T.C. ANKARA 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
Türk Milleti Adına Yargılama Yapmaya ve Hüküm Vermeye Yetkili
ANKARA 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2018/800 Esas
KARAR NO: 2021/175
DAVA: Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 07/11/2018
KARAR TARİHİ: 24/02/2021
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 29/03/2021
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle ; Müvekkili kurumun 233 Sayılı KHK uyarınca kurulmuş bir kamu iktisadi teşebbüsü olup, bina ve eklentilerinin güvenliğinin sağlanmasının ihale yöntemi ile özel güvenlik şirketlerinden satın alınmakta olduğunu, müvekkili kurum ile davalılar arasına akdedilen hizmet alım sözleşmeleri kapsamında yüklenici firmalar işçisi ...'ün 01.01.2012-31.12.2015 ile 18.04.2016-31.08.2016 tarihleri arasında özel güvenlik görevlisi olarak çalışmış olduğunu, işyerinin tasfiye edilmesinden dolayı yüklenici firmaya iadesi yapılmış ...'e çalışmış olduğu 4 yıl 4 ay 13 günlük hizmetinin karşılığı 10.566,74 TL kıdem tazminatı bedelinin müvekkili kurum tarafından 20.10.2016 tarihinde kendisine ödenmiş olduğunu, davalıların gerek akdedilen sözleşmelerden ve gerekse mevzuat gereği işçiye ödenen kıdem tazminatının tamamından sorumluluklarının bulunduğunu beyanla şimdilik 10.566,74 TL kurum alacağının 20.10.2016 ödeme tarihinden itibaren işlemiş ve işleyecek sözleşmesel faizi ile birlikte davalı şirketlerden rücuen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı... Ltd. Sti. ile ... Ltd. Sti. vekili davava cevap dilekçesinde özetle: Davacı kurumun rücu talebinin zamanaşımına uğramış olduğunu, 4857 Sayılı Kanunun 2.maddesinde veya diğer maddelerinde asıl işverenin alt işverene rücu edebileceğine ilişkin bir düzenlemenin bulunmadığını, yine müvekkili şirketler ile davacı arasında akdedilmiş sözleşmeler ile eki şartnamelerde asıl işverenin iş mahkemesi kararları uyarınca işçilere ödeyeceği işçilik alacaklarını müvekkili şirketlere rücu edebileceğine ilişkin bir düzenlemenin bulunmadığını, diğer taraftan 10.09.2014 tarihinde kabul edilen 6552 Sayılı Kanunun 8.maddesi ile 4857 Sayılı Kanunun 112.maddesin eklenen fıkra hükümleri uyarınca işçinin kıdem tazminatından davacı kamu kuruluşunun sorumlu bulunduğunu, davacının müvekkili şirketlere rücu hakkının bunmadığını, yanılgılı değerlendirme ile davacının rücu hakkının bulunduğunun kabul edilmesi halinde ise ödenen miktarların yarısının rücu edilebileceğini, davacı kurumun yargı kararı olmaksızın işçiye kıdem tazminatı ödemesi yapamayacağını, 4857 Sayılı Kanunun 6/3.maddesinde öngörülen 2 yıllık sorumluluk süresinin de geçmiş bulunduğunu beyanla haksız davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER
-Taraflar arasında imzalanan sözleşmeler,
-Kıdem tazminatının ödendiğine dair ödeme dekontu,
-Bilirkişi Raporu: Dosya bilirkişiye tevdi olunmuş bilirkişi raporunda; Türk Borçlar Kanunu ve içtihat hükümleri gereğince, dava dışı işçinin asıl işveren işyerinde çalışması ile davacı konumundaki asıl işverence ödenen kıdem tazminatı alacağı bakımından hizmet temin eden davalı yüklenicilerin hizmet dönemleri bakımından sorumluluklarının varlığı ile rücuen tahsilinin talep edilebileceği, Davalı yükleniciler ile 18.04.2016-31.08.2016 dönemine ilişkin akdedilmiş hizmet alım sözleşmelerinin tamamının 11.09.2014 tarihinden sonra imzalanmış oldukları ve 7166 Sayılı Kanun hükümlerinin göz önünde bulundurulması gerektiği, bu doğrultuda davalı yükleniciler ile akdedilen hizmet alım sözleşmeleri ve eki Teknik Şartnamelerde "kıdem tazminatı ödemesinden ötürü ait işverene rücu edileceğine dair açık bir hükürrf' bulunmadığı anlaşıldığından, davacı idare tarafından dava dışı işçinin 18.04.2016-31.08.2016 tarihleri arası hizmet dönemi bakımından hesaplanarak ödenmiş kıdem tazminatı 954,55 TL'nin 112. maddenin altıncı fıkrası kapsamında rücu edilemeyecek kısım olduğu ve iş bu kısım bakımından geçici 9. madde hükmü uyarınca karar verilmesi gerekeceği, 7166 Sayılı Kanun kapsamında bulunmayan ve davalı yükleniciler ... Özel Güv. Ltd. Şti. ve ... Özel Güv. Ltd. Şti. Firmalarından müştereken ve müteselsilen rücuen talep edilebilecek alacak miktarının, sadece 01.01.2012- 31.12.2015 hizmet dönemi bakımından hesaplanmış 9.612,19 TL olacağı netice ve kanaatine varılmıştır.
Dosya ek rapor düzenlenmek üzere bilirkişiye tekrar tevdi olunmuş bilirkişi ek raporunda; Tarafların, 6552 Sayılı Yasa hükümleri uyarınca, davacının rücu hakkının bulunmadığı ve davanın reddi gerektiğine yönelik itirazları ile alt yükleniciler ile akdedilen sözleşmelerde işçilerin iş akitlerinin feshi halinde doğacak işçilik alacaklarından yüklenicilerin sorumlu olacağına dair açık hüküm bulunduğu/bulunmadığı itirazlarının nihai hukuki takdir ve değerlendirmesinin Sayın Mahkemeye ait olduğu, Ancak,kök raporun tanziminden sonra, 21.02.2019 tarihli 7166 sayılı Yasanın 11. maddesi ile 22.05.2003 tarihli 4857 Sayılı İş Kanunu'nun 112. maddesine eklenen 6. fıkrası ile 12. maddesiyle 4857 Sayılı Kanun'a eklenen geçici 9. maddenin birinci cümlesinin, 15.10.2019 tarih ve 30919 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanan Anayasa Mahkemesi'nin 19.09.2019 tarih ve 2019/42 E., 2019/73 K. sayılı kararı ile Anayasa'ya aykırı olduklarından iptallerine karar verilmiş olup, konuya ilişkin nihai hukuki takdir ve değerlendirme yetkisi Sayın Mahkemeye ait olmak üzere;
Mahkemece, Anayasa Mahkemesi'nin 19.09.2019 tarih ve 2019/42 E., 2019/73 K. sayılı kararının derdest dosyalar bakımından göz önünde bulundurulması gerektiği kanaatine varılması halinde; ... Özel Güv. Ltd. Şti. ve ... Özel Güv. Ltd. Şti. Firmalarından müştereken ve müteselsilen rücuen talep edilebilecek alacak miktarının 10.466,61 TL, -... Özel Güv. Ltd. Şti. firmasından rücuen talep edilebilecek alacak miktarının 73,43 TL -Özel ... Güv. Ltd. Şti. firmasından rücuen talep edilebilecek alacak miktarının 26,70 TL olacağı,
Mahkemece taraflar arasında akdedilen hizmet alım sözleşmelerinde işçilerin iş akitlerinin feshi halinde doğacak işçilik alacaklarından alt yüklenici firmaların sorumlu olacağına dair açık hüküm bulunmadığı kanaatine varılması halinde iş bu miktarların yarısı rücu konusu yapılabilecek olup, iş bu halde; ... Özel Güv. Ltd. Şti. ve ... Özel Güv. Ltd. Şti. Firmalarından müştereken ve müteselsilen rücuen talep edilebilecek alacak miktarının 10.466,61 TLy2=5.233,30 TL, -... Özel Güv. Ltd. Şti. Firmasından rücuen talep edilebilecek alacak miktarının 73,43 TL/2=36,71 TL, -Özel ... Güv. Ltd. Şti. Firmasından rücuen talep edilebilecek alacak miktarının 26,70 TL/2= 13,35 TL olacağı,
Mahkemece, Anayasa Mahkemesi'nin 19.09.2019 tarih ve 2019/42 E., 2019/73 K. sayılı kararının, geriye yürümeyeceği ve derdest dosyalar bakımından göz önünde bulundurulmayacağı kanaatine varılması halinde; ... Özel Güv. Ltd. Şti. ve ... Özel Güv. Ltd. Şti. Firmalarından müştereken ve müteselsilen rücuen talep edilebilecek alacak miktarının 9.612,19 TL olacağı,
Mahkemece taraflar arasında akdedilen hizmet alım sözleşmelerinde işçilerin iş akitlerinin feshi halinde doğacak işçilik alacaklarından alt yüklenici firmaların sorumlu olacağına dair açık hüküm bulunmadığı kanaatine varılması halinde iş bu miktarın yarısı rücu konusu yapılabilecek olup, iş bu halde; ... Özel Güv. Ltd. Şti. ve ... Özel Güv. Ltd. Şti. Firmalarından müştereken ve müteselsilen rücuen talep edilebilecek alacak miktarının 9.612,19 TL72=4.806,09 TL olacağı netice ve kanaatine varılmıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Dava, davacı tarafından dava dışı işçiye ödenen kıdem tazminatı alacağının davalılardan rücuen tahsiline yönelik alacak davasıdır.
Bir kısım davalılar vekili tarafından zamanaşımı itirazında bulunulduğu anlaşılmış ise de; eldeki dava taraflar arasında imzalanan hizmet alım Sözleşmesinden kaynaklanmakta olup, bu davada uygulanması gerekli olan zamanaşımı süresi, Türk Borçlar Kanunu'nun 146.maddesi (mülga 818 sayılı Borçlar Kanunu'nun 125. maddesine) göre 10 yıllık süreye tabi olduğundan ve dava da yasal süre içerisinde açıldığından zamanaşımı itirazına hukuki değer atfetmek mümkün görülmemiştir.
İddia, savunma, toplanan deliller, hesaplama bakımından hüküm kurmaya ve denetime elverişli bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre; asıl işveren olan davacının alt işveren olan davalılar ile birlikte dış ilişki itibariyle dava dışı işçiye karşı müteselsilen sorumlu oldukları, iç ilişkide dava dışı işçiye karşı müteselsilen sorumlu olan asıl ve alt işverenlerin birbirlerine karşı sorumluluğunun belirlenmesi yönündeki uyuşmazlığın çözümünde öncelikle taraflar arasındaki sözleşme hükümlerine, aynı sözleşmelerden kaynaklanan uyuşmazlıkla ilgili verilmiş mahkeme kararları ve genel hukuk prensipleri dikkate alınarak bir sonuca gidilmesi gerektiği, ( Yargıtay 13. Hukuk Dairesi'nin 2013/24537 Esas 2014/18698 Karar sayılı ilamı) rücuya konu kıdem tazminatına ilişkin işçilik alacaklarından her bir işverenin kendi dönemi ile sınırlı olarak sorumlu olduğu, davacı tarafça icra dosyasına ödenen 10.566,74 TL'nin; 10.466,61 TL'sinin davalılar ... Özel Güvenlik Danışmanlık Eğitim Alarm Cihazları ve Sistemleri Ticaret Limited Şirketi ve ... Özel Güvenlik Hizmetleri Limited Şirketi'nden, 73,43 TL'sinin davalı ... Özel Güvenlik Danışmanlık Eğitim Alarm Cihazları ve Sistemleri Ticaret Limited Şirketi'nden, 26,70 TL'sinin davalı ...'nden tahsilinin talep edilebileceği, alacağın sözleşmeden kaynaklandığı ayrıca temerrüt gerekmediğinden ödeme tarihinden itibaren ve tarafların sıfatı gereği avans faizi talebi yerinde olduğu anlaşıldığından davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:
Davanın kabulüne,
10.466,61 TL alacağın ... Özel Güvenlik Danışmanlık Eğitim Alarm Cihazları ve Sistemleri Ticaret Limited Şirketi ve ... Özel Güvenlik Hizmetleri Limited Şirketi'nden 20/10/2016 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine,
73,43 TL alacağın ... Özel Güvenlik Danışmanlık Eğitim Alarm Cihazları ve Sistemleri Ticaret Limited Şirketi'nden 20/10/2016 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine,
26,70 TL alacağın ...'nden 20/10/2016 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine,
2-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 714,97 TL karar ve ilam harcından, peşin alınan 180,46 TL harcın mahsubu ile eksik kalan 534,51 TL karar harcının davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye gelir kaydına,
3-Davacı vekil ile temsil olunduğundan kabul edilen miktar üzerinden ...Ü.T. gereğince hesaplanan 4.080,00 TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,
4-Davacı tarafından yatırılan 180,46 TL peşin harç, 35,90 TL başvuru harcı, tebligat-müzekkere ücreti 175,90 TL, bilirkişi masrafı 550 TL olmak üzere toplam 942,26 TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
5-Davalılar tarafından yapılan yargılama giderleri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
6-HMK'nun 333.maddesi uyarınca davacı taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalıların yokluğunda kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde Ankara Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 24/02/2021
Katip ...
e-imzalı
Hakim ...
e-imzalı