T.C. ANKARA 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
Türk Milleti Adına Yargılama Yapmaya ve Hüküm Vermeye Yetkili
ANKARA 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2020/299 Esas
KARAR NO: 2022/629
DAVA: Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ: 02/07/2020
KARAR TARİHİ: 19/10/2022
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 18/11/2022
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 08.02.2017 tarihinde ...
... sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın karşıdan karşıya geçmekte olan
müvekkillerinin desteği ...’e çarpması neticesinde vefat ettiğini belirterek müvekkillerinin
desteğinden mahrum kalmaları nedeniyle fazlaya ilişkin haklarının saklı kalmak kaydıyla 5.000,00
TL maddi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve
müteselsilen tahsil edilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; Davacıların
destekten yoksun kalma yaşlarını geçtiklerinden tazminat talep etme haklarının bulunmadığını,
müvekkili şirketin sorumluluğunun sigortalının kusurlu olması halinde ve poliçe limiti ile sınırlı
olduğunu, destekten yoksun kalma tazminatı belirlenirken bilinen ücret belirlenebilir bir ücret yoksa
asgari ücret baz alınması gerektiğini belirterek, açıklanan nedenlerle davanın reddine karar
verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Şirketi vekili cevap dilekçesinde; Müteveffa yayanın kazanın meydana
gelmesinde asli kusurlu olduğunu, davacıların destek ihtiyaçlısı konumunda olmadıklarını,
davacıların tedbir talebinin yersiz olduğunu belirterek açıklanan nedenlerle davanın reddine karar
verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER;
-Ankara ...Asliye Ceza Mahkemesi'nin ... E. Sayılı dosyası,
-Nüfus ve hastane kayıtları.
-Bilirkişi raporunda özetle;
Davacı çocuklar ... ve ...’in gerek yaşları itibariyle gereksede
davacı çocukların çalışmasını engelleyen bir özrü veya sağlık sorunu olduğu konusunda dosyada
somut bir kanıt bulunmadığından ve desteklilik ilişkiside kanıtlanamadığından davacıların destekten
yoksun kalma tazminat alacağının bulunmadığını, talep edilebilecek cenaze ve defin masrafı tutarının 600,00 TL olduğunu, ... Sigorta şirketine başvuru tarihinden 8 iş günü sonrası (başvuru/ihbar tebliğ tarihi
dosyada mevcut olmadığından) temerrüde düşme tarihinden itibaren avans faizi yürütülerek, diğer davalılardan kaza tarihinden itibaren yasal faiz yürütülerek alacak talebinde
bulunabileceğini belirtmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Dava trafik kazası nedeniyle desteği vefat eden davacıların maddi ve manevi tazminat taleplerine ilişkindir.
10/02/2017 tarihinde davacılar murisinin yaya olarak yolun karşısına geçtiği esnada davalı ... sevk ve idaresindeki aracın çarpması neticesinde kaza meydana geldiği.
Davacılar 10/02/2017 tarihli trafik kazasında vefat eden ... mirasçılarıdır. Davalı ... kazaya karışan ... plakalı araç sürücüsü, davalı ... Turizm İnş. Tic. ve San. Ltd. Şti. araç maliki, davalı ... AŞ aracın Genişletilmiş kasko sigorta poliçesi tanzim eden, davalı ... ise aracın ZMMS poliçesi tanzim eden sigortacıdır.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1.maddesinde, “işletenlerin, bu kanunun 85/1 maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”, aynı yasanın 85/1 maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yararlanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, aynı yasanın 85/son maddesinde ise, “ işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” hükümlerine yer verilmiş, Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının A-1.maddesinde de, “sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder” şeklinde ifade edilmiştir.
Yukarıda açıklanan madde hükümlerinden, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası; motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.
Motorlu araçların işletilme tehlikesine karşı, zarar gören üçüncü şahısları, korumak amacıyla getirilmiş olan bu düzenleme ile öngörülen sorumluluğunun bir kusur sorumluluğu olmayıp, sebep sorumluluğu olduğu; böylece araç işletenin sorumluluğunun sebep sorumluluğunun ikinci türü olan tehlike sorumluluğuna ilişkin bulunduğu, öğretide ve yargısal içtihatlarla kabul edilmektedir (Fikret Eren, Borçlar Hukuku, 9. Bası, s. 631 vd.; Ahmet Kılıçoğlu, Borçlar Hukuku, Genişletilmiş 10. Baskı, s. 264 vd). 2918 sayılı Kanunun 86. maddesinde ise, bu Kanunun 85.maddesinde düzenlenen sorumluluktan kurtulma ve sorumluluğu azaltma koşullarına yer verilmiştir.
Bu düzenlemelere göre, araç işleteni veya araç işleteninin bağlı bulunduğu teşebbüs sahibi, kendisinin veya eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru bulunmaksızın ve araçtaki bozukluk kazayı etkilemiş olmaksızın kazanın bir mücbir sebepten veya zarar görenin veya üçüncü kişinin ağır kusurundan ileri geldiğini ispat ederse sorumluluktan kurtulabilecek; sorumluluktan kurtulamayan işleten veya araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibi ise kazanın oluşunda zarar görenin kusurunun bulunduğunu ispat ederse, hakim, durum ve şartlara göre tazminat miktarını indirebilecektir. Burada kanun koyucu zarar görenin kusuru nispetinde indirim yapılabileceğini öngörmüş ve indirimi zorunlu tutmayarak hakimin taktirine bırakmıştır. Uygulama ve öğretide de (S. Ünan, “Ergün A. Çetingil ve Rayegan Kender’e 50. Birlikte Çalışma Yılı Armağanı 2007”, s. 1180) bu husus kabul edilmektedir.
Savcılık soruşturmasında ve Asliye ceza mahkemesinde alınan kasur bilirkişi raporları bir biri ve dosya kapsamı ile uyumlu olduklarından mahkememizce kusur değerlendirmesine esas alınmış ve yeni bir kusur raporu alınmaksızın davacılar murisi yayanın kazanın meydana gelmesinde kusursuz olduğu, davalı sürücü ...'un tam kusurlu olduğu kabul edilmiştir.
Dosya arasına alınan nüfus kayıtlarından da anlaşıldığı üzere davacıların destek tazminatı talep edilecek yaşın çok üzerinde oldukları, ayrıca düzenli desteklik olgusu da ispatlanmadığından zararın oluşmadığı kabul edilmiş destekten yoksun kalma talebinin reddine karar verilmiştir.
Cenaze masrafları için makbuz karşılığı ödenen 600,00-TL yönünden ise davacılar talebi; ZMMS poliçe limiti dolmadığından kasko poliçesi düzenleyen ... Sigorta yönünden reddedilmiştir.
Manevi tazminat taleb yönünden yapılan incelemede davacıların davalı mali mesuliyet sorumlu ... Sigorta ile 16/12/2020 tarihli ibraname imzaladığı, buna 20.000,00-TL manevi tazminat aldığı görülmüştür.
Manevi tazminata ilişkin kasko poliçe limitinin 100.000,00-TL olduğu, davacıların davalı ... ile yapmış oldukları ibraname ile manevi tazminata ilişkin anlaştıkları, bu anlaşmanın müteselsil borçlu davalılara da sirayet edeceğinden davacıların davalılar ... ve ... Turizm yönünden davasının reddine, Davalı ... yönünden davanın ZMMS poliçe kapsamında mali mesuliyet klazu bulunmadığından talebin reddine ilişkin aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KISMEN KABULÜ İLE KISMEN REDDİNE,
-Maddi tazminat talebi yönünden
600,00-TL tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle davalılar ..., ... ve ... Sigorta AŞ'den alınarak davacılara verilmesine,
Fazlaya ilişkin talebin reddine,
1-a 492 sayılı Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 80,70 TL harçtan, dava açılışında alınan 358,63 TL peşin harcın düşülmesi ile fazla yatırıldığı anlaşılan 277,93 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatırana iadesine,
1-b 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 5/A ve 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A-13. maddesi uyarınca alınması gereken 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin, 1.161,60-TL'sinin davacıdan; 158,40-TL'sinin davalılar ..., ... ve ... Sigorta AŞ'den alınarak hazineye gelir kaydedilmesine,
1-c Davacının yargılama sırasında yapmış olduğu 54,40 TL başvurma harcı, 363,25 TL tebligat ücreti, 1.000,00 TL bilirkişi ücreti, toplamı 1.417,65 TL'nin davanın kabul oranı dikkate alınarak hesaplanan 170,12 TL'si ile iade sonrası kalan 80,70 TL harç toplamından oluşan 250,82 TL yargılama giderinin davalılar ..., ... ve ... Sigorta AŞ'den alınarak davacıya verilmesine,
1-d Davacının yargılamada vekil ile temsil edildiği anlaşıldığından yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 600,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
1-e Davalılar ... ve ... Sigorta AŞ'den yargılamada vekil ile temsil edildiği anlaşıldığından yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 13/3. maddesi uyarınca hesaplanan 600,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine,
-Manevi tazminat talebi yönünden;
2-a
Davalı ... AŞ yönünden davanın konusuz kalmış olması sebebiyle karar verilmesine yer olmadığına,
Diğer davalılar yönünden davanın reddine,
2-b Davacı ...'in yargılamada vekil ile temsil edildiği, davanın konusuz kalması nedeniyle reddine karar verildiği anlaşıldığından yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 9.200,00 TL vekalet ücretinin davalı ... ve ...'tan alınarak bu davacıya verilmesine,
2-c Davacı ...'in yargılamada vekil ile temsil edildiği, davanın konusuz kalması nedeniyle reddine karar verildiği anlaşıldığından yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 9.200,00 TL vekalet ücretinin davalı ... ve ...'tan alınarak bu davacıya verilmesine,
2-d ... Sigorta AŞ'nin yargılamada vekil ile temsil edildiği anlaşıldığından ve ZMMS poliçe sigortacısı olup manevi tazminat sorumluluğu bulunmadığından yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 9.200,00-TL vekalet ücretinin Davacı ...'den alınarak bu davalıya verilmesine,
2-e ... Sigorta AŞ'nin yargılamada vekil ile temsil edildiği anlaşıldığından ve ZMMS poliçe sigortacısı olup manevi tazminat sorumluluğu bulunmadığından yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 9.200,00-TL vekalet ücretinin Davacı ...'den alınarak bu davalıya verilmesine,
3) Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider ve delil avansının HMK'nin 333. maddesi uyarınca karar kesinleştikten sonra Hukuk Muhakemeleri Kanunu Gider Avansı Tarifesinin 5. maddesi dikkate alınarak yatıranlara iadesine,
Dair, davacı vekili, Davalı ... Turizm Ltd Şti Vekili, e duruşma ile katılan davalı ... vekilinin yüzüne karşı, kararın tebliğden itibaren 2 hafta içerisinde Ankara Bölge Adliye Mahkemeleri'nde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.
19/10/2022
Katip ... Hakim ...
e-imzalıdır e-imzalıdır