T.C. ANKARA 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
T.C.
ANKARA
5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/452
KARAR NO: 2024/466
GEREKÇELİ KARAR
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
HAKİM: ... ...
KATİP: ... ...
DAVACI: ..., T.C. Kimlik No:..., ....
DAVACI VEKİLİ: AV...., ....
DAVALI: ..., T.C. Kimlik No:...,....
DAVALI VEKİLİ: AV...., ...
DAVA: Alacak
DAVA TARİHİ: 05/11/2015
KARAR TARİHİ: 04/06/2024
KARAR YAZIM TARİHİ: 01/07/2024
Davacı tarafından davalı hakkında açılan alacak davasının mahkememizde yapılan yargılaması sonunda ;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP ;
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle davacı ile davalı arasındaki sözleşmeye göre davacının ihale ile yükümlendiği ışıklı uyarı seti ve ışık sopası ürünlerinin imalatı sürecinde pil ve plastik aksamlar hariç kalan tüm elektronik aksamların tedariği hususunda davalının taahhüdü altına girdiğini, davacının mal bedelini ödediğini ancak davalının sözleşmeye uygun şekilde edimini yerine getirmediğini, malların arızalı olduğunun tespit edildiğini, davacının üçüncü kişilerden arızanın tespit ve tamiri hizmeti aldığını, hizmet bedeli olarak 91.686,00 TL ödediğini ileri sürerek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla davacının dava konusu ayıplı ürünlerdeki ayıbın giderilmesi ve ürünlerin tamiri için ödediği tutarın şimdilik 1.000,00 TL'sinin ihtarnamenin tebliğ tarihinden itibaren işlemiş ve işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP ;
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle davacının .... ihtiyacı için farklı kişilerden aldığı mal/hizmetlerle imal ettirdiği ışıklı uyarı seti ve ışıklı uyarı sopalarının Pcb alüminyum kartlarının, bunlara ait elektronik kompenentlerin, bunların lehim ve montaj işlerinin davalı tarafından üstlenildiğini, davalının bir kısım ürünleri dışarıda yaptırarak bir kısım ürünleri temin ederek 11/12/2014, 16/12/2014, 22/12/2014 ve 28/12/2014 tarihlerinde davalıya teslim ettiğini, aynı tarihlerde faturaların davalı tarafından düzenlenerek davacıya verildiğini, davalının toplam bedeli 81.240,00 TL olan 4.500 adet Pcb alüminyum devre kartını üzerinde kopmenantları düzenlenmiş şekilde en son 28/12/2024 tarihinde davacıya ayıpsız bir şekilde teslim ettiğini, faturası karşılığında teslim edilen tüm işlerin davacı tarafından kontrol edilerek teslim alındığını, süresi içerisinde herhangi bir ayıp, eksik, kusur ihtarında bulunulmadığını savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER ;
Davalı vekili cevap dilekçesi ekinde davalı tarafından davacı adına düzenlenen 11/12/2014, 16/12/2014, 22/12/2014 ve 28/12/2014 tarihli üzerinde mal alıcıya müessesede teslim edildiğinden sevk irsaliyesi düzenlenmediği kaşesi bulunan 4 adet fatura sunmuştur.
.... Mahkemesinin getirilen .... Değişik İş nolu dosyasında ... tarafından ... hakkında eksik ve ayıplı işler ile bunların tespiti talebi ile yapılan başvuru üzerine 13/04/2015 tarihli karar ile tespit talebinin kabulüne karar verilmiş, elektrik elektronik bilirkişi ... 25/05/2015 tarihli bilirkişi raporunda tespite konu edilen adreste bulunan ve imalatı karşı tarafça gerçekleştirildiği beyan edilen ışıklı uyarı setiyle ışık sopalarından örnekleme yöntemi ile test edilenlerde kendi kendine çalışma ve hiç çalışmama şeklinde ayıpların mevcut olduğunu, bu ürünlerden bir kısmının düzgün çalışıp bir kısmında hatalar olmasının ayrıca tasarım devre kartı baskısı ve devre elemanlarının montajı konularında herhangi bir hatanın görülememesi sebebiyle bu ürünlerdeki ayıpların elektronik devre elemanlarından kaynaklanmış olabileceğini, tüm ürünlerin mikroskop ve büyüteç ile tek tek kontrolünün, multimetre ile de ölçümlerinin yapılmasının gerekmesi sebebiyle de bu test ve onarımlarının yaklaşık 40 iş gününde tamamlanabileceğini, tespit tarihi itibariyle serbest piyasa rayjçleri üzerinden 1 adet ürünün test ve kontrolü için 5,00 TL ve yine 1 adet ürünün onarımı için de 10,00 TL bedel gerekebileceğini bildirmiştir.
Elektrik elektronik mühendisi bilirkişi ... 16/02/2016 tarihli raporunda davacının elinde bulunan Pcb kartlarından bazılarının ayıplı olduğu sabit olmakla birlikte arızalı olan kartların davalı tarafından teslim edilmiş olan kartlar olduğu hususunda davacının somut dayanaklar sunamadığını, buna göre, davacının davasındaki ayıp iddialarının davalının ürünleri ile ilişkilendirilebilmesi için somut bilgi ve bulguların olmadığını, ayıp ihbarının süresinde yapılıp yapılmadığı konusunda takdirin mahkemede olduğunu bildirmiştir.
Davacı vekili 12/04/2016 tarihli dilekçesi ekinde .... Noterliğinin 03/04/2015 tarih ve ... yevmiye nolu ve .... Noterliğinin 13/04/2019 tarih ve ... yevmiye nolu ihtarnamelerini sunmuştur.
Mahkememizde yapılan yargılama sonunda mahkememizin 05/11/2015 tarih ve ... nolu kararı ile süresinde ayıp ihbarında bulunmadığı ve davacının satılanı bu ayıpla birlikte kabul etmiş sayılacağı gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiş, karara karşı davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuş, .... Dairesinin 17/06/2021 tarih ve .... nolu kararı ile eksik harcın tamamlanması gerektiği gerekçesi ile kararın kaldırılmasına karar verilmiş, dosya mahkememiz esas kaydının 2021/452 sırasına kayıt edilmiştir.
30/11/2021 tarihli celsenin 1 numaralı ara kararı ile davacı vekiline peşin harcı yatırması için süre verilmiş, davacı vekili 14/12/2021 tarihinde eksik harcı tamamlamıştır.
Mali müşavir ..., elektrik elektronik mühendisi ...ve rekabet uzmanı ...'tan oluşturulan bilirkişi kurulu 13/06/2021 tarihli raporunda davalı tarafından davacıya toplam 81.243,00 TL tutarında fatura düzenlenmiş olduğunu, söz konusu faturaların içerikleri incelendiğinde davalı tarafından davacıya toplam 4.500 adet Pcb alüminyum devre kartı satıldığını, dava dosyası içerisinde davacının davalı haricinde aynı dönemde üçüncü kişilerden aynı nitelikte ürün satın alıp almadığına ilişkin hiçbir bilgi ve belge bulunmadığını, elektrik elektronik mühendisi ... tarafından hazırlanan 25/05/2015 tarihli bilirkişi tespit raporunda yer alan bilgilerden davalı tarafından davacıya satılan 4.500 adet Pcb alüminyum devre kartının yaklaşık (4.500x(48/56)) 3.857 adetinin ayıplı olduğunun kabul edilmesi gerektiğini, davalı tarafından davacıya düzenlenen faturaların 11/12/2014-28/12/2014 tarihleri arasında düzenlendiği dikkate alındığında davacının davalıya malları teslim aldıktan en geç yasal sekiz gününün de eklenmesi ile en geç 48 gün içerisinde ayıp ihbarında bulunması gerektiğini, bunun da yaklaşık 14/02/2015 tarihine karşılık geldiğini, davalı tarafından davacıya satılan toplam 4.500 adet Pcb alüminyum devre kartının test ve kontrolü için 4.500 adet x 5 TL=22,500,00 TL, ayıplı olan ürünleri tamiri için ise 3.857 adet x 10=38.570,00 TL olmak üzere davalı tarafından davacıya satılan ürünlerdeki ayıbın toplam (22.500,00 TL x 38.570,00 TL) 61.070,00 TL harcama yapılması gerektiğini, dava dilekçesinde 4745 adet pcb kartta hata tespit edildiğinin, arızanın giderildiğinin, bu işlemlerin bedeli olarak 91.686,00 TL ödendiğinin iddia edildiğini, hesaplanan tutarın 61.070,00 TL olduğu dikkate alındığında dava dilekçesinde arızaların giderilmesi için ödendiği iddia edilen tutarın kendileri tarafından hesaplanan tutardan yaklaşık %50 daha fazla olduğunu bildirmiştir.
Mali müşavir ..., elektrik elektronik mühendisi ...ve rekabet uzmanı ...'tan oluşturulan bilirkişi kurulu 13/11/2023 tarihli ek raporunda davalı tarafından davacıya toplam 108.549,12 TL tutarında 6 adet fatura düzenlenmiş olduğunu, söz konusu faturaların içerikleri incelendiğinde davalı tarafından davacıya toplam 4.500 adet Pcb alüminyum devre kartı ve 1.550 adet ışık sopası devre kartı (Pbc kart) satıldığını, dava dosyası içerisinde davacının davalı haricinde aynı dönemde üçüncü kişilerden aynı nitelikte ürün satın alıp almadığına ilişkin hiçbir bilgi ve belge bulunmadığını, elektrik elektronik mühendisi ... tarafından hazırlanan 25/05/2015 tarihli bilirkişi tespit raporunda yer alan bilgilerden davalı tarafından davacıya satılan 4.500 adet Pcb alüminyum devre kartının yaklaşık (6.050 x (48/56))=5.186 adetinin ayıplı olduğunun hesaplandığını, bununla birlikte dava dilekçesinde 4.745 adet Pcb kartta hata tespit edildiğinin, arızanın giderildiğinin, bu işlemlerin bedeli olarak 91.686,00 TL ödendiğinin iddia edilmiş olduğu için ayıplı ürün sayısının 4.745 adet olduğunu kabul etmek gerektiğini, davalı tarafından davacıya düzenlenen faturaların 11/12/2014-28/12/2014 tarihleri arasında düzenlendiği dikkate alındığında davacının davalıya malları teslim aldıktan en geç yasal sekiz gününün de eklenmesi ile en geç 48 gün içerisinde ayı yaklaşık 14/02/2015 tarihine karşılık geldiğini, davalı tarafından davacıya satılan toplam 6.050 adet Pcb alüminyum devre kartının test ve kontrolü için 6.050 adet x 5 TL=30.250,00 TL, ayıplı olan ürünleri tamiri için ise 4.745 adet x 10=47.450 TL olmak üzere davalı tarafından davacıya satılan ürünlerdeki ayıbın giderilmesi için toplam (30.250,00 TL x 47.450,00 TL)=77.700,00 TL harcama yapılması gerektiği, dava dilekçesinde 4745 adet Pcb kartta hata tespit edildiği, arızanın giderildiği, bu işlemlerin bedeli olarak 91.686,00 TL ödendiği iddia edildiğini, bilirkişi kurulunca hesaplanan tutarın 77.700,00 TL olduğu dikkate alındığında dava dilekçesinde arızaların giderilmesi için ödendiği iddia edilen tutarın kendileri tarafından hesaplanan tutardan yaklaşık %18 daha fazla olduğu bildirmiştir.
Mali müşavir ..., elektrik elektronik mühendisi ...ve rekabet uzmanı ...'tan oluşturulan bilirkişi kurulu 09/02/2024 tarihli ek raporunda davalı tarafından davacıya toplam 108.549,12 TL tutarında 6 adet fatura düzenlendiğini, söz konusu faturaların içerikleri incelendiğinde davalı tarafından davacıya toplam 4.500 adet Pcb alüminyum devre kartı ve 1.550 adet ışık sopası devre kartı (Pbc kart) satıldığını, dava dosyası içerisinde davacının davalı haricinde aynı dönemde üçüncü kişilerden aynı nitelikte ürün satın alıp almadığına ilişkin hiçbir bilgi ve belge bulunmadığını, elektrik elektronik mühendisi ... tarafından hazırlanan 25/05/2015 tarihli bilirkişi tespit raporunda yer alan bilgilerden davalı tarafından davacıya satılan 4.500 adet Pcb alüminyum devre kartının yaklaşık (6.050 x (48/56)=5.186 adetinin ayıplı olduğunun hesaplandığını, bununla birlikte dava dilekçesinde 4.745 adet Pcb kartta hata tespit edildiği, arızanın giderildiği, bu işlemlerin bedeli olarak 91.686,00 TL ödendiği iddia edilmiş olduğu için ayıplı ürün sayısının 4.745 adet olduğunu kabul etmek gerektiğini, davalı tarafından davacıya düzenlenen faturaların 11/12/2014-28/12-2014 tarihleri arasında düzenlendiği dikkate alındığında davacının davalıya malları teslim aldıktan en geç yasal sekiz gününün de eklenmesi ile en geç 48 gün içerisinde ayıp ihbarında bulunması gerektiğini, bunun da yaklaşık 14/02/2015 tarihine karşılık geldiğini, davalı tarafından davacıya satılan toplam 6.050 adet Pcb alüminyum devre kartının test ve kontrolü için 6.050 adet x 5 TL=30.250,00 TL, ayıplı olan ürünleri tamiri için ise 4.745 adet x 10=47.450 TL olmak üzere davalı tarafından davacıya satılan ürünlerdeki ayıbın giderilmesi için toplam (30.250,00 TL x 47.450,00 TL) 77.700,00 TL x 13.986 TL Kdv)=91.986,00 TL harcama yapılmasınin gerektiğini, dava dilekçesinde 4745 adet Pcb kartta hata tespit edildiği olarak 91.686,00 TL ödendiğinin iddia edildiğinin, bu hesaplanan tutarla aynı olduğunu bildirmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE ;
Dava, satım sözleşmesini konu olan malların ayıplı olduğu iddiasına dayalı ayıplı mallardaki ayıbın giderilmesi için ödenen tamir bedelinin iadesi için açılan alacak davasıdır.
Davacı davalıdan satın aldığı Pcb kartlarının ayıplı olduğu vakıasını ileri sürmüş, dava konusu ayıplı ürünlerdeki ayıbın giderilmesini ve ürünlerin tamiri için ödediği tutarın şimdilik 1.000,00 TL'sinin davalıdan alınmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı dava konusu ürünlerin ayıplı olmadığını savunmuş ve davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davacı ile davalı arasında dava konusu Pcb kartlarının davalı tarafından davacıya satıldığı vakıasına ilişkin uyuşmazlık bulunmamaktadır.
Uyuşmazlık dava konusu Pcb kartlarının ayıplı olup olmadığı hususundadır.
Türk Medeni Kanununun 6. maddesi gereğince “Kanunda aksine bir hüküm bulunmadıkça, taraflardan her biri, hakkını dayandırdığı olguların varlığını ispatla yükümlüdür.”.
Hukuk Muhakemeleri Kanununun 190. maddesine göre “İspat yükü, kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir.”.
İspat yükü ilk önce kural olarak davacıya düşer, davacı davasını dayandırdığı olguları ispat etmelidir.
Davacı ve davalı arasında uyuşmazlık konusu olan ve olmayan vakıalara göre genel kurala uygun olarak ispat yükü davacıdadır.
Mahkememizce yapılan yargılama ve toplanan delillerden dava konusu Pcb kartlarının 11/12/2014, 16/12/2014, 22/12/2014 ve 28/12/2014 tarihli faturalar ile davacıya teslim edildiği, davacının dava konusu ürünlerin ayıplı olduklarını .... Noterliğinin 03/04/2015 tarih ve ... yevmiye nolu ihtarnamesi ile davalıya bildirdiği sonucuna varılmıştır.
Türk Borçlar Kanununun 219. maddesine göre ''Satıcı, alıcıya karşı herhangi bir surette bildirdiği niteliklerin satılanda bulunmaması sebebiyle sorumlu olduğu gibi, nitelik veya niteliği etkileyen niceliğine aykırı olan, kullanım amacı bakımından değerini ve alıcının ondan beklediği faydaları ortadan kaldıran veya önemli ölçüde azaltan maddi, hukuki ya da ekonomik ayıpların bulunmasından da sorumlu olur.
Satıcı, bu ayıpların varlığını bilmese bile onlardan sorumludur."
Türk Borçlar Kanununun 223. maddesi gereğince "Alıcı, devraldığı satılanın durumunu işlerin olağan akışına göre imkân bulunur bulunmaz gözden geçirmek ve satılanda satıcının sorumluluğunu gerektiren bir ayıp görürse, bunu uygun bir süre içinde ona bildirmek zorundadır.
Alıcı gözden geçirmeyi ve bildirimde bulunmayı ihmal ederse, satılanı kabul etmiş sayılır. Ancak, satılanda olağan bir gözden geçirmeyle ortaya çıkarılamayacak bir ayıp bulunması hâlinde, bu hüküm uygulanmaz. Bu tür bir ayıbın bulunduğu sonradan anlaşılırsa, hemen satıcıya bildirilmelidir; bildirilmezse satılan bu ayıpla birlikte kabul edilmiş sayılır.
"
Türk Ticaret Kanununun 23. maddesinin 1. fıkrasının c bendi gereğince "c) Malın ayıplı olduğu teslim sırasında açıkça belli ise alıcı iki gün içinde durumu satıcıya ihbar etmelidir. Açıkça belli değilse alıcı malı teslim aldıktan sonra sekiz gün içinde incelemek veya incelettirmekle ve bu inceleme sonucunda malın ayıplı olduğu ortaya çıkarsa, haklarını korumak için durumu bu süre içinde satıcıya ihbarla yükümlüdür. Diğer durumlarda, Türk Borçlar Kanununun 223 üncü maddesinin ikinci fıkrası uygulanır."
İspat yükü kendisinde olan davacının dava konusu ürünlerin ayıplı olduğu vakıasına dayanması, davalı vekilinin cevap dilekçesi dava konusu ürünlerin 11/12/2014, 16/12/2014, 22/12/2014 ve 28/12/2014 tarihlerinde teslim edilmesini ileri sürmesi ve dilekçe ekinde davalı tarafından davacı adına düzenlenen 11/12/2014, 16/12/2014, 22/12/2014 ve 28/12/2014 tarihli üzerinde mal alıcıya müessesede teslim edildiğinden sevk irsaliyesi düzenlenmediği kaşesi bulunan 4 adet fatura sunması, davacının dava konusu ürünlerin kendisine ne zaman teslim edildiğine ilişkin delil sunmaması, delil tespiti dosyasındaki bilirkişi raporunda dava konusu ürünlerin bir kısmının düzgün çalıştığının, bir kısmının ise hatalı olduğunun belirtilmesi ve ayıbın gizli ayıp olduğuna ilişkin görüş bildirilmemesi, bilirkişi kurulu raporunda gizli ayıp olduğu görüşü bildirilmekle birlikte bu kanaatin görüşünün açıklanmaması, hemen ilk bakışta ya da yüzeysel bir muayene ile tespit edilebilen ayıpların açık ayıp, durumun gerekli kıldığı, muayene ile anlaşılamayan ayıpların ise gizli ayıp niteliğinde olması, davacı ile davalının dava konusu ürünün ticaretinin yapıldığı alanda faaliyet göstermeleri, dava dilekçesinde aldatma vakıasına dayanılmaması dolayısı ile dava konusu ayıbın gizli ayıp niteliğinde olmaması, gizli kabul edilse bile Türk Ticaret Kanununun 23. maddesinin 1. fıkrasının c bendi gereğince dava konusu Pcb kartları 11/12/2014, 16/12/2014, 22/12/2014 ve 28/12/2014 tarihlerinde teslim alan davacının ayıp ihbarını 03/04/2015 tarihinde yapması dolayısı ile ayıp ihbarı süresinin geçmesinden sonra ayıp ihbarında bulunması, davacının gizli ayıp iddiasının bulunmaması ve dava dilekçesinde yemin deliline dayanmaması nedenleri ile ispatlanamayan davanın reddine karar verilmesi gerektiği sonuç ve kanaatine varılmış, aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere ;
1-Davanın REDDİNE,
2-Harçlar Kanunu 2024 yılı Harçlar Tarifesinin 1 sayılı Yargı Harçları Tarifesinin A,III/2-a maddesi gereğince alınması gereken 427,60 TL karar ve ilam harcının davacı tarafından yatırılan 32,66 TL peşin harç ve 6.230,41 TL peşin harç olmak üzere toplam 6.263,07 TL'den mahsubu ile fazla alınan 5.835,47 TL peşin harcın karar kesinleştiğinde ve istek halinde Harçlar Kanununun 31. maddesi gereğince davacıya GERİ VERİLMESİNE,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin Hukuk Muhakemeleri Kanununun 326. maddesinin 1. fıkrası gereğince kendi üzerinde BIRAKILMASINA,
4-Davalı tarafından yapılan 1 adet vekalet harcı 4,10 TL, 1 adet vekalet pulu 6,50 TL ve 70,00 TL posta gideri olmak üzere toplam 80,60 TL yargılama giderinin Hukuk Muhakemeleri Kanununun 326. maddesinin 1. fıkrası gereğince davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE,
5-Davacı tarafça yatırılan avansın kullanılmayan kısmının Hukuk Muhakemeleri Kanununun 333. maddesi gereğince kararın kesinleşmesinden sonra İADESİNE,
6-Davalı kendini vekil ile temsil ettirdiğinden Avukatlık Kanununun 168. maddesinin son fıkrası gereğince hüküm verildiği tarihte geçerli olan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 13. maddesinin 1. ve 2. fıkralarına göre red edilen miktar dikkate alınarak hesaplanan 17.900,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE,
Davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı, Hukuk Muhakemeleri Kanununun 341. maddesinin 1. fıkrasının a bendi ve 345. maddesinin 1. fıkrası gereğince gerekçeli kararın tebliğinden başlayarak iki haftalık süre içerisinde mahkememize verilecek dilekçe ile .... Bölge Adliye Mahkemesi İlgili Hukuk Dairesine istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi.04/06/2024
Katip ...
e-imza
Hakim ...
e-imza