T.C. ANKARA 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
Türk Milleti Adına Yargılama Yapmaya ve Hüküm Vermeye Yetkili
ANKARA 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2020/603 Esas
KARAR NO: 2021/334
DAVA:Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 08/12/2020
KARAR TARİHİ: 20/04/2021
YAZIM TARİHİ:03.05.2021
Mahkememizde görülmekte bulunan Alacak (Eser sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle ; Müvekkili şirket ile davalı şirket arasında 47 adet azot hattı vanalarının belirlenen teslim süresi kapsamında sorunsuz olarak teslimine dair 03/08/2017 tarihli 17.08.53702 no'lu sipariş teyidi akdedildiğini, akdedilen sipariş teyidine göre sevkiyatın 19-21 hafta içerisinde yapılmasının kararlaştırıldığını, yine bahsi geçen sipariş konusu malların toplam tutarının %40'ı olan 8.828 USD'nin peşin, geri kalan tutarın ise sevkiyattan önce peşin olarak ödeneceğinin kararlaştırıldığını, müvekkili firmanın 02/08/2017 tarihinde peşinat olarak havale tarihinde TCMB kuruna göre 8.174,15 USD'ye tekabül eden 28.800 TL'yi banka yoluyla ödediğini, müvekkili şirket söz konusu ürünleri ... azot hattı işi için sipariş ettiğini, müvekkili firma ile ... A.Ş. arasındaki anlaşmanın feshedilmesi hasebiyle firmamızca bu ürünlerin alınmasında bir yarar kalmadığını, davalı şirket tarafından ürünlerin hazır olduğu ve teslime hazır olunduğunun müvekkiline bildirilmediğini, ürünler anlaşma kapsamında belirlenen sürede teslim edilmediğini veya teslim girişiminde de bulunulduğunu, anlaşmanın 03/08/2017 tarihinde yapıldığı göz önünde bulundurulduğunda ürünlerin teslimatının müvekkili firmaya en geç 2018 ocak ayına dek yapılması gerektiği halde teslime hazır olunduğu bildiriminin veya teslimatın yapılmadığını, davalı şirket, sipariş teyid tarihi olan 03/08/2017 tarihinden itibaren yaklaşık 3 yıl sonra Ankara 38. Noterliğinin 16/06/2020 tarih ve 13063 yevmiye nolu ihbar ve ihtar dilekçeleri ile dilekçelerindeki beyanlarının aksine ilk kez müvekkile bildirimde bulunduğunu, süresinde teslimi yapılmayan siparişe karşın müvekkili şirketin ödemiş olduğu 8.174,15 USD peşinatın tarafımıza iadesi konulu ihtar davalı şirkete 18/09/2020 tarihinde çekildiğini, davalı şirket ise Ankara .... Noterliği'nin 29/09/2020 tarih ve ... yevmiye nolu ihtarında sipariş konusu ürünleri eksiksiz olarak hazırladığını ve ürünlerin sevke hazır olduğunu mail yoluyla yazılı olarak bildirdiğini ifade ettiğini, ancak dosyaya sunulan mail yazışmaları incelendiğinde de görüleceği üzere davalı şirketin ifade ettiği şekilde beyanların olmadığının anlaşılacağını, müvekkil şirketin 02/08/2017 tarihinde muhatap şirkete ödediği 8.174,15 USD' nin geri ödenmesi bu davayı açma zaruriyeti doğduğunu belirterek, 3095 sayılı Kanunun 4/a maddesi gereğince 8.174,15 USD’nin vade tarihinden fiili ödeme tarihine kadar Devlet Bankalarının o para birimi ile açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faizi ile birlikte fiilî ödeme günündeki rayiç üzerinden davalı tarafından müvekkile ödenmesini, yargılama masrafları ile ücreti vekaletin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini istemiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketin Türkiye’de çok uzun yıllardır kaliteli, uzun ömürlü ve az enerji tüketen pompa ve vanaların endüstriyel tesislerden, şehir su şebekelerine, binalardan arıtma tesislerine, enerji santrallerine kadar üretimini ve satış ve pazarlaması ile teknik servisini yaptığını, 1871 yılında kurulmuş bulunan ve halen 50’yi aşan ülkede ve yaklaşık 30.000 personeli ile yapılanmış bulunan Alman menşeli KSB Grubun bir parçası olduğunu, müvekkil şirket ile ... Makina Sanayi Ticaret Ltd. Şti arasında 03.08.2017 tarihinde; 17.08.53702 sipariş teyidi uyarınca 47 adet Azot Hattı Vanalarına dair özel nitelikli ürünler sipariş edildiğini, siparişin teyidi toplam bedeli 26.041,42 USD+ Kdv olup, ödeme planına göre %40’ı olan 8.828 USD peşin olarak ,kalan bakiyenin ise sevkiyattan önce peşin olarak yatırılması konusunda anlaşmaya varıldığını, muhatap tarafından ödenmesi gereken peşinatın eksik olarak 8.174,15 USD olarak ödendiğini, eksik kalan kısmın da çok kısa sürede ödeneceğinin söylendiğini, müvekkili şirket eksik ödenen peşinata rağmen, sipariş teyidine uygun olarak süresi içinde siparişe konu ürünleri eksiksiz olarak hazırlandığını ve ürünlerin sevke hazır olduğunu muhataba gerek sözlü olarak gerekse mail ortamında ve yazılı olarak bildirilmesine karşın muhatabın anlaşma şartlarını yerine getirmeyerek hem ödemesi gereken parayı ödemediğini hem de ürünleri teslim almadığını, 03.08.2017 tarih ve 17.08.53702 no.lu sipariş teyidinde yer alan ürünlerin teslime hazır olduğunu ve bakiye alacağınız olan 17.867,27 USD’nin ödenmesi şartıyla teslime hazır olduğumuzu bir kez daha belirtmiş,ürünler teslim alınmadığı gibi herhangi bir ödeme de yapılmadığını, müvekkilin bu durumu Ankara ....Noterliği’nden 16.06.2020 tarihinde keşide ettiği .. no.lu ihtarname ile de muhataba bildirdiğini, ürünler teslim alınmadığı gibi şirket tarafından gönderilen ihbarname ile karşılaşıldığını, yazışmalar ve ihbarnameler şirketin bildirdiği ve halen dava dilekçesinde adres olarak bildirdiği adres üzerinden yapıldığını, üretilen ürünler muhatabın siparişi üzerine özel olarak imal edilmiş olup halen müvekkili şirkette teslim alınmayı beklemediğini, ihbarnameye cevaben müvekkili şirket tarafından noter marifetiyle cevabi ihtarname keşide edilerek adı geçen sözleşme ve eklerinde ayrıntılı olarak sayıldığını, ihtarname keşide edildiğini, davacının ... A.Ş. ile arasındaki anlaşmanın feshedilip edilmemesinin dava ile ilgisi bulunmadığını, müvekkilinin üzerine düşen tüm edimleri yerine getirerek ürünleri süresi içinde teslime hazır hale geldiğinin bildirildiğini, dava açılmadan önce şirket yetkilisi/sahibi olduğunu ifade eden Mustafa Hoşoğlu, şirketin fesih halinde olduğunu ifade ederek banka hesaplarının blokleli olduğunu ,bu nedenle 1.574,15 USD'nin şahsi hesabına gönderilmesini talep ettiğini, müvekkilinin üzerine düşen tüm edimleri yerine getirerek sözleşme konusu malları tam ve eksiksiz olarak teslim etmeye hazır olduğu halde davacının kendi edimini yerine getirmediği gibi huzurdaki bu davayı açtığını, kötü niyetli davacının davasının red edilmesi gerektiğini, vanaların ödenmeyen bakiye bedellerini talep etme haklarını saklı tutarak, doğmuş/doğacak olan depolama,yurt dışı vergi,gümrük ve ardiye masraflarını talep etme haklarını saklı tuttuklarını belirterek, davanın reddi ile yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıya yüklenmesine karar verilmesini işlemiştir.
DELİLLER
-Sipariş Teyidi Formu: Davalı tarafça düzenlediği anlaşılan 17.08.53702 no'lu 03.08.2017 tarihli sipariş formu ve ekinde yer alan malzeme listesi ile; 47 adet Vana'nın davacı tarafından sipariş edildiği, teyid formuna göre, teslim süresinin 19-21 Hafta olarak belirlendiği, sürelerin maksimum süreler olarak belirlenerek, erken geldiği takdirde ürünlerin erken sevk edileceğinin de belirtilmiş olduğu, ödemelerin Ödeme tarihindeki TCMB satış kuru baz alınarak yapılacağı ve kur farkı oluşması durumunda ise karşılıklı faturalandırma yapılacağı belirtilmiştir.
-İhtarnameler:Davalı tarafça davacı tarafa gönderilen 16.06.2020 tarihli ihtarname ile; toplam 22.069,00 USD tutarın %40'na tekabül eden 8.828,00 USD ödeme yapılması gerektiği halde davacı tarafça kendilerine 8.174,15 USD ödeme yapıldığını, ürünlerin sevke hazır olduğunu, anlaşma uyarınca teslim tarihinden evvel ödenmesi gereken 17.867,27 USD'nin ödenmesi halinde teslime hazır olduğunun belirtildiği anlaşılmaktadır.
- Davacı tarafından davalı tarafa gönderilen ve 19.09.2020 tarihinde tebliğ edildiği anlaşılan 16.06.2020 tarihli cevabi ihtarname içeriğine göre; davacı tarafından davalı taraf hesabına yatırılan 8.174,15 USD'nin iadesinin istendiği, zamanında siparişler teslim edilmediği için ödenen paranın iadesi gerektiği belirtilmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Dava Eser sözleşmesi kapsamında avans olarak verilen bedelin iadesi talebine ilişkindir.
Taraflar arasında, nitelikleri davalı tarafça düzenlenen sipariş formu ve ekinde yer alan listede belirtilen Vanaların üretilerek teslimine dair eser sözleşmesi mevcut olup, sözleşme kapsamında davacı tarafça, davalıya avans mahiyetinde 8.174,15 USD ödeme yapıldığı hususunda uyuşmazlık bulunmayıp, taraflar arasındaki uyuşmazlık, tarafların edimlerini yerine getirmede temerrüde düşüp düşmedikleri buna göre ödenen bedelin aiadesi gerekip gerekmediği hususundadır.
Dava ve cevap dilekçesi, sipariş teyit formu ve tüm dosya kapsamına göre;
Davalı tarafça düzenlediği anlaşılan 17.08.53702 no'lu 03.08.2017 tarihli sipariş formu ve ekinde yer alan malzeme listesi ile; 47 adet Vana'nın davalı tarafça üretilerek davacıya teslimi hususunda taraflar arasında anlaşma sağlandığı, davacı tarafça bu kapsamda 8.174,15 USD'nin davalı tarafa ödenmiş olduğu ancak teslim süresinin maksimum 19-21 hafta olarak belirlenmesine rağmen davalı tarafça süresi içerisinde teslimin gerçekleştirilmediği ve davalı yüklenicinin temerrüde düştüğü anlaşılmıştır.
Davalı vekilince, ihtarname gönderilmesine rağmen üretilen ürünün süresi içinde davacı tarafça teslim alınmadığı ileri sürülerek davanın reddi talep edilmiş ise de; az yukarıda ifade edildiği üzere, davalı tarafça tanzim olunan sipariş formu içeriğine göre teslim süresinin 03.08.2017 tarihinden itibaren 19-21 hafta olarak olarak belirlendiği, buna göre yapılan belirlemede siparişlerin 2018 yılı Ocak ayı içerisinde teslim edilmesi gerekirken teslim edilmediği, bu tarihten çok sonra davacı tarafa gönderilen 16.06.2020 tarihli ihtarname ile bakiye bedelin ödenmesi halinde malların teslim edileceğinin ihtar edilmesinin hakkın kötüye kullanılması niteliğinde olup, bu durumda iş sahibinin temerrüdünden bahsedilemeyeceği, malların teslim edilmesi gereken tarih ile ihtarname tarihi ile yine bu tarihten dava tarihine kadar geçen süre dikkate alındığında, davacının sözleşmenin ifasından beklediği faydanın ortadan kalktığının kabulü gerektiği anlaşılmakla, davanın kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hükmün tesisi yoluna gidilmiştir.
H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın kabulüne, 8.174,00 $( USD ) 'nin dava tarihinden itibaren 3095 sayılı kanunun 4/A maddesi gereğince devlet bankalarının USD cinsi ile açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
2-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince hesaplanan 4.361,81 TL harçtan peşin alınan 1.090,46 TL harcın mahsubu ile bakiye 3.271,35 TL karar harcının davalıdan tahsili ile Hazineye irat kaydına,
3-Davacı vekille temsil olunduğundan karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca takdir olunan 9.100,91 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinden; 54,40 TL başvurma harcı, posta masrafı, tebligat gideri 32,00 TL, olmak üzere toplam 86,40 TL yargılama gideri ile 1.090,46 TL peşin harç giderinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
5-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
6-6325 Sayılı Kanunun 18/4-14 maddesi gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanacak olan 1.320,00 arabuluculuk giderinin davalıdan tahsili ile Hazineye irat kaydına,
7-HMK'nın 333.maddesi gereğince kararın kesinleşmesinden sonra yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının taraflara iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı davalı tarafın yokluğunda kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde Ankara Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 20/04/2021
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır