T.C. ANKARA 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2021/769 Esas - 2022/617
Türk Milleti Adına Yargılama Yapmaya ve Hüküm Vermeye Yetkili
ANKARA 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2021/769 Esas
KARAR NO: 2022/617
DAVA: Tazminat (Rücuen Alacak)
DAVA TARİHİ: 07/12/2021
KARAR TARİHİ: 19/10/2022
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 17/11/2022
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Alacak) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Kırıkkale Başmüdürlüğü'ne bağlı Karakeçili Ajans Amirliği Tesisleri'nde 16.10.2014-31.05.2020 tarihleri arasında yüklenici firma bünyesinde güvenlik görevlisi olarak çalışan dava dışı ...'a 5 yıl 7 aylık hizmeti karşılığı 22.620,88 TL net kıdem tazminatı ve 171,69 TL damga vergisi dahil olmak üzere brüt 22.620,88 TL kıdem tazminatı ile 6.169,57 TL net TİS farkı, 47,19 TL damga vergisi olmak üzere brüt toplam 6.216,76 TL TİS farkı olmak üzere toplam 28.837,64 TL kıdem tazminatı ödemesi yapıldığını belirterek, fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak 22.620,88 TL'lik kıdem tazminatı kısmına ödeme tarihi olan 29.07.2020 tarihinden itibaren, 6.216,76 TL'lik TİS farkı kısmına ödeme tarihi olan 22.12.2020 tarihinden itibaren işleyecek sözleşme faizi ile, sözleşmede hüküm bulunmayan hallerde avans faiziyle birlikte davalılardan sorumlulukları oranında tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Kor. ve Özel Güv. Hizm. Tic. AŞ ve ... Kor.ve Güv. Hizm. Tic. Ltd. Şti. vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı ile davalı şirketler asında asıl işveren-alt işveren ilişkisi bulunduğunu, davacının talebinin zamanaşımına uğradığını, dava dışı ...'ın davacı nezdinde çalıştığını, emir ve talimatları davacıdan aldığını, dava dışı işçinin asıl işvereninin her zaman davacı olduğunu, davalıların rücu edilen alacaktan bir sorumluluğu bulunmadığını, Taraflar arasında imzalanan hizmet alım sözleşmelerinde işçilik alacaklarından davalıların sorumlu olduğu yönünde bir hüküm bulunmadığını, hizmet alım sözleşmesinin “Yüklenicinin sorumlulukları” başlıklı maddesinin 7.bendinde açıkça “Kıdem tazminatı hariç olmak üzere” şeklinde hükme yer verildiğini, Dava dışı işçinin iş akdinin davacının talimatı ile sonlandırıldığını, davalı şirketler tarafından imzalanmış herhangi bir toplu iş sözleşmesi bulunmadığını, ödenen TİS farkı ve kıdem tazminatından davalıların bir sorumluluğunun bulunmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Özel Güv. Dan. Eğit. Alarm Cih. ve Sist. Tic. Ltd. Şti ve ... Güv. Sist. Özel Güv. Ltd. Şti vekili cevap dilekçesinde özetle; talep edilen alacağın zamanaşımına uğradığını, 4857 sayılı İş Kanununun 2.maddesinde yer alan düzenleme ile birlikte sorumluluk esasının getirildiğini, davalıların rücu edilen alacaktan sorumlu olduğuna ilişkin bir kanun hükmüne yer verilmediğini, davalıların ihale ile iş aldıklarını ve işyerince mevcut işçilerle çalışmaya devam ettiğini, taraflar arasında imzalanan hizmet alım sözleşmelerinde işçilik alacaklarından davalıların sorumlu olduğuna ilişkin bir hükmün düzenlenmediğini, ihale şartnamesinde yer almayan hiçbir kalemin işçilere ödenmesinin mümkün olmadığını, Kamu İhale Kanununa Göre İhale Edilen Personel Çalıştırılmasına Dayalı Hizmet Alımları Kapsamında İstihdam Edilen İşçilerin Kıdem Tazminatlarının Ödenmesi Hakkında Yönetmelik'te kıdem tazminat ödemelerinin asıl işveren olan kamu kurumu tarafından ödeneceğinin düzenlendiğini, Müteselsil borçlulukta her ne kadar alacaklıya karşı borcun tamamından sorumlu olsalar da, bir borçlunun davranışının yalnızca kendisi hakkında sonuç doğuracağını, TBK 165.maddesinde borçlulardan birinin kendi davranışıyla diğer borçluların durumunu ağırlaştıramayacağının kabul edildiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Kor. ve Güv, Hizm. Ltd. Şti. vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının taleplerinin zamanaşımına uğradığını, dava dışı işçinin davalı şirkette 01.10.2019-31.05.2020 tarihleri arasında çalıştığını, 4857 sayılı İş Kanununda 6552 sayılı yasayla yapılan değişiklik sonrasında kıdem tazminatı ödemesinden tek başına kamu kurumunun sorumlu olduğunu, Kamu İhale Kanununa Göre İhale Edilen Personel Çalıştırılmasına Dayalı Hizmet Alımları Kapsamında İstihdam Edilen İşçilerin Kıdem Tazminatlarının Ödenmesi Hakkında Yönetmelik'te de işçilere yapılacak kıdem tazminatı ödemelerinin yaklaşık maliyet içinde yer almadığının görüleceğini, dava dışı işçiye yapılan ödemeden davalının sorumluluğunun bulunmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER
-Taraflar arasında imzalanan sözleşmeler, ihale evrakları, ödeme dekontları
-Bilirkişi raporu,
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Dava, davacı tarafından dava dışı işçiye ödenen kıdem tazminatı alacağının davalılardan rücuen tahsiline yönelik alacak davasıdır.
Bir kısım davalılar vekili tarafından zamanaşımı itirazında bulunulduğu anlaşılmış ise de; eldeki dava taraflar arasında imzalanan hizmet alım Sözleşmesinden kaynaklanmakta olup, bu davada uygulanması gerekli olan zamanaşımı süresi, Türk Borçlar Kanunu'nun 146.maddesi (mülga 818 sayılı Borçlar Kanunu'nun 125. maddesine) göre 10 yıllık süreye tabi olduğundan ve dava da yasal süre içerisinde açıldığından zamanaşımı itirazına hukuki değer atfetmek mümkün görülmemiştir.
İddia, savunma, toplanan deliller, hesaplama bakımından hüküm kurmaya ve denetime elverişli bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre; asıl işveren olan davacının alt işveren olan davalılar ile birlikte dış ilişki itibariyle dava dışı işçiye karşı müteselsilen sorumlu oldukları, iç ilişkide dava dışı işçiye karşı müteselsilen sorumlu olan asıl ve alt işverenlerin birbirlerine karşı sorumluluğunun belirlenmesi yönündeki uyuşmazlığın çözümünde öncelikle taraflar arasındaki sözleşme hükümlerine, aynı sözleşmelerden kaynaklanan uyuşmazlıkla ilgili verilmiş mahkeme kararları ve genel hukuk prensipleri dikkate alınarak bir sonuca gidilmesi gerektiği, (Yargıtay 13. Hukuk Dairesi'nin 2013/24537 Esas 2014/18698 Karar sayılı ilamı) rücuya konu işçilik alacaklarından her bir işverenin kendi dönemi ile sınırlı olarak sorumlu olduğu, davacı tarafça dava dışı işçiye ödenen ve dekontu dosyaya kazandırılan ödeme dekontlarıyla toplamda 28.837,64-TL ödenmiş olduğu, 22.620,88-TL kıdem tazminatının 29/07/2020 ödeme tarihinden, 6.216,76-TL kıdem tazminatı TİS farkı ödemesinin 22/12/2020 ödeme tarihinden itibaren, tahsilinin talep edilebileceği, alacağın sözleşmeden kaynaklandığı ayrıca temerrüt gerekmediğinden ve tarafların sıfatı gereği avans faizi talebi yerinde olduğu anlaşıldığından davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi ayrıntılı kararda açıklanacağı üzere;
1-Davanın KABULÜNE,
-1.069,87-TL tazminatın (839,23-TL'sine 20/07/2020 tarihinden, 230,64-TL'sine 22/12/2020 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle ) davalı ... Özel Güvenlik Danışmanlık Eğitim Alarm Cihazları ve Sistemleri Ticaret Limited Şirketinden alınarak davacıya verilmesine,
-14.418,82-TL tazminatın (11.310,44-TL'sine 20/07/2020 tarihinden, 3.108,38-TL' sine 22/12/2020 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle)
... Özel Güvenlik Danışmanlık Eğitim Alarm Cihazları ve Sistemleri Ticaret Limited Şirketi ve ... Özel Güvenlik Hizmetleri Limited Şirketinden alınarak davacıya verilmesine,
-4.282,39-TL tazminatın (3,359,20-TL'sine 20/07/2020 tarihinden, 923,19-TL'sine 22/12/2020 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle)
... Özel Güvenlik Danışmanlık Eğitim Alarm Cihazları ve Sistemleri Ticaret Limited Şirketi ve ...Güvenlik Sistemleri Özel Güvenlik Ticaret Limited Şirketinden alınarak davacıya verilmesine,
-5.210,96-TL tazminatın (4.087,59-TL'sine 20/07/2020 tarihinden, 1.123,37-TL'sine 22/12/2020 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle) ... İş Gücü Hizmetleri Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'nden (eski ünvan ... Koruma ve Özel Güvenlik Hizmetleri Ticaret Limited Şirketi) alınarak davacıya verilmesine,
-429,68-TL tazminatın (337,05-TL'sine 20/07/2020 tarihinden, 92,63-TL'sine 22/12/2020 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle) ... Koruma ve Özel Güvenlik Hizmetleri Ticaret Limited Şirketinden alınarak davacıya verilmesine,
-3.425,91-TLtazminatın (2.687,36-TL'sine 20/07/2020 tarihinden, 738,55-TL'sine 22/12/2020 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle) ... Koruma ve Güvenlik Hizmetleri Ticaret Limited Şirketinden alınarak davacıya verilmesine,
2-492 sayılı Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 1.969,90 TL harçtan, dava açılışında alınan 492,48 TL peşin harcın düşülmesi ile eksik alındığı anlaşılan 1.477,42-TL harcın sorumlulukları oranın esas alınarak 54,81-TL'sinin davalı ... Özel Güvenlik Danışmanlık Eğitim Alarm Cihazları ve Sistemleri Ticaret Limited Şirketinden, 738,71-TL'sinin davalılar
... Özel Güvenlik Danışmanlık Eğitim Alarm Cihazları ve Sistemleri Ticaret Limited Şirketi ve ... Özel Güvenlik Hizmetleri Limited Şirketinden müştereken ve müteselsilen, 219,40-TL'sinin davalılar ... Özel Güvenlik Danışmanlık Eğitim Alarm Cihazları ve Sistemleri Ticaret Limited Şirketi ve ...Güvenlik Sistemleri Özel Güvenlik Ticaret Limited Şirketinden müştereken ve müteselsilen, 266,97-TL'sinin davalı ... İş Gücü Hizmetleri Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'nden (eski ünvan ... Koruma ve Özel Güvenlik Hizmetleri Ticaret Limited Şirketi), 22,01-TL'sinin davalı ... Koruma ve Özel Güvenlik Hizmetleri Ticaret Limited Şirketinden, 175,52-TL'sinin davalı ... Koruma ve Güvenlik Hizmetleri Ticaret Limited Şirketinden tahsili ile hazineye gelir kaydedilmesine,
3-6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 5/A ve 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A-13. maddesi uyarınca alınması gereken 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin, 48,97-TL'sinin davalı ... Özel Güvenlik Danışmanlık Eğitim Alarm Cihazları ve Sistemleri Ticaret Limited Şirketinden, 660,00-TL'sinin davalılar
... Özel Güvenlik Danışmanlık Eğitim Alarm Cihazları ve Sistemleri Ticaret Limited Şirketi ve ... Özel Güvenlik Hizmetleri Limited Şirketinden müştereken ve müteselsilen, 196,02-TL'sinin davalılar ... Özel Güvenlik Danışmanlık Eğitim Alarm Cihazları ve Sistemleri Ticaret Limited Şirketi ve ...Güvenlik Sistemleri Özel Güvenlik Ticaret Limited Şirketinden müştereken ve müteselsilen, 238,52-TL'sinin davalı ... İş Gücü Hizmetleri Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'nden (eski ünvan ... Koruma ve Özel Güvenlik Hizmetleri Ticaret Limited Şirketi), 19,67-TL'sinin davalı ... Koruma ve Özel Güvenlik Hizmetleri Ticaret Limited Şirketinden, 156,82-TL'sinin davalı ... Koruma ve Güvenlik Hizmetleri Ticaret Limited Şirketinden tahsili ile hazineye gelir kaydedilmesine,
4- Davacının yargılama sırasında yapmış olduğu 59,30 TL başvurma harcı, 233,00 TL tebligat ücreti, 1.000,00 TL bilirkişi ücreti, toplamı 1.292,90 TL ile 492,48 TL peşin harç toplamından oluşan 1.784,78 TL yargılama giderinin sorumlulukları oranın esas alınarak 66,21-TL'sinin davalı ... Özel Güvenlik Danışmanlık Eğitim Alarm Cihazları ve Sistemleri Ticaret Limited Şirketinden, 892,39-TL'sinin davalılar
... Özel Güvenlik Danışmanlık Eğitim Alarm Cihazları ve Sistemleri Ticaret Limited Şirketi ve ... Özel Güvenlik Hizmetleri Limited Şirketinden müştereken ve müteselsilen, 265,04-TL'sinin davalılar ... Özel Güvenlik Danışmanlık Eğitim Alarm Cihazları ve Sistemleri Ticaret Limited Şirketi ve ...Güvenlik Sistemleri Özel Güvenlik Ticaret Limited Şirketinden müştereken ve müteselsilen, 322,51-TL'sinin davalı ... İş Gücü Hizmetleri Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'nden (eski ünvan ... Koruma ve Özel Güvenlik Hizmetleri Ticaret Limited Şirketi), 26,59-TL'sinin davalı ... Koruma ve Özel Güvenlik Hizmetleri Ticaret Limited Şirketinden, 212,03-TL'sinin davalı ... Koruma ve Güvenlik Hizmetleri Ticaret Limited Şirketinden alınarak davacıya verilmesine,
5- Davacının yargılamada vekil ile temsil edildiği anlaşıldığından yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 9.200,00-TL vekalet ücretinin sorumlulukları oranın esas alınarak 341,32-TL'sinin davalı ... Özel Güvenlik Danışmanlık Eğitim Alarm Cihazları ve Sistemleri Ticaret Limited Şirketinden, 4.600,00-TL'sinin davalılar
... Özel Güvenlik Danışmanlık Eğitim Alarm Cihazları ve Sistemleri Ticaret Limited Şirketi ve ... Özel Güvenlik Hizmetleri Limited Şirketinden müştereken ve müteselsilen, 1.366,20-TL'sinin davalılar ... Özel Güvenlik Danışmanlık Eğitim Alarm Cihazları ve Sistemleri Ticaret Limited Şirketi ve ...Güvenlik Sistemleri Özel Güvenlik Ticaret Limited Şirketinden müştereken ve müteselsilen, 1.662,44-TL'sinin davalı ... İş Gücü Hizmetleri Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'nden (eski ünvan ... Koruma ve Özel Güvenlik Hizmetleri Ticaret Limited Şirketi), 137,08-TL'sinin davalı ... Koruma ve Özel Güvenlik Hizmetleri Ticaret Limited Şirketinden, 1.092,96-TL'sinin davalı ... Koruma ve Güvenlik Hizmetleri Ticaret Limited Şirketinden alınarak davacıya verilmesine,
6-Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider ve delil avansının HMK'nin 333. maddesi uyarınca karar kesinleştikten sonra Hukuk Muhakemeleri Kanunu Gider Avansı Tarifesinin 5. maddesi dikkate alınarak yatıranlara iadesine,
Dair, davacı vekilin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda kararın tebliğden itibaren 2 hafta içerisinde Ankara Bölge Adliye Mahkemeleri'nde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 19/10/2022