T.C. ... 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2022/519 Esas - 2024/323
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
...
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2022/519 Esas
KARAR NO : 2024/323
DAVA : Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 03/08/2022
KARAR TARİHİ : 26/06/2024
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 26/06/2024
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA :
Davacı vekili, Müvekkili kurumun 233 sayılı KHK uyarınca kurulmuş bir kamu iktisadi teşebbüsü olduğunu ve bina ve eklentilerinin temizlik hizmetlerinin 1988 yılından beri piyasaya yaptırıldığını, ... Bodrum Havaalanının temizlik hizmetlerinin dava dışı işçi ...'in çalıştığı dönemde davalı şirketler tarafından yürütüldüğünü, Dava dışı işçinin emekliliği nedeniyle çalışma dönemi olan 04.08.1999-23.09.2019 tarihleri arası çalışma dönemi için müvekkili kurum tarafından 25.09.2019 tarihinde 59.142.44 TL ödeme yapıldığını, Davalılarla müvekkili arasında yapılan muhtelif tarihli sözleşme ve ekleri şartnamelerde işçilik alacaklarından sorumluluğun yüklenicilere ait olduğunun düzenlendiğini, Son işveren olan Dolunay Kurumsal şirketi tarafından 648,46 TL ve 241,74 TL faiz olmak üzere 900,20 TL ödeme yapıldığını, Belirterek 58.493,98 TL alacağın ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep etmiştir.
CEVAP :
Davalılara dava dilekçesi açıklamalı davetiye ile yöntemine uygun olarak tebliğ edilmiş olup,
Davalılardan ... Grup ve ... vekili, davanın reddini talep etmiştir.
Davalı ..., ... ve ...vekili, davanın reddini istemiştir.
Diğer davalılar ise davaya cevap vermedikleri gibi kendilerini de vekil ile ettirmemişlerdir.
DELİLLER :
1-) Dava konusu işçilik alacağı ödemesine ait belgeler ile dava dışı işçilerin SGK hizmet döküm cetveli.
2-)Taraflar arasında imzalanan hizmet alım sözleşmesi ve ekleri ile genel ve teknik şartnameler.
3-) Hesap bilirkişi asıl ve ek raporu.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, hizmet alım sözleşmesine istinaden doğan dava dışı işçiye yapılan ödemenin yüklenici şirketlerden rücuen tahsili istemidir.
Dava konusu ödemenin yapıldığı tarih 25/09/2019 olup taraflar arasındaki sözleşme ilişkisi dikkate alındığında; dava tarihi itibariyle 6098 sayılı TBK’nın 146.m. gereğince 10 yıllık zamanaşımı süresi içerisinde dava açılmakla; bir kısım davalılar vekillerinin zamanaşımı def’ine itibar edilmemiştir.
İflas ettiği anlaşılan davalı Modern Kimya Ltd Şti yönünden dava dosyasının tefrikine karar verilmiştir.
Taraf delilleri toplandıktan sonra dosyamız hesap bilirkişisine tevdi edilerek hesap bilirkişisinden rapor alınmış, 11/09/2023 tarihli bilirkişi raporunda özetle; davaya konu ödemenin, dava dışı işçi ...'in 04.08.1999-23.09.2019 tarihleri arasında davacı Kurumun yüklenicisi olan şirketlerin bünyesindeki çalışma dönemlerini kapsadığı, Talep edilen ödemenin davacı Kurum ile yukarıda belirtilen davalı şirketler arasında imzalanmış sözleşmeler ve ekleri şartnamelerde işçilik alacaklarından alt işverenlerin sorumlu olacağına ilişkin hüküm bulunması nedeniyle emsal yargı kararları ve TBK hükümlerine göre vüklenici firmalardan rücu edilebileceği bildirilmiştir.
Davalılar ile imzalanan sözleşme eklerinde yer alan teknik şartnamelerin 5.1 maddesinde, özel şartnamelerin 8.1.2, ve 7.10 maddelerinde, “Yüklenicinin istihdam ettiği işçilerin; İş Kanunu, SSK Mevzuatı ve diğer kanun ve mevzuatlarla belirlenen uygulamalar, hak ve alacaklar bakımından muhatabı da sorumlusu da Yüklenicidir. Yüklenici tarafından istihdam edilen işçilere ilişkin herhangi bir sorumluluk DHMİ'ne yüklenemez. Yüklenicinin istihdam ettiği işçilerin İş Kanunu, SSK mevzuatı ve diğer kanun ve mevzuatlarda belirlenen tüm hak ve alacakları, Yüklenici tarafından karşılanır. DHMİ bu gibi konularda sorumlu sayılmayacaktır. ” şeklinde düzenleme bulunmaktadır.
Dosya kapsamında toplanan delillere göre; davacı kurum ile davalılar arasındaki hizmet alım sözleşmesi ilişkisi bulunduğu, dava dışı ödeme yapılan işçinin davalı yüklenici şirketlerde sözleşme konusu dönemlerde çalışarak emekli olduğu ve bu sebeple işçiye kıdem tazminatının davacı kurumca ödendiği sabit ve çekişmesizdir. Bu bağlamda, davacının dava konusu işçilik alacağı ödemeleri nedeni ile davalı yüklenici Şirketlere rücu hakkının doğup doğmadığı ve mevcut ise; sorumluluk miktarlarının tespiti noktalarında toplanmaktadır.
Bilindiği üzere; yerleşik yargısal içtihatlar gereğince davacı kurumun davalı yüklenici şirket ile aralarında imzalanan hizmet alım sözleşmesi ve eklerinde açık hüküm bulunması halinde dava dışı işçilere yaptığı ödemeyi kendilerine rücu etmesi hukuken mümkündür. Aksi takdirde davacı idare ile davalı yüklenici Şirketler dava konusu işçilik alacaklarından ayrı ayrı yarı oranında sorumludur.
Kıdem tazminatı alacağı yerleşik Yargıtay kararları uyarınca (23. H.D'nin 2014/5216 E-2015/4986 K) her bir işverenin işçinin kendi çalıştırdığı döneme isabet eden miktarla sınırlı olarak sorumlu olup, son işveren ise yıllık izin ücreti alacağı ve fesih ihbar alacağından sorumludur. (11. H.D'nin 2013/166 E -18061 K)
Dava konusu alacak, dava dışı işçiye ödenen ve toplam hizmet süresi üzerinden hesaplanan kıdem tazminatı alacağıdır. Kıdem tazminatı alacağında her işverenin dönemsel sorumluluğu bulunmaktadır.
Dosyamıza sunulan ve davalılar ile davacı arasında imzalanan hizmet alım sözleşmesi eki teknik şartnamelerdeki hükümler dikkate alındığında, işçilerin tüm hak ve alacaklarının yüklenici tarafından karşılanacağının açıkça belirtildiği görülmektedir. Bu nedenle, davacı kurum, 11/09/2023 tarihli bilirkişi raporundaki hesaplama doğrultusunda dava konusu rücu alacağını kısmen, rücuen talep etmekte haklıdır.
Bu bağlamda, dosyamıza sunulan bilirkişi raporu yerleşik içtihatlara ve dosya kapsamına uygun hesaplamayı içermekle Mahkememiz’ce de benimsenerek 11/09/2023 tarihli hesap bilirkişi raporu doğrultusunda herbir davalı yüklenici şirket yönünden dava dışı işçileri çalıştırdıkları süre ve Şirketlerin faaliyet dönemleri esas alınarak yapılan hesaplama denetime elverişli görülmekle Mahkememiz'ce de benimsenerek açıklanan gerekçelerle; davanın kısmen kabulüne, dava konusu toplam 43.475,06-TL rücu alacağının davalılardan anılan miktarlarla yapılan her bir ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte tahsiline dair aşağıda şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
Davanın KISMEN KABULÜ İLE,
Ürün Ticaret Taahhüt Pazarlama Limited Şirketi bakımından 11.337,61
Gök-tuğ Medikal Tekstil Ticaret Limited Şirketi bakımından 2.229,67
Gelişim Temizlik Sosyal Sanayi Ve Ticaret Limited Şti bakımından 11.976,34
Aydın Grup Kurumsal Hizmetler Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi bakımından 2.460,33
Mithat Alpay-Alpay Temizlik Genel Temizlik Hizmetleri bakımından 1.212,42
...Temizlik Turizm Güvenlik Sistemleri Sanayi Ticaret Ltd Şti bakımından 964,02
|... Temizlik Bilgisayar Gıda İnşaat Sanayi Ticaret Limited Şirketi & ... Endüstriyel Temizlik Gıda İnşaat Taahhüt Pazarlama Sanayi Ve Dış Ticaret Limited Şirketi (Ortak Girişimi) bakımından 473,14 TL,
... Temizlik Gıda Bilgisayar Sanayi Ticaret Limited Şirketi & ... Özel Sağlık Hizmetleri Gıda İnşaat Ticaret ve Sanayi Limited Şitketi (Ortak Girişimi) bakımından 5399,70 TL
... Kurumsal Hizmetleri İnşaat Oto Sanayi Ticaret Anonim Şirketi & ...Yemek Hizmetleri Temizlik Otomotiv İnşaat Taahhüt Sanayi Ticaret İhracat İthalat Limited Şirketi (Ortak Girişimi) bakımından 5866,93 TL,
... Kurumsal Hizmetler İnşaat Otomativ Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi bakımından 1342,53 TL,
... Hizmet Temizlik Taahhüt İnşaat Turizm ve Gıda Sanayi Ticaret Limited Şirketi & ... Group HizmetleriTaahhüt Temizlik Limited Şirketi (Ortak Girişim) bakımından 112,37 TL
Olmak üzere toplam 43.475,06 TL Rücu alacağının 25/09/2019 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte anılan davalılardan anılan miktarlarla tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,
2-)Alınması gerekli karar ve ilam harcı nisbi 2969,78 TL olup peşin yatırılan 998,94 -TL harcın mahsubu ile bakiye 1970,84-TL harcın davalılardan alınarak Maliye Hazinesine gelir kaydına,
3-) Davacı tarafından yatırılan başvuru harcı, peşin harç ve vekalet harcı toplamı olan 1091,14 -TL harcın davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacının dosya, pul, davetiye, yazışma, gideri, ve bilirkişi ücreti olarak sarf ettiği toplam 4248,25 TL den haklılık oranına göre hesaplanan 3157,46 TL’sinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine, kalan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına, gider avansının kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
5-A.A.Ü.T. uyarınca hesaplanan 17.900,00 TL vekalet ücretinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
Dair; davacı vekilinin yüzüne karşı, davalıların yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde verilecek dilekçe ile ... Bölge Adliye Mahkemesine İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.