T.C. ANKARA 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
Türk Milleti Adına Yargılama Yapmaya ve Hüküm Vermeye Yetkili
ANKARA 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2019/707 Esas
KARAR NO: 2021/449
DAVA: Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 11/12/2019
KARAR TARİHİ: 16/06/2021
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 15/07/2021
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... Kurumunun ihtiyacına istinaden VİDB5-17-IH-76461 sipariş işaretli "100 Adet 30 WFM ... Alımı" işine ilişkin olarak Kurum ile ...-... ... firması arasında 26.01.2018 tarihinde sözleşme imzalandığını, davalı, bu sözleşme ile üstlendiği edimini süresinde yerine getirdiği ve 100 adet 30 WFM ...'i Kuruma teslim ettiğini, bahse konu sözleşmenin "Sözleşme Konusu İşin Artırılması ve Eksiltilmesi" başlıklı 30 uncu maddesi 1. Fıkrası ile getirilen (Kurumca ihtiyaç duyulması ve ekonomik olması kaydıyla, süre hariç mevcut sözleşme şartları geçerli olmak üzere, sözleşme konusu işin miktarında sözleşme bedelinin %30 una kadar artış yapılabildiği, artan iş kısmı için ek süre verilebildiği) düzenlemesi gereğince iş artışına gidilerek VİDB5-I 8-IH-84579 sipariş işaretli iş artışı ek protokolü 13.08.2018 tarihinde imzalanmış, ek protokolde teslim süresi 120 (yüz yirmi) gün olarak belirtildiğini, bu süre 11.12.2018 tarihinde sona ermesine rağmen sözleşme konusu malzemeler ... Kurumuna teslim edilmediğini, 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanununun "İdarenin Sözleşmeyi Feshetmesi" başlıklı 20. Maddesi a fıkrası (Yüklenicinin taahhüdünü ihale dokümanı ve sözleşme hükümlerine uygun olarak yerine getirmemesi veya işi süresinde bitirmemesi üzerine, ihale dokümanında belirlenen oranda gecikme cezası uygulanmak üzere, idarenin en az on gün süreli ve nedenleri açıkça belirtilen ihtarına rağmen aynı durumun devam etmesi) ve aynı maddenin b fıkrası ise (Sözleşmenin uygulanması sırasında yüklenicinin 25 inci maddede sayılan yasak fiil veya davranışlarda bulunduğunun tespit edilmesi) düzenlemeleri ile idarelerin sözleşmeyi tek taraflı feshetmesine ilişkin şartları belirlediğini, belirtilen şartlar kanunda düzenlendiği şekliyle Kurum İdari Şartnamesinde de yer aldığını, sözleşme ile belirlenen taahhüdün yerine getirilmemesi üzerine, firmanın talebine istinaden ve sözleşmenin 17'nci maddesi gereği, sözleşme konusu malların teslimi için ceza uygulanarak ek süre verildiğini, verilen sürede malzemelerin teslim edilmemesi nedeniyle firmanın sözleşme hükümlerini yerine getirmediği ve 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu'nun 25 inci maddesinin (f) bendinde belirtilen fiil veya davranışlarda bulunduğu tespit edilmiş, gecikilen her gün için sözleşme bedelinin % 0.2 (binde iki) oranında toplam 1.378,50 Euro gecikme cezası uygulanmış ve kesin teminatı gelir kaydedilerek anılan sözleşme 06.01.2019 tarihi itibarı ile feshedildiğini, sözleşmenin feshine dair, ... Satınalma Dairesi Başkanlığının 19.06.2019 tarih ve E.16913 7 sayılı yazısı ile davalı firmaya bildirim yapılarak 1.378,50 Euro gecikme cezası ile sözleşmenin feshinden doğan 225,80 Euro fesih damga vergisinin 5 iş günü içerisinde Kurum hesaplarına yatırılması talep edilmiş ancak 21.06.2019 tarihinde tebellüğ edilen bildirime karşı davalı herhangi bir ödemede bulunmamış ve bildirime uygun olarak tahsilat sağlamadığını, tüm bu yukarıda açıklanan sebeplerle; 1.378,5 Euro gecikme cezası ile 225,8 Euro fesih damga vergisi olmak üzere toplam 1604,3 EURO'nun, tahsil tarihindeki Merkez Bankası döviz satış kuru karşılığı Türk lirası olarak 26.06.2019 tarihinden itibaren işleyecek Merkez Bankası kısa vadeli krediler için öngörülen avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline ve davacıya ödenmesine, karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Ek protokol sebebiyle 30 adet ... ...'ler tüm uğraşmalarına rağmen ve parasını da ödemelerini rağmen yurtdışı firmadan tedariki sağlanamadığını, bunun üzerine kurum tarafından 15 gün ek süre verildiğini, 15 günlük süre bitiminde de ürünleri temin edemediklerini, yurtdışı firmaya ödemelerini de gere alamadıklarını, bunun üzerine idarenin kendilerine gecikme cezası ve damga vergisi tahakkuk ettirdiklerini, sözleşmenin ... tarafından feshedildiğini, ... bir yıl süre ile ihalelere katılmama cezası ve teminatlarına el koyduğunu, maddi zarar oluşmadığı ... yazılarında olduğu halde kesin teminatlarına el konulduğunu, 1. Parti mallar için de gecikme cezası alacaklarından tahsil edildiğini, bu cezalar yetmezmiş gibi ayrıca iş bu dava ile de gecikme cezası istenmesinin haksız olduğundan davanın reddini talep etmiştir.
DELİLLER
-Taraflar arasında imzalanan 26/01/2018 TARİHLİ "100 adet 30W EXCITER SÖZLEŞMESİ", 13/08/2021 tarihli ek sözleşme ve tüm evraklar,
-Bilirkişi raporunda; Mahkemece istenebileceği kabul edilmesi halinde; davacının 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanununun "İdarenin Sözleşmeyi Feshetmesi" başlıklı 20. Maddesi a fıkrası gereği 1.378,50 Euro gecikme cezası ile sözleşmenin feshinden doğan 225,80 Euro fesih damga vergisi olmak üzere toplam 1604,3 EURO (dava tarihi itibariyle 10.320,00 TL) alacağının bulunduğu, tespit edilmiştir. Şeklinde rapor düzenlenmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Dava sözleşmeden kaynaklanan gecikme cezası ve fesih damga vergisinin tahsili talebine ilişkindir.
Davacı ile davalı arasında 100 adet ... cihazının temini amacıyla sözleşme imzalanmış daha sonra sözleşmenin 30. maddesi uyarınca iş miktarında %30 artış yapılmıştır. Teslimatın süresinde yapılmadığı hususunda uyuşmazlık yoktur. Davalı cevap dilekçesi ile gecikmenin varlığı kabul etmekle beraber, gecikmenin gümrük işlemleri, davacının ilk 50 adetlik teslimatın bedelini geç ödemesi ve yurt dışı tedarikçi firmanın ürün teslim etmemesinden kaynaklandığını beyan etmiştir.
Taraflar arasında VİDB5-17-IH-76461 sipariş işaretli "100 Adet 30 WFM ... Alımı" işine ilişkin 26.01.2018 tarihinde sözleşme imzalanmıştır. Sözleşmenin uyuşmazlık konusu ilgili maddelerinde; "Sözleşme Konusu İşin Artırılması ve Eksiltilmesi" başlıklı 30 uncu maddesi 1. Fıkrası ile getirilen (Kurumca ihtiyaç duyulması ve ekonomik olması kaydıyla, süre hariç mevcut sözleşme şartlan geçerli olmak üzere, sözleşme konusu işin miktarında sözleşme bedelinin %30 una kadar artış yapılabildiği, artan iş kısmı için ek süre verilebildiği) düzenlemesi gereğince iş artışına gidilmiştir. VİDB5-I 8-IH-84579 sipariş işaretli iş artışı ek protokolü 13.08.2018 tarihinde imzalanmıştır. Ek protokolde teslim süresi 120 (yüz yirmi) gün olarak belirlenmiştir. Sözleşmenin "Gecikme Halinde Uygulanacak Cezalar ve Kesintiler ile Sözleşmenin Feshi" başlıklı 17.1 maddesinde, "İdare tarafından bu sözleşmede belirtilen süre uzatımı halleri hariç yüklenicinin sözleşmeye uygun olarak malı veya mallan süresinde teslim etmemesi halinde 10 gün süreli yazılı ihtar yapılarak gecikme cezası uygulanır." 17.2 maddesinde ise, "Yüklenicinin sözleşmeye uygun olarak malın/işin kısmi kabule konu olan kısmını süresinde teslim etmemesi/bitirmemesi halinde, idare tarafından en az on gün süreli yazılı ihtar yapılarak gecikilen her takvim günü için teslim edilmeyen/bitirilmeyen kısmın bedelinin %0,2 (binde iki) oranında gecikme cezası uygulanır." hükmü yer almaktadır.
13.08.2018 tarihinde yapılan protokolün süresi 120 gün olup idare yüklenicinin talebi ile 12.03.2018 tarihinde 15 gün süre uzatımı vermiştir. İş artışı ek protokol ile ek süreler verilmesine rağmen ürünler yüklenici tarafından temin edilip idareye teslim edilmediğinden 10.06.2019 tarihli yazı ile sözleşme feshedilmiştir. Fesih yazısı yükleniciye 21.06.2019 tarihinde tebliğ edilmiştir.
Tüm dosya kapsamından davalının sözleşmeden kaynaklanan edimi süresinde yerine getirmediği, davacının cezai şart ve fesih damga vergisi talep etmekte haklı olduğu anlaşıldığından davanın kabulüne ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:
Davanın KABULÜNE,
1.604,03 Euro'nun 26/06/2019 tarihinden itibaren 3095 sayılı kanunun 4/a maddesi gereğince devlet bankalarının Euro cinsinden açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
2-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 704,96-TL karar ve ilam harcından, peşin alınan 176,24-TL harcın mahsubu ile eksik kalan 528,72-TL karar harcının davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
3-Davacı vekil ile temsil olunduğundan kabul edilen miktar üzerinden ...Ü.T. gereğince hesaplanan 4.080,00 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
4-Davacı tarafından yatırılan 44,40 TL başvuru harcı, tebligat-müzekkere ücreti bilirkişi masrafı 924,80-TL olmak üzere toplam 969,20-TL yargılama giderinin ve 176,24 TL peşin harcın davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
5-Davalı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerine bırakılmasına,
6-HMK'nun 333.maddesi uyarınca taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleştiğinde ve talep halinde taraflara iadesine,
7-6325 Sayılı Kanunun 18/A-14 maddesi gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanacak olan 1.320,00 arabuluculuk giderinin davalıdan tahsili ile Hazineye irat kaydına
Dair, tarafların yüzlerine karşı, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde Ankara Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 16/06/2021
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır