T.C. ANKARA 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
Türk Milleti Adına Yargılama Yapmaya ve Hüküm Vermeye Yetkili
ANKARA 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2018/540 Esas
KARAR NO: 2022/479
DAVA: Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 20/07/2018
KARAR TARİHİ: 27/06/2022
YAZIM TARİHİ: 19/07/2022
Mahkememizde görülmekte bulunan Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı Vekili Dava Dilekçesinde Özetle; müvekkili Genel Müdürlüğün 233 KHK hükümlerine tabi olarak kurulmuş tüzel kişiliğe sahip bir kamu iktisadi kuruluşu olduğunu, Genel Müdürlüğün hizmet binası ile işletmekte olduğu havalimanlarında ihtiyaç duyulan temizlik hizmetlerini ihale yoluyla piyasadan temin etmekte olduğunu, bu kapsamda ...-Bodrum Havalimanı temizlik hizmeti alımı işinin 04.08.1997- 30.12.2014 tarihleri arasında davalı şirketlere ihale edilmiş olduğunu, davalı şirketlerin işçisi olarak çalışan dava dışı işçiler ... ve ... ... tarafından ... 1. Asliye Hukuk Mahkemesinde açılan işçilik alacakları davası neticesinde verilen kararların icra takibine konu edilmeleri üzerine Genel Müdürlüklerince icra takip dosyalarına toplam 75.671,35 TL ödeme yapılmış olduğunu, davalı yükleniciler ile akdedilmiş sözleşmelerde işçilerin iş akitlerinin feshi halinde
doğacak işçilik alacaklarından davalı yüklenicilerin sorumlu olacağına dair düzenlemeye yer verilmiş olduğunu, Genel Müdürlüklerince ödenen işçilik alacaklarından davalıların sorumlu bulunduğunu ileri sürerek şimdilik 75.671,35 TL'nin ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı Yüklenici ... Kimya cevap dilekçesinde özetle: öncelikle zamanaşımı itirazında bulunduklarını, davacı tarafından belirtilen teknik şartnamede çalışan personelin kıdem tazminatından doğan haklarından çalışmış olduğu firmaların sorumludur yönünde bir düzenleme bulunmadığını, davacı kurum ile müvekkili şirket arasında imzalanan sözleşmenin davacı tarafından maktu olarak hazırlanmış olduğunu, sözleşmelerin denklik ilkesine aykırı olarak hazırlanmış olup, müvekkilinin işe başlamak için sözleşmeyi imzalamak zorunda kaldığını, sözleşmenin açıkça yasaya ve aleyhe maddelerini kabul etmenin mümkün bulunmadığını, davacı kurum ile yapılan sözleşmede kıdem tazminatına ilişkin bir bedelin ihale sözleşmesine dahil edilmediğini, işçinin önceki çalışmaları ile ilgili bir fonun devredilmemiş olduğunu, davacının tüm çalışanların kıdem tazminatlarına ilişkin olarak müvekkili şirkete ek bir ödeme de yapmamış olduğunu, tüm yetkileri elinde bulunduran davacının kıdem tazminatından tek başına sorumlu bulunduğunu, yine taraflar arasında imzalanan sözleşmede ve idari şartnamede ihale öncesi yapılan yaklaşık maliyet hesabında dikkate alınan hususlar arasında ihbar tazminatı ve kıdem tazminatı gibi parametrelerin yer almadığını, talep edilen miktarın haksız bulunduğunu, 6522 Sayılı kanun uyarınca işçilerin kıdem tazminatı alacaklarından davacı kamu kuruluşunun sorumlu bulunduğunu savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
Diğer davalılar usulüne uygun tebligata rağmen süresinde davaya cevap vermemiştir.
Dava, taraflar arasındaki hizmet sözleşmesinden kaynaklanan rücuen alacak istemine ilişkindir.
Dava konusu ... 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin ... E. sayılı dosyasının incelenmesinde; dava dışı işçi ... ... tarafından davalı ... Kimya Ltd. Şti. ile eldeki davanın davacısı aleyhine işçilik alacaklarının tahsili talebiyle açılan davanın yargılaması neticesinde 06/12/2006 tarihli kararla davanın kısmen kabulüne karar verildiği, karara karşı istinaf yoluna başvurulması üzerine İzmir BAM 3. HD'nin 2017/438 E.-2017/604 K. sayılı ilamı ile davalının istinaf talebinin esastan reddine, davacının istinaf isteminin kabulü ile yeniden esas hakkında hüküm kurulmasına ve davanın kısmen kabulüne kesin olmak üzere karar verildiği anlaşılmıştır.
Dava konusu ... İcra Müdürlüğünün ... sayılı icra takip dosyasının incelemesinde; dava dışı işçi ... ... tarafından ... 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin ... E.-2016/1287 K. sayılı ilamı ile İzmir BAM 3. HD'nin 2017/438 E.-2017/604 K. sayılı ilamına dayalı olarak başlatılan icra takip dosyasına eldeki davanın davacısı tarafından 03/03/2017 tarihinde 20.065,71 TL, 28/06/2017 tarihinde 767,71 TL ödeme yapıldığı görülmüştür.
Dava konusu ... 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2018/583 E. Sayılı dosyasının incelenmesinde; dava dışı işçi ... tarafından dava dışı ... Ltd. Şti. İle eldeki davacının davacısı aleyhine işçilik alacaklarının tahsili talebiyle açılan davanın yargılaması neticesinde verilen kararın Yargıtay 22. HD'nin 2015/32465 E.-2018/13371 K. sayılı ilamı ile bozulması üzerine Mahkemece bozma kararına uyularak yeniden yürütülen yargılama neticesinde 14/11/2019 tarihli karar ile davanın kısmen kabulüne karar verildiği anlaşılmıştır.
... İcra Dairesinin ... sayılı icra takip dosyasının incelenmesinde; dava dışı ... tarafından ... Asliye Hukuk Mahkemesinin 2014/1130 E.-2015/1396 K. sayılı ilamına dayalı olarak başlatılan icra takip dosyasına eldeki davanın davacısı tarafından 12/10/20177 tarihinde 68.034,83 TL ödeme yapıldığı, ancak borçluya yapılan fazla borç ve masrafa ilişkin 13.214,90 TL'nin iade edildiği, böylece yapılan ödemenin 54.819,93 TL olduğu görülmüştür.
Mahkememizce tüm deliller toplandıktan sonra dosya bilirkişiye tevdi olunmuş, bilirkişi kök ve ek raporunda özetle; TBK ve içtihat hükümleri gereğince, dava dışı işçinin asıl işveren işyerinde çalışması ile davacı konumundaki asıl işverence ödenen toplam işçilik alacakları bakımından hizmet temin eden davalı yüklenicilerin kendi hizmet dönemleri ile sınırlı olarak sorumluluklarının varlığı ile rücuen tahsilinin talep edilebileceği, Mahkemece, Yargıtay 13.Hukuk Dairesi'nin son alt işveren üzerinde bırakılması gereken işçilik alacağı kaleminin sadece ihbar tazminatı olması gerektiği yönündeki içtihatlarının benimsenmesi halinde, kök raporda yapılan hesaplamalar uyarınca; Mahkemece davalı alt yüklenicilerin hizmet dönemleri itibariyle hesaplanan miktarın tamamının rücuen tahsilinin talep edilebileceği kanaatine varılması halinde; davalı yüklenici ... Tic. Ltd. Şti. firmasından rücuen talep edilebilecek alacak miktarının 16.473,39 TL, davalı yüklenici ... Ltd. Şti. firmasından rücuen talep edilebilecek alacak miktarının 1.731,19 TL, davalı yüklenici ... Ltd. Şti. firmasından rücuen talep edilebilecek alacak miktarının 3.431,26 TL, davalı yüklenici ... Kimya Ltd. Şti. firmasından rücuen talep edilebilecek alacak miktarının 16.400,07 TL olacağı, Mahkemece, Yargıtay 23. Hukuk Dairesi'nin son alt işveren üzerinde bırakılması gereken işçilik alacağı kalemlerinin ihbar tazminatı ile yıllık izin ücreti alacağı olması gerektiği yönündeki içtihatlarının benimsenmesi halinde; Mahkemece davalı alt yüklenicilerin hizmet dönemleri itibariyle hesaplanan miktarın tamamının rücuen tahsilinin talep edilebileceği kanaatine varılması halinde; davalı yüklenici ... Tic. Ltd. Şti. firmasından rücuen talep edilebilecek alacak miktarının 11.345,97 TL, davalı yüklenici ... Ltd. Şti. firmasından rücuen talep edilebilecek alacak miktarının 11.284,44 TL, davalı yüklenici ... Ltd. Şti. firmasından rücuen talep edilebilecek alacak miktarının 3.431,26 TL, davalı yüklenici ... Kimya Ltd. Şti. firmasından rücuen talep edilebilecek alacak miktarının 16.616,74 TL olacağı, davalı yükleniciler ... Ltd. Şti., ... Grup Ltd. Şti. ve ... Temizlik- ... firması bakımından, dava dışı işçilerin işçilik alacakları hesabına esas alınmış hizmet dönemlerinde iş bu alt yüklenicilerde geçen çalışmaları bulunmadığından, ... Ltd. Şti., ... Grup Ltd. Şti. ve ... Temizlik-...
Firmasından rücuen talep edilebilecek bir alacak miktarının bulunmadığı yönünde görüş bildirilmiş, ayrıca hesaplanan sorumluluk tutarları bakımından yarı oranında sorumluluğun kabul edilmesi durumunda talep edilebilecek miktarlar da gösterilmek suretiyle alternatifli rapor tanzim edilmiştir.
İddia ve savunma, toplanan deliller, hüküm kurmaya elverişli bulunan bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre;
Davacı ile davalı şirketler arasında farklı tarihlerde hizmet alım sözleşmeleri imzalandığı, iş bu sözleşmeler kapsamında, davalı şirketlerde işçi olarak çalışmakta olan dava dışı işçiler ... ... ve ...'un iş akitlerinin sona ermesi nedeniyle bir kısım işçilik alacaklarının tahsili istemi ile ... Asliye Hukuk Mahkemesinde açtıkları davalar sonucu davaların kısmen kabulüne karar verildiği, davacı ile davalı yüklenici ... Ltd. Şti. arasında imzalanan sözleşmenin 22.3 maddesinde ve sözleşme eki Şartnamenin 5.1 maddesinde, davalı ... Ltd.Şti. ile imzalanan sözleşmenin eki İdari Şartnamenin IV/2 maddesinde, davalı ... Kimya Ltd. Şti. ile imzalanan sözleşmelerden 2013/11698 İ.K.N'lı 36.1.1 maddesinde ve akdedilmiş diğer sözleşmeler eki Teknik Şartnamelerin 5.1 maddelerinde ; “Yüklenicinin istihdam ettiği işçilerin; İş Kanunu, SSK Mevzuatı ve diğer kanun ve Mevzuatlarla belirlenen uygulamalar, tüm hak ve alacaklar bakımından muhatabı da sorumlusu da yüklenicidir. Yüklenici işçilerin 4857 Sayılı İş Kanunu ve ilgili Yönetmeliklerden doğan tüm ekonomik ve sosyal haklarını yerine getirmekle yükümlüdür. Yüklenici tarafından istihdam edilen işçilere ilişkin herhangi bir sorumluluk ihale makamı olan DHMİ'ne yüklenemez” hükmüne, davalı ... Tic. Taah. ve Paz. Ltd. Şti ile imzalanan sözleşme eki, Teknik Şartnamelerin,“Personel İle İlgili Hususlar” başlığını taşıyan 6.6 maddesinde; “Yüklenici personeline ilişkin, İş Kanunu, SSK Mevzuatı ve diğer kanun ve mevzuatlarla belirlenen tüm hak ve alacaklar yüklenici tarafından karşılanır. DHMİ bu gibi konularda sorumlu sayılmayacaktır” düzenlemesine yer verildiği, böylece işçilerin iş akitlerinin feshi halinde doğacak işçilik alacaklarından alt yüklenicinin sorumlu olacağının kararlaştırılmış olduğu, davacının davaya konu dönemlerde davalı şirketler bünyesinde çalışan işçiye ödenen işçilik alacakları nedeni ile tazminat tutarını davalılardan rücuen tahsilini talep hakkı olduğu kanaatine varılmış, ancak dava dışı işçilerin alacakları hesabına esas alınan hizmet dönemlerinde davalı yükleniciler ... Med. Tem.İşl.Elekt.Bas.Nakl.Teks.Tic. Ltd Şti, ... ve ... Grup Kurumsal Hizm.San.ve Tic.Ltd.Şti.'nde geçen çalışmaları bulunmadığından bu davalılar hakkında açılan davanın reddine karar vermek gerekmiş, diğer davalılar yönünden ise mahkememizce yaptırılan ve dosya kapsamına ve denetime uygun olmakla hükmün tesisinde esas alınan bilirkişi raporu içeriğine göre, dava dışı işçiye ödenen tazminat nedeni ile her bir davalının işçiyi çalıştırdıkları dönemle sınırlı olmak üzere sorumlu oldukları anlaşılmış olmakla, tam sorumluluk esasına ve son işverenin ihbar tazminatı ile yıllık izin ücreti alacağından sorumlu olduğu kabul edilerek davanın kısmen kabulüne karar vermek gerekmiş, davacının talebi müştereken ve müteselsilen tahsil yönünde olduğundan kısmen reddedilen kısım yönünden yargılama gideri ve vekalet ücreti buna uygun olarak belirlenmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
KARAR:Yukarıda açıklanan nedenlerle,
1-Davanın kısmen kabulüne,
-Davalılar ... Med. Tem.İşl.Elekt.Bas.Nakl.Teks.Tic. Ltd Şti, ... ve ... Grup Kurumsal Hizm.San.ve Tic.Ltd.Şti. hakkında açılan davanın reddine,
-Diğer davalılar yönünden, 32.678,41 TL'nin davalılardan sorumlu oldukları miktarlarla sınırlı olmak üzere tahsili ile;
-11.345,97 TL'nin 12/10/2017 ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalı ...den tahsili ile davacıya ödenmesine,
-1.284,44 TL'nin, 756,48 TL'sinin 03/03/2017 ödeme tarihinden, 28,94 TL'sinin 28/06/2017 ödeme tarihinden, 499,02 TL'sinin 12/10/2017 ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalı ... Tem.Turz.Bilg.Gıda Güv.Sis.San.ve Tic.Ltd.Şti'den tahsili ile davacıya ödenmesine,
-3.431,26 TL'nin, 3.304,82 TL'sinin 30/03/2017 ödeme tarihinden, 126,44 TL'sinin 28/06/2017 ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalı ... Temizlik Sosyal Hizmetleri Bilgisayar Sağlık Hizmetleri İnşaat Sanayi Ticaret Limited Şirketi'nden tahsili ile davacıya ödenmesine,
-16.616,74 TL'nin 16.004,41 TL'sinin 03.03.2017 ödeme tarihinden, 612,33 TL'sinin 28/06/2017 ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalı ... Kimya Kimyevi Mad.Tem.Taah.ve Tic. Ltd. Şti.'den tahsili ile davacıya ödenmesine,
2- 492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince hesaplanan 2.232,26 TL harçtan peşin alınan 1.292,28 TL harcın mahsubu ile bakiye 939,98 TL karar harcının 477,97 TL'sinden ... Kimya Kimyevi Mad.Tem.Taah.ve Tic. Ltd. Şti. , 36,95 TL'sinden ... Tem.Turz.Bilg.Gıda Güv.Sis.San.ve Tic.Ltd.Şti., 98,70 TL'sinden ... Temizlik Sosyal Hizmetleri Bilgisayar Sağlık Hizmetleri İnşaat Sanayi Ticaret Limited Şirketi, 326,36 TL'sinden ...den tahsili ile Hazineye irat kaydına,
3-Davacı vekille temsil olunduğundan karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca takdir olunan 5.100,00 TL vekalet ücretinin 2.593,31 TL'sinin ... Kimya Kimyevi Mad.Tem.Taah.ve Tic. Ltd. Şti. 'den, 200,46 TL'sinin ... Tem.Turz.Bilg.Gıda Güv.Sis.San.ve Tic.Ltd.Şti. 'den, 535,51 TL'sinin ... Temizlik Sosyal Hizmetleri Bilgisayar Sağlık Hizmetleri İnşaat Sanayi Ticaret Ltd. Şti'den, 1.770,72 TL'sinin ...den tahsili ile davacıya verilmesine,
4-Davalı ... Kimya Kimyevi Mad.Tem.Taah.ve Tic. Ltd. Şti vekille temsil olunduğundan karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca takdir olunan 6.389,08 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalı ... Kimya Kimyevi Mad.Tem.Taah.ve Tic. Ltd. Şti'ye verilmesine,
5-Davacı tarafından yatırılan 35,90 TL başvurma harcı, 1.292,28 TL peşin harç olmak üzere toplam 1.328,18 TL harcın 675,37 TL'sinin ... Kimya Kimyevi Mad.Tem.Taah.ve Tic. Ltd. Şti'nden, 52,21 TL'sinin ... Tem.Turz.Bilg.Gıda Güv.Sis.San.ve Tic.Ltd.Şti.'den, 139,46 TL'sinin ... Temizlik Sosyal Hizmetleri Bilgisayar Sağlık Hizmetleri İnşaat Sanayi Ticaret Ltd. Şti'den, 461,14 TL'sinin ...den tahsili ile davacıya verilmesine
6-Davacı tarafından yapılan 1.246,70 TL posta masrafı, 600,00 TL bilirkişi masrafı olmak üzere toplam 1.846,70 TL yargılama giderinden kabul oranına göre hesaplanan 797,49 TL yargılama giderinin 405,52 TL'sinin ... Kimya Kimyevi Mad.Tem.Taah.ve Tic. Ltd. Şti.'den, 31,35 TL'sinin ... Tem.Turz.Bilg.Gıda Güv.Sis.San.ve Tic.Ltd.Şti.'den , 83,74 TL'sinin ... Temizlik Sosyal Hizmetleri Bilgisayar Sağlık Hizmetleri İnşaat Sanayi Ticaret Ltd. Şti'den, 276,88 TL'sinin ... Tic.Taah.ve Paz.Ltd.Şti 'den tahsili ile davacıya verilmesine, bakiyesinin davacı üzerinde bırakılmasına,
7-Davalı ... Kimya Kimyevi Mad.Tem.Taah.ve Tic. Ltd. Şti'nin yapmış olduğu 20,00 TL yargılama giderinin red oranına göre hesaplanan 11,36 TL'sinin davacıdan tahsili ile davalı ... Kimya Kimyevi Mad.Tem.Taah.ve Tic. Ltd. Şti verilmesine, bakiyesinin davalı ... Kimya Kimyevi Mad.Tem.Taah.ve Tic. Ltd. Şti üzerinde bırakılmasına,
8- Davalılar ... Med. Tem.İşl.Elekt.Bas.Nakl.Teks.Tic. Ltd Şti, ... ve ... Grup Kurumsal Hizm.San.ve Tic.Ltd.Şti. Tarafından yapılan her hangi bir yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
9-HMK'nın 333.maddesi gereğince kararın kesinleşmesinden sonra yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının davacıya iadesine,
Dair, tarafların yokluğunda kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde Ankara Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 27/06/2022
Katip ... Hakim ...
¸e-imzalıdır ¸e-imzalıdır