T.C. ...4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2022/408 Esas - 2024/407
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
ANKARA
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2022/408 Esas
KARAR NO : 2024/407
DAVA : Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 10/06/2022
KARAR TARİHİ : 04/06/2024
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 16/06/2024
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA :
Davacı vekili, ... Genel Müdürlüğünce i Müvekkili ... Müh. İnş. Taah. Tic. ve San Ltd. Şti'ye yaptırılan, iş bitim tarihi 06.12.2019 olan Şereflikoçhisar İlçesi Atıksu Arıtma Tesisine Ait Kollektör Hatları (939 Nolu Baca İle Tesis Girişi Arası, 726 İle 939 Bacalar Arası, 926 İle 927 Bacalar Arası) İle Bu Hatlara Bağlı Şebeke Hatları (726-711 Bacalar Arası İle 848-841 Bacalar Arasındaki Tüm Bağlantı Hatları) ve Devekovanı Mahallesi, Karamollauşağı Mahallesi, Acıkuyu Mahallesi Ve Hacıbektaşlı Mahallesi Atıksu Şebeke Hatları Yapım İşi ile ilgili sözleşmenin davalı yan ile müvekkili şirket arasında imzalandığını, Taraflar arasında ilgili yapım işiyle ilgili olarak 22.07.2020 tarihli ... kazı izninden sonra diğer alt yapı kuruluşları ile yapılan koordinasyonların neticelendirilmesi akabinde ... Görevlileri ile müvekkili şirket temsilcisi birlikte 12.08.2020 tarihinde iş mahalline gidilerek yapılan incelemelerde işe başlanılmasında bir sakınca olmadığının tespiti ile aynı tarihte “İşe Başlama Tutanağının” imza altına alındığını, Taahhüt altına alınan yapım işine ilişkin 2. Revize İş Programı doğrultusunda 2019 yılı içerisinde Projesi olan ve yapılması kontrol teşkilatınca uygun görülen hatlara ait yapılan ... başvuruları sonucunda; 25.07.2019 tarihli ve 411968 ruhsat nolu ... kazı izni verilen Yer Bilgi Formu ve 06.08.2019 tarihli ve 411436 ruhsat nolu ... kazı izni verilen Yer Bilgi Formu'nda belirtilen yerlerin ... kazı izni çıkmasına müteakip, kazı izni çıkan yerlerin tamamının imalatı müvekkili şirket tarafından 2019 yılında yapıldığını ve 2019 yılı hakedişlerinin de ödendiğini, İhale kapsamındaki projesi onaylı hatların tamamen yapılmasına müteakip; müvekkili şirketin ekiplerinin beklemede kaldığını, ödeneğin doldurulması için; ... Proje ve Planlama Daire Başkanlığı'nın Şereflikoçhisar Merkez Mahallelerine ait Kanalizasyon ve Yağmursuyu Hatları Projesinin onaylanmasının beklenildiğini, Bahse konu Projenin yıl sonuna doğru onaylanması, kontrol teşkilatınca yapılması elzem görülen hatlar için ...'ye kazı ruhsatı için başvurulduğunu, ancak kış ayı/çalışılmayan döneme denk gelmesi ve kazı sezonunun kapalı olması gibi nedenlerden dolayı kazı ruhsatının alınamadığını ve firmalarının bu sebepten dolayı çalışamadığını, açıklandığı üzere 2019 yılı ödeneğinin doldurulamayışının müvekkili şirketten kaynaklı olmadığını ve mücbir sebeplerden dolayı çalışılmadığı ve ödeneğin doldurulamadığının ortada olduğunu, davalı ...'nin 15.11.2019 tarih ve 321 sayılı Yönetim Kurulu kararı ile; 9.829.000 TL Keşif Bedelli ilgili yapım işine keşif artışı verilerek, Yeni Keşif Bedelinin 11.794.800 TL olarak belirlendiğini ve 206 takvim günü süre uzatımı verildiğini, Yönetim Kurulu Kararı doğrultusunda hazırlanan ve Onaylı 2. Revize iş Programına göre iş bitim tarihinin 29.06.2020 olmasına rağmen; ... Kazı İzni olmadığından çalışılamadığını, Müvekkili şirketçe talep ve takip olunan yazışmalar neticesinde 23.07.2020 tarihinde ... Kazı İzni alınabildiğini ve 12.08.2020 tarihinde işe başlanabildiğini, bu bilgiler ışığında 2020 yılında yapılan hatların tamamının Onaylı Tatbikat Projeleri İhale Dokümanında olmayan, İdare tarafından 2019 Yılı sonunda Projesi yapılan ve ... kazı izni alınamayan hatlar olduğunu,Bu çerçevede bu hatların yapılması istemiyle İdare tarafından ... ye başvurulduğunu, 23.07.2020 tarihli ve 420020 ruhsat no'lu ... Yer Bilgi Formu ile izin alındığını, ... iznine müteakip, 12.08.2020 tarihinde İşe başlanarak tutanak altına alındığını, bu esnada 01.10.2020 tarihli 248 sayılı Yönetim Kurulu Kararı ile verilen ödenek ve süre uzatımına göre hazırlanan ve Onaylı 3. Revize Is Programında 2019 yılında tamamlanması gereken ödeneğin müvekkili şirketten kaynaklı çalışılmadığı ve ... izni hatların olmasına rağmen yapılmadığı düşünülerek tamamının korunmuş olduğunu, oysa 2. Revize iş Programına göre 2019 yılı sonu itibariyle sözleşme fiyatları ile 9.829.000,00 TL yapmaları gerekirken; yukarıda belirtilen nedenlerden dolayı 11 No'lu Hakediş ile Sözleşme Fiyatlarıyla 6.680.097,46 TL tutarında imalat yapıldığını, Bundan dolayı 9.829.000,00- TL 6.680.097 46TL =3.148.902,54TL nin 2019 yılı ödeneğinden çıkarılıp 2020 yılı ödeneğine eklenmesi gerektiğini, Bahse konu bu sebeplerden dolayı Onaylı 3. Revize iş Programındaki 2020 yılı ödeneğinin 1.965.800,00 TL olarak belirlenmesi yerine (1.965.800,00 TL4 3.148.902,54 TL = 5.114.702,54 TL.) olması gerektiğini ve olması gereken 3. Revize iş Programının dava dilekçesi ekinde sunulduğunu, ayrıca keşif artışı alınamamasına rağmen yapılması planlanan hatların bir kısmının ... izni alınamadığından, iş bitimine müteakip; müvekkili şirket tarafından hazırlanan 15 no'lu son hakkediş itibariyle sözleşme fiyatlarıyla 9.745.145,22 TL olarak yapım işi bitirildiğini, Yukarıda belirtilen sebeplerden dolayı müvekkili şirketin yaklaşık 8 ay sonra çalışabildiğini, bu süre içerisinde ekip, ekipman gibi sabit giderlerin devam etmesine rağmen müvekkili şirketin ödeneği doldurmadığı için, onaylı 3. Revize İş Programında 2019 yılı ödeneğinin aynı tutulmasının mağduriyet yarattığını, "Olması Gereken 3. Revize İş Programına" göre fiyat farkının ödenmesi talep olunmuşsa da cevap verilmediğini, davalı idarenin tutumu neticesinde ilgili yapım işine 12.08.2020 tarihinde başlanabildiğini, tüm imalat kalemlerine ait malzemelerin yeni yıl fiyatlarının oluştuğunu, müvekkili şirketin, ihale sonrası sözleşmeyi imzaladığı tarih ile işe filen başlanıldığı tarih arasında fiyat farklılıkların oluşmasının kaçınılmaz olduğunu, müvekkili şirketçe, sözleşme konusu işle ilgili ödenmesi gereken fiyat farkının davalı yandan yukarıda belirtilen başvurular ile talep edilmişse de davalı yanca bu konuda herhangi bir tasarrufta bulunulmadığını, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Yüksek Fen Kurulu Başkanlığı tarafından verilen Yüksek Fen Kurulu Kararlarında: ” ...vapım işinde. vüklenicinin herhangi bir kusuru olmaksızın, idarenin kusurundan kaynaklanan nedenlerle işin bitim tarihinin süre uzatımı verilmek suretiyle uzatılması halinde, uzatılan süre içinde ve bu süreye göre revize edilen iş programına uygun olarak yapılan iş kalemleri ya da iş grupları için belirtilen esaslar çerçevesinde fiyat farkı verilebileceğine... " ve ".işin bitim tarihinin süre uzatımı kararı verilmek suretiyle uzatılması halinde, uzatılan süre içinde ve bu süreye göre revize edilen iş programına uygun olarak yapılan iş kalemleri ya da iş gruplarına, inceleme bölümünde belirtilen, 24.12.2002 tarih ve 5039 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı eki 4734 sayılı Kamu İhale Kanununa Göre İhalesi Yapılacak Olan Yapım İşlerine İlişkin Fiyat Farkı Hesabında Uygulanacak Esasların 12. Maddesine uygun olarak fiyat farkı verilmesinin gerekli olduğuna... " şeklinde gerekçelerle fiyat farkı verilmesinin uygun olacağına dair kararlar verildiğini, davaya konu mevcut durumda da müvekkili şirketin herhangi bir kusuru olmaksızın idarenin kusurundan kaynaklanan nedenlerle işin başlama süresinin geciktiğini, müvekkili şirketin fiyat farkı talebinin haklılığının emsal nitelikteki Yüksek Fen Kurulu Kararları ile de sabit olduğunu, söz konusu işe zamanında başlanamamasının sorumlusunun davalı idare olduğunu, müvekkili şirketin idarenin tutumu neticesinde oluşan fazladan maliyetleri için iş bu fiyat farkı talepli davayı açtıklarını belirterek söz konusu iş kapsamında fazlaya ve faize ilişkin hakları saklı kalmak üzere yapım işinden kaynaklı fiyat farkı olarak 1.000,00 TL bedelin davalıdan tazminini talep ve dava etmiştir.
Davacı vekili, 19/04/2024 tarihli dilekçesiyle talebini 50.000 TL olarak ıslah etmiştir.
CEVAP
Davalı vekili, davanın reddini istemiştir.
GEREKÇE:
Dava, davacı yüklenici ile davalı kurum arasında yapılan eser sözleşmesine istinaden davalıdan kaynaklandığı iddia edilen gecikmeler sebebiyle ihale sonrası sözleşmeyi imzaladığı tarih ile işe fiilen başlanıldığı tarih arasında oluşan fiyat farklılığından kaynaklı alacağın davalıdan tahsili istemine ilişkindir.
Dava konusu eser sözleşmesi kapsamında yapılan işe ait sözleşme ve ekleri ile yer teslim tutanağı, hak ediş evrakları, geçici ve kesin kabul tutanakları, onaylı iş programları, kazı iznine dair belgelerin celbinden sonra dosya bilirkişi heyetine tevdi edilmiş ve taraflar arasında tanzim edilen eser sözleşmesine istinaden, oluşan gecikmelerin hangi taraftan kaynaklandığı hususu da irdelenerek davacının davalıdan talep edebileceği fiyat farklılığından kaynaklı alacağının olup olmadığı, varsa miktarı konusunda rapor tanzimi istenmiştir.
Dosya kapsamına alınan 02/05/2023 tarihli bilirkişi raporunun incelenmesinde;Taraflar arasında tanzim edilen eser sözleşmesine istinaden, oluşan gecikmelerin ... izinlerinden kaynaklanabileceği, ancak bu hususla ilgili olarak zaten ... Yönetim Kurulu'nun Kararları ile 206+110 gün ilave sürenin yükleniciye verilmiş ve 2020 yılına ait ödeneğin Ağustos, Eylül, Ekim ve Kasım aylarına kaydırılmış olduğu, ancak davacı yüklenici tarafından, ... Yönetim Kurulu Kararları ile belirlenen ödenek dilimlerinin doldurulamadığı, iş programının gerisinde kalındığı, dolayısıyla davacı yanın davalıdan edebileceği fiyat farkından kaynaklı alacağının bulunmadığı mütalaa olunmuştur.
Dosya kapsamında alınan bilirkişi raporları hüküm kurmaya ve denetime elverişli olduğu kabul edilmiştir.
Tüm dosya kapsamı ile; davacı yüklenici ile davalı kurum arasında yapılan eser sözleşmesine istinaden davalıdan kaynaklandığı iddia edilen gecikmeler sebebiyle ihale sonrası sözleşmeyi imzaladığı tarih ile işe fiilen başlanıldığı tarih arasında oluşan fiyat farklılığından kaynaklı alacağın davalıdan tahsili istemiyle açılan eldeki davada ... Yönetim Kurulu'nun Kararları ile 206+110 gün ilave sürenin yükleniciye verildiği ve 2020 yılına ait ödeneğin Ağustos, Eylül, Ekim ve Kasım aylarına kaydırılmış olduğu, ancak davacı yüklenici tarafından, ... Yönetim Kurulu Kararları ile belirlenen ödenek dilimlerinin doldurulamadığı, iş programının gerisinde kalındığı tespit edildiğinden ispatlanamayan davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Açıklanan gerekçeye ve dosya kapsamına göre;
1-Davanın REDDİNE,
2-Alınması gereken 427,60 TL harcın peşin alınan 80,70 TL harçtan ve ıslah ile alınan 788,00 TL harçtan düşümü ile fazla alınan 441,10 TL harcın talebi halinde davacıya iadesine,
3-Davalı, kendisini vekille temsil ettirdiğinden A.A.Ü.T' ne göre belirlenen 17.900,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya ödenmesine,
4-Yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına, gider avansının kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
5-Ara buluculuk aşamasında harcanan 3.120,00 TL giderin davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
Dair; Davacı vekilinin yüzüne karşı davalı vekilinin yokluğunda , gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde verilecek dilekçe ile ...Bölge Adliye Mahkemesine İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 04/06/2024