T.C. ANKARA 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
Türk Milleti Adına Yargılama Yapmaya ve Hüküm Vermeye Yetkili
ANKARA 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2019/643 Esas
KARAR NO: 2022/691
DAVA: İtirazın İptali (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 18/11/2019
KARAR TARİHİ: 24/11/2022
KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 29/11/2022
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde; Enerji ve Tabi Kaynaklar Bakanlığı Maden İşleri Genel Müdürlüğü'nce müvekkili şirkete tahsis edilen ve şirket uhdesinde bulunan Ankara İli ... İlçesi Boyalık Köyü sınırları dahilindeki 20054307 ve 20055499 işletme ruhsat numaralı II. Grup Doğaltaş-Mermer ruhsatlarının bütün hak ve vecibeleri ile birlikte davalı şirkete devrine ilişkin 22/10/2015 tarihli Devir Sözleşmesi ile 24/05/2016 ve 30/08/2016 tarihli ek sözleşmeler imzalandığını, taraflar arasında akdedilen sözleşme hükümlerine göre her iki ruhsatın davalı şirkete devredilmesi ve 31/10/2016 tarihine kadar tamamlanması gerektiğini, davalı şirket tarafından çeşitli ihtar ve ikazlara rağmen ruhsatların devir işlemlerinin yapılmadığını, davalının hazırlaması gereken belgelerin süresinde Maden İşleri Genel Müdürlüğü'ne verilmediğini, dolayısı ile ruhsatların işletme izinleri alınmadığı için müvekkil şirket adına Maden İşleri Genel Müdürlüğü tarafından her bir ruhsat için 125.486,00 TL olmak üzere toplam 250.972,00 TL'lik idari para cezası tahakkuk ettirildiğini, idari para cezalarına karşı yapılan itirazların reddedildiğini, müvekkilinin idari para cezalarını işleyecek faizleri ile birlikte ödemekle yükümlü olduğunu, ruhsatlardan dolayı toplam 301.164,00 TL'lik harcama yapıldığını, 17/10/2018 tarihli ihtarnameye rağmen davalı şirketten olumlu sonuç alınamadığını, bunun üzerine davalı aleyhine icra takibi başlatıldığını, takibin itiraz üzerine durduğunu belirterek davalının Ankara ...İcra Müdürlüğü'nün ... E sayılı dosyasına yaptığı itirazın iptali ile takibin devamına ve icra inkar tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde; taraflar arasında 2 adet maden ruhsatının izinleri ile birlikte devri konusunda 22/10/2015 tarihinde sözleşme imzalandığını, sözleşmenin imzalanması esnasında davacı ruhsat alanının mera olduğunu müvekkiline bildirmediğini, davacı taraf sözleşmede belirtildiği üzere alınması gereken izinleri alamadığı için devir işlemlerinin tamamlanamadığını ve ek sözleşme imzalandığını, ek sözleşmeye göre devir işlemlerinin en geç 31/10/2016 tarihine kadar tamamlanacağı, devir işlemlerinin belirtilen tarihe kadar tamamlanamaması durumunda ise davacı tarafça ruhsatları terk dilekçesi verilmesi konusunda mutabakata varıldığını ancak davacı gerek ruhsat tarihi itibari ile kanunen 3 yıllık süre içinde, gerekse devir sözleşmesinin imzalanmasından sonra gerekli izinleri almadığı gibi terk dilekçesi de vermediğini, davacının kendi hatasını müvekkiline izafe etmeye çalıştığını, davacı ruhsat devri kapsamında alması gereken izinleri almaya çalışırken haksız şekilde ihtarname de keşide ederek izinler için ilgili kurumlar nezdinde sürece devam ettiğini, işlemler son aşamaya geldiğinde davacı kendi kusuru ile sebep olduğu idari para cezasını bahane ederek terk dilekçesi verdiğini, bu nedenle müvekkilinin zarara uğramasına neden olduğunu, ceza nedeniyle müvekkilinden herhangi bir talepte bulunamayacağını bildirerek davanın reddi ile tazminata karar verilmesini istemiştir.
Dava, Maden Ruhsatlarının Devri Sözleşmesinden kaynaklandığı bildirilen alacağın tahsili amacıyla başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.
Deliller toplanmış, bilirkişi raporu alınmıştır.
Davaya dayanak Ankara ...İcra Müdürlüğü'nün ... E sayılı icra takip dosyasının incelenmesinde; davacı tarafından davalı aleyhine 301.164,00 TL ana para, 5.037,28 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 306.201,28 TL'nin tahsilinin ilamsız icra takibi ile talep edildiği, takip dayanağının taraflar arasında akdedilen devir sözleşmesi ile ek sözleşmelerden kaynaklı idari para cezaları ve işletme ruhsatı kalemlerinden oluştuğu, ödeme emrinin 21 Mayıs 2019 tarihinde tebliğ edildiği, yasal 7 günlük süre içerisinde borca, faiz oranına ve diğer ferilerine itiraz edildiği görülmüştür.
Taraflar arasında akdedilen 22/10/2015 tarihli "Devir Sözleşmesi" başlıklı sözleşme ve ek sözleşme örneklerinin incelenmesinde; sözleşmenin konusunun Enerji ve Tabi Kaynaklar Bakanlığı Maden İşleri Genel Müdürlüğü'nce davacı ... A.Ş'ye tahsis edilen Ankara İli ... İlçesindeki doğaltaş-mermer sahalarına ait ruhsat ve izinleri, Maden Kanunun'dan doğan tüm hak ve yükümlülükleri ile birlikte Maden İşleri Genel Müdürlüğü nezdinde....Şirketi'ne devrine ilişkin olduğu, sözleşmenin üçüncü maddesinde devir bedelleri ile devir işlemenin yapılması sırasında ödenmesi gereken harç, vergi vb. tüm ödemelerin ....Şirketine ait olacağının hüküm altına alındığı, sözleşmenin ifası ve feshi başlıklı beşinci maddesinde devir işleminin en geç 30 Haziran 2016 tarihine kadar tamamlanacağı, anılan tarihe kadar devir işlemi gerçekleşmez veya ek sözleşme imzalanmadığı takdirde sözleşmenin kendiliğinden sona ereceği, devir işlemi yapılmamasında kusuru olan tarafın sözleşmenin feshine neden olunmuş gibi yükümlü olacağının kararlaştırıldığı, 24/05/2016 ve 30/08/2016 tarihli ek sözleşmelerde asıl sözleşmenin ifası ve feshi başlıklı maddesine ilişkin düzenlemeyi içerdiği anlaşılmıştır.
Enerji ve Tabi Kaynaklar Bakanlığı Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü'nün 30/06/2021 tarihli cevabi yazılarında; ... Makine San. ve Tic. A.Ş uhdesindeyken işletme ruhsatı sahalar için 05/11/2018 tarihli dilekçe ile terk talebinde bulunulduğu, ruhsat sahasının 05/11/2018 tarihi itibariyle terk edildiğinin tespit edildiği bildirilmiştir.
Dosya bilirkişi kuruluna tevdi edilmiş, bilirkişi kök ve itiraz üzerine alınan ek raporunda; davacının sözleşmenin akdedildiği tarihte ruhsat konusu arazinin mera vasfında olduğunu bildiği halde davalı yana bu konuda bilgi vermediği, keza arazinin mera vasfında olması nedeniyle ilgili kurumlardan görüş sorulması, ÇED raporunun çıkarılması esnasında davalıya bilgi vermediği gibi devir işlemlerinin tamamlanamayacağını bildiği halde davalıya ruhsatları devralması yönünde ihtar gönderdiği, "Güven sorumluluğu çerçevesinde sözleşmesel yükümlülüklerini yerine getirmemiş olması nedeniyle davalıdan talepte bulunamayacağı, sözleşmede devir için öngörülen tarihin 31/12/2016 tarihinde sona erecek olması davacı tarafından 17/11/2016 tarihli ihtarname ile işlemlerin gerçekleştirilmemesi halinde 15/12/2016 tarihinden sonra ruhsatların Maden İşletmeleri Genel Müdürlüğü'ne iade edileceği ve zararların tahsil yoluna gidileceği, davalıya bildirildiği halde 15/12/2016 tarihinden sonra sahayı terk etmeyen davacının kendi kusuru ile sebebiyet verdiği 2018 yılına ait ruhsat giderleri ve tahakkuk ettirilen idari para cezalarını davalıdan talep edemeyeceği bildirilmiştir.
Tüm dosya kapsamı, toplanan deliller, bilirkişi kök ve ek raporuna göre; taraflar arasında Enerji ve Tabi Kaynaklar Bakanlığı Maden İşleri Genel Müdürlüğü'nce ... A.Ş'ye tahsis edilen Ankara İli ... İlçesi Boyalık Köyü sınırları dahilindeki II. Grup Doğaltaş-Mermer İşletme Ruhsatlarının Maden Kanunu'nundan doğan tüm hak ve yükümlülükleri ile birlikte davalı ...a devredilmesine ilişkin 22/10/2015 tarihli sözleşme akdedildiği, sözleşmenin ifası ve feshine ilişkin maddesinin ek sözleşmelerle tadil edildiği, her iki saha için yapılan harcama bedellerinin davalı tarafından davacıya ödeneceğinin ve devrin en geç 31/10/2016 tarihinde gerçekleştirileceğinin kararlaştırıldığı, dosyaya celbedilen kurumların cevabi yazı eklerinden ruhsat verilen her iki arazinin de mera kapsamında olduğu, bu konuda davalının bilgilendirildiğine ilişkin dosyaya bir belge sunulmadığı, sözleşmenin ayakta olduğu sürede arazilerin mera kapsamından çıkarılarak tahsis değişikliği talebinde bulunulduğu, davacının Maden İşleri Genel Müdürlüğü'ne verdiği 10/10/2018 tarihli dilekçede; maden sahası için 13/06/2009 tarihinde işletme ruhsatı aldıklarını, 2009 yılından beri işletme izni için gerekli izinleri tamamlamaya çalıştıklarını, alanın mera vasfında olması sebebiyle ÇED işlemlerinin sonuçlanmadan mülkiyet işlemlerine başlanamadığını, mera vasfı değişikliği olmadan GSM izni alamadıklarını, yıllardır kullanamadıkları ve satış yapamadıkları cevher için devlete ödeme yaptıklarını, ceza yazılmaması gerektiğini bildirmesine ve alanın mera vasfından çıkarılmadan devir işlemlerinin ikmal edilmeyeceği davacı tarafça bilinmesine rağmen davalı tarafa keşide olunan 17/11/2016 ve 10/01/2018 tarihli ihtarnamelerle işletme ruhsatının devralınmasının ihtar edildiği, davacının 15/12/2016 tarihinden sonra sahayı terk etmeyerek kendi kusuru ile sebebiyet verdiği 03/10/2018 ve 15/10/2018 tarihli Maden İşleri Genel Müdürlüğü'nün yazılarıyla tahakkuk ettirilen idari para cezalarını davalıdan talep edemeyeceği gibi bu kalem dışında yapıldığı ileri sürülen harcamalara ilişkin de bir belge sunulmadığı gibi talep hakkının da bulunmadığı, davacı icra takibine girişmekte haksız ise de kötü niyetli olduğunun davalı yanca kanıtlanamadığı ve tazminat isteminin yerinde olmadığı anlaşılmakla davanın ve davalının tazminat isteminin reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM ; Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın ve davalının tazminat isteminin reddine,
2-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 80,70 TL karar ve ilam harcının, peşin alınan 3.698,16 TL harçtan mahsubu ile bakiye 3.617,46 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
3-Yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
5-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca takdir olunan 45.868,18 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
6-6325 Sayılı Kanunun 18/A-14 maddesi gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 1.320,00 TL arabuluculuk giderinin davacıdan tahsili ile Hazineye irat kaydına,
7-HMK 333. maddesi gereğince gider avansından sarf edilmeyen kısmın karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Dair, taraf vekillerin yüzlerine karşı, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde Ankara Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.24/11/2022
Başkan ...
Üye ...
Üye ...
Katip ...