T.C. ANKARA 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ
T.C.
ANKARA
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2020/245 Esas
KARAR NO: 2022/134
BAŞKAN: ... ...
ÜYE: ... ...
ÜYE: ... ...
KATİP: ... ...
DAVACI : ... -
VEKİLLERİ...
DAVALI : ... - ...
VEKİLLERİ: ...
DAVA: Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 16/06/2020
KARAR TARİHİ: 02/03/2022
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 13/03/2022
Mahkememizin yukarıdaki esasına kayden açılan eser sözleşmesinden kaynaklanan maddi tazminat ve alacak davasının yapılan açık yargılaması sonucunda;
Dosya incelendi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA VE İSTEK :
Davacı vekili sunduğu dava dilekçesinde özetle;davalı şirketin sorumluluk sahasında bulunan Adana- Mersin-Osmaniye-Kilis-Gaziantep-Hatay illerinde (tüm ilçe-köy-mahalleler dahil olmak üzere) 10 yıllık damga (periyodik muayene) süresini doldurmuş (imal yılı 2004 olan) veya arızalı elektrik sayaçlannın, sayaç sökme-takma ve sayaç verilerinin güncellenmesi ve rş sahibinin kullandığı yazılım ile bu verilerin bilgi sistemine girilmesi işinin sözleşme eltindeki şartnameye uygun olarak yerine getirilmesi konusunda taraflar arasında 12,08.2014 tarihli hizmet sözleşmesinin imzalandığımSözleşmede öngörülen 123.088 adet sayaç değişimi davalı şirket tarafından elektronik posta yoluyla gönderilen iş emirlerinde değişimi istenen sayaç sayısını 138.620 adet olarak bildirildiğini, yapılan bildirimlere uygun olarak çalışmaların başlatıldığını ancak yapılan saha çalışmaları sonunda davalı şirket tarafından verilen abone adres bilgilerinin büyük bir çoğunluğunun eksik veya hatalı olduğunu, Sözleşme konusu abone adres ve tesisat bilgilerinin, doğru ve zamanında davalı tarafından davacı şirkete teslim edilmesinin hem işin mahiyeti hem de sözleşme ve teknik şartnamede davalı tarafa yüklenen bir edim olduğunu, sözleşme konusu hizmetin ifası İçin davalının sözleşmede belirtilen bilgi, belge ve kayıtlan zamanında ve eksiksiz olarak davacıya teslim etmemesi nedeniyle sözleşme konusu hizmetin ifa edilemediğini, davalının sözleşmeye aykırı/kusurlu davranışı nedeniyle davacının tüm zararlarının davalı tarafından karşılanması gerektiğini beyanla sözleşmeye dayalı diğer haklan saklı kalmak üzere 450,000,00-TL,kazanç kaybı ve diğer zararlar ile 33.319,00-TL.hak edişinden kesilen ceza, olmak üzere toplam 483.319,0Q.TL,nin 31.03.2015 fesih tarihînden, hakedişten kesilen ceza için 20.05.2015 tarihinden itibaren işleyecek en yüksek ticari faizleri ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP VE SAVUNMA:
Davalı sunduğu cevap dilekçesinde özetle; taraflar arasında "Dağıtım Sistemindeki Süresi Dolmuş Sayaçların Sökme-Takma ve Sayaç Verilerinin Güncellenmesi" işi İçin 12,08.2014 tarihinde Hizmet Alımı W Sözleşmesi imzalandığını, davacının sözleşme konusu işin ifasını üstlendiğini, davacı yanın, dilekçesinde verilerin kendilerine eksik verildiğini ve bu nedenle işi süresinde tamamlayamadıklannı iddia etmiş ise de;, bu hususa katılmadıklannı,, tüm verilerin eksiksiz şekilde yükleniciye verildiğini, ancak yüklenicinin, sözleşmede taahhüt edilen sürede işleri tamamlayamadığını, yapılan işlerin teknik şartnameye uygun yapılmadığını ve bu nedenle ceza uygulandığını, taraflar arasında imzalanan sözleşmenin "Yasal ve Akdi Sorumluluklar" başlıklı 9.3. maddesine göre; "Yüklenici, işe alacağı işçilerden İşin gereklerine uygun nitelikte, işe uyumlu, yeterliliği bulunan ve sağlıklı olanları seçecek ve çalıştıracaktır.”, 11.3 maddesine göre sayaç değişimi yapılacak sayaç sayısının 123.088 adet olduğunu, Sözleşmenin 12.1. maddesinde; İş sahibi yükleniciye önceden haber vermek şartıyla dilediği zaman toplam sözleşme bedelinin %50'si oranında iş artışı verebileceğinin belirtildiğini. Sözleşmenin 14. maddesinde de ceza ve kesintileri konusunda kararlaştırma yapıldığını, Sözleşme ve şartnameye uygun yapılmayan işler nedeniyle bu maddeye güre ceza ve kesinti yapılabileceğini, taraflar arasında İmzalanan sözleşmenin eki ve ayrılmaz parçası olan Teknik Şartname'nin Yüklenicinin Yapacağı İşler başlıklı 3. Maddesinde yapılacak işlerin ayrıntılı şekilde belirtildiğini, işlerin bu maddede belirtilen çerçevede yapılması gerektiğini, Şartnamenin 4.1 maddesinde "İşe başlama tarihi ile îş bitim tarihi aralığında bölgelere göre dağılım dikkate alınarak en fazla 385.147 adete kadar olan müşteri sayacı değiştirme işidir. 4.2'ye göre; şirket tarafından listesi verilen 123.068 sayaç önceliklidir.” Hükmüne yer verildiğini, Sözleşmenin 10.11. Maddesine göre; Yüklenici kendisine verilen 10 yıllık damga süreleri dolduğundan dolayı değişmesi gereken sayaçlar listesinde 10 yıllık süresi dolmamış sayaçlar çıkması halinde değişim yapılmayacağı, bu nedenle de herhangi bir hizmet bedeli veya ücret talebinde bulunamayacağının öngörüldüğünü, Sözleşmenin 10.2. Maddesinde periyodik değişim yapılacak sayaçların listesi şirket tarafından toplu olarak verilebilir Bu durumda da tamamlanan periyodik değişim işlerinin formlarının şirkete teslimi ve istenmesi durumunda sökülen sayaçların şirkete iadesi biten kısım için günlük olarak yapılacaktır.” denildiğini, davalı şirketin, davacının tüm eksik işleri karşısmda yine de davacının süre uzatım taleplerini kabul edip, sözleşme süresini uzattığını, buna rağmen yüklenicinin işi teknik şartnamede belirtilen şekilde bitiremediğini ve son süre uzatımı sonrası işin süresinin bittiğini, bu durumun da kendi kusurundan kaynaklandığının tutanaklarla tespit edilmiş olması, eğer bir ifa İmkansızlığı var ise BK hükümlerine göre hareket edilmesi gerekirken davacının işlere devam etmesi gibi hususlar birlikte değerlendirildiğinde davacının talep hakkı olmadığını beyanla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:
-Taraflar arasında imzalanan sözleşme ve ekleri.
-Hak ediş belge ve tutanakları
-Bilirkişi heyeti asıl ve ek raporu.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, 6098 sayılı TBK’nın 470vd.m. gereğince eser sözleşmesinden kaynaklanan maddi tazminat ve alacak istemine ilişkindir.
Davacı vekili duruşmada dava dilekçesini aynen tekrar ile istemi gibi karar verilmesini talep etmiştir.
Dosyamıza sunulan ve taraflar arasında imzalanan 12/06/2014 tarihli “...Elektrik Dağıtım A.Ş. Sayaç Sökme ve-Takma Sözleşmesi” incelendiğinde; davalı İş sahibinin Sorumluluk sahasında bulunan Adana, Mersin, Osmaniye, Hatay, Gaziantep ve Kilis İl İlçe ve köylerinin kapsayan Görev Bölgesinde 10 yılık damga süresini Periyodik muayene) doldurmuş veya arızalı elektrik sayaçlarının, sayaç sökme - takma ve sayaç verilerinin güncellenmesi ve İş sahibinin kullandığı yazılım ile bu verilerin bilgi sistemine girilmesi işinin davacı şirket tarafından sözleşme ekindeki teknik şartname çerçevesinde teklif edilen birim fıyatlann çarpımı sonucu bulunan tutarların toplamı olan yaklaşık 1.600.144,00-TL iş bedeli ile üstlenildiği anlaşılmaktadır.
Yine taraflar arasında imzalanan 07/01/2016 tarihli ek protokolde ise; konusu taraflar arasında akdedilen 12.06.2014 tarihli" Sayaç Sökme- Takma Hizmet Alım İşi” sözleşmesine ilişkin hüküm ve şartlar ile Sözleşme süresinin uzatılmasına ilişkin olup sözleşmenin diğer tüm hüküm ve şartlan aynı kalmak kaydıyla süresi 31.03.2015 tarihine kadar uzatılmıştır.
Taraf delilleri toplandıktan sonra bilirkişi heyetinden rapor temin edilmiş, dosyamıza sunulan bilirkişi raporunda özetle; Yanlar arasındaki sözleşmenin İşin süresinin bitmesi nedeniyle kendiliğinden sona erdiği, davacının davalıya kendisine abone bilgilerinin verilmediği ve sayaçların bulunduğu yere ilişkin listenin verilmediğini belirterek temerrüde düşürmemiş olduğu, sözleşmenin kendiliğinden sona ermiş olması nedeniyle devalının haksız feshinden bahsedilmeyeceği ve bu bağlamda davacının uğradığını öne sürdüğü zaran ve kar kaybını talep etmesinin mümkün bulunmadığı,, ayrıca sözleşme hürriyeti çerçevesinde davacı yüklenicinin değiştirmediği sayaçlar için ücret ve/veya hizmet bedeli kapsamında, kâr kaybı talebinde bulunmasının mümkün olamayacağı, davacının hakedişinden yapılan kesintiler için hakedişin ihtirazi kayıtla imzalandığı belirtilmiş ise de; ibraza ilişkin bir dilekçenin dosya içinde mevcut bulunmadığı, davacıdan yapılan bir ceza kesintisinin olmadığı, kesintinin sözleşmenin 14.2 maddesi ve 14.2.C maddesi uyannca gerçekleştirildiği, davacının sözleşmenin 14/2 maddesi uyannca 113 adet sayaç için hatalı endeks okunmadığı ve sözleşmenin 14 2/c maddesi uyarınca 1433 adet sayaç için hizmetin yerine getirildiği yönünde herhangi bir belgenin dosyaya sunulmadığı, düzenlenen hakedişte de yapılan miktarın 2590 adet olup 1433 adet sayacın eksik yapıldığı ve aynca 133 sayaç için endeks okuma hatalı yapıldığının açıkça belirtilmiş olduğu, bu nedenle davacının hakedişten kesilen ve kendisine fatura edilen 33.319,00-TL ceza kesintisinin iadesi isteminde haklı olmadığı mütalaa edilmiştir.
Bilirkişi heyeti raporuna yönelik davacının gerekçeli itirazları üzerine alınan bilirkişi heyeti ek raporunda ise; özetle; taraflar arasında akdedilen sözleşmenin davalı yanca tek taraflı olarak feshedilmiş olmadığı, sözleşmenin süre bitimi nedeniyle kendiliğinden sona erdiği, davacının sözleşme süresi içerisinde işini tamamlamamış olmasına karşılık edimlerini yerine getirmemesinin, davalının hazırlık eylemlerini yerine getirmemesinden kaynaklandığı yönünde bîr belge ibraz etmediği, sözleşme gereği davaemın değiştirmediği sayaçlar için ücret talep edemeyeceği, bu bağlamda davacının kar kaybı talep etmesinin mümkün olmadığı, davacının hakedişinden yapılan kesintiler ihtitazi kayıtla imzalanmışsa da usulüne dosyada davacı tarafından usulüne uygun olarak düzenlenmiş bir itiraz dilekçesinin olmadığı gibi kesintilerin gecikmeye bağlı çezai şarta ilişkin olmadığı anlaşıldığından 33.319,00-TL ceza kesintisinin iadesi isteminde haklı olmadığı belirtilerek asıl rapordaki tespit ve değerlendirmeler teyit ve tekrar edilmiştir.
Bu bağlamda, yapılan yargılama ve toplanan deliller birlikte değerlendirildiğinde; taraflar arasında 12/06/2014 tarihli “...Elektrik Dağıtım A.Ş. Sayaç Sökme ve-Takma Sözleşmesi” imzalandığı, sözleşme kapsamında davacı yüklenici şirketin davalı iş sahibi şirkete karşı İş sahibinin Sorumluluk sahasında bulunan ve sözleşmede belirtilen görev Bölgesinde 10 yılık damga süresini (Periyodik muayene) doldurmuş veya arızalı elektrik sayaçlarının, sayaç sökme - takma ve sayaç verilerinin güncellenmesi ve İş sahibinin kullandığı yazılım ile bu verilerin bilgi sistemine girilmesi işinin ifasını üstlendiği, eser sözleşmesinde davacı yüklenicinin davalı işverenden iş bedelini talep edebilmesi için işi özenle ve gereği gibi ifa ettiğini kanıtlamakla yükümlü olduğu, dosyamızda her ne kadar davacı yüklenici davalıdan kazanç kaybı ile diğer zararlar ve hak edişten yapılan ceza kesintisi miktarının tahsili talep edilmiş ise de; sözleşmenin kendiliğinden sona ermiş olması nedeniyle davalının haksız feshinden bahsedilmeyeceği ve bu bağlamda davacının uğradığını öne sürdüğü zarar ve kar kaybını talep etmesinin mümkün bulunmadığı, Mahkememiz’ce de benimsenen bilirkişi raporlarında da tespit edildiği üzere iddiasının dosya kapsamına sunulan hak ediş belgeleri ve tutanaklarına göre davacı yüklenicinin hak edişlerinden davalı tarafından yapılan bir ceza kesintisinin olmadığı, davacının sözleşmenin 14/2 maddesi uyannca 113 adet sayaç için hatalı endeks okunmadığı ve sözleşmenin 14 2/c maddesi uyarınca 1433 adet sayaç yönünden de sözleşme konusu edimini ifa ettiğini usulüne uygun deliller ile kanıtlayamadığı, bu nedenle eksik ifada bulunması sebebiyle davacının hak edişinden sözleşmenin 14/2 ve 14/2-c.m. uyarınca yapılan 33.319,00-TL ceza kesintisinin edimin ifasında gecikmeden kaynaklanmadığı ve hukuka uygun olduğu, diğer taraftan taraflar arasında düzenlenen hak ediş tutanaklarına davacı yüklenicinin usulüne uygun şekilde itiraz ettiği de kanıtlanamadığından, sözkonusu tutanakların taraflar arasında mutabakat olarak kabul edilmesi gerektiği, bu nedenle de açıklanan gerekçelerle davacının davanın haklılığını kanıtlayamadığı ve davanın reddi gerektiği kanaatine varılmakla; davanın reddine dair aşağıdaki şekilde karar vermek ve hüküm kurmak gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın REDDİNE,
2-Alınması gerekli karar ve ilam harcı maktu 80,70-TL olup davacı tarafından peşin yatırılan 8.253,89-TL’den mahsubu ile bakiye 8.173,19-TL harcın karar kesinleştiğinde ve istek halinde davacıya İADESİNE,
3-Davacı tarafından yapılan giderlerin kendisi üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı tarafından yapılan gider bulunmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
5-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükteki AAÜT gereğince 41.215,95-TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
6-HMK 333.m. gereğince artan gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya İADESİNE,
Dair; taraf vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde verilecek dilekçe ile Ankara Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yasa yolu açık olmak üzere oyibrliği ile karar verildi. 02/03/2022
Başkan ...
e-imza
Üye ...
e-imza
Üye ...
e-imza
Katip ...
e-imza