T.C. ...4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
ANKARA
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2025/322 Esas
KARAR NO : 2025/318
HAKİM : ... ...
KATİP : ... ...
DAVACI : ... - ...
VEKİLİ : Av. ... - [
DAVALI : ... - ... ...
DAVA : İtirazın İptali (Kooperatif Aidat Borcundan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 02/09/2023
KARAR TARİHİ : 24/04/2025
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 24/04/2025
Mahkememizde görülmekte bulunan İtirazın İptali (Kooperatif Aidat Borcundan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Davalı borçlunun davacı K... .... ... ... ... ... ... ... ayından 2023 Nisan ayına kadar aylık aidatın 500,00 TL ve Nisan 2023 ayından itibaren günümüze kadar aylık aidatın 1.000,00 TL olduğunu, davalı borçlunun birikmiş 19.961,00 TL aidat borcunu ödemediğini, Kooperatif tarafından belirlenen şerefiye bedellerinin de kesinleştiğini ve Aralık 2022 ayından itibaren ödenmeye başlandığını, davalıya isabet eden konutlardan 68 numaralı evin aylık şerefiye bedelinin 6.024,00 TL olduğunu, davalının Aralık 2022 ayı için belirlenen 6.024,00 TL'nin şerefiye bedelini ödedikten sonra diğer aylara ilişkin olanları ödemediğini, Ocak -Mayıs 2023 ayları 5 aylık toplam şerefiye bedeli borcunun 30.120,00 TL olduğunu, Kooperatifçe gecikme bedelinin aylık % 3 olarak belirlenmiş ise de, davalı borçlunun borcuna yıllık % 9 faiz uygulandığını, bu sebeplerle davalı borçlunun Kooperatifçe alınan kararlara karşı ve hukuka aykırı işbu haksız itirazı borcu ötelemeye yönelik ve kötü niyetli olduğunu, bu sebeple ... .... .... Esas sayılı dosyasına vaki haksız itirazının iptalini, icra takibinin devamını ve borçlunun % 40 dan aşağı olmamak üzere icra inkâr tazminatına mahkûm edilerek, belirlenecek meblağın davalı borçludan tahsiliyle davacı Kooperatife ödenmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasını talep ve dava etmiştir.
CEVAP VE SAVUNMA
Davalı asil cevap dilekçesinde özetle: Davacının iddia ettiği aidat ödemeleri hususunda 19661 TL aidat borcunun olduğunun iddia edildiğini, ancak karşılıklı görüşmelerde aksaklıların meydana geldiğini, davalık olan diğer ödeme emrinin ise şerefiye bedelleri olduğunu, Kooperatif olarak kat karşılığı sözleşmesi ile ...Yapı Kooperatifi ile 54000 TL üyelerden ödeme yapılıp geri kalanı kat karşılığı anahtar götürü bedel olarak sözleşme yapıldığını, ancak davalının istenen şerefiye bedellerini bugüne kadar ödemediğini, ödememe sebeplerinin ise anahtar götürü bedel olarak ihale edilen ve bugüne kadar bitirilemeyen işlerden dolayı tekrar verilecek paralarını nereye harcanacağının, nasıl harcanacağının, kim eliyle harcanacağının, hangi işlerin yapılacağını bilemediklerinden dolayı bu şerefiye ödemesini ödemekten imtina ettiklerini, davalının yükümlü olduğu kısmı ödemek için beyanda bulunduğu halde hakkın kötüye kullanıldığını, bu sebeplerle davanın reddini, ... .... .... Esas sayılı icra takibinin iptalini, kötü niyeti aşikar olan davacının takip konusu alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere tazminata mahkum edilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasını talep etmiştir.
DELİLLER:
...6. İcra Dairesi Müdürlüğünün 2023/17422 Esas sayılı icra takip dosyası, Kooperatif yönetim ve genel kurul karar örnekleri, ...Asliye 4. Ticaret Mahkemesinin 2022/560 Esas sayılı doyası dosya arasında delil olarak mevcuttur.
GEREKÇE VE DELİLLER:
Dava kooperatif aidat borcundan kaynaklanan itirazın iptali davasıdır.
Davacı yanın dava dilekçesindeki talebi nitelik itibariyle alacak taleplerine ilişkindir. Eldeki dava 01.01.2019 tarihinden sonra açılmış olmakla, ticari bir dava olarak zorunlu arabuluculuğa tabi olup, arabulucuya başvurmak ve süreç tamamlandıktan sonra dava açılması hususu ve buna uyulmaması HMK'nin 114/2. maddesinde belirtilen "diğer dava şartlarına aykırılık" olarak davanın usulden reddi sebebidir.
Dava ilk olarak ...16. Sulh Hukuk Mahkemesinin 2023/2321 esasında açılmış olup, mahkemece açılan davada görevsizlik kararı ile dosyanın mahkememize geldiği anlaşılmıştır.
Mahkemenin davanın esası hakkında yargılama yapabilmesi için varlığı veya yokluğu gerekli olan hallere dava şartı denir. Dava şartları, dava açılabilmesi için değil, mahkemenin davanın esası hakkında inceleme yapabilmesi için gerekli olan şartlardır. Buna davanın dinlenebilmesi şartları da denilmektedir. Dava şartlarından biri olmadan açılan dava da açılmış (var) sayılır, yani derdesttir. Ancak mahkeme, dava şartlarından birinin bulunmadığını tespit edince, davanın esası hakkında inceleme yapamaz, bu durumda davayı dava şartı yokluğundan (usulden) reddetmekle yükümlüdür. Dava şartlarının bulunup bulunmadığı davada hakim tarafından re'sen gözetilir. Taraflar bir dava şartının noksan olduğu davanın görülmesine muvafakat etseler bile, hakim davayı usulden reddetmekle yükümlüdür.
6100 sayılı HMK'nın 114/1 maddesinin birinci fıkrasında, tüm davalar bakımından geçerlilik taşıyan dava şartlarının neler olduğu hususu açıkça hükme bağlanmış, HMK 114/2 maddesinde ise, diğer kanunlarda yer alan dava şartlarına ilişkin hükümlerin ise saklı olduğu belirtilmiştir.
7155 Sayılı Kanun ile 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’na eklenen ve 01/01/2019 tarihinde yürürlüğe giren 5/A maddesi ile getirilen “Kanunun 4 üncü maddesinde ve diğer kanunlarda belirtilen ticari davalardan, konusu bir miktar paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat talepleri hakkında dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır. Arabulucu, yapılan başvuruyu görevlendirildiği tarihten itibaren altı hafta içinde sonuçlandırır. Bu süre zorunlu hâllerde arabulucu tarafından en fazla iki hafta uzatılabilir.” hükmü uyarınca konusu bir miktar paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat talepleri hakkındaki ticari davalarda dava açmadan önce arabuluculuğa başvurmak zorunlu hale gelmiş, yani arabuluculuğa başvurmak dava şartı haline getirilmiş bulunmaktadır.
Yukarıda belirtilen yasal mevzuat hükümleri doğrultusunda gerçekleşen somut olay değerlendirildiğinde;
Dava dilekçesi içeriğine göre, davacı kooperatif alacağından kaynaklı olarak alacak talep etmektedir.. Davacının anılan talebi, kanunda düzenlenen alacak talebi kapsamından kalmakta olup, davanın 7155 Sayılı Kanun ile 6102 sayılı TTK'na eklenen 5/A maddesinin yürürlük tarihi olan 01/01/2019 tarihinden sonra açılmış olduğu ve dava açılmadan önce arabuluculuğa başvurulmadığı, ayrıca ilk davanın açıldığı (...16. Sulh Hukuk Mahkemesinde açılan 2023/2321 Esas sayılı dava) tarih olan 02/09/2023 tarihi itibariyle de davacının zorunlu arabuluculuk yoluna başvurmadığı, bu eksikliği dava dosyasının mahkememize intikal ettiği süreçte de ikmal etmediği anlaşıldığından HMK 114/2 maddesi yollaması, TTK 5/A maddesi gereğince dava şartı yokluğu nedeniyle davanın usulden reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. ...Bölge Adliye Mahkemesinin kararları da bu yöndedir. (...BAM 22. Hukuk Dairesinin 2019/1581 Esas, 2020/45 K. sayılı kararı, ...BAM 22. Hukuk Dairesinin 2022/1567 Esas, 2022/2010 K. sayılı kararı)
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerekçe ile;
1-HMK. 114/2. maddesi yollaması ile TTK 5/A maddesi gereğince dava şartı yokluğu nedeniyle davanın usulden reddine,
2-Alınması gerekli karar ve ilam harcı 615,40-TL olup peşin yatırılan 633,24-TL harçtan mahsubu ile fazla alınan 17,84-TL harcın karar kesinleştiğinde davacıya iadesine
3-Yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
4-Davacı tarafından yatırılan gider avansından artan kısmının HMK'nun 333.maddesi uyarınca karar kesinleştiğinde ve talep halinde, davacıya iadesine,
Dair; tarafların yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde ...Bölge Adliye Mahkemesinde istinaf yolu açık olmak üzere dosya üzerinden karar verildi. 24/04/2025
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır