T.C. ANKARA 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
Türk Milleti Adına Yargılama Yapmaya ve Hüküm Vermeye Yetkili
ANKARA 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2020/169 Esas
KARAR NO : 2025/93
...
DAVA : Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 20/03/2020
KARAR TARİHİ : 05/02/2025
KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 18/02/2025
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekilince dava dilekçesinde özetle; Davalının inşaat alanını ve gerekli malzemeleri zamanında teslim etmemesinden dolayı işin geç teslim edildiğini beyan ederek, işyeri ve ekipmanların geç tesliminden kaynaklı olarak işçilerin barınma, yemek, yevmiye ve ... primleri için fazladan ödenen bedeli, sözleşmeye istinaden yapılan imalatlardan bakiye alacağı, sözleşme harici talep üzerine yapılarak eksiksiz teslim edilen işlerle ilgili olarak; epoksi filiz ekilmesi işinden, drenaj borusu ve drenaj levhasından, betonarme kalıp bedelinden kalan alacağı, bakiye hakediş alacağının tahsilini talep etmiş, davalı vekilince ise, işin yapılacağı yerin sözleşmeye göre kazıdan sonra davacıya teslim edildiğini, ancak davalının sözleşmeye göre 26.10.2018 tarihinde işi bitirmediğini, işe devam ettiği sırada işi tamamlamadan eksik bırakarak 26.12.2018 tarihinde şantiyeyi terk ettiğini, işin yapımının davacıdan kaynaklı nedenlerle geciktiğini ve maddi zarara uğradığını, bu nedenle davacının sözleşmeye göre 471.128,00-TL gecikme cezası ödemesi gerektiğini, davacının yargılama sonucunda varsa bir alacağının bu cezanın maksup takas edilmesini talep ettiğini, işin gecikmesinde kusurunun bulunmadığını ve davacının maddi zararının bulunmadığını, davacının sözleşme dışında bms duvar işini yaptığını bununda bedelinin ödendiğini, sözleşme dışında başkaca iş yapmadığını, sözleşme kapsamında yapılan işlerin bedelinin de davacıya ödendiğini, davacının alacağı olmadığını, aksine davacının Snolu en son hakedişe göre 392.777,38-TL borcu olduğunu beyanla davanın reddini talep etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle: Davacının dava değerini belirlediğinden eksik harcı ikmal etmesi gerektiğini, ayrıca
davacının işi teslim etmediğinden teslim tarihinden itibaren faiz talep edemeyeceğini, davacı
taşeron ile ... kaba inşaatının kısmı malzemeli olarak yapımı için
sözleşme düzenlendiğini, sözleşmenin 5 maddesine göre kazının 09.06.2018 tarihinde yapıldığını,
işe başlama tarihinin 11.06.2018, iş bitiş tarihinin 26.10.2018 tarihi olduğunu, davalının da kazıya
başlama tarihinin 09.06.2018 olduğunu kabul ettiğini, davalının işe 11.06.2018 yer tesliminden iki
gün önce işe başlatıldığını, davacıya ... 10.06.2019 tarihli ihtarname
gönderilerek işin sözleşmeye göre bitirilip teslim edilmediğini, bu gecikmenin işin bütününü
etkilediğini, bu nedenle müvekkili firmanın zarara uğradığını, şifai anlaşmaya dayalı olarak
sözleşmesiz olarak bahsi geçen bims iç ve dış duvar imalatlarla ile birlikte tüm yapılan imalatlarla
ilgili 07.05.2019 tarihli hakedişin düzenlenerek davacıya gönderildiğini, bu hakkediş neticesinde
davacının 392.777,38-TL borcu olduğunun ve 7 gün içinde ödenmesinin ihtar edildiğini, davacının
bu ihtarnameye karşı cevabı ihtarname gönderdiğini, müvekkili şirketinde bu ihtara karşı cevap
verdiğini,
davacının 26.10.2018 tarihinde işi bitirmesi gerekirken 26.12.2018 tarihinde işi bitirmeden
şantiyeyi terk ettiğini, bu durumun ... işi kapanış dilekçesi ile sabit olduğunu, davacının yanın
gecikme süresinin 94 takvim günü olduğunu, buna göre davacının 471.128,00-TL gecikme cezası
ödemesi gerektiğini, bunun ihtarnamede talep edilmesine rağmen ödenmediğini, bu nedenle
davacının alacaklı olması durumunda alacağından gecikme cezasının mahsup takasının talep
edildiğini, şantiyede elektrik ve suyun aksatılmadan temin edildiğini, bu nedenle davalının tek
taraflı tutanakları kabul etmediklerini, davacının sözleşmeye göre 7 gün içinde süre uzatım
talebinde de bulunmadığını, davacının kendi kusuru ile işin tesliminde gecikmeye düştüğünü,
davacının işin yapmı için gerekli araç, ekipman ve kalıp malzemesinin temininde geciktiğini, bu
nedenle müvekkilinden avans, kereste vb malzeme alımı için talepte bulunduğunu, Sözleşme
gereğince iş programını sunmadığını, gerekli olan malzemeleri bildirmediğini, bu karşın müvekkili
şirketin talep edilen malzemeleri aksaklık yaşanmadan temin ettiğini, dolayısıyla davacının kendi
temin edeceği malzeme, işçi, usta temininde ve iş takipte sorumluluğunu yerine getirmediğinden
kendi kusuru ile gecikmeye sebebiyet verdiğini,
davacı ile sözleşme dışında bims duvar işlerinin 20,00 TL /m² bedelle yapılması konusunda
anlaşıldığının doğru olduğunu, ama bedelinin ödenmediği iddiasının gerçek dışı olduğunu,
hakkedişlerde işin yapılma seviyesine göre bedelinin ödendiğini, epoksi filiz içinin nereye yapıldığı
açıklanmasa da merdiven parapetlerinin yapımı işi olduğunun düşünüldüğünü ve işin sözleşmeye
dahil olduğunu, davacının bu imalat bedelini sözleşmeye uygun olarak talep etmemesi üzerine bu
imalatın metrajlar yapılarak 5 noluvekisnhakedişin düzenlenerek davacıya iadeli taahhütlü
mektupla gönderildiğini, betonarme kalıp bedeli işin ise yapılmadığını, sözleşme dışı böyle bir
imalatın olmadığını, sözleşme bedelinin hakeişlerle davacıya ödendiğini, davacının sözleşme
bedelinden bakiye kalan alacağının olmadığını,
davacının işi teslim etmediğinden işin ihtirazı kayıtsız teslim edildiği iddiasının gerçek dışı
olduğunu, en son 5 noluhakeişe göre sözlşeme kapsamındaki işle ve iç dış bims duvar imalat
tutarının 590.630,74+KDV olduğunu, kesintiler toplamının ise 471.895,79-TL olduğunu, davacının
392.777,38-TL müvekkiline borcu olduğunu, ayrıca gecikmeden kaynaklı olarak da müvekkilinin
davacıdan alacaklı olduğunu beyanla davanın reddini talep etmiştir.
Dosya bilirkişiye heyetine tevdi olunmuş bilirkişi heyet raporunda: Davacı taşeron şirket ile davalı arasında davalının yapımını üstlendiği ... kısmı malzemeli kaba inşaatının yapımı için 11.06.2018
tarihinde “Kaba İnşaat Kısmı Malzemeli Yapım İşçiliği” sözleşmesi düzenlendiği,
Sözleşmesinin 4 maddesine göre davalı şirket tarafından iş sahası davacıya 09.06.2018
tarihinde kazı yapıldıktan sonra teslim edilecek olup, davacı taşeron işe 11.06.2018 tarihinde
başlayarak, 140 takvim günü içerisinde 26.10.2018 tarihinde davalıya teslim edeceği, ancak
işin yapılacağı yerin Yer Telim Tutanağı ile davacıya 29.06.2018 tarihinde teslim edildiği,
bu durumda davalının inşaat alanını davacıya teslim ettiği tarihe kadar geçen sürenin
işin süresine eklenmesi gerekeceği, buna göre davacının işi 29.06.2018 yer tesliminden
itibaren 140 takvim günü içerisinde 15.11.2018 tarihine kadar davalıya teslim etmesi
gerekeceği, dosyada işin davacı tarafından davalıya teslim edildiğine teslim tutanağı ve benzeri
belgenin bulunmadığı, fakat davacının işi davalıya 26.12.2018 tarihinde eksiksiz teslim ettiğini,
davalının işe işin bu tarihte kalıplar sökülmeden eksik olarak teslim edildiğini iddia ettiği, fakat
davalının işin kalıplar sökülmeden yani eksik teslim edildiğine ilişkin dosyaya tutanak vb belge
sunmadığı, keza eksik kalan kısmın başkasına tamamlattırıldığına ilişkin de davalının bir iddiası
olmadığı, davalı ile yapılan sözleşmenin fesih edilmediği, dinlenen davacı tanıkların kalıpların
söküldüğünü beyan ettiği, hukuki takdir ve değerlendirme Mahkemeye ait olmak üzere davacı taşeronun şantiyede yer teslimi tutanağı ile 29.06.2018
tarihlerinde işe başlayarak, Sözleşmeye konu işi davalıya 26.12.2018 tarihinde teslim
ettiğinin değerlendirildiği, davacı tarafın ticari defterlerin lehte delil olma vasfı bulunmadığı, davalı taraf
ticari defterlerinin HMK. 222. Maddesi hükümleri gereğince sahibi lehine delil olma
niteliği taşıdığı hususunda takdirin münhasıran Mahkemeye ait olduğu,
davacının ticari defter kayıtlarında davalıdan 30/03/2020 dava tarihi itibariyle
49.946,14TL alacaklı görüldüğü, davalının ticari defter kayıtlarında davacıya
sözleşmeden kaynaklı hakediş borcu bulunmadığı, taraf ticari defterleri arasındaki 31.737,62TL
farkın davalı ticari defter kayıtlarında bulunan, ancak davacı ticari defter kayıtlarında
bulunmayan tahsilat ve ödemelerden kaynaklandığı, davacı ticari defter kayıtlarının tashihinde
davacının davalıdan 18.208,52TL hakedişlerden kesilen teminatlardan dolayı 18.208,52TL
alacaklı olduğu, davacının işin geç yapılmasından dolayı maddi zarar talebi yönünden;
davacının şiddetli yağış üzerine temeli su basması ve hafriyatın uçması sonucu 6 gün,
demirin zamanında tedarik edilmemesinden dolayı 12 gün, betonun zamanın tedarik
edilmemesinden dolayı 14 gün, ... genelgesi gereği hava şartları nedeniyle
betonun dökümünde 12 gün, sözleşme dışı işler yapılması için 12 gün yani toplam 56 gün ara
verildiğini kabul ettiği,
taşeron sözleşmenin 4 maddesinde mevsim şartları nedeniyle çalışılamayan sürenin ve
malzeme temininde yaşanan gecikmenin işin süresine ekleneceğinin kabul edildiği, yine
davacının yapımını kabul ettiği sözleşme dışı bms duvar işçiliğinin yapımı için gerekecek
imalat sürecinin de süreye eklenmesi gerekeceği,
davacının kabulüne göre işin Sözleşmeye göre teslim tarihi 09.01.2019 olacağı,
dolaysıyla davacının işi 09.01.2019 teslim tarihinden önce 26.12.2018 tarihinde davalıya
teslim ettiği, bu nedenle işin tesliminde gecikme yaşanmadığından davacının, davalıdan
maddi zarar talep edemeyeceği, davacının işçilerin konaklama ücreti yönünden talebi yönünden;
davacının taşeron sözleşmesinde işçilerin konaklama masraflarını karşılayacağını kabul
ettiği, bu nedenle davalıdan işçilerin konaklaması için yapmış olduğu masrafları talep
edemeyeceği, diğer yandan ticari defter kayıtları ve bağlı kağıtlar üzerinden yapılan incelemede ve
dosyada davacının beyanını ispat edecek ticari defter kaydına ve otel faturasına da
rastlanılmadığı, davacının talebi ise işçilere ödenen barınma, yevmiye, yemek, sigorta
priminden dolayı 1.000-TL, kalıpların zarar görmesinden dolayı 1.000-TL olmak üzere toplam
2.000-TL maddi zararın davalıdan tahsili olduğu, sözleşme dışından yapılan imalat bedelleri yönünden;
davacının talebine konu sözleşme dışında yaptığını iddia ettiği epoksi filiz ekilmesi
işinin, drenaj borusu ve levhası, betonarme kalıp bedeli işlerinin taşeron sözleşmesinde
yapılması gereken işlerden olduğu, ayrıca bu imalatların bedelinin Sözleşmenin 6. maddesi
gereğince hakedişlere dahil edildiğinin anlaşıldığı, bu nedenle davacının sözleşme dışında yaptığını iddia ettiği bu işlerden dolayı ayrıca
talepte bulunamayacağı, sözleme kapsamında yaptığı işlerden doğan bakiye alacağı içinde
talepte bulunabileceğinin değerlendirildiği, davacının sözleşme kapsamında yapmış olduğu işlerden dolayı bakiye alacak
talebi yönünden;
taraflar arasında 4 ara hakkediş ve 5nolu kesin hakedişin düzenlendiği, ara
hakedişlerin tamamının taraflarca ihtirazı kayıtsız imzalandığı, davalı tarafından düzenlenen
kesin hakedişin ise davacı tarafından imzalanmadığı, 5 nolu kesin hakedişe duvar imalat
bedelinin, ana ve yangın merdiveni ile diğer betonarme imalat bedellerinin dahil edildiği, ancak
bu hakkedişte davacının alacağından 94 günlük 471.128,00-TL gecikme cezasının,
hakedişlerden kesilen toplam 52.358,13-TL teminat kesintisi mahsup edilerek davacının
392.777,38-TL borçlu olduğunun belirttiği,
işin süresine mevsim şartları nedeniyle çalışılamayan sürelerin, malzeme temindeki
gecikmelerin ve sözleşme dışı yapılan duvar işinin yapım süresinin eklenmesi gerekeceği, bu
nedenle işin tesliminde davacı taşerondan kaynaklanan bir gecikmenin yaşanmadığı, davalının
davacıdan sözleşmeye göre gecikme cezası talep edemeyeceği ve alacağından mahsup
edemeyeceğinin değerlendirildiği, buna göre 5 nolu kesin hakediş dikkate alınarak davacının, davalıdan talep
edebileceğe bakiye iş bedelinin KDV dahil 79.118,41-TL olduğunun hesaplandığı, davacının hakedişlerden yapılan kesintiler nedeniyle alacak talebi yönünden:
dosyadaki hakkedişlerden davacının alacağından aşağıda belirtildiği şekilde toplam
52.358,13-TL olmak üzere %10 teminat kesinti yapıldığı, davalının ticari defter kayıtlarında
göre bu teminat kesintisinden davacıya ait işçilerin maaşları için yapılan ödemelerin mahsup
edildiği, bu nedenle davacının hakkedişlerinden teminat olarak kesilen bakiye 18.208,52-
TL'yi davalıdan talep edebileceği kanaatine varılmıştır.
Tarafların itirazları üzerine dosya tekrar bilirkişi heyetine tevdi olunmuş bilirkişi heyeti ek raporunda; Davacı taşeron şirket ile davalı arasında davalının yapımını üstlendiği Sincan
Gaziosmanpaşa Ortaokulunun kısmı malzemeli kaba inşaatının yapımı için 11.06.2018
tarihinde “Kaba İnşaat Kısmı Malzemeli Yapım İşçiliği” sözleşmesi düzenlendiği, taraflarca
sözleşmesinin 4 maddesinde davalı şirket tarafından iş sahası davacıya 09.06.2018 tarihinde
kazı yapıldıktan sonra teslim edilecek olup, davacı taşeron işe 11.06.2018 tarihinde
başlayarak, 140 takvim günü içerisinde 26.10.2018 tarihinde davalıya teslim edeceğinin kabul
edildiği, taraflarca düzenlenen Yer Telim Tutanağında işin yapılacağı yerin davacıya 29.06.2018
tarihinde teslim edildiğinin belirtildiği, ... tarafından da davacının
davalının alt işvereni olarak 29/06/2018 – 04/04/2019 tarihleri arasında faaliyet gösterdiğinin
yani işe 29.06.2018 tarihinde başladığının bildirildiği, fakat taraflarca imzalanan ara hakkedişlerde yer teslimi tarihinin 16.06.2018 tarihi
olarak belirlendiği, bu itibarla hukuki takdir Mahkemeye ait olmak üzere yer teslim
tutanağındaki 29.06.2018 tarihi ve hakkedişlerdeki 16.06.2018 tarihine göre işin teslim
süresi ve işte gecikme olmadığının kademeli olarak hesaplandığı,
davacının işin geç yapılmasından dolayı maddi zarar talebi yönünden yer teslim tutanağına göre;
inşaat sahasının yer teslim tutanağına göre davacıya 29.06.2018 tarihinde teslim
edildiğinin kabulü halinde davacının işi Sözleşmeye göre 29.06.2018 yer tesliminden itibaren
140 takvim günü içerisinde 15.11.2018 tarihine kadar davalıya teslim etmesi gerektiği, bu
durumda davacının kabulüne göre mevsim şartları, malzeme temini, sözleşme dışındaki işlerin
yapımından kaynaklanan bu 56 günlük gecikme iĢin 15.11.2018 teslim tarihine eklendiğinde
işin Sözleşmeye göre teslim tarihinin 09.01.2019 olacağı, davacı taşeronun işi davalıya
26.12.2018 tarihinde teslim ettiği, bu nedenle işin tesliminde gecikme yaşanmadığından
davacının, davalıdan maddi zarar talep edemeyeceği değerlendirildiği, Hakediş raporlarındaki yer teslim tarihine göre;
Hakedişlere göre yer teslimin davacıya 16.06.2018 tarihinde yapıldığının kabulü halinde
ise işin sözleşmeye göre 140 takvim günü içinde 02.11.2018 tarihine kadar teslim edilmesi
gerektiği, bu süreye mevsim şartları, malzeme temini, sözleşme dışındaki işlerin yapımından kaynaklanan bu 56 günlük gecikme eklendiğinde işin Sözleşmeye göre teslim tarihi
27.12.2018 olacağı, davacı işi davalıya teslim süresinden önce 26.12.2018 tarihinde teslim
ettiğinden davalıdan maddi zarar talep edemeyeceği, ayrıca işin tesliminde davacı taşerondan kaynaklanan bir gecikmenin yaşanmadığı,
davalının davacıdan Sözleşmeye göre gecikme cezası talep edemeyeceği ve alacağından
mahsup edemeyeceği, davacının işçilerin konaklama ücreti yönünden talebi yönünden;
davacının taşeron sözleşmesinde işçilerin konaklama masraflarını karşılayacağını kabul
ettiği, bu nedenle davalıdan işçilerin konaklaması için yapmış olduğu masrafları talep
edemeyeceği, diğer yandan ticari defter kayıtları ve bağlı kağıtlar üzerinden yapılan incelemede ve
dosyada davacının beyanını ispat edecek ticari defter kaydına ve otel faturasına da
rastlanılmadığı, davacı tarafın ticari defterlerin lehte delil olma vasfı bulunmadığı, davalı taraf ticari
defterlerinin HMK. 222. Maddesi hükümleri gereğince sahibi lehine delil olma niteliği taşıdığı
hususunda takdirin münhasıran Mahkemeye ait olduğu,
davacının ticari defter kayıtlarında davalıdan 30/03/2020 dava tarihi itibariyle
49.946,14TL alacaklı görüldüğü, davalının ticari defter kayıtlarında davacıya sözleşmeden
kaynaklı hakediş borcu bulunmadığı, taraf ticari defterleri arasındaki 31.737,62TL farkın davalı
ticari defter kayıtlarında bulunan, ancak davacı ticari defter kayıtlarında bulunmayan tahsilat ve
ödemelerden kaynaklandığı, davacı ticari defter kayıtlarının tashihinde davacının davalıdan
18.208,52TL hakediĢlerden kesilen teminatlardan dolayı 18.208,52TL alacaklı olduğunun
görüldüğü, sözleşme dışından yapılan imalat bedelleri yönünden;
davacının talebine konu sözleşme dışında yaptığını iddia ettiği epoksi filiz ekilmesi işinin,
drenaj borusu ve levhası, betonarme kalıp bedeli işlerinin taşeron sözleşmesinde yapılması
gereken işlerden olduğu, ayrıca bu imalatların bedelinin Sözleşmenin 6. maddesi gereğince
hakedişlere dahil edildiği, bu nedenle davacının sözleşme dışında yaptığını iddia
ettiği bu işlerden dolayı ayrıca talepte bulunamayacağı, sözleme kapsamında yaptığı işlerden
doğan bakiye alacağı içinde talepte bulunabileceği davacının sözleşme kapsamında yapmış olduğu işlerden dolayı bakiye alacak talebi yönünden;
davacı taşeronun itirazı üzerine kesin hesabın çıkartılarak davacının talep edebileceği
bakiye iş bedeli yeniden hesaplandığı, buna göre;
davalı iş sahibinin, davacı taşerona ödemesi gereken toplam imalat bedelinin KDV
dahil net 715.420,07-TL olduğu,
davacının ticari defter kayıtlarına göre davalının 539.606,33-TL ödeme yaptığı; davalı şirketin ticari defter kayıtlarından ise davacıya nakden yapılan, davalı adına sgk ve
çalışan işçilere yapılan ödemeler dahil olmak üzere toplam 566.380,37-TL ödeme yapıldığı,
ancak davacı rapora itiraz dilekçesinde davalı şirketin toplam 575.789,29-TL ödeme
yaptığını kabul ve ikrar ettiği, davacının bu kabulüne göre davalının davacıya ödemesi
gereken bakiye iş bedelinin 139.630,79-TL ( 715.420,07TL -575.789,29-TL) olduğu davacının hakedişlerden yapılan kesintiler nedeniyle alacak talebi yönünden:
dosyadaki hakkedişlerden davacının alacağından toplam
52.358,13-TL olmak üzere %10 teminat kesinti yapıldığı, bu nedenle davacının
hakkedişlerinden teminat olarak kesilen toplam 52.358,13-TL’nin tamamını davalıdan
talep edebileceği kanaatine varılmıştır.
Dosya başka bir bilirkişi heyetine tevdi olunmuş 27/09/2024 tarihli heyet raporunda: Davacı ticari defterlerinde davalının 49.946,14 TL borçlu olduğu, davalı ticari defterlerinde davacının 18.208,52 TL alacaklı olduğu, bu durumda taraflar arasındaki borç alacak farkının 49.946,14 TL - 18.208,52 TL = 31.737,62 TL olduğu, söz konusu tutarın, davalı kayıtlarında olup davacı kayıtlarında olmayan hesap hareketlerinden kaynaklandığını, işin sözleşmeye göre geç tamamlanmasında sorumluluğun davalı işverende olduğu, davacının, işin tesliminde 61 gün gecikmesi nedeniyle, gecikilen süreçte İşçilerinin barınma, yemek, yevmiye ve ... primlerini ödemek zorunda kaldığından şimdilik 1.000 TL zarar talebinin haklı olabileceği (zararın hesaplanabilmesi için gerekli belgeleri sunması gerekeceği) davacının diğer alacak taleplerinde haklı görülmediği, davalı tarafından hazırlanan ancak davacının imzası bulunmayan Kesin Hakedişin incelenmesi ve düzeltilmesi neticesi, davacının 86.508,10 TL + İade edilmesi gereken Teminat kesintileri olan 52.358,13 TL olmak üzere toplam = 138.866,23 TL. alacaklı olduğu, kanaatine varılmıştır.
Dosya bilirkişi heyetine ek rapor alınmak üzere tevdi olunmuş bilirkişi ek raporunda: Kök rapordaki görüşlerinin değiştirecek bir hususun olmadığı kanaatine varılmıştır.
Davacı vekili 07/11/2024 tarihli ıslah dilekçesi ile; Fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydı ile şimdilik, davalının işyeri ve ekipmanların geç tesliminden kaynaklı, müvekkili tarafından işçilerin barınma, yemek, yevmiye ve ... primleri için fazladan ödenen bedelin tespiti ile şimdilik 1.000,00 TL davalının gecikmesinden kaynaklı betonarme kalıp malzemelerinin boşta beklemesi sonucu işlevsiz kalan betonarme kalıplarına ilişkin olarak uğranılan zararın tespiti ile şimdilik 1.000,00 TL sözleşme harici talep üzerine yapılarak eksiksiz teslim edilen işlerle ilgili olarak epoksi filiz ekilmesi işinden kalan şimdilik 500,00 TL, drenaj borusu ve drenaj levhasından kalan şimdilik 500.00 TL, betonarme kalıp bedelinden kalan şimdilik 500,00 TL bakiye hakediş alacağı ile sözleşmeye istinaden yapılan imalatlara istinaden kalan alacak için toplam 138.866,23 TL olmak üzere toplam 142.366,23 TL'nin işin teslim edildiği 26.12.2018 tarihinden itibaren işlemiş avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Bu kapsamda taraflar arasındaki uyuşmazlık taşeron yani eser sözleşmesinden kaynaklı işin geç teslim edilmesi nedeniyle uğranılan maddi zararın, sözleşme kapsamında ve sözleşme dışında yapılan işlerden doğan bakiye alacağın tahsili istemine ilişkindir.
Davalı yüklenici ile dava dışı idare arasında ... ihale kayıt numarası ile ... yapımı için 05.06.2017 tarihinde Sözleşme imzalanmıştır. Davalı yüklenici de ana Sözleşme gereğince yapımını üstlendiği .... kaba İnşaatının kısmi malzemeli yapımı için davacı taşeron şirket ile 11.06.2018 tarihinde birim fiyat üzerinden Sözleşme düzenlemiştir.
Davalının iş yeri ve ekipmanlarını geç teslim yönünden yapılan değerlendirmede; Taşeron Sözleşmesinin 4 maddesinde, davalı şirket tarafından iş sahası davacıya 09.06.2018 tarihinde kazı yapıldıktan sonra teslim edileceği, davacı taşeronun işe 11.06.2018 tarihinde başlayarak, 140 takvim günü içerisinde 26.10.2018 tarihinde davalıya teslim edeceği kararlaştırılmıştır. Hükme esas alınan 27/09/2024 tarihli bilirkişi raporunda belirtildiği üzere; Davalı tarafın 08.06.2018 tarihinde Temel Kazısını yapmış olduğu (Hafriyet Döküm Belgesindenki tarih), temel altı grobetonun 09.06.2018 tarihinde dökülmüş olduğu (Polat Hazır Beton Faturasından) itirazsızdır. Davacı Taşeronun 09.06.2018 tarihinde (sözleşme tarihinden 2 gün önce ) Polat hazır beton firmasından temin edilmiş olan C16/20 sınıfı 66 m3 miktarlı Temel altı grobetonu hazırlanmış olan Temele yerleştirmiş olduğu hususunda davacının bir itirazı görülmemiştir. Uygulamada genellikle, Temel altı grobeton dökümünden iki gün sonra Temel yalıtım malzemesi grobeton üzerine yerleştirilip üzerine koruma betonu atılması gerçekleştirilir. Bu durumda yalıtım malzemesi serilmesinin 2 gün sürdüğü düşünülse dahi koruma betonunun en geç 13.06.2018 tarihinde dökülmesi gerekirdi. Ancak burada, C16/20 sınıfı 64 m3 koruma betonunun şantiyeye geliş tarihi 29.06.2018 olarak görünmektedir. Yani beton temininden dolayı 16 günlük bir gecikmenin olduğu görünmektedir. İşin sözleşmeye göre geç bitirilmesinde davalı işverenin sorumlu olduğu kanaatine varılmıştır. Zira davalının iddia ettiği gibi davacı taşeronun yetersiz eleman ile çalıştığı bu nedenle geciktiği hususunda bir kanıt sunulmamış olmakla birlikte... kayıtlarında görülen çalışan sayısının yeterli olup olmayacağı Şantiye Günlük Defteri gibi işin başından itibaren her gün düzenli olarak şantiyede çalışanların, yapılan işlerin, gelen malzemelerin vb. kayıtlarının tutulmasının zorunlu olduğu bir belgenin dosyaya sunulmamıştır. Sözleşmeye göre 26.10.2018 tarihinde bitirilmesi gereken iş davalı tarafın demir ve betonu geç temin etmiş olduğunun dosya kapsamı belgelerden anlaşılması nedeniyle ve davacının işi 26.12.2018 tarihinde teslim ettiğini kabul etmiş olması nedeniyle 61 günlük gecikmenin davalı işverenden kaynaklanmış olduğu kanaatine varılmıştır.
İşçilerin barınma, yemek, yevmiye ve ... primleri için ödenen bedel yönünden; taşeronun davalı işverene yapacağı işin ve süresinin sözleşme aşamasında belli olduğu ve davacı taşeronun fiyat teklifini sunarken bu süreyi ve bu sürede çalıştıracağı işçilerin maliyetini hesaplayarak teklifini sunduğu, süre uzadıkça ... prim ödemelerinin, işçi yevmiyelerinin, barınma ve yemek giderlerinin artacağı tartışmasızdır. Davacı tarafça bu talep yönünden 1.000,00 TL talep edilmiş olmakla, talep miktarının yerinde olduğu kanaatine varılmıştır.
Davalının kusuru nedeniyle betonarme kalıp malzemelerinin boşta beklemesi sonucu oluşan zarar nedeniyle tazminat istemi yönünden; davacı tarafça bu zarar kalemine ilişkin delil sunulmadığı. Davacının bu zarar kalemi yönünden iddiasını ispatlayamadığı anlaşılmakla talebin reddine karar vermek gerekmiştir.
Sözleşme harici yapılan işler nedeniyle alacak yönünden; davacı epoksi filiz ekilmesi işi için alacak talep etmiş ise de; taraflar arasında yapılan sözleşme eki projelerde merdiven parapetlerinin olduğunun tespit edilmesi karşısında, davacının yapmakla yükümlü olduğu işi unutup zamanında yapmadığı için şimdi yapmış olduğu demir filizlerini tek tek epoksi ile yerleştirmesi işi nedeniyle ilave bedel istemesinin mümkün olmadığı kanaatine varılarak istemin reddine karar verilmiştir.
Drenaj borusu ve drenaj levhası işi yönünden yapılan incelemede, taraflar arasında imzalanış olan sözleşmenin 2. Maddesinde işin tanımında, "Drenaj borusu dahil, filtre çakıl temini hariç".. İbaresi yer almaktadır. Buna göre drenaj borusu temin davacı taşeronun yükümlülüğü altındadır. Drenaj levhasının kim tarafından temin edildiğine dair dosyada belge bulunmamakta olup davacının Drenaj borusu talebinin yerinde olmadığı kanaatine varılmıştır.
Betonarme kalıp bedeli yönünden yapılan incelemede, binanın tüm beton kalıpları hesaplanarak hakedişlerde ödenmiştir. Davacının kalıp bedeli ile ilgili olarak hakedişlerde bir itirazı olmadığı görülmekle davacının talebinin yerinde olmadığı kanaatine varmıştır.
Bakiye alacak yönünden yapılan incelemede; Her ne kadar davalı tarafça davacının hakedişinden gecikme nedeniyle kesinti yapılmış ise de, işin sözleşmede belirlenen süreye göre geç tamamlanmasından davalının kusurlu olduğu tespit edilmiştir. Davalı kendi kusurundan kaynaklanan zararı davacıdan talep hakkı olmayacağından gecikme cezası uygulayamayacaktır. Bilirkişi kurulu raporunda hesaplandığı üzere, davacının ilk 4 hakedişe eklenmeyerek kesin hakedişe kalan, bakiye kesin hakediş alacağı 86.508,10 TL + İade edilmesi gereken Teminat kesintileri olan 52.358,13 TL olmak üzere toplam = 138.866,23 TL'dir. Ancak davacı vekili dava dilekçesinde bu alacak kalemi yönünden 1.000,00 TL talep etmiş, davasını ıslah ederek talebini 138.866,23 TL'ye çıkartmıştır. Davalı vekilince ıslah dilekçesine itiraz dilekçesinde zamanaşımı itirazında bulunulduğu, alacağın ıslah tarihi itibariyle zamanaşımına uğradığı görülmekle bu talep yönünden 1.000,00 TL'nin 26/06/2019 tarihinden itibaren işleyecek avans faiz ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, ıslah edilen bakiye kısmın zamanaşımı nedeniyle reddine karar vermek gerekmiştir. Davacı vekili davasını belirsiz olarak açtığını iddia etmiş ise de davanın kısmi dava olduğu, dava dilekçesinde talep edilmeyen kısım yönünden zamanaşı süresinin işlemeye devam ettiği değerlendirilmiştir. Davacının 21/06/2019 tarihli ihtarnamesi ile davalıyı temerrüde düşürdüğü, bu ihtarnamenin tebliğ evrakının dosya içinde bulunmadığı ancak davalının 26/06/2019 tarihinde bu ihtarnameye karşı cevap ihtarnamesi düzenlettiği görülmekle temerrüt tarihi 26/06/2019 olarak belirlenmiş, aşağıdaki şekilde hüküm oluşturulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-DAVANIN KISMEN KABULÜ İLE;
-Bakiye alacak yönünden talebinin kısmen kabulü ile; 1.000,00 TL'nin 26/06/2019 tarihinden itibaren işleyecek avans faiz ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, ıslah edilen bakiye kısmın zamanaşımı nedeniyle reddine,
- Davacının, davalının işyeri ve ekipmanların geç tesliminden kaynaklı tazminat yönünden talebin kabulü ile 1.000,00 TL'nin 26/06/2019 tarihinden itibaren işleyecek avans faiz ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
-Davacının, davalının kusuru nedeniyle betonarme kalıp malzemelerinin boşta beklemesi sonucu oluşan zarar nedeniyle tazminat isteminin reddine,
- Sözleşme harici yapılan işlerle ilgili olarak alacak taleplerinin ayrı ayrı reddine,
2-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gerekli 615,40 TL harçtan peşin alınan 93,93 TL peşin harç ve 2.340,00 TL ıslah harcının mahsubu ile bakiye 1.818,53 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
3-Davacı vekille temsil olunduğundan karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi 13/2 maddesi uyarınca takdir olunan 2.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
4-Davalı vekille temsil olunduğundan karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca takdir olunan 30.000,00 vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan 137,50 TL posta masrafı, 54,40 TL başvurma harcı ve 10.500,00 TL bilirkişi masrafı toplamı olan 10.691,90 TL yargılama giderinin kabul ret oranına göre hesaplanan 150,20 TL'sinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, bakiyesinin davacı üzerine bırakılmasına,
6-Davalı tarafından yapılan 50,00 TL yargılama giderinin kabul ret oranına göre hesaplanan 49,30 TL'sinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine, bakiyesinin davalı üzerine bırakılmasına,
7-6325 Sayılı Kanunun 18/A-14 maddesi gereğince .... bütçesinden karşılanacak olan 1.320,00 TL arabuluculuk giderinin kabul-ret oranına göre 1.301,46 TL'sinin davacıdan, 18,54 TL'sinin davalıdan tahsili ile Hazineye irat kaydına,
8-HMK'nun 333.maddesi uyarınca taraflarca tarafından yatırılan gider ve delil avansından kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde ve talep halinde taraflara iadesine,
Dair, taraf vekillerin yüzlerine karşı, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde ... yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 05/02/2025
Katip ...
e-imzalı
Hakim ...
e-imzalı