T.C. ANKARA 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
ANKARA
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2020/69 Esas
KARAR NO: 2021/318
DAVA: Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 04/02/2020
KARAR TARİHİ: 20/04/2021
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 07/06/2021
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İSTEM:
Davacı vekili, müvekkilinin, dava dışı ...'a, 21/12/2016 ödeme tarihli 15.000,00 TL bedelli teminat senedi verdiğini, takibe konu senedin arkasına müvekkili tarafından, ....Parsel arsa karşılığı komisyon emlak bedeli olarak verilmiştir." şerhi düşüldüğünü, senet üzerine düşülen şerhten de anlaşıldığı üzere icra takibine konu senedin şarta bağlandığını ,icra takibe konu senedin ....Parselde kayıtlı arsanın alım satım işlemi şartının gerçekleşmesi halinde geçerli olacağını, icra takibine konu senedin tanzim tarihinden bu yana da senet üzerindeki şartın gerçekleşmediğini, dava dışı ... tarafından dava konusu teminat senedinin davalı ...'ya cirolandığını, davalı tarafından, takibe konu senet ... Müdürlüğü'nün .... E. Sayılı dosyası ile yalnız müvekkili aleyhine icra takibi yapıldığını, ödeme emri usulüne uygun tebliğ edilmeksizin icra takibinin kesinleştirildiğini, senedin yalnız ön yüzünün suretinin eklendiğini, davalı tarafından senedin teminat senedi olduğunun gizlenmeye çalışıldığını, senedi cirolayarak davalıya veren dava dışı ... ile davalının davacıya karşı kötü niyetle hareket ettiğini, iddia ederek müvekkilinin davalıya borcu olmadığının tespitine, takibin iptaline, karar verilmesini istemiştir.
CEVAP:
Davalı vekili, takibe konu senedi müvekkilinin dava dışı ...’tan olan alacağına mahsuben aldığını, bedeli ödenmeyince ... ve davacı aleyhine takip başlatıldığını, senedin teminat senedi olarak verildiğine dair bir sözleşme veya protokolün bulunmadığını, borcun kambiyo senedine bağlandığını, sebepten mücerret olduğunu, senette nakden ibaresinin de buluduğunu, davacının bu defileri 3. kişilere karşı ileri süremeyeceğini, savunarak davanın reddini istemiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Dava, davadışı ...’a komisyonculuk sözleşmesi uyarınca teminat senedi olarak verildiği ve sözleşme hükümleri yerine gelmediğinden karşılıksız kaldığı iddiasıyla, davalı hamil tarafından bu senetten dolayı davacı aleyhine yapılan takip nedeniyle borçlu olmadığının tespiti ve kötü niyet tazminatının tahsili istemine ilişkindir.
Türk Ticaret Kanununun 4. maddesinde, bu Kanundan doğan hukuk davalarının ticari dava sayıldığı, aynı Kanunun 5. maddesinin ikinci fıkrasında, bir yerde ticaret mahkemesi varsa asliye hukuk mahkemesinin vazifesi içinde bulunan ve bu Kanunun 4. maddesi hükmünce ticari sayılan davalara ticaret mahkemesinde bakılacağı hususları düzenlenmiştir.
Türk Ticaret Kanununun 3. maddesinde, ”Bu Kanunda düzenlenen hususlarla bir ticari işletmeyi ilgilendiren bütün işlem ve fiiller ticari işlerdendir.” düzenlenmesi getirilmiştir.Bir hukukî işlemin veya fiilin TTK'nın kapsamında kaldığının kabul edilmesi için kanunun amacı içerisinde yukarıda tanımları verilen bu Kanunda düzenlenen hususlarla bir ticari işletmeyi ilgilendiren hukukî bir işlemin veya fiilin olması gerekir.
Somut olayda; takibe konu senedin arkasına "50963 Ada 6 Parsel arsa karşılığı komisyon emlak bedeli olarak verilmiştir." şerhi düşüldüğü, bu doğrultuda icra takibine konu senedin şarta bağlandığı ve verilen bu bononun teminat senedi olduğu ve şartın da yerine gelmediği iddiasıyla menfi tespit davası açıldığı anlaşılmaktadır. Buna göre;
6102 Sayılı TTK'nun 776/1. maddesinin (b) bendinde bono veya emre yazılı senedin kayıtsız ve şartsız belirli bir bedeli ödemek vaadini içermesi gerektiği, 777. maddesinde de bu unsuru içermeyen bir senedin bono sayılmayacağı hükme bağlanmıştır.
Somut olayda, kambiyo takibinin dayanağını oluşturan senedin arka yüzünde; "....Parsel arsa karşılığı komisyon emlak bedeli olarak verilmiştir.." şeklinde kayıt konulmuş olup bu kayıt, yukarıda açıklanan yasa maddesinde belirtilen ve bononun kayıtsız şartsız muayyen bir bedeli ödeme vaadini içermesi gerektiğine ilişkin hükme aykırıdır. Bu nedenle takibe dayanak senet kambiyo senedi vasfı taşımamaktadır.
Buna göre; ayrıca, görev hususunun netleşmesi bakımından tarafların tacir olup olmadığının belirlenmesi gerekir. Yapılan tahkikatta tarafların tacir sıfatı bulunmadığı tespit edilmiştir.
Bu bilgiler ışığında; Takibe dayanak senet kambiyo senedi vasfı taşımadığından dava, mutlak ticari dava değildir. Taraflar da tacir olmadığı görüldüğünden bu durumda mahkememizin görevli olmadığı, Asliye Hukuk Mahkemeleri'nin görevli olduğu anlaşıldığından davanın görev nedeniyle reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M: Yukarıda Açıklanan Gerekçelerle;
1-Davaya bakmaya Ankara Asliye Hukuk Mahkemesinin görevli olması nedeniyle HMK 114/1-c ve 115/2 maddesi uyarınca davanın dava şartı yokluğu sebebi ile usulden reddine,
2-Kararın kesinleşmesinden itibaren tarafların 2 hafta içerisinde müracaatı halinde dosyanın görevli Ankara Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesi'ne gönderilmesine,
3-HMK 331/2 maddesi gereğince yargılama giderlerine görevli mahkemece karar verilmesine,
4- Mahkememizce verilen görevsizlik kararının kesinleşmesinden sonra dava yetkili ve görevli mahkemede devam edilmemesi halinde yargılama giderlerinin değerlendirilerek HMK' nun 331/2. md.gereğince bir karar verilmesine,
Dair davacı vekilinin yokluğunda davalı vekilinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde mahkememize verilecek dilekçe ile istinaf yolu açık olmak üzere karar verildi. 20/04/2021
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır