T.C. ANKARA 3. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2020/86 Esas - 2021/354
TÜRK MİLLETİ ADINA KARAR VERMEYE YETKİLİ
T.C.
ANKARA
3. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2020/86
KARAR NO: 2021/354
DAVA: İtirazın İptali (Fikir Ve Sanat Eseri Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 04/03/2020
KARAR TARİHİ: 14/10/2021
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 19/10/2021
DAVA:
Davacı vekili 04/03/2020 harç tarihli dava dilekçesinde özetle; davacının, davalı firmaya “marka kullanımı-İngilizce test raporu,-belge kullanma- teknik hizmet- muayene- deney-inceleme- İngilizce deney raporu-inceleme-maktu belge- inceleme hizmeti elektriksel kalibrasyon” hizmetleri sunduğunu, davacı Kurumun vermiş olduğu hizmetlere ilişkin borçlu davalı adına TSE Belge Kullanma ve Teknik Hizmet Ücreti adı altında 13/10/2016 tarihli 949,90 TL fatura, TSE Belge Ücreti adı altında 25/01/2017 tarihli 188.80 TL bedelli fatura, TSE Muayene ve Deney Ücreti adı altında 02/02/2017 tarihli 1.620,14 TL bedelli fatura, TSE Belge Ücreti adı altında 07/02/2017 tarihli 188,80 TL bedelli fatura, TSE İngilizce Deney rapor Ücreti adı altında 07/02/2017 tarihli 318,60 TL bedelli fatura, TSE Marka Kullanım Ücreti adı altında 23/02/2017 tarihli 21.004,00 TL bedelli fatura, TSE İngilizce Test Rapor Ücreti adı altında 08/03/2017 tarihli 1.168,20 TL bedelli fatura, TSE Deney Ücreti adı altında 24/07/2017 tarihli 20.515,48 TL bedelli fatura, TSE Belgesi adı altında 03/08/2017 tarihli 1.003,00 TL bedelli fatura, TSE Maktu Belge Ücreti adı altında 07/09/2017 tarihli 188,80 TL bedelli fatura, TSE İnceleme Hizmet Ücreti adı altında 13/09/2017 tarihli 861,40 TL bedelli fatura, TSE Teknik Hizmet Ücreti adı altında 18/10/2017 tarihli 442,50 TL bedelli fatura, TSE İnceleme Hizmet Ücreti adı altında 26/10/2017 tarihli 1.014,80 TL bedelli fatura, TSE Belge Kullanma Ücreti adı altında 01/11/2017 tarihli 590,00 TL bedelli fatura, TSE Elektriksel Kalibrasyon hizmet Ücreti adı altında 14/11/2017 tarihli 147,50 TL bedelli fatura, TSE Marka Kullanım Ücreti adı altında 15/02/2018 tarihli 24.072,00 TL bedelli fatura, TSE Muayene ve Deney Ücreti adı altında 07/03/2018 tarihli 5.661,64 TL bedelli fatura, TSE Muayene ve deney Ücreti adı altında 02/07/2018 tarihli bedelli 13.473,24 TL fatura, TSE İngilizce rapor Ücreti adı altında 02/07/2018 tarihli 2.854,66 TL bedelli fatura, TSE İnceleme Hizmet Ücreti adı altında 18/07/2018 tarihli 1.218,85 TL bedelli fatura, TSE Belge Kullanma ve Teknik Hizmet Ücreti adı altında 05/09/2018 tarihli 1.174,10 TL fatura, TSE Marka Kullanım ücreti adı altında 18/02/2019 tarihli 28.792,00 TL bedelli fatura olmak üzere toplam 22 adet fatura kesildiğini, davalı aleyhine Ankara ... Müdürlüğü'nün ...sayılı dosya ile takip başlatıldığını, borçluya gönderilen ödeme emrinin tebliğ edildiğini, borçlunun yasal süre içinde herhangi bir yasal mesnet göstermeksizin borca itiraz ettiğini, itiraz nedeniyle takibin durdurduğunu, davacı Kurum tarafından davalı için arabuluculuk yoluna başvurulduğunu ancak anlaşma sağlanamadığını, davalının itirazının kötü niyetli olduğunu, bu nedenle yapılan itirazın iptalini iş bu dava ile talep ettiğini, itirazın iptali ile takibin devamına ve davalı aleyhine %20 icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı şirkete dava dilekçesinin tebliğ edildiği ancak davalı tarafından davaya cevap ve delil dilekçesi sunulmadığı görülmüştür.
GEREKÇE:
Dava, davacı tarafından davalı şirket adına yapılan icra takibi neticesinde yapılan itirazın kaldırılması, takibin devamı ve icra inkar tazminatına hükmedilmesi istemine ilişkindir.
Davacı Kurum ile davalı şirket arasında 28/07/2016 tarihli TSE Belge ve Marka Kullanma Sözleşmesi (Ürün Belgelendirme) imzalandığı, iş bu sözleşme ile, davalı şirkete TS EN ISO 10472-4/02.03.2010, TS EN 60204-1/05.04.2011 (... NEVW STAR KROMEKS ENDÜSTRİYEL MUTFAK MARKALI) standarda uygun üretecek, 039851-TSE-02/01 nolu Türk Standartları Uygunluk Belgesinde ticari markası, tipi, türü ve özellikleri belirtilen ürünler veya ambalajları üzerinde TSE markasını kullanma hakkını tanıdığı;
Davacı Kurum ile davalı şirket arasında 17/09/2013 tarihli Marka Kullanma Sözleşmesi imzalandığı, iş bu sözleşme ile davalı şirkete TS 8699 EN 60598-2-2/17.01.2002, TS EN 60598-1/28.04.2009 (... MARKALI) standarda uygun, 14.0.30.4.06.00/TSE-65552 nolu Türk Standardları Uygunluk Belgesinde ticari markası, tipi türü ve özellikleri belirtilen ürünler ve/ veya ambalajları üzerinde TSE Markasını (kullanma hakkı tanınan markaların şekillerinin burada gösterilmesi gerekmektedir) kullanma hakkını tanıdığı;
Davacı Kurum ile davalı şirket arasında 02/03/2013 tarihli Marka Kullanma Tip Sözleşmesi imzalandığı, iş bu sözleşme ile davalı şirkete TS 8700 EN 60598-2-3/29.04.2005, TS EN 60598-1/28.,4.2009 (... MARKALI sayılı standarda uygun olarak üretilecek ve düzenlenen Türk Standartlarına Uygunluk Belgelerinde ticari markası, tipi, türü ve özellikleri belirtilen ürünler ve/veya ambalajları üzerinde TSE Markasını kullanma hakkını tanıdığı;
Davacı Kurum ile davalı şirket arasında 08/02/2016 tarihli TSE Belge ve Marka Kullanma Sözleşmesi imzalandığı, iş bu sözleşme ile davalı şirkete TS 8702 EN 60598-2-5/12.04.2004, TS EN60598-1/28.04.2009/ Geçiş tarihi:20/10/2017 (... MARKALI) standarda uygun olarak üretilecek ve düzenlenen 14.0.30.4.06.00/TSE-66103 No.lu Türk Standartlarına Uygunluk Belgesi ticari markası, tipi, türü ve özellikleri belirtilen ürünler ve/veya ambalajları üzerinde TSE Markasını kullanma hakkını tanıdığı;
Davacı Kurum ile davalı şirket arasında 02/02/2015 tarihli TSE Hizmet Yeterlilik Belgesi ve Markası Kullanma Tip Sözleşmesi imzalandığı, iş bu sözleşme ile davalı şirkete belge kapsamında belirtilen Türk Standartlarına ve kriterlere uygun hizmetleri vermeye yeterli olduğunu gösteren ... numaralı Hizmet Yeterlilik Belgesi’ni kullanma hakkını tanıdığı,
Ankara ... Müdürlüğünün ... sayılı icra dosyası incelendiğinde; İcra dosyasının incelenmesinde alacaklının Türk Standartları Enstitüsü, borçlunun ... Mak. Müh. İnş. İth. İhr. San. Tic. Ltd. Şti, Asıl Alacak, 127.448,41 TL İşlemiş faizi, 23.670,40 TL, ihtar masrafı 4.260,67 TL olmak üzere toplam 155.379,48 TL toplam alacak, borcun sebebinin 13/10/2016 tarihli 949,90 TL bedelli fatura, 25/01/2017 tarihli 188.80 TL bedelli fatura, 02/02/2017 tarihli 1.620,14 TL bedelli fatura, 07/02/2017 tarihli 188,80 TL bedelli fatura, 07/02/2017 tarihli 318,60 TL bedelli fatura, 23/02/2017 tarihli 21.004,00 TL bedelli fatura, 08/03/2017 tarihli 1.168,20 TL bedelli fatura, 24/07/2017 tarihli 20.515,48 TL bedelli fatura, 03/08/2017 tarihli 1.003,00 TL bedelli fatura, 07/09/2017 tarihli 188,80 TL bedelli fatura, 13/09/2017 tarihli 861,40 TL fatura, 18/10/2017 tarihli 442,50 TL bedelli fatura, 26/10/2017 tarihli 1.014,80 TL bedelli fatura, 01/11/2017 tarihli 590,00 TL bedelli fatura, 14/11/2017 tarihli 147,50 TL bedelli fatura, 15/02/2018 tarihli 24.072,00 TL bedelli fatura, 07/03/2018 tarihli 5.661,64 TL bedelli fatura, 02/07/2018 tarihli 13.473,24 TL bedelli fatura, 02/07/2018 tarihli 2.854,66 TL bedelli fatura, 18/07/2018 tarihli 1.218,85 TL bedelli fatura, 05/09/2018 tarihli 1.174,10 TL bedelli fatura, 18/02/2019 tarihli 28.792,00 TL bedelli fatura olmak üzere toplam 22 adet fatura olduğu, takip tarihinin 29.04.2019 olduğu, Ödeme emrinin borçlu şirkete 03.05.2019 Tarihinde tebliğ edildiği, İcra takibine borçlu tarafından yasal süresi içinde borca itiraz edildiği, İcra Müdürlüğü tarafından 14.05.2019 tarihli kararla takibin durdurulmasına karar verildiği anlaşılmıştır.
Türk Standartları Enstitüsü adına, muhtelif markaların Türk Patent ve Marka Kurumu'nda tescilli olduğu, başvuru tarihinden itibaren 10 yıl süre ile koruma altında olduğu ve marka korumasının halen devam ettiği Türk Patent ve Marka Kurumu Resmi İnternet Sitesinden ve dosya kapsamından anlaşılmıştır. Davacı kurum adına çok sayıda marka tescilli olup, bir kısım markaların hükümden düştüğü anlaşıldığından, dava tarihi itibariyle tescilli olan ve yalnızca dava konusu ürünler üzerinde kullanılan markalar incelenmiş olup markalara ilişkin bilgiler aşağıdaki şekildedir:
2014 32330 sayılı "TSE" İbareli markanın Türk Standartları Enstitüsü adına 01, 02, 03, 04, 05, 06, 07, 08, 09, 10, 11, 12, 13, 14, 15, 16, 17, 18, 19, 20, 21, 22, 23, 24, 25, 26, 27, 28, 29, 30, 31, 32, 33, 34, 35, 36, 37, 38, 39, 40, 41, 42, 43, 44, 45. Sınıflarda 17.03.2015 tarihinde tescil edildiği, suç tarihi itibariyle marka üzerindeki korumanın devam ettiği,
2014 32335 sayılı "TSE" İbareli markanın Türk Standartları Enstitüsü adına 01, 02, 03, 04. 05, 06, 07, 08, 09, 10, 11, 12, 13, 14, 15, 16, 17, 18, 19, 20, 21, 22, 23, 24, 25, 26, 27, 28, 29, 30, 31, 32, 33, 34, 35, 36, 37, 38, 39, 40, 41, 42, 43, 44, 45. Sınıflarda 18.03.2015 tarihinde tescil edildiği, suç tarihi itibariyle marka üzerindeki korumanın devam ettiği,
2014 32324 sayılı "TSE" ibareli markanın Türk Standartları Enstitüsü adına 01, 02, 03, 04, 05, 06, 07, 08, 09, 10, 11, 12, 13, 14, 15, 16, 17, 18, 19, 20, 21, 22, 23, 24, 25, 26, 27, 28, 29, 30, 31, 32, 33, 34, 35, 36, 37, 38, 39, 40, 41, 42, 43, 44, 45. Sınıflarda 18.03.2015 tarihinde tescil edildiği, suç tarihi itibariyle marka üzerindeki korumanın devam ettiği,
2016 72105 sayılı İbareli markanın Türk Standartları Enstitüsü adına 01, 02, 03, 04, 05, 06, 07, 08, 09, 10, 11, 12, 13, 14, 15, 16, 17, 18, 19, 20, 21, 22, 23, 24, 25, 26, 27, 28, 29, 30, 31, 32, 33, 34, 35, 36, 37, 38, 39, 40, 41, 42, 43, 44, 45. Sınıflarda 31.07.2017 tarihinde tescil edildiği, suç tarihi itibariyle marka üzerindeki korumanın devam ettiği anlaşılmıştır.
Sanayi ve Ticaret Bakanlığı'nın Marka Tescil Başvurularına Ait Mal ve Hizmetlerin Sınıflandırılmasına İlişkin Tebliğ uyarınca Mal sınıfları 34, hizmet sınıfları 11 sınıftan oluşmaktadır. Yukarıda incelenen markalardan 2014/32330, 2014/32324, 2014/32335 ve 2016/72105 sayılı markalar mal sınıflarının tamamında tescillidir.
Marka üzerindeki hak, mutlak bir haktır. Mutlak bir hak olan marka hakkı, sahibine markanın başkası tarafından kullanılmasını engellemek dahil olmak üzere, inhisari (tekel) hak ve yetkiler verir. Marka sahibine hem malvarlıksal yararlar hem de kişilik hakları sağlar. Marka hakkının sağladığı malvarlıksal yararlar, kullanma haklarıdır. Kullanma hakkıyla hem marka sahibinin markayı kullanması, hem de markasının başkasına kullandırması neticesinde elde ettiği ekonomik yararlar kastedilmektedir. Marka hakkının sağladığı kişilik hakları ile de marka sahibinin ünü ve itibarı ve bunlardan doğan hakları ifade edilmektedir. Bir malın Türk standartlarına uygun olduğunu ve kaliteli olarak üretilip piyasaya sürüldüğünü gösteren TSE veya Uluslararası kalite normlarına uygun üretildiğini belirten ISO 9000,9001, ve ISO 9002 işaretleri, klasik anlamda marka olmamakla birlikte 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu ile garanti markası olarak adlandırılmış ve klasik markaların tabi kılındığı hükümlere tabi kılınmıştır.
Davacıya ait marka bir garanti markası olup, marka sahibinin kontrolü altında birçok işletme tarafından o işletmelerin ortak özelliklerini, üretim usullerini, coğrafi menşelerini ve kalitesini garanti etmeyi sağlamaktadır. “Garanti Markası” sahibi markayı bizzat kullanmaz. Fakat, marka sahibinin belirlediği ve teknik yönetmelikte gösterilen mal ve hizmetleri marka sahibi tarafından denetlenir ve devamlı olarak kontrol altında tutulur. Markayı kullananların, marka sahibinin belirlediği niteliklere uymadan mal ya da hizmet sunmaları durumunda garanti markasının kullanılması önlenir, Bu nedenle garanti markası, marka sahibinin kontrolü altında üçüncü kişilerce üretilen mal veya hizmetlerin belirli özelliklerini garanti etmeye yarar. Garanti markasının belirlediği niteliklere uymayan mal veya hizmeti sunan kişi ve garanti markasının sahibi bundan sorumludur.
Somut olayda, davacı Kuruma ait garanti markası ve yeterlilik belgelerinin kullanımı hususunda taraflar arasında muhtelif tarihli sözleşmeler imzalandığı, yapılan bu sözleşmeler uyarınca davacı tarafından faturalar tanzim edildiği anlaşılmış olup, fatura bedellerinin ödenmediği iddiasıyla davalı şirket aleyhine icra takibi başlatılmıştır. Faturanın ilgili kişi için hukuken değer ifade edebilmesi için faturanın ilgili kişiye ulaşmış olması gerekir. Faturayı gönderenin bu durumu ispatlaması da fatura bedelini isteyebilmesi için önemlidir. Ancak yasalarımızda faturanın tebliği şekle bağlı kılınmamıştır. Yargıtay 23. Hukuk Dairesi'nin 2015/7613 Esas; 2016/190 Karar sayılı kararına göre faturanın tebliği yazılı veya sözlü herhangi bir şekilde yapılabilir.
Faturanın tebliği şekle bağlı değildir, yazılı veya sözlü herhangi bir şekilde yapılabilir. Muhatap hazır ise kendisine elden verilmesi, değil ise herhangi bir şekilde gönderilmesi mümkündür. Ancak, uyuşmazlık halinde ispat kolaylığı açısından, fatura tebliğinin noter aracılığıyla ya da imza karşılığı elden tebliğ yolu ile ya da telgraf, teleks yolu ile veya PTT aracılığıyla ya da faks çekilmesi yahut güvenli elektronik imza ile elektronik posta gönderilmesi şeklinde yapılması uygundur. Faturaların borçluya tebliğ edilip edilmediği, itiraza uğrayıp uğramadığı belirlenmeli, faturaların tebliğ edilmiş ve 8 günlük itiraz süresi içerisinde itiraz edilmemiş olduğunun tespiti halinde faturaların içeriğinin sözleşmeye uygun olduğunun alacaklı tarafça kanıtlanmış olduğu ve sadece fatura içeriğinin kesinleştiği, bunun aksinin yani faturaların içeriğinin sözleşmeye uygun olmadığının ve kesinleşmediğinin kanıt yükünün bu kez borçluya geçtiği kabul edilmelidir.
Dosya kapsamında yapılan incelemeler sonucunda; iddia, savunma ve dosya içerisindeki Belge ve Bilgilerin incelenmesi sonucunda, davacı Kuruma ait garanti markası ve yeterlilik belgelerinin kullanımı hususunda taraflar arasında muhtelif tarihli sözleşmeler imzalandığı, yapılan bu sözleşmeler uyarınca davacı tarafından faturalar tanzim edildiği ve fatura bedellerinin ödenmediği iddiasıyla davalı şirket aleyhine icra takibi başlatıldığı, davalı şirket tarafından icra takibine itiraz edildiği ve takibin durduğu, davacı Kurum ile davalı şirket arasında 28.07.2016 tarihli TSE Belge ve Marka Kullanma Sözleşmesi (Ürün Belgelendirme) sözleşmesi, 17.09.2013 tarihli Marka Kullanma sözleşmesi, 08.02.2016 tarihli TSE Belge ve Marka Kullanma Sözleşmesi (Ürün Belgelendirme) sözleşmesi ve 02.02.2015 tarihli TSE Hizmet Yeterlilik Belgesi ve Markası Kullanma Tip Sözleşmesinin dosyaya sunulduğu, dava konusu faturaların dayanağı olan diğer sözleşmelerin dosyaya sunulmadığı, davacı Kurum ile davalı şirket arasında imzalanmış olan dava konusu faturalara ilişkin dosyaya sunulmayan eksik sözleşmelerin de dosyaya kazandırılması gerektiği, davacı Kurum tarafından davalı şirket adına düzenlenen muhtelif tarihli faturalar ve üst yazıları 09.07.2020 tarihli yazı ekinde gönderilmişse de; fatura suretlerinin okunaklı olmadığı (dosyada yalnızca TSE Belge Kullanma ve Teknik Hizmet Ücreti adı altında 13/10/2016 tarihli 949,90 TL fatura, TSE Teknik Hizmet Ücreti adı altında 18/10/2017 tarihli 442,50 TL bedelli fatura, TSE Belge Kullanma Ücreti adı altında 01/11/2017 tarihli 590,00 TL bedelli fatura, TSE Belge Kullanma ve Teknik Hizmet Ücreti adı altında 05/09/2018 tarihli 1.174,10 TL faturanın okunaklı suretlerinin bulunduğu) ve faturaların davalı şirkete tebliğ edildiğine ilişkin belgelerin bulunmadığı, itirazın iptali istemi konularında inceleme yapılabilmesi için dava konusu icra takibine konu edilen faturaların okunaklı suretleri, fatura dayanağı olan ve dosyaya sunulmayan eksik sözleşmeler ile faturaların davalı şirkete tebliğine ilişkin belgelerin davacı Kurum'dan istenerek dosyaya kazandırılması gerektiği, davacı kuruma yazılan müzekkereye rağmen bu eksikliğin giderilmediği, bu kez davacı vekiline bu belgeleri tamamlaması için kesin süre verildiği, davacı vekilinin kesin süre içerisinde bu belgeleri dosyaya ibraz etmediği, davcının dava konusu alacağa ilişkin faturaların davalı şirkete tebliğ edildiğini ispatlayamadığı, dolayısıyla iddialarını kanıtlayamadığı kanaatine varılmıştır.
Yukarıda açıklanan gerekçelerle, davanın reddine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM :
1-Davanın REDDİNE
2-Alınması gereken 59,30 TL harç peşin alındığından yeniden harç alınmasına yer olmadığına,
3-Davacın yapmış olduğu yargılama giderlerinin üzerlerinde bırakılmasına,
4-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu m.18/A-13 ve Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi m.7/3 hükmü uyarınca 1.320,00 TL arabulucu ücretinin davacıdan tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
4-Tarafların yatırdıkları gider avanslarından kalan tutarın HMK 333/1 uyarınca karar kesinleştiğinde iade işlemi yapılmak üzere tebliğden itibaren 15 gün içinde, banka hesap numarası bildirildiğinde hesaba aktarılmasına, aksi halde PTT aracılığı ile adreste ödemeli olarak gönderilmesine,
Dair verilen karar, tarafların yokluğunda 6100 sayılı HMK'nun 341. ile 345. Maddelerine göre tebliğinden itibaren iki haftalık süre içinde Ankara Bölge Adliye Mahkemesine İstinaf Kanun Yoluna dilekçe ile başvurulabileceğine yönelik karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.14/10/2021