T.C. ANKARA 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2018/1014 Esas - 2022/463
Türk Milleti Adına Yargılama Yapmaya ve Hüküm Vermeye Yetkili
ANKARA 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2018/1014 Esas
KARAR NO: 2022/463
DAVA: Tazminat (Sözleşmeden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 31/12/2018
KARAR TARİHİ: 23/06/2022
KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 22/07/2022
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Sözleşmeden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde; Taraflar arasında ... Besi OSB içerisinde 2.1 MW Biyogaz Yapım İşi İnşaatı için 23/02/2018 tarihinde yapım işi sözleşmesi imzalandığını, yapım işinin revize iş bedelinin 4.107.095,23 TL olarak belirlendiğini, işin bitim tarihinin 09/10/2018 olduğunu, müvekkili şirket tarafından mart 2018 tarihi içerisinde çalışmalara başlandığını ancak davalı firma tarafından fiili yer teslim tutanağının gecikmeli olarak 10 Nisan 2018 tarihinde düzenlendiğini, davalı şirket tarafından müvekkiline teminat mektubu karşılığında ve hakedişlerden kesilmek üzere toplam 952.000.00 TL avans niteliğinde ödeme yapıldığını, davalının avans niteliğindeki ödemesine istinaden 12/03/2018 tarih ve 952.000,00 TL tutarında avans teminat mektubu verildiğini, müvekkiline ödenen avansın geri ödemelerinin hakedişlerden kesilmek suretiyle davalı tarafından tahsil edildiğini, ayrıca taahhüt işine ait 26/02/2018 tarih 476.000,00 TL tutarlı kesin teminat mektubu verildiğini, güvence olarak davalı firma lehine 150.000,00 TL tutarlı ipotek tesis edildiğini, toplam 4.530.000,00 TL tutarlı ve 1 nolu ana hakediş olarak adlandırılan hakediş düzenlenip faturaya bağlanarak davalıya sunulduğunu, davalı firma tarafından hakedişe karşılık 4.258.000,00 TL ödeme yapıldığını, müvekkilinin 272.000,00 TL alacağının kaldığını, müvekkilinin imalatlarına devam ettiği süreçte 2 nolu ana hakediş olarak 286.000,00 TL tutarlı tutanak tanzim edilmiş ise de bu hakediş onaylanmadan ve fatura tanzim edilmeden müvekkili şirketin ekonomik sıkıntıları ve şantiyede çalışan işçilerin yarattığı kargaşayı bahane ederek yapılan toplantıda haksız bir şekilde sözleşmeyi fesih ettiğini beyan ettiğini, bu aşamadan sonra davalının müvekkilinden alacaklı olduğu iddiası ile 952.000,00 TL ve 476.000,00 TL tutarlı teminat mektuplarını nakde çevirdiğini, oysa davalının avans ödemelerini müvekkilinin hakedişlerinden kesilmek suretiyle tahsil edildiğini, müvekkilinin şantiyede kalan teslim edilmeyen malzeme ve ekipmanların bedelinin 472.354,60 TL olduğunu, işin % 85'inin bitirildiğini müvekkilinin işi terk etmediğini, işin yapıldığı şantiyede yapılan imalatlar ve bırakılan malzeme ve ekipmanların tespiti için ... Sulh Hukuk Mahkemesinden tespit talebinde bulunulduğunu belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 10.000,00 TL tutarındaki hakedişlerden kalan alacağın, haksız olarak tahsil edilen avans teminat mektubu bedeli ve kesin teminat mektubu bedeli ile şantiye sahasında kalan ve iade edilmeyen malzeme ve ekipmanların bedelinin dava tarihinden itibaren ticari temerrüt faiziyle tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı yana tensip zaptı ve dava dilekçesinin 26/04/2019 tarihinde tebliğ olunmasına karşın cevap dilekçesi olarak sunulan 29/05/2019 tarihli dilekçede; Taraflar arasında 23/02/2018 tarihli inşaat işleri yüklenici sözleşmesi ve ekleri ile 17/04/2018 tarihli zeyilname akdedildiğini, müvekkili şirketin anılan sözleşmeler kapsamında tüm edinimlerini eksiksiz yerine getirdiğini ve ilave masraflara girdiğini, yüklenici davacı şirketin tüm uyarılara rağmen işlerdeki aksaklıklar ve malzeme eksikliklerini gidermek yönünden hiçbir çaba sarf etmediğini, süreç boyunca yüklenici şirketin edim ve taahhütlerini yerine getirmesi ve müvekkili şirkete olan borçlarının ödenmesi yönünde ihtarnameler keşide edildiğini, yüklenicinin akde ve kanunlara aykırı fiilleri ve şantiye sahasını terk etmesi neticesinde sözleşmenin devamı imkanı kalmadığı ve sözleşmelerin münfesih hale geldiğinin bildirildiğini, ... Sulh Hukuk Mahkemesinde yapılan tespitin davaya esas alınmaması gerektiğini bildirerek davanın reddi gerektiğini savunmuştur.
Davacı vekili bildirilen değer üzerinden eksik harcı ikmal etmiştir.
Dava eser sözleşmesinden kaynaklanan haksız fesih iddiasına dayalı hakediş, teminat mektuplarının haksız tazmini ve şantiyede kalan yapı malzeme ve ekipmanları bedelinin tahsili istemine ilişkindir.
Deliller toplanmış bilirkişi raporu alınmıştır.
Dosya kapsamı ile tarafların ticari defter ve kayıtları üzerinde yapılan inceleme sonucu düzenlenen bilirkişi kök ve itirazlar üzerine alınan ek raporlarda; tarafların örtüşen kayıtlarında davalı tarafından davacı ve davacı şirket lehine 3.kişilere 4.258.011,02 TL ödeme yapıldığı, taraf ticari defter kayıtlarında tespit edilemeyen dosyaya sunulan banka dekontlarında davalı tarafından davacının hesabına 3.kişilere toplam 752.995,37 TL tutarında ödeme yapıldığı, tarafların mutabık kaldığı ve kayıtlarında örtüşen tutar olan 4.530.883,76 TL'den davalının ödemelerinin tenzili neticesinde 535.469,71 TL davalı tarafından fazla ödeme yapıldığı hesaplanmakla davacının hakediş bedel talebinde bulunamayacağı, şantiyede kaldığı iddiası ile sunulan malzeme listesinde yer alan malzeme ve ekipmana ilişkin belge sunulmadığı, sahada bırakıldığının tespiti halinde ekipman bedelinin 392.353,60 TL olarak hesaplandığı, davalı tarafından sözleşmenin feshini gerektirecek nedenlerin bulunmadığı belirlendiğinden davacının davalıdan irad kaydedilen toplan 1.428.000,000 TL teminat mektubu talebinde bulunabileceği ancak davalı tarafından davacı şirkete ve şirket lehine yapılan hakediş bedelini aşan tutardan ödeme yapılması nedeniyle aşan tutarın tenzili sonucunda (1.428.000,000 - 535.469,71 TL) 892.530,29 TL bakiye alacak talebinde bulunabileceği bildirilmiştir.
Davacı vekili 18/11/2020 tarihli dilekçesinde ıslah talebinde bulunarak eksik harcı ikmal etmiştir.
Tüm dosya kapsamı toplanan deliller bilirkişi kurulu kök ve ek raporlarına göre; davacının yüklenici, davalının işveren sıfatıyla 23/02/2018 tarihli As Koç Bigaz Tesisi ... Yapım İşi Yüklenici Sözleşmesi imzalandığını, 10/04/2018 tarihinde işyeri tesliminin gerçekleştiğini, yüklenici davacının nakit akışındaki aksamadan dolayı 17/04/2018 tarihli "Zeyilname" başlıklı belge düzenlendiği, sözleşme gereği avans ve kesin teminat mektupları verildiği, davalı tarafından keşide olunan 03/09/2018 tarihli ihtarname ile sözleşmenin münfesih hale geldiği, ayıplı imalat bedeli, gecikme cezasının hakedişten mahsup edileceği ayrıca teminat mektuplarının irad kaydedileceğinin bildirildiği, işbu davada yapım işi sözleşmesinden kaynaklanan hakedişlerden kalan bakiye, alacak, teminat mektubu bedelleri ve şantiye sahasında kalan malzeme ve ekipman bedelinin tahsilinin talep edildiği, sözleşme hükmü gereği davalı işverenin her ne kadar senet dahi göstermeksizin işe müdahale hakkı ve sözleşmeyi feshetme hakkı bulunmakta ise de teminat mektuplarının irad kaydedilmesi, yüklenicinin sözleşme konusu işte tespit edilen hata ve kusurları gidermemesinin ve sözleşmeye aykırı davranmasına bağlı olduğundan dosya kapsamında davacı yüklenicinin yaptığı işlerde hata ve kusurun bulunduğuna ilişkin belge ibraz edilmediği gibi sözleşmede alacağın temliki durumu feshin haklı sebebi olarak sayılmış ise de işveren davalı tarafından temlik alacaklarına ödemeler yapılmış olması temliğe izin verdiği anlamına geldiği, iş bitim tarihinin 09/10/2018 olması karşısında fesih tarihinde işin bitirilmesi için yeterli sürenin bulunduğu hususları değerlendirildiğinde işverenin sebepli olarak işi feshetme şartlarının oluşmadığı ancak sözleşmenin 23. madde uyarınca işi sebepsiz olarak feshetme hakkı nedeniyle feshetmesi durumunda da 19. madde kapsamında yapılan işte hata ve kusur tespit edilmesi ve yapılan uyarılara rağmen yüklenicinin bunları gidermemesi halinde teminatları irad kaydetme şartlarının da bulunmadığı, taraflar arasında usulüne uygun düzenlenmiş hakediş raporu bulunmamakla birlikte imalat bedellerinin tarafların mutabık olduğu, ticari defter kayıtlarında örtüşen tutar olan 4.530.883,76 TL olduğu, davalı işveren tarafından davacı lehine üçüncü kişilere 4.258.011,02 TL ödeme yapıldığı, davalı kayıtlarında yer alan ancak davacı kayıtlarında yer almayan ve dosyaya kazandırılan banka dekontlarında 55.347,08 TL tutarında yine ödeme yapıldığı, banka dekontlarından tespit edilen ve davalı tarafından davacı ... Yapı Ltd. Şti hesabına 3.kişilere toplam 752.995,37 TL tutarında ödeme yapıldığı, imalat bedelinden yapılan ödemelerin mahsubu sonucu davalı işveren tarafından hakediş bedelini aşan 535.469,71 TL aşan ödeme yapıldığının tespit edildiğinden davacının davalıdan hakediş bedeli talebinde bulunamayacağı, davalı işveren tarafından sözleşmenin feshini gerektirecek nedenler bulunmadığından davacının davalıdan irad kaydedilen 952.000,00 TL ve 476.000,00 TL bedelli toplam 1.428.000,000 TL teminat mektubu bedeli talebinde bulunabileceği ancak davalı işverenin davacı şirket lehine yapılan hakediş bedelini aşan tutarda ödeme yapılması sebebiyle aşan tutarın mahsubu sonucunda (1.428.000,000 TL-535.469,71 TL) 892.530,29 TL bakiye alacak talebinde bulunabileceği, davacı tarafından sahada bırakıldığı belirtilen malzeme ve ekipmana ilişkin belge sunulmadığından bu konuda talebinin yerinde olmadığı anlaşılmakla davanın kısmen kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın kısmen kabulüne,
892.530,29 TL alacağın 31/12/2018 dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, fazlaya ilişkin istemin reddine,
2-492 sayılı Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 60.968,74 TL harçtan, dava açılışında alınan 170,78 TL peşin harç ile yargılama sırasında yatırılan 3.294,00 TL ıslah harcı, 32.455,00 TL tamamlama harcı toplamı 35.919,78 TL harcın düşülmesi ile eksik alındığı anlaşılan 25.048,96 TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydedilmesine,
3-Davacının yargılama sırasında yapmış olduğu 35,90 TL başvurma harcı, 232,20 TL tebligat ücreti, 6.000,00 TL bilirkişi ücreti, toplamı 6.268,10 TL'nin davanın kabul oranı dikkate alınarak hesaplanan 2.672,65 TL'si ile dava açılışında alınan 170,78 TL peşin harç ve yargılama sırasında yatırılan 3.294,00 TL ıslah harcı, 32.455,00 TL tamamlama harcı toplamından oluşan 38.592,43 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacının yargılamada vekil ile temsil edildiği anlaşıldığından yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 61.676,51 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davalının yargılama sırasında yapmış olduğu 2.000,00 TL bilirkişi ücreti, olmak üzere toplam 2.000,00 TL yargılama giderinden davanın ret oranı dikkate alınmak suretiyle 1.147,22 TL'sinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
6-Davalının yargılamada vekil ile temsil edildiği anlaşıldığından yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 74.824,36 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
7-HMK 333 maddesi uyarınca yatırılan gider/delil avansında kullanılmayan kısmının hükmün kesinleşmesinden sonra taraflara iadesine,
Dair, taraf vekillerin yüzlerine karşı, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde Ankara Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 23/06/2022