T.C. ANKARA 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2021/322 Esas - 2022/125
T.C.
ANKARA
5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
KARAR
ESAS NO: 2021/322 Esas
KARAR NO: 2022/125
DAVA: İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
DAVA TARİHİ: 21/05/2021
KARAR TARİHİ: 15/02/2022
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 07/03/2022
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
Davacı dava dilekçesinde özetle: “Müvekkilinin, ... ... Gıda Sanayi ve Ticaret A.Ş.'nin ürünlerini ... Süper Market isimli marketlerinde sattığını, yani müvekkilinin marketlerinde davalı şirketin
cipslerinin satıldığını, davalı tarafın cipslerin içine bir takım promosyonlar koyduğunu ve cips
alan müşterilerin cipsin içinden çıkan bu hediyeleri davalı ile çalışan marketlerden tahsil ettiğini, marketler de davalı firmanın sağlamış olduğu promosyonları ya da hediyeleri
kazanan müşterilere verdiğini ve daha sonrasında bu bedelleri davalıdan tahsil ettiğini,
Müvekkilinin marketlerinde satılan davalı ürünlerinin ambalajlarının içinde promosyon
olarak TL cinsinden hediyeler bulunduğunu, ambalajların içinden 0.50 TL hediye para, 1 TL
hediye para, 2.5 TL hediye para ve 3 TL hediye para vb. şeklinde hediye paralar çıktığını,
müşterilerin hediye paraların bulunduğu, paketlerden çıkan şeridi, ...
uygulamasını kullanan ve kampanyaya katılmayı kabul etmiş satış noktalarına götürmeleri
halinde 1 TL, 2 TL vs. değerinde hediye para kazandıklarını, müvekkilinin de bu satış
noktalarından biri olduğundan müşterilerin paketlerden çıkan şeridi getirerek hediye para
aldığını, daha sonra da müvekkilinin, bu bedeller belli miktarlara ulaştığında ... ... Gıda
Sanayi ve Ticaret A.Ş.' ye bildirerek ödediği paraların karşılığını nakden veya ürün olarak
aldığını,
Ancak müvekkili tarafından hediye paraların karşılığı müşterilere teslim edilmesine
rağmen ... ... Gıda Sanayi ve Ticaret A.Ş. tarafından müvekkiline herhangi bir ödeme ya
da ürün gönderimi yapılmadığını, Müvekkilinin ... Mahallesi, Kutlu Mahallesi ve Şahintepe Mahallesinde
bulunan üç ayrı bakkal dükkanı bulunduğunu, müvekkiline daha önce müşterilere ödemiş olduğu bir kısım promosyonların karşılığında ürün gönderildiğini, ancak davaya konu olan
hediye paraların karşılığında kendisine ürün ya da para gönderimi yapılmadığını, bunun yanı
sıra davalı şirketin, ticari yaşamın akışına uygun olmayan birtakım gerekçelerle borcunu
ödemediğini,
Bunun üzerine müvekkilinin, davalı şirket aleyhine 2.800,00 TL miktar alacağının
ödenmemesi nedeniyle Ankara .... İcra Dairesinin ... E. Sayılı dosyasından usulüne
uygun bir biçimde icra takibi başlattığını, davalı borçlunun, ödeme emrinin kendisine usulüne
uygun tebliğinden sonra 24.02.2021 tarihinde süresi içerisinde itirazda bulunarak icra takibini
Durdurduğunu beyanla itirazın iptali ile inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı dava dilekçesinde özetle: “Davacı ...’in 3 şubesinden sadece bir tanesinin kapatıldığını, şube bazlı
satışları ve Kazandırio hakedişleri dikkate alındığında; ... ID’li ...
SÜPERMARKET – ...’in neredeyse satışı kadar Kazandırio hakedişi olduğunu, bu
durumun işin olağan akışına uygun olmadığını, sadece bu şubesindeki .. alımının
durdurulduğunu,
5538877 ID’li ... SÜPERMARKET- ... şubesinden 2020 Mart ve
Temmuz aylarında toplamda;
2.253,00 TL satış karşılığında toplamda 1.671,00 TL tutarında Kazandırio alımı yapıldığını,
müşterinin diğer bir şubesi olan 5697211 ID’li ... SÜPERMARKET - ...
Kutlu Mahallesi şubesinden 2020-2021 yılı toplamında 2.462,00 TL tutarında Kazandırio alımı
yapıldığını beyanla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davanın konusu; davalının ürettiği ürünlerden çıkan hediye paraları karşılığının, müşterilere ödenmesi ile doğmuş davacı alacağı olup olmadığı, takipte istenilen tutar kadar olup olmadığı ve bu kapsamda itirazın iptali ile icra inkar tazminatı koşullarının oluşup oluşmadığına dairdir.
Yargılama sürecinde tarafların gösterdiği deliller toplanılmış, icra dosyası celp edilmiş, davacı defterlerini inceler 21/11/2021 tarihli bilirkişi raporu alınmıştır. Söz konusu raporda; davalı şirket ile ilgili bir kayda rastlanılmadığı, davalı şirketin distribitörü olan dava dışı şirketten cips alımı yapıldığı, dava konusu hak edişlerin bu cips alımı ile ilgili olduğu, davacının işletme defteri tuttuğu belirlenmiştir.
Davacı vekilince, davacının Ankara Bakkallar ve Esnaflar Odasına kaydına dair belge dosyaya sunulmuştur. Mahkememizce Ticaret Sicil Gazetesinde yapılan araştırmada davacının Ticaret Sicile kayıtlı olmadığı belirlenmiştir.
Eldeki dava sözleşmeye dayalı alacak talebi ile açılan takibe yapılan itirazın iptali davası olup, TTK.4.maddede sayılan mutlak ticari davalardan değildir. Bu durumda Ticaret Mahkemesinin görevli olabilmesi için her iki tarafından ticari işletmesinden doğan bir dava olması gerekmektedir. Ticari işletme ise TTK.11.maddede esnaf işletmesi sınırını aşar gelir sağlamayı hedef tutan faaliyet olarak tanımlanmış olup, toplanan deliller itibariyle davacının işletme esasına göre defter (tacir olması durumunda bilanço esasına göre defter tutması gerektiği) tutan esnaf siciline kayıtlı, ticaret sicilinde kaydı bulunmayan işletme sahibi olduğu, alınan bilirkişi raporu gözetildiğinde ve dava değeri dikkate alındığında esnaf faaliyeti üzerinde tacir sayılmasını gerektirir derecede gelirinin bulunmadığı anlaşıldığından mahkememizin değil Asliye Hukuk Mahkemesinin görevli olduğu gözetilerek aşağıdaki görevsizlik kararı verilmiştir.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Görevli mahkeme Ankara Asliye Hukuk Mahkemesi olduğundan Mahkememizin görevsizliği nedeniyle dava şartı noksanlığından davanın HMK 114. ve 115. maddesi gereğince usulden reddine,
HMK'nun 20. maddesi gereği, Mahkememiz kararının kanun yoluna başvurulmayarak kesinleşmesi halinde kararın kesinleştiği tarihten, kanun yoluna başvurulması halinde ise bu başvurunun reddi kararının tebliği tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde taraflardan birinin mahkememize başvurması halinde dosyanın kesinleştirilerek görevli mahkemeye gönderilmesine,
Yargılama giderlerinin HMK331/2 maddesi gereğince görevli mahkemesince değerlendirilmesine,
Dair, davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı, kararın tebliğden itibaren 2 hafta içerisinde Bölge Adliye Mahkemeleri'nde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 15/02/2022