilir. Tescil başvurusunda bulunan kişinin kötü niyetli olduğuna emare teşkil edebilecek olgu ve olayların varlığı, kötü niyetli marka başvurusunun kabulü için yeterli sayılmaktadır. Somut davada dosya kapsamında kötüniyeti ispata yarar yeterli delil bulunmadığı kanaatine varılmıştır.
Markaya Tecavüz İddiası Yönünden Değerlendirme:
6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu’nun 29. Maddesi; Marka hakkına tecavüz sayılan fiilleri düzenlemektedir.
Madde 29- (1) Aşağıdaki fiiller marka hakkına tecavüz sayılır:
a) Marka sahibinin izni olmaksızın, markayı 7 nci maddede belirtilen biçimlerde
kullanmak.
b) Marka sahibinin izni olmaksızın, markayı veya ayırt edilemeyecek kadar benzerini
kullanmak suretiyle markayı taklit etmek.
c) Markayı veya ayırt edilemeyecek kadar benzerini kullanmak suretiyle markanın taklit edildiğini bildiği veya bilmesi gerektiği hâlde tecavüz yoluyla kullanılan markayı taşıyan ürünleri satmak, dağıtmak, başka bir şekilde ticaret alanına çıkarmak, ithal işlemine tabi tutmak, ihraç
etmek, ticari amaçla elde bulundurmak veya bu ürüne dair sözleşme yapmak için öneride bulunmak.
ç) Marka sahibi tarafından lisans yoluyla verilmiş hakları izinsiz genişletmek veya bu hakları üçüncü kişilere devretmek.
(2) 19 uncu maddenin ikinci fıkrası hükmü tecavüz davalarında def’i olarak ileri sürülebilir. Bu durumda kullanıma ilişkin beş yıllık sürenin belirlenmesinde dava tarihi esas alınır" hüküm bulunmaktadır.
Kanunun 29/1-a bendinde 7. Maddeye atıf yapılmaktadır. 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunun 7. Maddesi “Marka tescilinden doğan hakların kapsamı ve istisnaları” düzenlemektedir.
Madde 7- (1) Bu Kanunla sağlanan marka koruması tescil yoluyla elde edilir.
(2) Marka tescilinden doğan haklar münhasıran marka sahibine aittir. Marka sahibinin, izinsiz olarak yapılması hâlinde, aşağıda belirtilen fiillerin önlenmesini talep etme hakkı vardır:
a) Tescilli marka ile aynı olan herhangi bir işaretin, tescil kapsamına giren mal veya hizmetlerde kullanılması.
b) Tescilli marka ile aynı veya benzer olan ve tescilli markanın kapsadığı mal veya hizmetlerle aynı veya benzer mal veya hizmetleri kapsayan ve bu nedenle halk tarafından tescilli marka ile ilişkilendirilme ihtimali de dâhil karıştırılma ihtimali bulunan herhangi bir işaretin kullanılması.
c) Aynı, benzer veya farklı mal veya hizmetlerde olmasına bakılmaksızın, tescilli marka ile aynı veya benzer olan ve Türkiye’de ulaştığı tanınmışlık düzeyi nedeniyle markanın itibarından haksız bir yarar elde edecek veya itibarına zarar verecek veya ayırt edici karakterini zedeleyecek nitelikteki herhangi bir işaretin haklı bir sebep olmaksızın kullanılması.
(3) Aşağıda belirtilen durumlar, işaretin ticaret alanında kullanılması hâlinde, ikinci fıkra hükmü uyarınca yasaklanabilir:
a) İşaretin, mal veya ambalajı üzerine konulması.
b) İşareti taşıyan malların piyasaya sürülmesi, teslim edilebileceğinin teklif edilmesi, bu amaçlarla stoklanması veya işaret altında hizmetlerin sunulması ya da sunulabileceğinin teklif edilmesi.
c) İşareti taşıyan malın ithal ya da ihraç edilmesi.
ç) İşaretin, teşebbüsün iş evrakı ve reklamlarında kullanılması.
d) İşareti kullanan kişinin, işaretin kullanımına ilişkin hakkı veya meşru bağlantısı olmaması şartıyla işaretin aynı veya benzerinin internet ortamında ticari etki yaratacak biçimde alan adı, yönlendirici kod, anahtar sözcük ya da benzeri biçimlerde kullanılması.
e) İşaretin ticaret unvanı ya da işletme adı olarak kullanılması.
f) İşaretin hukuka uygun olmayan şekilde karşılaştırmalı reklamlarda kullanılması.
Fiillerinin önlenmesini talep edebilecektir.
Davalının yerleşim yeri adresine yazılan talimat üzerine muhasebeci bilirkişi vasıtası ile davalının defterlerinde yapılan inceleme sonucu hazırlanan 16.06.2020 tarihli bilirkişi raporunda;
“İncelenen dava dışı ... Organik Tarım Otomotiv İnşaat Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin resmi defterlerinin sahibi lehine delil niteliği taşıdığı; Dava dışı ... Organik Tarım Otomotiv İnşaat Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin restaurant, kafe gibi yiyecek içecek sektöründe faaliyet gösteren işletmelere ürün sağlayan ticari işletme olduğu; Davalı ...’in tek ortağı olduğu dava dışı ... Organik Tarım Otomotiv İnşaat Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin dava konusu uyuşmazlığı oluşturan ... markası ile ürün satışlarına 30.09.2017 tarihinde başladığı; Dava dışı şirket resmi defterlerine göre, 30.09.2017 tarihi ile 31.12.2019 tarihleri arasında ... markası ile 5 Kg Çiçek Balı-27 Kg. Çam Balı- 27 Kg Çiçek Balı-850 Gr Çam Balı- 850 Gr Çiçek Balı-20 Kg. Çiçek Balı ürünleri satışı yapıldığı, dava dışı şirketin ... markası adı altında hesaplamaya baz alınacak tarihler arasında toplam (KDV Hariç) 152.745,64 TL tutarında ürün sattığı” belirtilmiştir.
Davalının ... sayılı ... ibareli markası 30.sınıfta yer alan “Bal, arı sütü, propolis” malları yönünden 22.06.2016 tarihinde tescil edilmiştir. Davalının işyerinde yapılan inceleme sonucu hazırlanan bilirkişi raporunda da davalının ... markası ile ürün satışlarına 30.09.2017 tarihinde başladığı tespit olunmuştur. Dolayısı ile davalının faaliyetini gerçekleştirdiği tarih itibariyle tescilli markasını tescilli olduğu sınıfta (bal emtiası yönünden) tescilli olduğu ibare ile (...) kullandığı görülmektedir. Davalının markasını tescilli olduğu şekil ve emtiası dışında ya da tescil tarihinden önce davacının markalarına tecavüz oluşturacak şekilde kullandığına dair dosya kapsamında bir delil yoksada 10.01.2017 tarihinde yürürlüğe giren 6769 sayılı SMK nın 155. Maddesi uyarınca daha önce başvuru tarihine ve tescilli markaya sahip davacı tarafından açılan tecavüz davasında, davalı sonraki tarihli markasını savunma gerekçesi olarak ileri süremeyeceği için davacının markasına tecavüz koşullarının oluştuğu kanaatine varılmıştır.
Davalı tarafın ... markası ile ürün satışı kaynaklı elde ettiği net kazancın bilirkişi tarafından (152.745,64 * %2,35)= 3.589,52 TL olarak hesaplandığından dosya kapsamına uygun olarak SMK 151/2-b maddesi uyarınca bu miktarda maddi tazminata hükmedilmiştir.
SMK hükümleri gereğince, marka hakkı tecavüze uğrayan marka sahibi tecavüz fiilleri nedeniyle manevi tazminat isteyebilir. Marka sahibinin ticari kişisel varlığında meydana gelen bu olumsuz sonuçların giderilebilmesi için kanun koyucu, SMK'nın 149/1-ç maddesiyle marka hakkına tecavüz vuku bulduğunda manevi tazminata karar verilmesi gerektiğini hüküm altına almıştır. Tarafların ekonomik durumları, ihlal olunan hakkın mahiyeti, tecavüzün etkileri, tecavüzün ulaştığı kitle, fiilin ve kusurun ağırlığı, paranın satın alma gücü ibraz olunan belgeler ve eylemin gerçekleştirilme biçimi karşısında manevi tazminat miktarının 3.000,00TL olarak saptanmasının hakkaniyete uygun olacağı düşünülmüştür.
Yukarıda açıklanan gerekçelerle, davanın kısmen kabulüne, davacının tescilli ... sayılı markasına ve ... sayılı markasına davalının tecavüzünün tespitine, önlenmesine, tecavüz fiillerinin durdurulmasına, tecavüzün kaldırılmasına, tecavüz oluşturan ürünlere ve münhasıran bunların üretiminde kullanılan makina cihaz gibi ürünlere el konulmasına, davalı adına tescilli ... sayılı markanın hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine, ... sayılı marka henüz tescil edilmemiş olduğundan hükümsüzlük ile ilgili karar verilmesine yer olmadığına, 3.589,52 TL maddi 3.000,00 TL manevi tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya dair istemlerin reddine, karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:
1-Davanın KISMEN KABULÜNE,
2-Davacının tescilli ... sayılı markasına ve ... sayılı markasına davalının tecavüzünün tespitine, önlenmesine, tecavüz fiillerinin durdurulmasına, tecavüzün kaldırılmasına,
3-Tecavüz oluşturan ürünlere ve münhasıran bunların üretiminde kullanılan makina cihaz gibi ürünlere el konulmasına,
4-Davalı adına tescilli ... sayılı markanın hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine,
5-... sayılı marka henüz tescil edilmemiş olduğundan hükümsüzlük ile ilgili karar verilmesine yer olmadığına,
6-3.589,52 TL maddi 3.000,00 TL manevi tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Fazlaya dair istemlerin reddine,
8-Alınması gereken 450,13 TL harcın peşin alınan 44,40 TL, ıslah ile alınan 44,25 TL olmak üzere toplam 88,65 TL harçtan düşümü ile 361,48 TL bakiye harcın davalıdan tahsili ile Hazine'ye gelir kaydına,
9-Kabul red oranına göre aşağıda dökümü gösterilen ve davacı tarafından yapılan 2.778,66 TL yargılama giderinden payına düşen 2.500,79 TL’nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, kalanının davacı üzerinde bırakılmasına,
10-Davacı vekiline AAÜT uyarınca maddi tazminat yönünden 3.589,52-TL, manevi tazminat yönünden 3.000,00 TL, maddi nitelikli talepler yönünden 5.900,00 TL olmak üzere toplam 12,489,52 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
11-Davalıya reddedilen manevi tazminat yönünden 3.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
12-Tarafların yatırdıkları gider avanslarından kalan tutarın HMK 333/1 uyarınca karar kesinleştiğinde iade işlemi yapılmak üzere tebliğden itibaren 15 gün içinde, banka hesap numarası bildirildiğinde hesaba aktarılmasına, aksi halde PTT aracılığı ile adreste ödemeli olarak gönderilmesine,
Dair verilen karar, tarafların yüzüne karşı 6100 sayılı HMK'nun 341. ile 345. Maddelerine göre tebliğinden itibaren iki haftalık süre içinde Ankara Bölge Adliye Mahkemesine İstinaf Kanun Yoluna dilekçe ile başvurulabileceğine yönelik karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.02/02/2021
Katip ...
¸
Hakim ...
¸
Davacı Masraf Dökümü:
İlk Masraf 95,20.-TL
Posta Masrafı 239,21.-TL
Bilirkişi Masrafı 2.400,00.-TL
Islah Harcı 44,25.-TL
Toplam 2.778,66.-TL
¸Bu belge 5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu gereğince
DYS üzerinden E-İmza ile imzalanmış olup,
Ayrıca fiziki olarak imzalanmayacaktır.