T.C. ANKARA 3. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA KARAR VERMEYE YETKİLİ
T.C.
ANKARA
3. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2021/55
KARAR NO: 2021/306
DAVA: Patent (Patent İle İlgili Kurum Kararlarının İptali)
DAVA TARİHİ: 18/02/2021
KARAR TARİHİ: 16/09/2021
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 17/09/2021
DAVA:
Davacı vekili 18.02.2021 harç tarihli dava dilekçesi ve duruşmadaki beyanlarıyla özetle, müvekkilinin işlemleri Avrupa Patent Ofisi (...) nezdinde tamamlanarak Avrupa Patent bülteninde 02.07.2008 tarihinde ilanı yapılan ve sonrasında Türkiye’de TR ... sayı ile validasyonu sağlanan ... sayılı Avrupa patentinin sahibi olduğu, söz konusu patent için 20.09.2010 tarihinde 2008 yılı sicil kayıt işlemi ücretinin vade tarihinde ve vadeyi takip eden ek süre içinde ödenmediği gerekçesiyle 551 sayılı KHK’nın 173. maddesi ve anılan KHK’nın uygulama şeklini gösterir yönetmeliğin 48. maddesi hükmü uyarınca TÜRKPATENT tarafından geçersiz kılındığı, müvekkil tarafından 24.03.2011 tarihinde mücbir sebep talebinde bulunulduğu, kurum kararına konu patentin EPC Kural 71(3) gereği yapılan 01.02.2008 tarihli belgelendirme bildiriminde belirtildiği şekilde 12.03.2008 tarihinde yapılmış olduğu ve akabinde patentin verildiğinin 02.07.2008 tarihinde ilan edildiği ve sunulan bu gerekçelerle söz konusu yıllık ücretin vadesi içinde ...’ya ödendiğinin kabul edilerek geçersizlik kararının iptalinin talep edildiği, Patent Dairesi Başkanlığının 06.11.2013 tarih ve ... sayılı yazısı ile mücbir sebep talebinin kabul edilmediğinin bildirildiği, bu karara karşı müvekkili tarafından 18.03.2015 tarihli dilekçe ile 2008 yılı sonrası yıllık ücret ödemelerinin süresi içinde düzenli yapılmış olmasının iyi niyet esas alınarak devam edildiği, 2008 ücretinin ...’ya ödenmesi sebebiyle müvekkilinin mağdur olduğu, ... sayılı incelemesiz patent için koruma süresi dolduktan sonra sehven ödenen yıllık ücretlerin var olduğu ve anılan ücretlerden 04.07.2008 tarihli dekont ile sehven yapılan yıllık ücret ödemesinin TR ... sayılı patentin yıllık ücreti olarak kabul edilmesi ve anılan patentin yeniden geçerliliğinin sağlanmasının talep edildiğini, Patent Dairesi Başkanlığının 04.02.2016 tarihli yazısı ile bahse konu kararın değişmediğinin anlaşıldığını, 11.04.2016 tarihli itiraz dilekçesi ile anılan karara itiraz edildiği, Kurum YİDK kararı ile de itirazların reddine karar verildiği, oysa 18. yıla kadar tüm ücretlerin iyi niyetle ödendiğini, patentin geçersiz duruma düşmüş olmasına istinaden müvekkili patenti ile ilgili devir işleminin sicile kaydettirilemediği, ...’ya ödenen ücretten dolayı patentin geçersiz sayılmasının EPC’ye aykırı olduğu, Kurum kararının haksız ve hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, Kurumun yönetmelik gereği ödeme tarihini bildirim yükümlülüğü olduğunu, Kurumun hatalı inceleme yaparak mücbir sebep talebini de kabul etmediğini, Elektronik sisteme geçilmesi öncesinde bu tür durumların Kurum tarafından kabul edildiğini, davalı Kurumun YİDK kararının EPC, 6769 sayılı SMK ve Anayasaya aykırı olduğunu, dava konusu patentin geçerli olduğunun tespiti halinde ödenmeyen yıllık ücretlerin geriye dönük ödenebileceği hususunda da karar verilmesi taleplerinin olduğu belirtilerek, 02.06.2020 tarih ve ... sayılı YİDK red kararının iptali, TR ... sayılı patentin geçerli olduğunun tespiti ve ödenmeyen yıllık ücretlerin geriye dönük ödenebileceğine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı TÜRKPATENT vekili cevap dilekçesinde özetle; davaya konu kararın usul ve yasaya uygun olduğunu, yanlışlıkla ...’ya ödeme yapılmış olmasının bu hususta bir mazeret teşkil etmeyeceğini, bahse konu mazeretin bir mücbir sebep olarak da kabul edilemeyeceği, zira mücbir sebebin ispat edilemediğini, YİDK aşamasına konu kararın bir başka dosya için sehven yapılan 04.07.2008 tarihli ödemenin dava konusu patent için kabul edilmesi talebinden ibaret olduğunu, bu talebin kabul edilebilir olmadığı ve anılan dekontun dava konusu patente ait olduğuna dair bir emare bulunmadığı savunarak, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
YARGILAMA VE DELİLLER :
Mahkememizce tarafların sav ve savunmaları dinlenmiş, davaya konu Türk Patent YİDK’nun ... sayılı kararı ile davacıya ait TR ... sayılı patent başvuru dosyası getirtilmiş, taraflarca sunulan belgeler ile tüm deliller incelenmiş, çözümü teknik ve özel bilgiyi gerektirdiği düşünülen konularda bilirkişi incelemesi yaptırılmış, alınan rapor dosyadaki kanıtlarla tutarlı, delillerin değerlendirilmesi aracı olarak denetim ve hüküm kurmaya elverişli kabul edilmiştir.
GEREKÇE:
Dava, TÜRKPATENT YİDK’nun ... sayılı kararının iptali istemine ilişkindir. YİDK kararının davacı başvuru sahibine 18.12.2020 tarihinde tebliğ edildiği, 18.02.2021 tarihinde açılan davanın, iki aylık hak düşürücü süre içerisinde olduğu anlaşılmış ve işin esasına geçilmiştir.
551 sayılı KHK’nın yıllık ücretlerle ilgili 173. maddesine göre “Bir patent başvurusu veya patentin korunması için gerekli olan ve Yönetmelikte belirtilen yıllık ücretler, patentin koruma süresi boyunca her yıl vadesinde peşinen ödenir. Vade tarihi, başvuru tarihine tekabül eden ay ve gündür.” Yıllık ücretlerin, anılan vadede ödenmemesi halinde, bu ücretler, Yönetmelikte belirlenen ek bir ücretin ilavesi ile vadeyi takip eden altı ay içinde, gecikmeli olarak ödenebilir. Ancak belirtilen tüm bu süreler içinde yıllık ücretlerin ödenmemesi halinde patent hakkı, bu ücretin son ödeme tarihi itibariyle, sona erer. Anılan KHK’nın Uygulama şeklini gösterir Yönetmeliğin 48. maddesinde ise “Bir patent başvurusu veya patentin korunması için gerekli olan ve ücret tarifesinde belirtilen yıllık ücretler, Enstitü’nün bildirimine gerek olmaksızın patentin koruma süresi boyunca her yıl vadesinde peşinen ödenir. Vade tarihi, başvuru tarihine tekabül eden ay ve gündür.” hükmüne yer verilerek söz konusu yıllık ücretlerin ödenmesi yükümlülüğünün herhangi bir hatırlatma/bildirim olmaksızın hak sahibine ve/veya vekiline ait olacağı belirtilmektedir.
Mevzuat gereği ödenmeyen yıllık ücretlere ilişkin mücbir sebep talebinde bulunulması mümkündür. Bu hususta KHK’nın 134. maddesi hükmü amir olup anılan maddeye göre “Yıllık patent ücretinin ödenmemesi yüzünden patent hakkı sona ermişse, patent sahibinin ödemenin mücbir sebepten dolayı yapılamadığını ispat etmesi ile patent yeniden geçerlilik kazanır”. Söz konusu talebin, patent hakkının sona erdiğine ilişkin ilanın ilgili bültende yayınlanmasından itibaren, altı ay içinde yapılması gerekir ve anılan talep ilgili bültende ilan edilerek ilgililerin, ilandan itibaren bir ay içinde, bu konuda görüşlerini açıklamasına müsaade edilir. Patentin yeniden geçerlilik kazanması, Kurumun kararı ile olur. Patentin yeniden geçerlilik kazanması halinde, patent sahibi, ödemediği ücretler ile ek ücretleri ödemekle yükümlü olacaktır.
Dava konusu patentin bir Avrupa Patentinin validasyonu olmasına ve başvuru işlemlerinin ...’da gerçekleşmiş olmasına istinaden patentin yaşam ömrünün bir kısmının ...’da geçtiği izahtan varestedir. Bu dönemlerle ilgili yıllık ücretlere ilişkin EPC uygulamalarına değinilmesinde fayda olacaktır. EPC’nin 86. maddesine göre Avrupa patent başvurusunun yenileme ücretleri, Uygulama Yönetmeliklerine uygun olarak Avrupa Patent Ofisine ödenmektedir. Bu ücretler, başvurunun yapıldığı tarihten itibaren hesaplanan üçüncü yıl ve sonraki her yıl için ödenecektir. Süresi içinde yenileme ücreti ödenmezse, başvuru geri çekilmiş sayılır. Başvuruya ilişkin yenileme ücreti ödeme yükümlülüğü, Avrupa Patent Bülteni'nde Avrupa patentinin verildiğinin ilan edildiği yıl için ödenmesi gereken yenileme ücretinin ödenmesi ile sona erer. Kural 51(1)’e göre bir yıllık ücret en erken vade tarihinden üç ay öncesinden itibaren ödenebilir. Bu durumun istisnası 3. yıla ilişkin yenileme ücretidir, zira anılan ücretin vade tarihinden 6 ay öncesinden itibaren ödenmesi mümkündür. Daha erken yapılan bir ödeme geçerli bir ödeme olarak kabul edilmez ve yapılan ödemenin iadesi yapılır.
İptal Talebine Konu ... sayılı YİDK Kararında özetle; “…Patent sahibi vekilince 10/04/2016 tarih ve ... sayılı YİDK itiraz dilekçesinde, dilekçe ve ekinde iletilen 04.07.2008 tarih ve 0019/0087 referans numaralı dekont ile sehven yapılan yıllık ücret ödemesinin ... Sayılı patentin 2008 yılına ait 6. yıl ek süreli yıllık ücret ödemesi için kabul edilmesini ve 2008 yılı ücretinin ödenmemesi nedeni ile geçersiz sayılan ... Sayılı patentin yeniden geçerlilik kazanması, .... barkod numaralı 18.03.2015 tarihli dilekçeleri ile talep ettiklerini, 09.02.2016 tarihinde tebliğ almış oldukları Patent Dairesi Başkanlığı kararı çerçevesinde taleplerinin reddedildiğini, bununla birlikte, gerek Sınai Mülkiyet Kanun Tasarısı'ndaki telafi hükümleri gerekse de TPE'nin yerleşmiş uygulamaları çerçevesinde, müvekkillerinin patente dair haklarının geçerliliğini belirtilen ilkeler çerçevesinde devam ettirebilmesi esas olduğunu, mevzuatta da aksi yönde herhangi bir hüküm bulunmadığından taleplerinin tekrar değerlendirilmesi ve ... sayılı patentin yeniden geçerlilik kazanması için gereğinin yapılmasını arz etmişlerdir.
551 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 134. Maddesi gereği yıllık patent ücretinin ödenmemesi yüzünden patent hakkı sona ermişse, patent sahibinin ödemenin mücbir sebepten dolayı yapılamadığını ispat etmesi ile patent yeniden geçerlilik kazanır. Mücbir sebeple ilgili talebin, patent hakkının sona erdiğine ilişkin ilanın ilgili bültende yayınlanmasından itibaren, altı ay içinde yapılması gerekir. Patent sahibinin mücbir sebeple ilgili talebi bültende ilan edilir. İlgililer, ilandan itibaren bir ay içinde, bu konuda görüşlerini açıklayabilir.
... sayılı incelemesiz patenti incelenmiş, patentin koruma süresi dolduktan sonra 28.06.2013 tarihli 2013 yılı ücretinin sehven bu dosyaya yatırıldığına ilişkin herhangi bir delil bulunamamıştır. Bu nedenle, ... sayılı patentin kayıtlı dilekçe ve ekinde iletilen 04.07.2008 Tarih ve 0019/0087 referans numaralı dekont ile sehven yapılan yıllık ücret ödemesinin ... Sayılı patentin 2008 yılına ait 6. yıl ek süreli yıllık ücret ödemesi için kabul edilmesi mümkün değildir.
Bu kapsamda, sunulan görüşlerle birlikte mücbir sebebin onaylanması için sunulan evraklar göz önüne alındığında, ilgili mevzuat uyarınca mücbir sebep talebinin onaylanmaması kararını değiştirecek herhangi bir husus bulunmadığı değerlendirilmiştir.” şeklindedir.
Taraf dilekçeleri ve dava konusu YİDK kararı incelenmiştir. Uyuşmazlığın temelinde yatan sorun ... Sayılı patentin 2008 yılına ait 6. yıl sicil kayıt işleminin ödenmemiş olmasına ilişkindir. Yapılan incelemelerde davacının öncelikle bu ücreti ...’ya ödediğini ifade ettiği görülmektedir. Bir Avrupa patenti başvurusu için yıllık ücretler, başvuru tarihinden itibaren hesaplanan üçüncü yıl ve bunu takip eden her yıl için ...’ya ödenir. Yıllık ücretler vade tarihi Avrupa patentinin verilmesine ilişkin ilanın yapıldığı tarihten önce ise ...’ya daha sonra ise Ulusal Ofise ödenir. Bunun yanı sıra önceki bölümde de belirtildiği üzere ...’ya ödenecek bir yıllık ücretin geçerli sayılması için vade tarihinden en erken üç ay öncesinde ödenmesi gerekmektedir. Somut olay bakımından vade tarihinin her yılın 02 Temmuz günü olduğu konusunda bir tereddüt yoktur. Bu durumda ...’da işlemleri süren bir patent başvurusu ile ilgili yenileme ücretlerinin ödenebileceği en erken tarih (3.yıl ücreti hariç) her yılın 2 Nisan günü olabilecektir. Somut olayda ...’ya ödendiği iddia edilen ücrete ilişkin tarihin 12.03.2008 tarihi olduğu, diğer bir deyişle, ... tarafından ödemenin geçerli ödeme olarak kabul edilmesini mümkün kılan tarihten daha öncesine tekabül ettiği görülmektedir. O halde evleviyetle ...’ya yapılan 6. yıl ücreti ödemesinin geçerli bir ödeme olmadığı kabul edilmelidir. Bunun yanı sıra yine daha önce belirtildiği gibi ... tarafından patentin verilmesi sonrasında yapılacak ödemeler validasyon sağlanan üye ülke ofislerine yapılacaktır. Avrupa patentinin verilmesine ilişkin yayın, başvuru tarihinin yıldönümünde yayınlanırsa, henüz başlamamış olan bir sonraki patent yılına ilişkin yenileme ücreti artık ...'ya değil, ulusal makamlara ödenecektir. Somut olay bakımından 02.07.2008 tarihinde patentin verildiğinin ilan edildiği göz önünde bulundurulduğunda 6. yıl ücretinin ödenmesi gereken makamın ulusal ofis olacağı anlaşılmaktadır. Bu durumda patent sahibinin 6. yıla ilişkin yapmış olduğu geçerli bir ödeme bulunmadığı, diğer bir ifadeyle 6. yıl sicil kayıt işlemi ücretinin vadesi ve ek süre içinde ödenmediği kanaatine ulaşılmıştır.
Davacı dava konusu patente ilişkin Kuruma yapılan sonraki tarihli düzenli ödemelerin birer iyiniyet göstergesi olarak kabul edilerek, ...’ya 12.03.2008 tarihinde yapılan ödemenin mücbir sebep olarak kabulünü talep etmektedir. En temel ifadeyle mücbir sebep, hukukta görevin, taahhüdün ve sorumluluğun yerine getirilmesine engel teşkil edebilecek nitelikte bulunan ölüm, iflas, hastalık, tutukluluk, afet ve buna benzer hallerdir. Davacıya ... tarafından patentin verileceğine ilişkin yapılan bildirimden kaynaklı bir hatalı yönlendirme de bulunmamaktadır. Anılan bildirimde ödenmemiş ücretlerin olması haline ilişkin matbu bilgilendirme yapılmaktadır. Tüm bu hususlar gözetildiğinde somut olay bakımından 6. yıl sicil kayıt işleminin ödenmemesi ile ilgili mücbir sebep oluşturacak bir durumun varlığı bulunmadığı kanaatine ulaşılmıştır.
Davacı son olarak bir başka dosyaya sehven yapılan 04.07.2008 tarih ve 0019/0087 referans numaralı yıllık ücret ödemesinin dava konusu patentin ek süreli yıllık ücreti olarak kabulünü talep etmiştir. Bu hususta itiraza konu Kurum kararında da belirtildiği gibi anılan ücretin işbu davaya konu patent dosyası için yapılan bir ödeme olduğuna dair herhangi bir emare bulunmaması nedeniyle talebin kabul edilmemesinde herhangi bir hukuka aykırılık bulunmadığı değerlendirilmektedir.
Tüm bu tespit ve değerlendirmeler neticesinde dava konusu 02.06.2020 tarihli ... sayılı TÜRKPATENT kararının iptalini gerektirecek bir durum bulunmadığı sonuç ve kanaatine varılmıştır.
Taraflarca sunulan belgeler ile tüm deliller incelenmiş, alınan rapor ile tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilmiş olup yukarıda açıklanan gerekçelerle, davanın reddine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:
1- Davanın REDDİNE,
2-Alınması gereken 59,30 TL harç peşin alındığından yeniden harç alınmasına yer olmadığına,
3-Davalı için AAÜT uyarınca 5.900,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
4- Davacın yapmış olduğu yargılama giderlerinin üzerlerinde bırakılmasına,
5-Tarafların yatırdıkları gider avanslarından kalan tutarın HMK 333/1 uyarınca karar kesinleştiğinde iade işlemi yapılmak üzere tebliğden itibaren 15 gün içinde, banka hesap numarası bildirildiğinde hesaba aktarılmasına, aksi halde PTT aracılığı ile adreste ödemeli olarak gönderilmesine,
Dair verilen karar, taraf vekillerinin yüzüne karşı 6100 sayılı HMK'nun 341. ile 345. Maddelerine göre tebliğinden itibaren iki haftalık süre içinde Ankara Bölge Adliye Mahkemesine İstinaf Kanun Yoluna dilekçe ile başvurulabileceğine yönelik karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.16/09/2021
Katip ...
¸
Hakim ...
¸
¸Bu belge 5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu gereğince
DYS üzerinden E-İmza ile imzalanmış olup,
Ayrıca fiziki olarak imzalanmayacaktır.