T.C. ANKARA 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
T.C.
ANKARA TÜRK MİLLETİ ADINA
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2020/202 Esas
KARAR NO: 2021/326
DAVA: Tazminat (Taşıma Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 24/11/2018
KARAR TARİHİ: 22/04/2021
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 27/04/2021
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Taşıma Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonucunda;
Dosya incelendi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA VE İSTEK :
Davacı vekili Av. ... sunduğu dava dilekçesinde özetle; müvekili şirketin dava dışı ... Kimya.... Ltd. Şti'ne sattığı kömürleri taşımak için 03/07/2010 tarihli 8009 nolu sevk irsaliyesi ile 22.250 kg ceviz tipi ile 11.000 kg portakal tipi kömürü ... plakalı kamyona yüklediğini, kömürlerin araç sürücüsü davalı ...'a ıslak imza karşılığı teslim edildiğini, aynı kamyona 04/07/2010 tarihli ve 8010 nolu sevk irsaliyesi ile 34.400-kg portakal tipi ithal torbalanmış kömürün yüklendiğini, davalı ...'a ıslak imza karşılığı teslim edildiğini, teslim edilen ürünlere ilişkin 2 adet fatura düzenlendiğini,alıcının fatura bedellerini ödememek için her türlü bahaneyi uydurduğunu, dava dışı ... Kimya ... Ltd. Şti fatura borcunu ödemediğinden müvekkilinin ... Dairesinin ... Esas dosyası ile 38.170,51-TL tutarında takip yapıldığını ileri sürerek, davacının tahsil edemediği 32.952,96-TL mal bedeli,davacının icra takibi için ödediği 212-TL, ...ATM'nin ....Karar sayılı kararından yer alan 29,20-TL ilam harcı,50-TL davalıya ödenen yargı gideri,4.548,70-TL vekalet ücreti, 145-TL gider avansı ile 700-TL bilirkişi ücreti ,100-TL gider avansı olmak üzere toplam 5.785-TL masrafın dava tarihinden itibaren ticari faiziyle birlikte davalılardan müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP VE SAVUNMA :
Davalılar vekili Av. ... ise cevap dilekçesinde; müvekkillerinin yerleşim yerinin Ankara ilinde bulunduğunu, davanın yetkisiz mahkemede açıldığını, yetki yönünden itiraz ettiklerini, dosyanın yetkili Ankara Asliye Ticaret Mahkemelerine gönderilmesi gerektiğini, davacının taleplerinin zamanaşımına uğradığını, davacı yanın dava konusu kömürleri 2010 yılından beri çeşitli mahkemelerde sürekli dava konusu yaptığını, dava konusu kömürlerin ... tarafından teslim alındığının davacı yan tarafından bilindiğini ileri sürerek, öncelikle yetki itirazlarının kabulüne, dosyanın Ankara Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmesine, davanın zamanaşımı nedeniyle reddine, esasa girilmesi halinde, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:
-Fatura
-Bilirkişi raporu.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, taşıma sözleşmesine aykırılık nedeni ile uğranıldığı ileri sürülen maddi zararın tazmini istemine ilişkindir.
Davanın açıldığı ...Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından verilen 20/11/2019 tarih, ... Karar sayılı kararı ile davaya Mahkememizin yetkili olduğundan bahisle yetkisizlik kararı verilerek dava dosyasının Mahkememize gönderilmesine karar verildiği, anılan karara yönelik istinaf başvurusunun da İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi Başkanlığı’nın 05/03/2020 tarih, 2020/216 E., 2020/285K. sayılı ilamı ile reddine karar verilmesi üzerine yasal süresindeki talebe istinaden dava dosyasının gönderildiği Mahkememiz esasına kayden yargılamaya devam olunmuştur.
Dosyamızda taraf delilleri toplandıktan sonra SMMM ve taşıma hukuku alanında nitelikli hesaplama konusunda uzman bilirkişi heyetinden alınan raporda ise; ...Asliye Ceza Mahkemesi’nin ...E. sayılı dosyası ve tanık beyanları birlikte değerlendirildiğinde; dava dışı ...’un 04/07/2010-15/07/2010 tarihleri arasında dava dışı Tarım Kredi Kooperatiflerinden aldığı kömürleri iade etmediği dikkate alındığında teslime ilişkin herhangi bir belge sunulmamasına karşın davalı ...’ın davacı şirketten teslim aldığı kömürleri kendisini davacı Şirket yetkilisi olarak tanıtan ... ile birlikte kendisinin talimatı ile Polatlı’da boş bir dükkana götürüldüğünün kabulü halinde davalı ...’ın ilgili ceza dosyası kapsamında davacı Şirketin kaşesi ve 50 yapraklı irsaliye koçanını çaldığı sabit olan ...’un talimatıyla hareket etmesinin Mahkeme’ce haklı bulunması halinde TTK hükümleri gereğince şirket yetkilisi olarak görünen kişinin talimatıyla taşıma işlemini yerine getiren taşıyıcının sorumlu kabul edilemeyeceği, aksi durumun kabulü halinde yapılan hesaplamaya göre davacının TTK kapsamında davalılardan talep edilebilecek tazminat miktarının 32.952,96-TL olduğu mütalaa edilmiştir.
Bu bağlamda, yapılan yargılama ve toplanan deliller ile tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; açılan davanın davacı Şirket ile davalılar arasında kurulduğu ileri sürülen taşıma akdi ilişkisine konu taşınan emtianın davalılar tarafından dava dışı alıcıya teslim edilmemesi ve zayi edilmesi nedeni ile doğduğu ileri sürülen maddi zararın tazmini istemine ilişkin olduğu, dava konusu taşıma işinin dosyada örneği mevcut 03/07/2010 tarih ve 8009 sevk irsaliyesi ile 22.250 kg ceviz tipi ile 11.000 kg portakal tipi kömür ile 04/07/2010 tarih ve 8010 no’lu sevk irsaliyesi ile 34.400 kg portakal tipi kömürün ... plakalı araç ile taşınmak üzere aracın sürücüsü konumundaki davalı ...’a imza karşılığı teslim edildiği, emtianın taşınacağı aracın malikinin ise; diğer davalı ... olup dosyamıza davacı Şirket ile davalı ... arasında taşıma akdi ilişkisi kurulduğuna ilişkin herhangi bir delil sunulmadığı anlaşılmaktadır.
Bilindiği üzere; taşıma hukukunda, taşıyıcının kendisine teslim edilen eşyayı hak sahibine tamamen veya kısmen teslim edememesi haline ziyaı, taşınan eşyada meydana gelen ve eşyanın değerinin düşmesine neden olan her türlü maddi kötüleşme ise hasar olarak nitelendirilir.(Dairemizin 23/05/2017 tarih 2016/4474-2017/2990 sayılı kararı) Böyle bir durumda tazminata esas alınacak değer ise eşyanın tamamen ya da kısmen ziyaı halinde TTK md. 880/1. kapsamında, hasar halinde md. TTK 880/2. kapsamında belirlenir.
6102 sayılı TTK’nın 880/2 maddesi gereğimce eşyanın hasara uğraması halinde, onun taşınmak üzere teslim alındığı yer ve zamandaki hasarsız değeri ile hasarlı değeri arasındaki farkın tazmin edileceği, zararı azaltmak ve gidermek için yapılacak harcamaların birinci cümleye göre saptanacak değer farkını karşıladığının karine olarak kabul edileceği düzenlemesi mevcuttur.
Dosyamızda dava konusu taşıma tarihinde yürürlükte bulunan 6762 sayılı TTK'nın 767/1. maddesinde haksız olarak alınan taşıma ücretinin geri alınması ve taşıma ücreti dahil olmak üzere taşıma mukavelesinden doğan bütün alacakların bir yılda zamanaşımına uğrayacağı düzenlenmiştir. 6103 sayılı Türk Ticaret Kanununun Yürürlüğü ve Uygulama Şekli Hakkındaki Kanunun 6/1. maddesinde de TTK'nın yürürlüğe girmesinden önce işlemeye başlamış bulunan zamanaşımı süreleri ile hak düşürücü sürelerin eski hukuka tâbi bulunduğu belirtilmiştir. Bu nedenle,taşıma tarihi ile dava tarihi birlikte gözetildiğinde; davalılardan ... aleyhine davanın açılış tarihi itibariyle dava konusu taşımanın gerçekleştiği tarihten itibaren 1 yıllık zamanaşımı süresinin geçtiği kanaatine varılmakla; davalı ... vekilinin zamanaşımı def’ine itibarla anılan davalı yönünden davanın zamanaşımı nedeni ile reddi gerekmiştir.
Davalılardan ... aleyhine açılan davada ise; anılan davalı ile davacı Şirket arasında taşıma akdi ilişkisinin kurulduğunun toplanan deliller ile kanıtlanamadığı, anılan davalının taşımanın gerçekleştirildiği aracın maliki olması halinin başlıbaşına kendisini taşıma akdinin tarafı haline getirmediği, davalı ... ile davacı taşıtan arasında taşıma ilişkisi kurulduğuna veya diğer davalı ile davacı arasında kurulan taşıma akdi ilişkisinin de davalı ...'ın bilgi ve onayı dahilinde kurulduğuna ilişkin olarak herhangi bir delil sunulmadığı da dikkate alındığında; davalı ... yönünden taraf ehliyetine (davalı yönünden pasif husumet) ilişkin dava şartı yokluğu nedeni ile usulden reddi gerektiği anlaşılmakla; aleyhine açılan davada HMK 114/1-d.m. delaleti ile 115/2.m. gereğince davanın usulden reddine dair açıklanan gerekçeler ile aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davalılardan ... aleyhine açılan davanın HMK 114/1-d.m. delaleti ile HMK 115/2.m. gereğince taraf ehliyetine ilişkin dava şartının yokluğu nedeni ile REDDİNE,
2-Diğer davalı aleyhine açılan davanın REDDİNE,
3-) Alınması gerekli karar ve ilam harcı maktu 59,30-TL olup davacı tarafından peşin yatırılan 661,55-TL harçtan mahsubu ile bakiye 602,25-TL harcın karar kesinleştiğinde ve istek halinde davacıya İADESİNE,
4-)Davacı tarafından yapılan giderlerin kendisi üzerinde bırakılmasına,
5-)Davalılar kendilerini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükteki AAÜT 13/1.m. gereğince nispi 5.810,55-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine,
6-) HMK 333.m. gereğince artan gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya İADESİNE,
Dair; taraf vekillerinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde verilecek dilekçe ile Ankara Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yasa açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 22/04/2021
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır