T.C. ANKARA 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2021/122 Esas - 2022/428
Türk Milleti Adına Yargılama Yapmaya ve Hüküm Vermeye Yetkili
ANKARA 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2021/122 Esas
KARAR NO: 2022/428
DAVA: Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ: 24/10/2016
KARAR TARİHİ: 14/06/2022
YAZIM TARİHİ: 08/07/2022
Mahkememizde görülmekte bulunan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Kaza tarihi olan 24.10.2008 tarihinde askeri inzibat eri olarak görev yapan Davalı ... sevk ve idaresindeki Ankara Merkez Komutanlığına ait 098356 plakalı aracın, davacının yolcu olarak üzerinde bulunduğu ... plakalı motosiklete çarpması neticesinde, yaralamalı trafik kazası gerçekleştiğini, müvekkilinin sakatlanarak iş göremez duruma geldiğini ve maddi zarara uğradığını, söz konusu kazanın oluşumunda davalı sigorta şirketine Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası ile sigortalanmış bulunan 098356 plaka sayılı araç sürücüsünün kusurlu ve sorumlu olduğunu, Ankara ....Asliye Ceza Mahkemesine ait .... Karar sayılı karar ile davalı ... hakkında mahkumiyet kararı verildiğini, kararın Yargıtay 12.C.D 15.01.2013 Tarih ve ....Karar sayılı karar ile onandığını, müvekkilinin olayda herhangi bir kusurunun bulunmadığını ileri sürerek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla geçici iş göremezlik karşılığı 1.000,00 TL, kalıcı iş göremezlik karşılığı 10.000,00 TL olmak üzere toplam 11.000 TL maddi tazminatın tüm davalılardan, 5.000,00 TL manevi tazminatın ise, davalılar ... ve Milli Savunma Bakanlığından, olay tarihi olan 24.10.2008 tarihinden itibaren kanuni faizi ile müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı sigorta şirketi vekili cevap dilekçesinde; 6111 sayılı Yasa uyarınca davacının tedavi giderleri talebinin yerinde olmadığını, kusur yönünden bilirkişi incelemesi yapılması gerektiğini, faizin türü ve başlangıç tarihine itirazları olduğunu savunarak, davanın usulden ve esastan reddini talep etmiştir.
Davalı Milli Savunma Bakanlığı vekili cevap dilekçesinde; Yargı yolu bakımından mahkemenin görevli olmadığını, davanın 2 yıllık süre içinde açılmadığını, zamanaşımına uğradığını, istenilen manevi tazminat miktarının fahiş olduğunu savunarak davanın reddini talep etmiştir.
Davalı ... cevap dilekçesi sunmamıştır.
Davacı vekili tarafından mahkememize sunulan 02/06/2017 tarihli dilekçe ile davalı ... hakkında davanın geri alındığı, bu davalı hakkındaki davanın takip edilmeyeceği belirtilmiş, davacının bu talebine karşı ... tarafından sunulan 29/06/2018 tarihli dilekçe ile davanın geri alınması, takipsiz bırakılması işlemine muvafakat edildiği belirtilmiştir.
Davanın konusu; çift taraflı trafik kazası sonucunda ... plakalı motosiklette yolcu olarak bulunan davacının yaralanması sebebiyle maddi ve manevi tazminat istemine ilişkin olup, ihtilaf görev, zaman aşımı, maluliyet durumu, kusur oranlarının ve zararın varlığı ve miktarının belirlenmesidir.
DELİLLER
-Sigorta Poliçesi: 098356 plaka sayılı aracın ZMMS poliçe örneğinin incelenmesinde; davalı sigorta şirketi tarafından düzenlenen ZMMS poliçesinin 01.01.2008-01.01.2009 dönemini kapsadığı, ölüm-sakatlık şahıs başına teminatın 100.000,00 TL olduğu anlaşılmıştır.
-Adli Tıp Raporu: Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Dekanlığı Dahili Tıp Bilimleri Bölümü Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığı tarafından düzenlenen 08.01.2018 tarihli raporla; davacının 24.10.2008 tarihinde maruz kalmış olduğu yaralanması nedeniyle; Çalışma Gücü ve meslekte kazanma gücü kaybı oranı Tespit işlemleri yönetmeliği uyarınca yapılan belirlemede, vücut genel çalışma gücünden %13,1 oranında kaybettiği ve 9 ay süre ile iş göremezlik halinde kaldığı belirtilmiştir.
-Bilirkişi Raporları: Kusur oranın belirlenmesi yönünden alınan 29.06.2018 tarihli Sn.Haydar Kökten tarafından tanzim edilen raporda özetle; kazanın meydana gelmesinde ve davacının yaralanmasında; davalı Sigorta Şirketi tarafından zorunlu mali mesuliyet sigortası ile sigortalı araç sürücüsünün %75 (6/8) oranında, davacının üzerinde bulunduğu motosiklet sürücüsünün ise %25 (2/8) oranında kusurlu oldukları belirtilmiştir.
Aktüer Bilirkişi Sn.Dr....tarafından tanzim edilen raporda özetle; Davacının geçici iş gücü kaybı tazminatının 3.530.35 TL olduğu, sürekli iş gücü kaybının ise 53.242,69 TL olduğu, maddi zararın davalı Şirket tarafından temin edilen Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigorta Poliçesi teminat limiti kapsamında kaldığı belirtilmiştir.
-Sosyo-Ekonomik durum araştırma Tutanakları
-SGK Ankara İl Müdürlüğü tarafından mahkememize gönderilen 01.12.2016 tarihli cevabi yazı ile; davacıya geçici iş göremezlik ödeneği ödenmediği belirtilmiş, yine 27.12.2016 tarihli cevabi yazı ile de herhangi bir gelir ya da aylık bağlanmadığı belirtilmiştir.
-Ankara ....Asliye Ceza Mahkemesine ait ....Karar sayılı karar ile davalı ... hakkında, Taksirle yaralamaya neden olmak suçu nedeni ile mahkumiyet kararı verildiği, kararın Yargıtay 12.C.D 15.01.2013 Tarih ve 2012/7329 Esas ve 2013/1018 Karar sayılı karar ile onandığı anlaşılmıştır.
Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda dava 02/11/2018 tarihinde karara bağlanmış, söz konusu karar ile; 1.000,00 TL geçici iş göremezlik bedeli ve 10.000,00 kalıcı iş göremezlik bedeli olmak üzere 11.000,00 TL'nin davalı Milli Savunma Bakanlığı ve davalı ... Sigorta A.Ş.'den tahsiline, 5.000,00 TL manevi tazminatın davalı Milli Savunma Bakanlığından tahsiline, davalı ... hakkındaki davanın ise geri alınması nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına dair karar verilmiş, söz konusu karar davalı Milli Savunma Bakanlığı tarafından istinaf edilmiş, istinaf incelemesini yapan Ankara BAM 26. Hukuk Dairesi 14/01/2021 tarihli kararı ile "istinaf başvurusunda bulunmayan davalılar yönünden usulü kazanılmış haklar korunarak" verilen hükmü kaldırmıştır. Kaldırma kararında; 1-davacının yolcu olarak bulunduğu motosiklet sürücüsünün ehliyetinin olup olmadığının araştırılması ve müterafik kusur indirimi değerlendirilmesinin yapılması 2-aracın özelliğine göre takılması gereken koruyucu dizliğin takılıp takılmadığının araştırılması, maluliyetin koruyucu dizlik takılması halinde oluşup oluşmayacağını doktor bilirkişi alınarak belirlenmesi ve bu nedenle müterafik kusur indiriminin ayrıca değerlendirilmesi 3-davalı sigorta şirketinin 19/01/2010 tarihinde yapıldığını iddia ettiği 13.838,64 TL ödemenin araştırılması ve değerlendirilmesi gerektiği belirtilmiştir.
Yukarıda bahsedilen kaldırma kararı sonrasında yapılan yargılama neticesinde;
Davacının yolcu olarak bulunduğu, motosiklet sürücüsünün ehliyeti olup olmadığı hususunda Ankara Valiliği İl Emniyet Müdürlüğü ve İl Nüfus ve Vatandaşlık Müdürlüğüne ayrı ayrı müzekkereler yazılmış alınan cevaplardan dava dışı sürücünün ehliyetsiz olduğu belirlenmiştir. Davacı, dava dışı sürücünün eşi olduğundan ve eşinin motosiklet kullanma ehliyetinin olup olmadığı bilmesi gerektiğinden ehliyetsiz kişinin kullandığı motosiklete bilerek bindiği değerlendirilerek hesaplanacak tazminattan %20 oranında müterafik kusur indirimi yapılması gerektiği mahkememizce kabul edilmiştir.
Davacının koruyucu dizlik takması halinde yaralanmasının ve maluliyetinin aynı şekilde gerçekleşip gerçekleşmeyeceği hususunda AÜ.ATK'ya müzekkere yazılmış ve AÜ.ATK tarafından düzenlenen 19/10/2021 tarihli raporda; yaralanma ve ölümlere karşı koruyucu dizliğin etkisinin tespit edilebilmesi için çarpmanın şekli, kazaya karışan araçların türü, kişinin motosiklette bulunduğu konum, koruyucu dizliğin türü, kişinin kaza esnasındaki bilinç durumu gibi pek çok etkenin bilinmesinin gerektiği, bunlar bilinse dahi koruyucu dizlik takılmamasının yaralanmaya olan etkisini kazanın türü ve yaralanmanın şiddetine bağlı olarak kesin olarak tespit edilemeyeceği bildirilmiştir. Alınan rapor gözetildiğinde davacının koruyucu dizlik takmamasının, yaralanması ve maluliyetinin derecesini artırıp artırmayacağının tespitinin mümkün olmadığı, yaralanma ve maluliyet durumunun birçok farklı etkene dayalı olarak gelişeceği anlaşılmış olup esasen koruyucu dizlik takılmamasının yaralanmanın ve maluliyetin derecesini artırdığına dair ispatın iddia eden tarafta olduğu ve davalıların bu iddialarını ispatlayamadıkları alınan doktor raporunun ise dizlik takılmasını etkisinin belirlenemeyeceği yönde olduğu da gözetilerek bu nedene dayalı olarak tazminattan herhangi bir indirim yapılmasına gerek görülmemiştir.
Davalı sigorta şirketinin 19/01/2020 tarihinde 13.838,64 TL ödeme yapıldığı iddiasının tespiti için davacının isticvabına karar verilmiş, davacı tayin edilen isticvap gününe gelmemiş, davacı vekili 08/03/2022 tarihli duruşmada müvekkilinin bahsedilen ödemeyi kabul ettiğini ve bu nedenle isticvap için duruşmaya gelmediğini beyan etmiş olup bu durumda davacıya sigorta şirketince ödeme yapıldığı mahkememizce kabul edilmiştir.
Davacının tazminat hesabı yapılırken asgari ücret üzerinde gelir elde ettiği iddia edilmemiş ve buna dair delil sunulmamış olduğundan davacının ev hanımı olması halinde dahi yerleşik Yargıtay İçtihatlarına göre asgari ücret düzeyinde gelir elde ettiğinin kabulü gerektiğinden tazminat hesabına esas gelir asgari ücret olarak ele alınmıştır. Bilirkişi raporunda agi dahil asgari ücret esas alınmış ise de toplam tazminat tutarı içerisindeki agi tutarı gözetildiğinde davacının talebinin hesaplanan tazminat tutarının altında olması nedeniyle agisiz asgari ücret üzerinden hesaplama yapılması halinde davacı talebinden az bir rakama ulaşılması mümkün görülmediğinden tekrar ek rapor alınmamıştır.
Davadan önce yapılan 13.838,64 TL tutarlı ödemenin ödeme tarihi itibariyle mevcut verilere göre davacının zararını tam olarak karşılayıp karşılamadığının tespiti, karşılamıyorsa güncel verilere göre zarar hesabı yapılıp ödemenin güncellenmiş değerinin bulunan tutarla mahsubu suretiyle bakiye tazminat tutarının belirlenmesi için önceki raporu düzenleyen bilirkişiden ek rapor alınmış, davacının ilk hükmü istinaf etmemesi de gözetilerek ilk hükme esas alınan rapor tarihine göre hesaplama yaptırılmış, düzenlenen ek raporda ödeme tarihi itibariyle yapılan hesaplamada bulunan tutarın tamamının yapılan ödeme ile karşılanmadığı yani eksik ödeme olduğu belirlenmiş sonrasında davacının yolcu olarak bulunduğu sürücünün %25 sigortalı araç sürücüsünün %75 oranında kusuru dikkate alınarak yapılan hesaplamada 3.530,35 TL geçici iş göremezlik, 53.242,69 TL sürekli iş göremezlik tazminatı hesaplanmış olup mahkememizin kabulünde olduğu üzere ehliyetsiz sürücünün aracına bilerek binilmesi nedeniyle hesaplanan tazminattan %20 oranında müterafik kusur indirimi yapıldığında geçici iş göremezlik tazminatlarının 2.824,28 TL, kalıcı tazminat tutarının ise 42.594,15 TL olacağı, bu tutarda güncellenmiş ödeme olan 24.549,06 TL çıkarıldığında kalıcı iş göremezlik tazminatının 18.045,09 TL'ye ineceği, davacının talebinin kalıcı maluliyet yönünden 10.000,00 TL, geçici iş göremezlik tazminatı yönünden 1.000,00 TL olduğu da gözetilerek talebin hesaplanan tazminat miktarının altında olduğu ve ilk hükümde verilen tazminat tutarlarının değişmediği anlaşılmış, davacı ile davalı Milli Savunma Bakanlığı dışındaki diğer davalıların ilk hükmü istinaf etmemiş olmaları ve bu nedenle doğan kazanılmış haklar gözetilmiş, manevi tazminat açısından ise davacının maluliyet oranı, müterafik kusuru, davacının ekonomik ve sosyal konumu gözetilerek daha önce hükmedilen 5.000,00 TL manevi tazminatın isabetli olduğu ve değiştirilmesinin gerekmediği gözetilerek aşağıdaki hüküm oluşturulmuştur.
KARAR:Yukarıda açıklanan nedenlerle,
1-Davanın Kabulüne,
A)1.000,00 TL geçici iş göremezlik tazminatı, 10.000,00 TL kalıcı iş göremezlik tazminatı olmak üzere toplam 11.000,00 TL'nin davalı MSB'den kaza tarihi 24/10/2008 den itibaren, davalı ... Sigorta A.Ş.'den dava tarihi 24/10/2016 dan itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince hesaplanan 751,40 TL harçtan peşin alınan 54,65 TL harcın mahsubu ile bakiye 696,75 TL karar harcının davalı ... Sigorta A.Ş.'den tahsili ile Hazineye irat kaydına, davalı Milli Savunma Bakanlığından harç alınmasına yer olmadığına,
-Davacı vekille temsil olunduğundan karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca takdir olunan 5.100,00 TL vekalet ücretinin davalılar Milli Savunma Bakanlığı ve davalı ... Sigorta A.Ş.'den müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
B)Davacının manevi tazminat talebinin kabulü ile, 5.000,00 TL manevi tazminatın davalı MSB'den 24/10/2008 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsili ile davacıya verilmesine,
-Davalı Milli Savunma Bakanlığı harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına,
-Davacı vekille temsil olunduğundan karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 10 ve 13/2.maddeleri uyarınca takdir olunan 5.000,00 TL vekalet ücretinin davalı Milli Savunma Bakanlığından tahsili ile davacıya verilmesine,
C)Davalı ... hakkında açılan davanın HMK.123.madde uyarınca geri alınması nedeniyle bu davalı hakkında karar verilmesine yer olmadığına,
2-Davacı tarafından yatırılan 29,20 TL başvurma harcı, 54,65 TL peşin harç olmak üzere toplam 83,85 TL harcın davalı ... Sigorta A.Ş.'den alınarak ile davacıya verilmesine
3-Davacı tarafından yapılan 765,90 TL posta masrafı, 1.300,00 TL bilirkişi masrafı olmak üzere toplam 2.065,90 TL yargılama giderinin davalılar Milli Savunma Bakanlığı ve ... Sigorta A.Ş.'den tahsili ile davacıya verilmesine,
4-HMK'nın 333.maddesi gereğince kararın kesinleşmesinden sonra yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının davacıya iadesine,
Dair, davacı vekili ile davalı ... Sigorta vekilinin yüzüne karşı, davalı MSB ve ...'in yokluğunda kararın tebliğden itibaren 2 hafta içerisinde Ankara Bölge Adliye Mahkemeleri'nde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.14/06/2022