T.C. ANKARA 3. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA KARAR VERMEYE YETKİLİ
T.C.
ANKARA
3. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2021/94
KARAR NO: 2021/300
DAVA: Marka (Marka hükümsüzlüğü, Marka İle İlgili Kurum Kararlarının İptali)
DAVA TARİHİ: 22/03/2021
KARAR TARİHİ: 16/09/2021
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 17/09/2021
DAVA:
Davacı vekili 22/03/2021 harç tarihli dava dilekçesi ve duruşmadaki beyanlarında özetle; müvekkili şirketin ... Sayılı ve "...+şekil", "... ...+şekil", "...", "...+şekil" ibareli tanınmış markalarının sahibi olduğunu, davalının, bu markalar ile karıştırma ihtimali bulunacak derecede benzer nitelikteki “...” ibaresini marka olarak tescil ettirmek üzere davalı TÜRKPATENT’e başvuruda bulunduğunu, ... kod numarasını alan başvurunun, Resmi Marka Bülteninde ilanı üzerine müvekkili tarafından Markalar Dairesi Başkanlığına itirazda bulunulduğunu, ancak itiraz yerinde görülmeyerek reddedildiğini, bu kararın yeniden incelenmesi talebinin de nihai olarak YİDK tarafından reddedildiğini, oysa ...’in davacı şirketin büyük şehirlerdeki güvenilir akaryakıtı Anadolu’ya ulaştırmak için yola çıkmış bir markası olduğunu; ...’in Türkiye geneline yayılmış 500’e yakın istasyon ağı ile perakende akaryakıt sektöründe faaliyet göstermekte olduğunu; taraf markalarının sınıfsal olarak aynı/aynı tür/benzer emtialardan oluşmakta olduğunu; taraf markalarının görsel,işitsel ve kavramsal olarak benzer markalar olduğunu; akaryakıt istasyonu tercihi yapılırken hızlıca karar verilmekte olduğunu ve tüketicilerin, araç sürücülerinin ani bir şekilde karar vermekte olduğunu ve esasen yolculuk anında uzaktan gördüğü renkler ile seçim yapmakta olduklarını; ortalama tüketicinin algı seviyesinin oldukça düşük olduğunu; bu durumun da iltibas tehlikesini güçlendirdiğini; taraf markaları arasında karıştırılma ihtimalinin mevcut olduğunu; davacı şirketin ... markasının tanınmış marka olduğunu; ... ibaresinin davacı şirketin tescilli markası olmasının yanı sıra davacı şirketin ....com.tr şeklinde sınai mülkiyet hakkına sahip olduğu alan adının bulunduğunu; SMK madde 6/6 gereğince de dava konusu markanın hükümsüz kılınması gerektiğini, davalı marka başvurusunun kötüniyetli olduğunu, davacı şirket markası ile aynı sınıfta görsel, işitsel ve anlamsal olarak benzer marka başvurusu yapılmasının kötüniyetin açık göstergesi olduğunu belirterek, TÜRKPATENT YİDK'nun ... sayılı kararın iptali ile dava konusu ... başvuru numaralı “...” ibareli markanın hükümsüzlüğüne karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı TÜRKPATENT vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu YİDK kararının yerinde olduğunu, markaların bütünüyle bıraktıkları izlenim itibariyle iltibasa yol açabilecek düzeyde benzer olmadıklarını dolayısıyla başvuru ile itiraz gerekçesi markalar arasında karıştırılma, ilişkilendirme ihtimallerinin ortaya çıkmayacağını; somut olay açısından itiraza konu başvurunun tescilinin 6769 sayılı SMK’nın 6/5 maddesi hükmünde belirtilen koşulların oluşmasına yol açacağı yönünde de bir kanaat oluşmadığından tanınmışlık gerekçesine dayalı itirazın da haklı görülmediğini; kötüniyete dayalı itirazın ispatı için yeterli delil sunulmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.
Davalı şirket vekili cevap dilekçesinde özetle; 27 yıldır faaliyet gösteren davalı şirketin araç servis, yedek parça ve TSE kapsamında ADR taşıt uygunluk muayene merkezi faaliyeti konusunda Türkiye’nin lokomotif firmalarından olduğunu ve ağır vasıta araçların servis, yedek parça üretim yapılan büyük bir işletmeye sahip olduğunu; davalı şirketin 1994’ten beri şirket ismi olan Güneş kelimesinin İngilizcesi ve treyler ekipmanı üreticisi olması nedeniyle parça kelimesinin İngilizcesi olan part kelimesinin birleşmesi ile ... adı altında markalaşmak üzere ... sayılı marka tescil başvurusunda bulunduğunu; markalar arasında işaret ve emtia benzerliğinin oluşmadığını; davalı şirketin markasının tamamen özgün bir şekil unsuru içerdiğini; güneş ibaresinin İngilizcesi olan Sun ibresinin ayırt edici gücü düşük bir ibare olduğunu; dolayısı ile sadece sun ibaresinden yola çıkılarak markaların benzer kabul edilmesinin mümkün olmadığını
GEREKÇE:
Uyuşmazlıgın Tespiti ve Uygulanacak Hükümler,Delillerin Tartışılması ve Kabul
Dava TÜRKPATENT YİDK’nun ... sayılı kararının iptali ve tescili halinde davalı şahsa ait ... sayılı “...” ibareli markanın hükümsüzlüğü ve sicilden terkini istemlerine ilişkindir. İptali istenen YİDK kararının davacıya 01/02/2021 tarihinde tebliğ edildiği, 22/03/2021 tarihinde açılan davanın, 5000 sayılı kanunun 15/c maddesinde belirlenen iki aylık hak düşürücü süre içerisinde olduğu anlaşılmış ve işin esasına geçilmiştir.
Mahkememize uzman bilirkişi heyetinden alınan 27/07/2021 havale tarihli raporda konu ayrıntılı irdelenmiş olup özetle; "...İltibas tehlikesinin oluşmadığı, tanınmışlığa bağlı sonuçların oluşmadığı, alan adı dolayısıyla fikri mülkiyet hakkı itirazına dayalı sonuçların oluşmadığı, kötü niyetin ispat olunmadığı..." ifade edilmiştir.
Davada uyuşmazlığın özü, davacıya ait "...+şekil", "... ...+şekil", "...", "...+şekil" ibareli markaları, davalının ... başvuru numaralı “...” ibareli başvurusu yönünden SMK’nun 6/1, 6/5, 6/9 hükümleri çerçevesinde tescil engeli olup olmadığı ve sonucuna göre ... sayılı YİDK kararının hukuka uygun bulunup bulunmadığına ilişkindir.
TÜRKPATENT’den getirtilen ... sayılı marka başvuru işlem dosyası incelendiğinde, davalı şahsın 12/11/2019 tarihinde “...” ibaresinin marka olarak tescili istemiyle davalı TÜRKPATENT’e başvuruda bulunduğu, tescil kapsamında 04, 12, 37. sınıftaki bir kısım emtiaların yer aldığı, başvurunun Resmi Marka Bülteninde ilan edildiği, ilana davacının ... Sayılı ve "...+şekil", "... ...+şekil", "...", "...+şekil" ibareli markası ile benzerlik arz ettiğinden ve tanınmışlık iddiasıyla itirazda bulunduğu, itirazın Markalar Dairesince reddi üzerine, yeniden inceleme isteminin YİDK’nun ... sayılı kararı ile nihai olarak reddine karar verildiği, bu kararın iptali istemiyle mahkememiz önündeki davanın yasal süresinde açıldığı anlaşılmaktadır.
6769 sayılı SMK m.6/1 hükmü kısaca, bir marka başvurusunun daha önce yapılmış başvuru veya tescilli bir marka ile “karıştırılma ihtimali” bulunması ve önceki marka ya da başvuru sahibinin itiraz etmesi koşuluyla başvurunun reddini öngörmektedir. Şu halde, iltibas ya da karıştırma riskinin varlığı için, tescil kapsamındaki mal/hizmetlerin ve aynı zamanda başvuru ve markanın (işaretlerin) karıştırma ihtimali bulunacak derecede aynı yada benzer olması gerekir; karıştırma ihtimalinin değerlendirilmesinde somut olayın tüm özellikleri dikkate alınarak bütüncül bir yaklaşımla değerlendirilmelidir. İlke olarak mal ve hizmet benzerliği ile değerlendirmeye başlanır. Mal ve hizmetlerin benzerliği değerlendirilirken de çekişme konusu mal ve hizmetlerin ortalama tüketici kitlesi, doğal yapısı, kullanım amacı, fiyatı, alım sıklığı, üretim dağıtım ve satış kanalları ile yerleri, rekabet, ikame veya tamamlama ilişkisi olup olmadığı gibi bütün faktörler dikkate alınmalıdır.
Buna göre dava konusu başvuru'nun ... sayılı “...” ibaresinden oluştuğu, kapsamında 04, 12, 37.sınıftaki "04 Sınai amaçlı yağlar, gresler, kesme sıvıları, toz emici-ıslatıcı ve bağlayıcı maddeler. Katı yakıtlar: kömürler, odun. Sıvı ve gaz yakıtlar: benzin, mazot, sıvılaştırılmış petrol gazı, doğal gaz, fueloil ile bunların kimyasal olmayan katkıları. Aydınlanma amaçlı mumlar, fitiller, yarı mamul vakslar, balmumları (vakslar), parafinler. Elektrik enerjisi. 12 Motorlu kara taşıtları (motosikletler, mobilet dahil) ve bu taşıtlar için motorlar, kavramalar ve transmisyon bağlantıları, transmisyon kayışları ve zincirleri, dişliler, frenler, fren disk ve balataları, şasiler, kaportalar, süspansiyonlar, darbe emiciler, şanzımanlar, direksiyonlar, jantlar. Bisikletler ve bunların gövdeleri, gidonları, çamurlukları. Taşıt kasaları, damperli kasalar, traktör römorkları, frigorifik kasalar, römork bağlantıları. Taşıt koltukları, koltuklar için baş dayanakları, emniyetli çocuk koltukları, koltuk kılıfları, araç örtüleri (aracın şeklini almış), güneşlikler. Sinyaller ve yön sinyalleri için kollar, taşıt camları için silecekler, silecek kolları. Taşıtlar için iç ve dış lastikler, tubles lastikler, lastik tamir takımları, taşıt lastikleri için yamalar, kaynak yamalar, taşıt lastikleri için supaplar. Taşıt camları, emniyetli taşıt camları, taşıtlar için dikiz aynaları ve yan aynalar. Patinaj zincirleri. Taşıtlar için portbagajlar, bisiklet ve kayak taşıyıcıları, seleler. Lastik şişirme pompaları. Taşıtlar için hırsız alarmları, kornalar. Yolcular için emniyet kemerleri, havalı yastıklar. Bebek arabaları, tekerlekli sandalyeler, pusetler. El arabaları, pazar arabaları, tek veya çok tekerlekli el arabaları, market arabaları, ev eşyaları için tekerlekli taşıyıcılar. Raylı taşıtlar: Lokomotifler, trenler, tramvaylar, vagonlar, teleferikler, telesiyejler. Deniz taşıtları ve parçaları (motorları hariç). Hava taşıtları ve parçaları (motorları hariç). 37 İnşaat hizmetleri, inşaat araç - gereçlerinin ve iş makinelerinin kiralanması hizmetleri. Temizlik hizmetleri; dezenfeksiyon hizmetleri; haşere ilaçlama hizmetleri; temizlik araçları ve makinelerinin kiralanması hizmetleri. Kara araçları servis istasyonu hizmetleri (bakım, tamir ve akaryakıt dolumu). Deniz araçlarının bakımı ve tamiri hizmetleri; gemi inşaatı hizmetleri. Hava taşıtlarının bakım ve tamiri hizmetleri. Mobilyalara ilişkin döşeme, tamir, restorasyon hizmetleri. Isıtma, havalandırma ve su tesisatının kurulması (tesis edilmesi), bakımı ve tamiri hizmetleri. Giysilerin temizliği, bakımı ve tamiri hizmetleri. Sınai makinelerin ve cihazların, büro makinelerinin ve cihazlarının, haberleşme cihazlarının, elektrikli ve elektronik cihazların tesisi, bakımı ve tamiri hizmetleri. Asansör tamiri ve bakımı hizmetleri. Saat tamiri hizmetleri. Madencilik, maden çıkarma hizmetleri. Ayakkabı, çanta, kemer tamiri hizmetleri." mal ve hizmetlerin bulunduğu, itiraza dayanak markanın ise ... Sayılı ve "...+şekil", "... ...+şekil", "...", "...+şekil" ibarelerinden meydana geldiği ve koruma kapsamında 01, 03, 04, 05, 09, 29, 32, 35, 37, 39, 42, 43, 44, 45.sınıftaki bir kısım mal ve hizmetlerin yer aldığı, gözlenmektedir.
Buna göre, açıklanan kriterler çerçevesinde yapılan değerlendirmede, davalının dava konusu marka başvurusunun kapsamında yer alan 04 ve 37.sınıf emtialar davacının markalarında aynı/benzer olacak şekilde yer almaktadır. Dolayısı ile somut olayda emtia ayniyeti/ benzerliğinin davalının 04.sınıf ve 37.sınıf emtiaları yönünde oluştuğu kanaatine varılmıştır.
İşaretlerin benzerliğine gelince, bu değerlendirmede, önceki markanın ayırt edicilik düzeyi, tescil kapsamındaki mal/hizmetler yönünden tanımlayıcılığı ve bu nedenle zayıflığı ya da kullanımla sonradan yüksek ayırt edicilik veya tanınmışlık kazanıp kazanmadığı önemli bir faktördür. İşaretler de parçalara ayrılmadan ve bütüncül olarak değerlendirmeli, ancak markayı oluşturan dominant yada ayırt edici unsurlar akılda tutulmalıdır. Görsel, sescil ve kavramsal benzerlik ya da farkların, markanın genel izleniminde bıraktığı etki esas alınmalıdır.
Somut olayda çekişmeli başvuru standart karekterle yazılmış “...” ibaresinden oluşurken; itiraza dayanak markanın standart karekterle yazılı "...+şekil", "... ...+şekil", "...", "...+şekil" ibarelerinden oluştuğu görülmektedir.
Görsel Benzerlik Alanında Değerlendirme
Davalının dava konusu marka başvurusu kelime ve şekil unsurlarından oluşmaktadır. Söz konusu davalının markasının şekil unsuru yukarıdaki tabloda da görüldüğü üzere iç içe geçmiş iki turuncu renkli dairesel şekilden oluşmaktadır. Davalı taraf davaya cevap dilekçesinde bu şeklin Güneş ibaresinin ilk harfi olan G’den yola çıkılarak oluşturulduğunu ve bir bütün olarak sonsuzluk anlamına da geldiğini, orta bölümde aynı zamanda eşitlik işaretinin de olduğunu belirterek şeklin özgün olduğunu ifade etmiştir. Davalının dava konusu marka başvurusunun kelime unsuru ise ... ibaresinden oluşmakta olup bu ibare ilk harf büyük diğer harfler küçük olacak şekilde yazılı bulunmaktadır. Söz konusu ibarelerin yazımında mavi renk kullanılmıştır. Davacının adına tescilli markaları incelendiğinde ise, markaların çeşitli kompozisyonlardan oluştuğu, tablodaki ilk markada ... ve güneş şekil unsuru ile tabloda yer alan kompozisyon, ikinci markada ... eco extreme ibareleri, üçüncü markada sadece ... ibaresi, son markada ise güneş şekli ile ... ibareleri yer almaktadır. Görüldüğü üzere davacının markalarının ortak unsuru ... ibaresi olmakla birlikte markalarda çeşitli renk ve şekil kompozisyonları ile markalar oluşturulmuştur. Taraf markaları görsel olarak rahatlıkla birbirlerinden ayırt edilebilmektedir. Zira davalının dava konusu marka başvurusunda yer alan şekil unsuru ile davacının şekil unsuru ihtiva eden markalarının şekil unsurları tamamen farklıdır. Zira davalının dava konusu marka başvurusunda iç içe geçmiş iki turuncu renkli dairesel şekilden oluşan bir görsel öge bulunmakta iken davacının şekil unsuru güneş figüründen oluşmaktadır. Dolayısı ile markaların görsel olarak benzer olmadığı kanaatine varılmıştır.
İşitsel Benzerlik Alanında Değerlendirme
Davalının dava konusu marka başvurusu ..., san part şeklinde okunurken, davacının ... esas unsurlu markaları san pet şeklinde telaffuz edilmektedir. Dolayısı ile markalarda yer alan son kelime-sesler markaları sesçil olarak farklılaştırmıştır. Sonuç olarak markaların sesçil olarak da benzer olmadığı kanaatine varılmıştır.
Anlamsal Benzerlik Alanında Değerlendirme
... ve ... olarak taraf markalarının esaslı unsurları dikkate alındığında İngilizce kökenli ibareler içeren markaların anlamsal benzerliği de bulunmamaktadır. Zira markalar part ve pet ibareleri ile anlamsal olarak farklılaşmıştır. Taraf markalarındaki Sun ibaresi Türkçede güneş anlamına gelmekle birlikte, davalının marka başvurusundaki part ibaresi Türkçede bölüm, parça anlamlarına gelmekte iken davacının markalarında yer alan pet ibaresi Türkçede evcil hayvan anlamına gelmektedir. Ancak davacının markasında söz konusu pet ibaresi petrol sözcüğünün kısaltılmışı olarak kullanılmıştır. Dolayısı ile markaların anlamsal olarak da farklı olduğu kanaatine varılmıştır.
Davacının Alan Adına Dayalı İddiası Yönünden Değerlendirme
İlgili mevzuat gereğince, Tescil başvurusu yapılan markanın başkasına ait kişi ismini, ticaret unvanını,fotoğrafını, telif hakkını veya herhangi bir fikri mülkiyet hakkını içermesi hâlinde hak sahibinin itirazı üzerine başvuru reddedilir şeklindedir. Dosya kapsamında davacı tarafça sunulan deliller incelendiğinde davacının alan adının ....com.tr olduğu ve 10.08.2017 tarihinden itibaren davacı şirket adına kayıtlı olduğu davacı şirket tarafından sunulan CD içeriğinde görülmüştür. Ancak söz konusu iddianın taraf markalarının benzer bulunmadığı somut olayda varılan sonucu değiştirmediği, alan adına dayalı itiraza bağlı sonuçların somut olayda oluşmadığı kanaatine varılmıştır.
Tescil edilmiş veya tescil için başvurusu yapılmış markanın, toplumda ulaştığı tanınmışlık düzeyi nedeniyle haksız bir yararın sağlanabileceği, markanın itibarına zarar verebileceği veya tescil için başvurusu yapılmış markanın ayırt edici karakterini zedeleyici sonuçlar doğurabileceği durumda, tescil edilmiş veya tescil için başvurusu daha önce yapılmış bir marka sahibinin itirazı üzerine, farklı mal veya hizmetlerde kullanılacak olsa bile, sonraki markanın tescil başvurusu reddedilir denilmektedir. Bu anlamda tanınmışlık için; yukarıda sayılan koşullara ek olarak ulusal tescil şartı, niteliksel tanınmışlık ve markanın ününden haksız yararlanma olguları da aranır.
Bir markanın tanınmışlıktan yararlanması için yukarıda sayılan şartların gerçekleşmiş olması gerektiği, somut olay açısından ise davalının başvurusunun, davacı markaları açısından tanınmışlık düzeyi nedeniyle haksız bir yararın sağlanabileceği, markanın itibarına zarar verebileceği kanaatine varılamadığından, dosya içeriği itibari ile 6769 sayılı SMK’nın 6/5 maddesinde yer alan koşulların oluşmadığı gibi taraf markaları arasında 6769 sayılı SMK’nın 6/1 maddesi anlamında karıştırılma tehlikesi olmadığı ve dolayısıyla tanınmışlığın bu duruma bir etkisinin olmayacağı kanaatine varılmıştır.
Gerek YİDK iptal talebi, gerekse hükümsüzlük talebi açısından; taraf markalarının benzer olmaması ve 6769 sayılı SMK’nın 6/1 bendi anlamında iltibas tehlikesinin mevcut olmaması nedeniyle hükümsüzlük şartlarının oluşmadığı kanaatine varılmıştır.
Somut olayda, davalı şirket tarafından yapılan marka başvurusunun kötü niyetli olduğuna ilişkin somut veriler dosya kapsamında bulunmamakla ve markanın kullanılış amacı ve fonksiyonlarına aykırı bir şekilde, davacı veya iyiniyetli üçüncü kişileri baskı altında tutma, onlara şantaj yapma veya engelleme amacına ilişkin herhangi bir olgu ve olay söz konusu olmadığından, davalı şirketin kötü niyetli olmadığı kanaatine varılmıştır.
Taraflarca sunulan belgeler ile tüm deliller incelenmiş, alınan rapor ile tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilmiş olup yukarıda açıklanan gerekçelerle, davanın reddine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:
1- Davanın REDDİNE,
2-Alınması gereken 59,30 TL harç peşin alındığından yeniden harç alınmasına yer olmadığına,
3-Davalılar için AAÜT 5.900,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine,
4- Davacın yapmış olduğu yargılama giderlerinin üzerlerinde bırakılmasına,
5-Tarafların yatırdıkları gider avanslarından kalan tutarın HMK 333/1 uyarınca karar kesinleştiğinde iade işlemi yapılmak üzere tebliğden itibaren 15 gün içinde, banka hesap numarası bildirildiğinde hesaba aktarılmasına, aksi halde PTT aracılığı ile adreste ödemeli olarak gönderilmesine,
Dair verilen karar, davacı vekili ile davalı kurum vekilinin yüzüne karşı diğer davalının yokluğunda 6100 sayılı HMK'nun 341. ile 345. Maddelerine göre tebliğinden itibaren iki haftalık süre içinde Ankara Bölge Adliye Mahkemesine İstinaf Kanun Yoluna dilekçe ile başvurulabileceğine yönelik karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.17/09/2021
Katip ...
¸
Hakim ...
¸
¸Bu belge 5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu gereğince
DYS üzerinden E-İmza ile imzalanmış olup,
Ayrıca fiziki olarak imzalanmayacaktır.