T.C. ANKARA 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
Türk Milleti Adına Yargılama Yapmaya ve Hüküm Vermeye Yetkili
ANKARA 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2021/147 Esas
KARAR NO: 2022/183
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 08/03/2021
KARAR TARİHİ: 09/03/2022
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 08/04/2022
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirket ile davalı borçlu şirket arasında 28.08.2020 tarihli Hammadde Satış Sözleşmesi akdedildiğini, sözleşme ile davalı şirket müvekkili şirkete, nakliye dahil 1.620,00-TL/Ton+KDV birim fiyatı üzerinden 350 ton dökme arpa ile 1.650,00-TL/Ton+KDV birim fiyatı üzerinden 200 ton dökme ATK 28 PRO satmayı üstlendiğini, buna karşılık, müvekkilinin 902.670,00-TL olan hammadde bedelini, vade tarihleri ve miktarları sözleşmede belirtilen çekler ile ödemesi kararlaştırıldığını, müvekkilinin sözleşmede kararlaştırıldığı üzere davalı şirkete 25.12.2020 vadeli 102.670-TL bedelli, 27/01/2021 tarihli 200.000-TL, 27.02.2021 tarihli 200.000-TL, 27.03.2021 tarihli 200.000-TL, 27.04.2021 tarihli 200.000-TL bedelli olmak üzere toplam 902.670,00-TL tutarında 5 adet çek verdiğini, sözleşme gereğince müvekkiline 350 ton dökme arpa ve 200 ton dökme ATK 28 PRO satmakla yükümlü davalı şirketin yalnızca 14.09.2020 tarihli ve 45.159,12-TL bedelli fatura ile 27.600 kg arpa ve 19.09.2020 tarihli 44.055,00-TL bedelli fatura ile 26.700 ton ATK 28 PRO (Ayçiçek Küspesi) gönderdiğini, müvekkilinin sözleşme ile üstlendiği edimi bütün çekleri vererek yerine getirmesine rağmen bakiye hammadde (322.400kg arpa ve 173.300kg ATK 28 olmak üzere toplam 495.700kg mal) davalı şirket tarafından keyfi olarak gönderilmediğini, müvekkilince şirkete verilen çeklerden 27.01.2021, 27.02.2021, 27.03.2021 ve 27.03.2021 tarihli olan toplam 800.000-TL tutarında çek sözleşmenin imzalanmasından 2 ay kadar sonra müvekkile iade etiği ve bakiye edimlerin yerine getirilmeyeceğinin bildirildiğini, satıcı şirketin hiçbir yasal gerekçe olmaksızın borcu ifa etmemesi sebebiyle müvekkili sözleşme konusu aynı cins ve nitelikteki hammaddeleri, besi çiftliğinde hayvanların yiyecek ihtiyacının aciliyeti sebebiyle sözleşmedeki birim fiyatların çok üzerinde bir fiyata almak zorunda kalmış ve zarara uğradığını, müvekkilinin uğradığı zararın 323.737-TL olduğunu, takip talebinde istenilen asıl alacağın 317.489-TL olduğu belirterek itirazın iptaline ve takibin devamına, davalı borçlunun %20'den aşağı olmamak üzere icra inkâr tazminatına mahküm edilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkili firma ile davacı firma arasında, 28.08.2020 tarihinde Hammadde Satış Sözleşmesi düzenlendiğini, bu sözleşmeye göre müvekkili firmanın, davacı firmaya, tonu 1.620,00-TL + KDV fiyatla 350 ton dökme arpa ve tonu 1.650,00-TL fiyatla 200 ton ATK 28 Pro satmayı kabul ve taahhüt ettiğini, toplam bedeli 902.670,00-TL olan bu sözleşmenin bedeli, davalı firma tarafından müvekkile gönderilen 25.12.2020 tarihli 102.670,00-TL bedelli, 25.01.2020 tarihli 200.000,00-TL bedelli, 25.02.2021 tarihli 200.000,00-TL bedelli, 25.03.2021 tarihli 200.000-TL bedelli ve 25.04.2021 tarihli 200.000,00-TL bedelli çeklerle ödeneceğinin kararlaştırıldığını, çekler de sözleşmenin imzalanmasını müteakip müvekkili firmaya teslim edildiğini, davacı şirket hakkında bankalar nezdinde yapılan yapılandırma başvuruları sonrası teminat olarak alınan çeklerin tahsilinin şüpheli hale gelmesi nedeniyle müvekkil şirket elinde tuttuğu 800.000,00-TL bedelli çekleri iade etmiş, sözleşmeye uyarınca gönderilen mallara istinaden müvekkilinin elinde tuttuğu 25.12.2020 tarihli 102.670,00-TL bedelli çekin günü geldiğinde ibraz edilerek tahsil edildiğini, bu tahsilattan da göndermiş olduğu malların bedeli olan 89.214,12-TL ve mutabakat yapılarak 6.143,12-TL cari hesap alacakları kesilerek, bakiye kalan 7.312,76-TL'nin mutabakat doğrultusunda 30.10.2020 tarihinde davacının bildirmiş olduğu hesabına iade edildiğini, davacının da hiçbir ihtirazı kayıt ileri sürmeksizin bu ödemeyi aldığını ve kabul ettiğini, bütün bu gelişmelerden sonra, müvekkilinin mal teslimini yapmak için davacının ödeme yapmasını beklerken, davacı tarafın, tamamen kötüniyetli olarak ve talebi doğrultusunda satış bedeli olarak verdiği çekleri iade almasına rağmen, Kocaeli 6.Noterliği'nin 26/11/2020 tarih ve 24551 yevmiye numaralı işlemi ile müvekkili firmaya ihtarname keşide ederek gönderdiğini belirterek davacının haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davasının reddine, haksız ve kötüniyetli olarak takibe girişen davacının takibe konu asıl alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere tazminata mahkum edilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER
-Taraflar arasındaki sözleşme, ticari defterler ve ihtarnameler,
-Dosya bilirkişiye tevdi olunmuş bilirkişi raporunda; Davacı firmanın 2020 ve 2021 yılı defterlerinin açılış tasdikleri zamanında yapılmış olup (davacı şirketin elektronik ortamda defter tuttuğu) TTK ve VUK'a göre uygun oldukları, davacı firmanın 2020 ve 2021 yılı Muavin Defterine göre davalı firma ile cari hesap bakiyesinden borç/alacak bakiyesinin kalmadığının ticari defterlerinden anlaşıldığı, dava dilekçesinde ve cevap dilekçesinde belirtilen 5 adet çekin davalıya verilme ve geri iade alındığına dair muhasebe kayıtlarının ticari defterler üzerinden tespit edilememiştir.
Davacının dosyaya sunduğu dava dilekçesi ekinde yer alan faturalara göre sözleşmeye kapsamında gönderilmesi gereken ve gönderilmeyen ürünlerin miktarına göre başka yerden alınan ürün fiyatlarına göre yapılan hesaplama sonucu iddia edilen zarar / fark tutarı 316.967,00-TL'dir.
Davalının dosyaya sunduğu başka bir firmaya gönderilen benzer ürünleri içeren faturalara göre sözleşmeye kapsamında gönderilmesi gereken ve gönderilmeyen ürünlerin miktarına göre oluşan fiyat farklarına göre oluşabilecek ve iddia edilen zarar tutarı 115.693,28-TL'dir. Dosyada bulunan ihtarnamelerin hukuki içeriklerinin takdirinin Sayın Mahkemenize ait olduğu, Talep edilen haksız itiraz nedeni ile davacı/davalı aleyhine %20 tan az olmamak üzere istenen icra inkâr tazminatının takdir yetkisinin Sayın Mahkemenize ait olduğu, görüş ve kanaatine varılmıştır.
-Dosya SMM bilirkişiye tevdi olunmuş bilirkişi raporunda; Davalı şirketin 2020-2021 yılına ait ticari defterleri içerisinde beratlarının alındığı görülmüştür. Taraflar arasında imzalanan 28/08/2020 tarihli 2808/100 numaralı Hammadde Satış Sözleşmesine göre, davalı şirketin davacıya Arpa dökme; 350 Ton 1.620TL/TON KDV ve ATK28 PRO Dökme; 200 TON 1.650TL/TON (Nakliye Dahil) Toplam 902.670,00-TL'ye anlaştıkları, ödemenin; 102.670,00.-TL, ve 200.000,00'er TL şeklinde sıralı çek olduğu, davalı şirket tarafından davacıya; 2 adet toplam 89.214,12.-TL tutarında fatura düzenlendiği, düzenlenen faturaların ticari defterlerine kayıt yapıldığı, Davalı şirketin davacıdan, 07/09/2020 tarihi itibari ile 6.143,11.-TL tutarında cari alacağı olduğu, 14.09.2020 ve 19.09.2020 tarihinde düzenlediği 2 adet faturanın da toplam tutarının 89.214,12.-TL olduğu ve cari alacağının (89.214,12+6.143,11)= 95.357,23.-TL tutarında olduğu, davalı şirketin davacıdan 5 adet çek karşılığı toplam 902.670,00.-TL tutarında ödeme aldığı, 16/10/2020 tarihinde ise, 4 adet her biri 200.000,00.-TL olan toplamda 800.000,00.-TL tutarındaki çeklerin davacı şirkete iade edildiği, (902.670,00-800.000,00)- 102.670,00.-TL tutarındaki kalan ödemeden de 95.357,23.-TL tutarındaki cari hesap mahsubu yapıldıktan sonra (102.670,00-95.357,23)=7.312,77-TL tutarındaki bakiye davacı alacağının 30/12/2020 tarihinde davacı şirket banka hesabına EFT yapıldığı ve cari alacağın kapandığı,
Davacı tarafça dava konusu yapılan zarara ilişkin olarak arpa için kg başına birim fiyat farkı: 2221-1.620=601-TL, bakiye mal x birim fiyat farkı 322.400x580 (sehven 580 yazılmış hesap 601 TL üzerinden yapılmıştır.)=193.762,00TL, ATK 28 PRO için: birim fiyat farkı: 2.400-1.650-750-TL fazladan ödenen meblağ: bakiye mal x birim fiyat farkı; 173.300x750=129.975-TL toplam 193.762+129.975=323.737-TL'dir. Takip talebinde istenilen asıl alacak tutarının ise 317.489,00.-TL olduğu, taraflar arasında imzalanan sözleşmeye göre kararlaştırılan ton fiyatları ile dosyaya sunulan sözleşme dışı firmaya satılan benzer mallar arasındaki oluşan fiyat farkı bedellerine göre, eksik kalan ürünler tutarının 115.693,28.-TL olarak hesaplandığı, taraflar arasında imzalanan Sözleşmenin, özel şartlar I- Maddesinde: Sözleşmede tarafların imza ve kaşesi olmadan yükleme yapılmayacaktır hükmü olduğu görülmüş, sözleşmede taraflardan sadece Satıcı/Sadık Yem Hammaddeleri Ltd. Şti. (...) kaşe ve imzasının olduğu, alıcı kaşe ve imzasının olmadığı, davalı şirketçe davacıya gönderilen cevabı ihtarnamede; “... Müvekkilin tarafınıza karşı ifa edilmemiş edimi, tarafınızı uğratmış olduğu bir zararı bulunmamakla birlikte muhatap firmanızın gerekli ödemeleri yaparak mallara karşılık bedelleri müvekkile ödemesi halinde, fiyat artışlarına rağmen, malları sözleşmede belirtilen fiyatlarla teslim etmeye hazır olduğunu ihtaren bildiririz...” olduğu görülmekle, davacı tarafça haricen yapılan somut bir ödeme belgesine rastlanmadığı, tespit ve sonuçlarına varılmıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Dava satış sözleşmenin gereği gibi ifa edilmemesi nedeniyle uğranılan zararın tazmini için başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali davasıdır.
Taraflar arasında arpa ve ay çiçek küspesi satış sözleşmesinin varlığı hususunda uyuşmazlık bulunmamaktadır. Taraflar sözleşmeye konu ürünlerin cins, fiyat ve ödeme şekli konusunda aynı iddiaları tekrarlamaktadırlar. Uyuşmazlık davacının kredi yapılandırmalarından haberdar olan davalının sözleşmeye konu çeklerin karşılıkları konusunda şüpheye düşmesi nedeniyle toplam 800.000,00-TL bedelli çekleri iade edip, kalan 102.670,00-TL'lik çeki tahsil edip alacaklarını tahsil ettikten sonra bakiye miktarı davalıya iade etmesi üzerine davalının sözleşme konusu malları daha yüksek meblağ ile tedarik ettiği iddiası nedeniyle uğradığı fiyat farkı zararının tahsili talebine ilişkindir.
Tüm dosya kapsamı, icra dosyası, taraflar arasında imzalanan sözleşme ve ihtarnamelerin incelenmesi neticesinde; davalı ile davacı arsında dökme arpa ve dökme ATK 28 Pro tedariki hususunda sözleşme yapıldığı, davalının 89.214,12.-TL'lik ürün teslim ettiği ve fatura kestiği sözleşme gereği verilen çeklerle bu meblağı tahsil edip sözleşme konusu 800.000-TL bedelli çekleri iade ettiği sabittir. Davacı, davalının sözleşmeden haksız şekilde döndüğünü bu nedenle ürünleri daha yüksek meblağla tedarik etmek suretiyle zarara uğradığını iddia ettiği ve buna dayanarak icra takibi yaptığından mahkememizce öncelikle davacının sunmuş olduğu delillerle bir zararının var olup olmadığı hususu irdelenmiştir.
Davacı ile davalı arasında dökme arpa için birim fiyat 1.620,00-TL, dökme ATK 28 Pro için 1.650,00-TL belirlenmiştir. Davacının sunduğu 24/11/2020 tarihli fatura ile çuvallı arpayı 2.100,00-TL birim fiyatla, 05/02/2021 tarihli fatura ile de Ayçiçek küspesini 2.400,00-TL birim satın aldığını ve aradaki farkın zararı olduğunu beyan etmiştir. Davacının yüksek fiyatla aldığını iddia ettiği arpanın çuvallı arpa olup sözleşme konusu arpanın dökme arpa olduğu, davalıya çekilen ihtarda birim fiyatın 2.200,00-TL olarak fatura birim fiyatından daha yüksek talep edildiği, ayçiçek küspesi alımına ilişkin faturanın ise icra takip tarih ve dava tarihinden sonra düzenlendiği, davalının 15/12/2020 tarihli cevabi ihtarnamesi ile sözleşme birim fiyatlarından yem tedarikine hazır olduğunu bildirmiş olduğu da göz önünde bulundurulduğunda takip tarihi itibariye davacının zararının ispat olunamadı anlaşılmıştır. Hal böyle olunca davının reddine, davacının takip başlatmakta ayrıca kötü niyetli olduğu ispat olunamadığından kötü niyet tazminatı talebinin reddine ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Ayrıntısı yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın REDDİNE,
Kötü niyet tazminatı talebinin reddine,
2-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 80,70 -TL karar ve ilam harcından peşin alınan 3.848,08-TL harcın mahsubu ile bakiye 3.767,38-TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine
3-Davacı tarafın yapmış olduğu yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-6-6325 Sayılı Kanunun 18/4-14 maddesi gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan olan 1.320,00 arabuluculuk giderinin davacıdan tahsili ile Hazineye irat kaydına
5-Davacı tarafından yatırılan gider avansından artan kısmın HMK'nın 333.maddesi uyarınca karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Dair, e duruşma ile katılan davacı vekilin ve davalı vekilinin yüzüne karşı, kararın tebliğden itibaren 2 hafta içerisinde Ankara Bölge Adliye Mahkemeleri'nde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.
09/03/2022
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır