T.C. ANKARA 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
ANKARA
5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2019/335 Esas
KARAR NO: 2024/321
HAKİM: ... ...
KATİP: ... ...
DAVACI: ... -....
VEKİLİ: Av. ... - ....
Av. ... - ....
DAVALI: ... - ...
VEKİLİ: Av. ... - ....
DAVA: Alacak
DAVA TARİHİ: 20/11/2012
KARAR TARİHİ: 22/04/2024
YAZIM TARİHİ: 22/05/2024
Mahkememizde görülmekte bulunan Alacak davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; taraflar arasında imzalanan 26/04/2012 tarihli sözleşme uyarınca davacının davalıdan .... satın aldığını, anılan makinelerin hiç kullanılmadan arızalandığını, imalat hatası bulunduğunu, bu durumun davalının kendi teknisyenlerince de tespit edildiğini, imalat hatalarının giderildiği bildirilmesine rağmen giderilmediğini, davacı şirketin satı almış olduğu sözü edilen edilen makinelerin arızalanması nedeniyle 150 gün aşık süre çalışamadığını, üretim gerçekleştiremediğini, dava konusu makineler üzerinde .... Mahkemesi'nce tespit yaptırdıklarını, yapılan tespit sonucunda makinelerin çalıştırılmasının mümkün olmadığı ve üretimin durduğunun tespit edildiğini ileri sürerek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla üretim ve mali kayıpları bakımından şimdilik 10.000 TL'nin davalıya çektikleri ihtarnamenin tebliğinden itibaren işleyecek ticari faiziyle tahsiline karar vcrilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili davaya cevap dilekçesinde özetle; dava onusu makinelerde imalat hatası bulunmadığı, davacının kullanım hatasından kaynaklanan hatalar olduğunu, ... Makinesinin davacı tarafından kurulumu sırasında yere düşürüldüğünü bu nedenle arızlandığını, bu arızayı tamir ettiklerini, çalışır vaziyette makineyi teslim ettiklerini, savunarak davanın reddini istemiştir.
Dava, ticari satım sözleşmesinden kaynaklanan tazminat istemine ilişkindir.
Mahkememizin 05/06/2017 tarihli .... sayılı ilamı ile söz konusu makinedeki ayıbın imalat hatasından kaynaklandığı ve bu niteliği ile gizli ayıplı olduğu, makinedeki ayıp nedeniyle davacının üretim kaybına uğradığı ve yaklaşık 800.000USD civarında zararının olduğu gerekçesi ile davanın kabulü ile 10.000,00TL'nin 20/11/2012 dava tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine karar verilmiş, kararın davalı tarafça istinaf edilmesi üzerine .... sayılı ilamı ile "Dosya incelendiğinde alınan bilirkişi raporlarında makinedeki ayıbın gizli ayıp niteliğinde olduğunun ve daha sonra ise makinenin çalışmaması nedeni ile uğranılan zararın 11/02/2014 tarihli bilirkişi raporu ile 800.000USD olarak belirlendiği görülmektedir. Ancak bilirkişiler tarafından yapılan bu tespit eksik ve hüküm kurmaya elverişli değildir. Zira bu konudaki maddi zarar hesaplanırken, makineyi kullanan işletmenin karlılık durumu, ticari işletmenin uğradığı müspet zarar, makinenin çalışmadığı dönemdebaşka bir makine kiralanıp kiralanamayacağı hususu, davacı tarafın basiretli bir tacir gibi hareket etmesi gerektiği hususlarının dikkate alınması zorunluluk arz etmektedir. Bu hususların belirlenmeden yapılacak tespit eksik ve hüküm kurmaya elverişli olmayacaktır." gerekçesiyle mahkememiz kararının kaldırılmasına ve dosyanın yeniden esas hakkında karar verilmek üzere mahkememize gönderilmesine karar verilmiş, dava bu kez mahkememizin .... Esasına kaydedilerek yargılamaya devam olunmuştur.
.... sayılı kaldırma ve gönderme kararı sonrası bilirkişi raporu alınmış, ticari defter ve kayıtlara ihtiyaç duyulduğunun bildirilmesi üzerine dosyaya kazandırılan ticari defter ve kayıtlar itibariyle ek rapor alınmış, bu ek rapora itirazlar üzerine tarafların itirazlarını karşılamak üzere ek rapor alınmış, mahkememizin 25/12/2023 tarihli duruşma ara kararı ile dosyada mevcut 2011,2012,2013 yıllarına ait bilanço ve gelir tabloları gereğince uyuşmazlık yönünden hesap yapılmasının ve ayrıca davaya konu işin mahiyeti itibariyle başka makine kiralanması suretiyle çalışılmayan günün telafi edilip edilemeyeceğinin belirtilmesi, başka makine kiralanabilmesi halinde terditli hesaplamaya gidilmesi istemiyle ek rapor alınmış ve nihayetinde bilirkişi heyetince sunulan 15/04/2024 tarihli ek rapor hükme esas alınabilir nitelikte kabul edilmiştir.
Bilirkişi heyeti 15/04/2024 tarihli ek raporu ile; davacı tarafından, davalı şirketten 26.04.2012 tarihli Sözleşme ile dava konusu bir adet 900X650 Primer Çeneli Kırıcı Makinesi ile bir adet 90'lık Tersiyer Kırıcıcı makinesi KDV dahil 212.400,00-TL bedelle satın alındığı, davalının makineleri davacıya 05.06.2012 tarihinde teslim ettiği, davacı şirketin makinelerin satış bedelini davalıya ödediği, ... Mahkemesinin talimat dosyasından alınan Bilirkişi Raporlarında makinelerdeki arızanın imalat hatasından kaynaklı olduğunun tespit edildiği, buna göre davalı satıcının, makinelerdeki ayıplardan dolayı davacıya karşı sorumlu olduğu, davacının satın aldığı makinelerin ayıplı olması nedeniyle çalışmadığı dönemde üçüncü kişilerden kiralayarak temin etmesinin mümkün olduğu, fakat kiralanan makinelerin üretim yapılabilmesi için kurularak mevcut sisteme entegre edilmesi gerekeceği, makinelerin kiralanması halinde sisteme entegre edilerek çalışmaya başlamasının yaklaşık 2 ay (60 gün) süre alacağı, bu nedenle kiralama ile çalışılamayan 56 günün telafi edilemeyeceğinin değerlendirildiği, davacı tarafından dosyaya sunulan Yer Altı Aylık Üretim Tablolarından işletmede makinelerin tesliminden sonra 2012 yılı Haziran ve Temmuz aylarında hiç üretim yapılmadığının tespit edildiği ve davacının çalışmadığı 56 gün içinde muhtemel gelir kaybının 78.209,22 $, dava tarihi itibariyle 140.729,67 TL olduğu, davacının makinelerin çalışmadığı dönemde yapmaktan kurtulduğu giderin 1.374,24 TL olduğu, bu nedenle davacının satın aldığı makinelerin ayıplı çıkmasından dolayı üretim yapamadığı için davalıdan talep edebileceği zararının dava tarihi itibariyle 139.355,43 TL olduğu rapor edilmiştir.
Tüm dosya kapsamından; davalı tarafından davacıya satılan dava konusu makinelerdeki hasarın imalat hatasından kaynaklı olup makinelerin ayıplı olduğu, davacının ayıplı ifa nedeniyle uğramış olduğu zararı davalıdan talep edebileceği, davacının ayıplı ifa nedeniyle 56 gün süreyle üretim yapmadığı, davacının satın aldığı makinelerin ayıplı olması nedeniyle çalışmadığı dönemde üçüncü kişilerden kiralayarak temin etmesinin mümkün olduğu, fakat kiralanan makinelerin üretim yapılabilmesi için kurularak mevcut sisteme entegre edilmesi gerekeceği, makinelerin kiralanması halinde sisteme entegre edilerek çalışmaya başlamasının yaklaşık 2 ay (60 gün) süre alacağı, bu nedenle kiralama ile çalışılamayan 56 günün telafi edilemeyeceği, davacı tarafından dosyaya sunulan Yer Altı Aylık Üretim Tablolarından işletmede makinelerin tesliminden sonra 2012 yılı Haziran ve Temmuz aylarında hiç üretim yapılmadığının tespit edildiği ve davacının çalışmadığı 56 gün içinde üretilmeyen 187,12 tohn ürün nedeniyle muhtemel gelir kaybının 78.209,22 $, dava tarihi itibariyle 140.729,67 TL olduğu, davacının makinelerin çalışmadığı dönemde yapmaktan kurtulduğu giderin 1.374,24 TL olduğu, bu nedenle davacının satın aldığı makinelerin ayıplı çıkmasından dolayı üretim yapamadığı için davalıdan talep edebileceği zararının dava tarihi itibariyle 139.355,43 TL olduğu anlaşıldığından, taleple bağlı kalınarak davanın kabulü ile 10.000 TL'nin, davacının davadan önce davalıya çektiği ihtarın tebliğ edilememiş olması nedeniyle 20/11/2012 olan dava tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile davalıdan tahsiline karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere;
1-Davanın KABULÜ ile; 10.000 TL'nin 20/11/2012 olan dava tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
2-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince hesaplanan 683,10 TL karar ve ilam harcından, eldeki davada alınan 148,50 TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 534,60 TL karar ve ilam harcının davalıdan tahsili ile Hazineye irat kaydına, davacı tarafından yatırılan 148,50 TL peşin harcın davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
3-Davacı tarafından yatırılan 21,15 TL başvurma harcı, istinaf öncesi yapılan 1.499 TL posta gideri, 2.250 TL bilirkişi gideri, 170,80 TL keşif harcı, istinaf sonrası yapılan 98,26 TL posta gideri ve 7.000 TL bilirkişi gideri olmak üzere toplam 11.039,21 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı vekille temsil olunduğundan karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi 13/2 maddesi uyarınca takdir olunan 10.000 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
5-HMK'nın 333.maddesi gereğince kararın kesinleşmesinden sonra yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının yatırana iadesine,
Dair, taraf vekillerin yüzlerine karşı, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde .... Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup, usulen anlatıldı. 22/04/2024
Katip ... Hakim ...
¸e-imzalıdır ¸e-imzalıdır