T.C. ANKARA 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
Türk Milleti Adına Yargılama Yapmaya ve Hüküm Vermeye Yetkili
ANKARA 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2017/274 Esas
KARAR NO: 2022/392
DAVA: Menfi Tespit
DAVA TARİHİ: 12/04/2017
KARAR TARİHİ: 26/05/2022
KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 10/06/2022
Mahkememizde görülmekte olan Garanti Sözleşmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde; taraflar arasında su ürünlerinin pazarlanması amacıyla yapılan anlaşma üzerine müvekkili firma tarafından 8 adet olmak üzere toplamda 740.000,00 TL miktarında çek keşide edilerek davalıya verildiğini ayrıca söz konusu çekler haricinde cari hesap ilişkisine teminat olarak davalı lehine 700.000,00 TL bedelli ipotek tesis edildiğini, davalının su ürünlerini müvekkiline göndermeye başladığını, cari hesap ilişkisi devam ederken müvekkilinin ticari sıkıntıları nedeniyle ödemelerinin kısmi olarak aksadığını, mevcut borcunun 384.670,02 TL olmasına rağmen davalı firma tarafından keşide olunan 27/06/2016 tarihli ihtarname ile borç miktarının 700.000,00 TL olduğunu, bedelin ödenmemesi halinde ipoteğin paraya çevrileceğinin ihtar edildiğini, 13/07/2016 tarihli cevabi ihtarnamede davalı tarafından ticari ilişkiye son verilmesi ve cari hesaba konu ürünlerin gönderiminin durdurulması üzerine gönderilmeyen ürünlerin bedelini teminat altına alan çeklerin geçersiz olduğunu ve iadesinin talep edilmesine rağmen herhangi bir sonuç alınamadığını, davalı tarafından toplamda 670.000,00 TL tutarındaki 7 adet çekin bankaya ibraz edilerek Ankara ...İcra Müdürlüğü'nün ... E sayılı dosyasında icra takibi başlatıldığını ayrıca Ankara Batı İcra Müdürlüğü'nün ... E sayılı dosyasında ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile takip başlatıldığını belirterek davalıya borçlu olmadığının tespitine, çeklerin teminat çeki olması nedeniyle Ankara ...İcra Müdürlüğü'nün ... E sayılı dosyasında kambiyo senedine mahsus haciz yoluyla başlatılan takibin iptaline, anılan takip dosyasında 384.670,02 TL haricinde kalan miktardan ve bu miktara ait her türlü ferisinden müvekkilinin borçlu olmadığının tespitine, 25/08/2016 keşide tarihli 100.000,00 TL bedelli, 25/09/2016 tarihli 100.000,00 TL bedelli, 25/05/2016 tarihli 100.000,00 TL bedelli teminat çeklerinin iptaline, %20'den aşağı olmamak üzere tazminata hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacı tarafın müvekkili şirket ile cari hesap ilişkisi kapsamında çalıştığını ve bu doğrultuda müvekkili şirketten ürünler aldığını, ticari faaliyet kapsamında teminat olarak davacının mülkiyeti dava dışı üçüncü kişiye ait taşınmaz üzerine ipotek tesis edildiği ayrıca 8 adet çekin müvekkili şirkete ödeme amacıyla teslim edildiğini, çeklerin teminat çeki olarak müvekkiline teslim edildiğine dair bir ibarenin yer almadığını, davacının ödemelerindeki aksama nedeniyle icra takipleri başlatıldığını bildirerek davanın reddi gerektiğini savunmuştur.
Davacı vekili HMK 31 madde kapsamında verdiği 15/01/2018 tarihli dilekçesinde; davalıya Ankara ...İcra Müdürlüğü'nün ... E sayılı icra takip dosyasına konu çeklerden 404.147,71 TL ve ferilerinden borçlu olmadığının tespitini talep ettiklerini beyan ederek eksik harcı ikmal etmiştir.
Dava, taraflar arasındaki cari hesap ilişkisi kapsamında davalıya verilen ve icra takibine konu edilen çeklerin belirtilen miktarı kadar borçlu olunmadığının tespiti istemine ilişkindir.
Deliller toplanmış, bilirkişi raporu alınmıştır.
Davaya dayanak Ankara ...İcra Müdürlüğü'nün ... icra takip dosyasının incelenmesinde; davalı tarafından davacı firma aleyhine toplamı 670.000,00 TL değerinde 7 adet çekten dolayı kambiyo senetlerine özgü haciz yolu ile icra takibinde bulunulduğu, çeklerin 30/03/2016 tarih 100.000,00 TL, 25/05/2016 tarih 85.000,00 TL, 25/06/2022 tarih 85.000,00 TL, 25/07/2022 tarih 100.000,00 TL, 25/08/2022 tarih 100.000,00 TL, 25/09/2022 tarih 100.000,00 TL, 25/10/2022 tarih 100.000,00 TL bedelli çekler olduğu görülmüştür.
Tarafların ticari defter ve kayıtları üzerinde yapılan inceleme sonucu düzenlenen 20/05/2021 tarihli bilirkişi raporunda; davacı şirketin 2016 yılı ticari defter ve kayıtları ile davalı şirketin 2015/2019 dönemine ilişkin e-defter, yevmiye ve defter-i kebir ile muavin defter kayıtları üzerinde yapılan incelemede davalı tarafından 23/12/2015 - 31/12/2015 tarihleri arasında kesilen ancak davacının cari hesap dökümünde görülmeyen faturalar toplamının 24.601,27 TL, davacı firmanın davalı ferilerine vermiş olduğu çekin 25.360,00 TL olup 31/12/2015 tarihi itibariyle davacı firmanın 18.379,63 TL borçlu görüldüğü, davacı firmanın 2016 yılı içerisindeki davalı firma ile cari hesap ilişkileri ve hesap hareketlerinin incelenmesinde davacı firmanın davalı firmaya yapmış olduğu toplam 50.600,00 TL'lik ödemelerin davalı firma kayıtlarında mevcut olup ödemeyi yapan davacı firmanın kayıtlarında görülmediği, bu tutarlar dolayısıyla cari hesap bakiyesini davacı firma aleyhine etkilemediği, dava konusu çeklerin davacı firmanın defter kayıtlarında toplamda 840.000,00 TL tutarında kayıtlı olduğu, 2016 yılı sonu itibariyle davacı ticari defterlerinde davalı şirkete ait muavin defter hesabının 357.856,01 TL borç bakiyesi vererek davacı firmanın bu miktarda alacaklı olduğunun görüldüğü, karşılıksız çıkan çeklerin tekrar satıcılar hesabına alınması gerekirken davacı bu çekleri kasa hesabına ödeme yapılmış gibi göstererek kayıtları kapattığı, bu nedenle 2016 yılı sonu devir bakiyesinin alacak verdiği, çeklerin defter kayıtlarına doğru işlenmesi halinde davalı firmaya karşı borçlu olduğunun görüleceği, davalı şirketin kayıtlarında 2015 yılı sonu itibariyle davacı şirketten 18.379,63 TL alacaklı göründüğü, davalının ticari defter ve kayıtlarında davacıdan 2016 yılı sonu itibariyle 435.852,29 TL tutarında alacaklı olduğu, 2017 ve müteakip yıllarda cari hesap işlemleri ile ilgili borç/alacak ilişkisi doğuracak herhangi bir hesap hareketi görülmediği, davacı firmaca verilen toplam 840.000,00 TL tutarındaki karşılıksız çıkan çeklerin davacı firma kayıtlarında görülmediği, sonuç itibariyle davacı şirketin ticari defter kayıtları üzerinde yapılan inceleme neticesinde dava tarihi itibariyle davalı şirketten 357.856,01 TL tutarında alacaklı olduğu ancak eksik görünen kayıtlar davacının ticari defterlerine işlenmiş olsaydı yaklaşık olarak 435.852,29 TL tutarında davalı firmaya borçlu olacağını, davalı şirketin ticari kayıtlarının incelemesi neticesinde davalının davacıdan 435.852,29 TL tutarında alacaklı olduğu bildirilmiştir.
Alınan bilirkişi raporu denetime ve hüküm kurmaya yeterli olmakla rapora yönelik itirazlar yerinde görülmemiştir.
Tüm dosya kapsamı toplanan deliller, tarafların ticari defter ve kayıtları üzerinde yapılan inceleme sonucunda düzenlenen bilirkişi raporuna göre; taraflar arasındaki ticari ilişki kapsamında (su ürünlerinin satışı) davacı tarafından davalı yana 8 adet olmak üzere toplamda 740.000,00 TL tutarında çek keşide edilerek verildiği ayrıca taraflar arasındaki cari hesap ilişkisine teminat olarak davalı lehine 700.000,00 TL bedelli ipotek tesis edildiği, ticari ilişkinin devamı sürecinde davacının ödemelerini kısmi olarak aksattığı, davalı firma tarafından 27/06/2016 tarihli ihtarname ile borç miktarının 700.000,00 TL olduğu belirtilerek bedelin ödenmemesi halinde icra işlemlerine başlanacağının ihtar edildiği, davacı firma tarafından keşide olunan 13/07/2016 tarihli ihtarnamede ticari ilişkiye davalı tarafından son verildiği, cari hesaba konu ürünlerin gönderilmemesi nedeniyle ürünlerin bedelini teminat altına alan çeklerin iadesinin talep edildiği, davalı tarafından Ankara... İcra Müdürlüğü'nün ... E sayılı dava dosyasında toplamı 670.000,00 TL olan çeklere dayalı kambiyo senetlerine özgü haciz yoluyla icra takibi başlatıldığı, tarafların ticari defter ve kayıtları üzerinde yapılan incelemede davacı ticari defter ve kayıtlarına göre dava tarihi itibariyle davalıdan 357.856,01 TL alacaklı olduğu görülmekte ise de bilirkişi incelemesinde de tespit edildiği üzere bir kısım kayıtların ticari defterlerine işlenmediği, işlenmesi halinde davacının davalıya 435.852,29 TL tutarında borcu görüneceğini, davalının ticari defter ve kayıtlarında davalı şirketin 2016 yılı sonu itibariyle davacıdan 435.852,29 TL tutarında alacaklı olduğunun tespiti karşısında davacı tarafından davalıya ürün bedeli karşılığında muhtelif tarih ve bedelli toplam 840.000,00 TL'lik çekler verildiği, çeklerin toplam 670.000,00 TL'lik kısmına yönelik icra takibi başlatıldığı, taraf defterlerinin kayıtlarının birbirini doğruladığı ve sahipleri lehine/aleyhine delil mahiyetinde olduğu, toplam çek bedeli 840.000,00 TL'den davacı borcu 435.852,29 TL'nin mahsubu sonucunda davacının icra takibine konu çeklerden dolayı toplam 404.147,71 TL borçlu olmadığı anlaşılmakla davanın kabulüne, davacının koşulları oluşmayan tazminat isteminin reddi ile yargılama aşamasında ticari ilişkinin teminatı olarak verilen taşınmazla ilgili Ankara Batı İcra Dairesi'nin ... E sayılı dosyasında ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla başlatılan takip sonucu taşınmazın satışı sonrası elde edilen bedelin infaz aşamasında dikkate alınmasına dair karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM ; Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın kabulüne,
-Davacının Ankara ...İcra Müdürlüğünün ... sayılı takip dosyasına konu 25/07/2016 keşide tarihli 100.000,00 TL bedelli, 25/08/2016 keşide tarihli 100.000,00 TL bedelli, 25/09/2016 tarihli 100.000,00 TL bedelli ve 25/10/2016 keşide tarihli 100.000,00 TL bedelli çekler ile 25/06/2016 tarihli 85.000,00 TL bedelli çekten dolayı 4.147,71 TL borçlu olmadığının tespitine,
-Davacının şartları oluşmayan tazminat isteminin reddine,
-İpotekli taşınmazın satışından elde edilen miktarın infaz aşamasında gözetilmesine,
2-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 27.607,33 TL karar ve ilam harcının 4.872,73 TL peşin harç ve 2.029,11 TL tamamlama harcı toplamı 6.901,84 TL harçtan mahsubu ile bakiye 20.705,49 TL harcın davalıdan tahsili ile Hazineye irat kaydına,
3-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca takdir olunan 22.734,60 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan 165,00 TL yargılama gideri, 4.872,73 TL peşin harç ve 2.029,11 TL tamamlama harcı toplamı 7.066,84 TL'nin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
5-Davalı tarafından yapılan yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına,
6-HMK'nın 333.maddesi gereğince kararın kesinleşmesinden taraflarca yatırılan gider ve delil avansının kullanılmayan kısmının yatıran tarafa iadesine
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde Ankara Bölge Adliye Mahkemeleri'nde İstinaf yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 26/05/2022
Başkan ...
Üye ...
Üye ...
Katip ...