T.C. ANKARA 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2023/788 Esas - 2024/423
Türk Milleti Adına Yargılama Yapmaya ve Hüküm Vermeye Yetkili
ANKARA 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2023/788 Esas
KARAR NO : 2024/423
...
DAVA : Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ : 05/12/2023
KARAR TARİHİ : 22/05/2024
KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 07/06/2024
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: 07.07.2023 tarihinde davalı ... sevk ve idaresindeki davalı ... plaka sayılı aracın yaya olarak seyir halinde olan müteveffa ...'e yaya geçidinde çarpması neticesinde dava konusu trafik kazasının meydana geldiğini kazada müvekkili ...',n eşi destek ...'nın hayatını kaybettiğini, müteveffanın kazanın oluşumunda bir kusuru bulunmadığını, ... plaka sayılı aracın .. sigortacısının ... olduğunu dava açmadan önce davalıya başvuruda bulunulduğunu ancak cevap verilmediğini ödeme alınmadığını, arabuluculuk yoluna da başvurulduğunu ancak anlaşma sağlanamadığını beyanla fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile şimdilik müvekkili ...'in eşi...'yı kaybetmesi nedeniyle şimdilik 1.000 TL Destekten Yoksun Kalma tazminatının davalıların tamamından müştereken ve müteselsilen kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte tahsilini HMK m.107/2 uyarınca başlangıçta belirttiğimiz talebimizi artırım hakkımız saklıdır.), müvekkili Hayri için 200.000 TL, ... için 100.000 TL, ... için 100.000 TL,...n için 100.000 TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek değişen oranlarda avans faizi ile birlikte (sigorta dışındaki) davalılar Ahmad ve Mahmut'tan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı sigorta şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle: Davacının yaptığı başvuruda müvekkili tarafından talep edilen eksik belgelerin iletilmemesi nedeniyle Trafik Sigortası Genel Şartları gereğince davacının dava açma hakkı bulunmadığını davanın usulen reddi gerektiğini, dava konusu kazaya karışan ... plaka sayılı aracın müvekkili şirket nezdinde ... poliçesi ile sigortalı olduğunu, poliçeden dolayı sorumluluklarının, sigortalının kusuru oranında olmak üzere, poliçe limitleri ile sınırlı olduğunu, kusur oranının tespiti bakımından dosyada bilirkişi incelemesi yapılması gerektiğini, davacının kazancının asgari ücret olarak esas alınması gerektiğini, tazminat hesabının 01.06.2015 tarihinde yürürlüğe giren Yeni Genel Şartlara göre TRH 2010 tablosu ve teknik faiz, aktüeryal yöntem ile yapılmasını, ...yazı yazılarak, öncelikle söz konusu kazanın iş kazası olup olmadığının, davacı tarafa peşin sermaye değerli gelir bağlanıp bağlanmadığının, herhangi bir ödeme yapılıp yapılmadığı hususunun sorulması, ödeme yapılması durumunda ödenen miktarın tazminat bedelinden düşülmesi gerektiğini, müvekkiline gerekli evrakların tümü ile başvuru yapılmamış olduğundan davacıların usule uygun olarak başvuru yapmadığı kabul edilerek temerrüt tarihinin dava tarihi olarak alınması gerektiğini ileri sürerek, davanın reddini talep etmiştir.
Dava; trafik kazasından kaynaklanan destekten yoksun kalma tazminatı ve manevi tazminat istemine ilişkindir.
Davaya konu poliçe incelendiğinde; sigortalı ... plakalı otomobilin 10.05.2023 ile 10.05.2024 tarihleri arasında Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Trafik Sigorta poliçesi ile sigortalandığı, kişi başına sakatlanma ve ölüm teminat bedelinin 1.200.000 TL olduğu anlaşılmıştır.
... Esas sayılı dosyasında davaya konu kaza nedeni ile davalı sürücü... hakkında taksirle ölüme neden oolma suçundan dolayı yargılamanın devam ettiği, dosyada ... tarafından düzenlenen 12.09.2023 tarihli ve 04.01.2024 tarihli raporlarda sürücü ...'nın asli kusurlu, müteveffa yaya ...'in tali kusurlu olduğunun tespit edildiği anlaşıldı.
Mahkememizce davalı sürücü ... ve müteveffanın kusur durumlarının tespiti amacıyla bilirkişi raporu aldırılmış, 01.04.2024 tarihli bilirkişi raporu ile; sürücü ..., yönetimindeki araç ile gündüz vakti, yerleşim yeri içinde mahal şartlarına göre yüksek bir hızla dikkatsiz ve tedbirsizce seyri sırasında hız kesmeden yaya geçidine yaklaştığı sırada yaya geçidine 14 metre mesafede seyir yönüne göre yolun solundan taşıt yoluna girip bölünmüş yolun ilk bölümünü geçerek ikinci yol bölümünü geçmek için orta refüjden yola giren yaya ...’e çarpmamak için taşıt yolu içinde sağa ve sola direksiyon manevrası yaparak seyredip etkili fren tedbirinde geç kalarak yaya ...’e aracının ön kesimi ile çarptığı, davalı sürücü ...'nin, meydana gelen olayda % 70 (yüzde yetmiş) oranında kusurlu olduğu, Müteveffa yaya..., olayda % 30 (yüzde otuz) oranında kusurlu bulunduğu rapor edilmiştir.
Dosya kapsamında aldırılan 01.04.2024 tarihli bilirkişi raporu ile; Davalı sürücü ...'nin, meydana gelen olayda % 70 (yüzde yetmiş) oranında kusurlu olduğu, müteveffa yaya ...'in, olayda % 30 (yüzde otuz) oranında kusurlu bulunduğu, 07.07.2023 tarihinde geçirdiği trafik kazası neticesinde, davacının desteği müteveffa ...'in vefat etmesi nedeniyle, davacı eş ... için ilk etapta destekten yoksun kalma tazminatı olarak 1.216.037,11-TL'nin hesaplandığı, dava konusu trafik kazasının meydana gelmesinde davalı ...A.Ş. tarafından ZMMS ile sigortalı ...plakalı araç sürücüsü ...'nin, meydana gelen olayda % 70 (yüzde yetmiş) oranında, Müteveffa yaya...olayda % 30 (yüzde otuz) oranında kusurlu bulunduğu değerlendirilmiş olduğundan, takdir sayın mahkemeye ait olmak üzere hesaplanan tazminatlardan, müteveffanın kusuru % 30 (yüzde otuz) oranında kusur indirimi yapıldığı, bu doğrultuda davacı için nihai tazminatın 851.225,98-TL olarak belirlendiği, davacı vekili tarafından, davalıya yapılan başvurunun 27.07.2023 tarihinde tebliğ edildiğinin dava dilekçesi ekinde yer alan kargo gönderi takip formundan anlaşıldığı söz konusu başvurunun sayın mahkeme tarafından geçerli bir başvuru sayılması halinde, tebliğ tarihinden itibaren 8(sekiz) iş günü sonrasına gelen 09.08.2023 tarihi itibariyle davalı sigorta şirketinin temerrüde düşmüş sayılabileceği, davalı ... plakalı araç için tanzim edilen, sigorta poliçesinde ölüm-sakatlık için şahıs başına teminat limitinin 1.200.000,00-TL olduğunun tespit edildiği, davalı sigorta şirketi tarafından sigortalı olan dava konusu kazaya karışan ... plaka sayılı aracın, sigorta poliçesinde kullanım şeklinin "otomobil" olarak belirtildiği, davacı vekili tarafından dava dilekçesi ile talep edilen faiz türünün avans faizi olduğu, söz konusu aracın hususi kullanımda olduğu gözetilerek uygulanacak faizin yasal faiz olabileceği takdirin sayın mahkemeye ait olduğu kanaatine varılmıştır.
Davacı vekili 17/04/2024 tarihli ıslah dilekçesi ile aktüer rapor ile müvekkili ... (eş) için 851.225,98 TL DYKT hesap edildiğini, davamızın kabulü ile fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak ve taleple bağlı kalınarak karar verilmek üzere dava dilekçesinde müvekkili ... için 1.000 TL olarak talep etmiş olduğu DYK Maddi Tazminatı talebini fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak üzere şimdilik 850.225,98 TL daha arttırarak 851.225,98 TL olarak kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte tüm davalılardan (sigorta şirketi yönünden ... limitleri ile sınırlı olarak) müştereken ve müteselsilen tahsili ile müvekkil ...ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Tüm dosya kapsamından; davaya konu kazanın, sürücü ...’nın, yönetimindeki araç ile gündüz vakti, yerleşim yeri içinde mahal şartlarına göre yüksek bir hızla dikkatsiz ve tedbirsizce seyri sırasında hız kesmeden yaya geçidine yaklaştığı sırada yaya geçidine 14 metre mesafede seyir yönüne göre yolun solundan taşıt yoluna girip bölünmüş yolun ilk bölümünü geçerek ikinci yol bölümünü geçmek için orta refüjden yola giren yaya ...’e çarpmamak için taşıt yolu içinde sağa ve sola direksiyon manevrası yaparak seyredip etkili fren tedbirinde geç kalarak yaya ...’e aracının ön kesimi ile çarpması sonucu meydana geldiği, davalı sürücü ...'nin, meydana gelen olayda % 70 (yüzde yetmiş) oranında kusurlu olduğu, müteveffa yaya ..., olayda % 30 (yüzde otuz) oranında kusurlu bulunduğu anlaşılmıştır. Müteveffa destek ...'in kaza tarihi olan 07.07.2023 tarihinde 62 yaşında olup, TRH 2010 kadın yaşam tablosuna göre muhtemel yaşam süresinin 19 yıl 1 ay 2 gün olduğu, buna göre destek yaşasaydı muhtemel yaşam süresinin09.08.2042 tarihine kadar devam edeceğinin varsayıldığı, desteğin kaza tarihinde davacı eşi dışında hayatta olan başkaca hak sahibinin bulunmadığı, sağ kalan davacı eşin müteveffanın desteğinden yoksun kaldığı ve ölüm tarihinde 74 yaşında olup TRH 2010 kalan ömrünün 12,08 yıl olduğu, buna göre davacının kendi muhtemel ömür tarihi olan 05.08.2035 tarihine kadar müteveffa eşinin desteğini alacağının varsayılması gerektiği, hükme esas alınabilir nitelikteki 01.04.2024 tarihli aktüer bilirkişi raporu ile hesaplandığı üzere davacı eşin destekten yoksun kalma zararının toplam 1.216.037,11 TL olduğu, bu bedelden müteveffanın kusuru oranında ( %30 ) indirim yapılması gerektiği, kusur indirimi sonrasında davacı eş Hayri Kantemir'in 851.225,98 TL destekten yoksunn kalma tazminatı talebinde bulunabileceği, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Trafik Sigorta poliçesinin kişi başına sakatlanma ve ölüm teminat bedelinin 1.200.000 TL olduğu, davaya konu kazada garamaten paylaşımı gerektiren başka bir hal bulunmadığı anlaşılmakla, sigorta şirketlinin sorumluluğunun başlayabilmesi ve temerrüde düşebilmesi için zorunlu olan başvuru şartının dava tarihinden önce gerçekleştirildiği dikkate alınarak, müteveffanın desteğinden yoksun kalan davacı eş Hayri Kantemir'in talebini artırması neticesinde davacı lehine 851.225,98 TL destekten yoksun kalma tazminatına hükmetmek gerekmiştir. Tazminata işletilecek faizin başlangıç tarihi yönünden yapılan değerlendirmede; davalı sigorta şirketinin kendisine yapılan başvurunun tebliğ tarihi olan 27.07.2023 tarihinden 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 99. maddesinde belirtilen yasal süre olan 8 iş günü sonrasına isabet eden 09.08.2023 tarihinden itibaren temerrüde düştüğünden bu tarihten itibaren, diğer davalılar ... ile Mahmut Baysal yönünden 07.07.2023 kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmiştir.
Manevi tazminat yönünden ; Haksız eylem sonucunda cismani yaralanmanın meydana gelmesi halinde TBK'nın 56/1 maddesi gereğince cismani zarara uğrayan manevi zararlarının tazmini için manevi tazminat talep edebileceği gibi, TBK'nın 56/2. maddesi hükmüne göre “Ağır bedensel zarar veya ölüm hâlinde, zarar görenin veya ölenin yakınlarına da manevi tazminat olarak uygun bir miktar paranın ödenmesine karar verilebilir." hükmü gereğince, ölenin yakınları tarafından da manevi tazminat talep edilebileceği, buna göre somut olayda manevi tazminat koşullarının oluştuğu, tarafların sosyal ekonomik durumları, kaza tarihi, kazanın oluş şekli, paranın satın alma gücü, ülkenin ekonomik koşulları, manevi tazminatın amacı, zenginleştirme ve fakirleştirme amacı taşımaması, cezalandırma ve mamelek hukukuna ilişkin tazmin amacı güdülmemesi, 22.06.1966 tarih,1966/7 Esas-7 Karar sayılı YİBK kararındaki kriterler gözetildiğinde, davacıların manevi tazminat taleplerinin kısmen kabulüne karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm oluşturulmuştur.
HÜKÜM: Ayrıntısı yukarıda açıklandığı üzere;
1-Destekten yoksun kalma tazminat talebinin kabulü ile;
- 851.225,98 TL destekten yoksun kalma tazminatının davalılardan müştereken ve müteselsilen davacı... yönünden 07.07.2023 kaza tarihinden itibaren yasal faiz işletilmesine,
1.a- 492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince hesaplanan 58.147,24 TL harçtan peşin alınan 1.711,17 TL peşin harç ve 2.903,95 TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 4.615,12 TL harcın mahsubu ile bakiye 53.532,12 TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak ile hazineye irat kaydına,
1.b-Davacılar tarafından yapılan, 5.000,00 TL bilirkişi ücreti, 1.210,75 TL posta masrafı, 1.711,17 TL peşin harç ve 2.903,95 TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 10.825,87 TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara verilmesine,
1.c-6325 Sayılı Kanunun 18/A-14 maddesi gereğince ... bütçesinden karşılanacak olan 3.120,00 TL arabuluculuk giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile Hazineye irat kaydına,
1.d- Davacılar vekille temsil olunduğundan karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi 13/2 maddesi uyarınca takdir olunan 123.634,86 TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara verilmesine,
2-Manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile;
-Davacı Hayri Kantemir için 50.000,00 TL, davacı ... .. için 30.000,00TL, davacı... için 30.000,00 TL ve davacı ... için 30.000,00TL manevi tazminatın davalılar A... 07.07.2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiz ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsiline,
- Fazlaya ilişkin istemin reddine,
2.a-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince hesaplanan 9.563,40 TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak ile hazineye irat kaydına,
2.b-Davacılar vekille temsil olunduğundan karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca takdir olunan 22.400,00 TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
3-HMK'nın 333.maddesi gereğince kararın kesinleşmesinden sonra yatırılan gider avansının ve delil avansının kullanılmayan kısmının yatırana iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalıların yokluğunda kararın tebliğden itibaren 2 hafta içerisinde ... İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 22/05/2024
...