T.C. ANKARA 5. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
ANKARA
5. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2021/24 Esas
KARAR NO: 2021/437
DAVA: Endüstriyel Tasarım (Endüstriyel Tasarımla İlgili Kurum Kararlarının İptali)
DAVA TARİHİ: 27/01/2021
KARAR TARİHİ: 01/12/2021
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 01/01/2022
Mahkememizde görülmekte bulunan Endüstriyel Tasarım (Endüstriyel Tasarımla İlgili Kurum Kararlarının İptali) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacı vekili 27/01/2021 tarihli dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketin “...” konulu tasarımın tescili amacıyla 06.02.2021 tarihinde davalı Kurum nezdinde tescil başvurusunda bulunduğunu ve söz konusu başvurunun 2020/00977 başvuru numarasını aldığını, Kurum tarafından yapılan inceleme sonucu herhangi bir eksikliği bulunmayan başvurunun kabul edilerek Tasarımlar Bülteni'nde yayınlandığını, söz konusu yayına davalı ... Soğutma şirketi tarafından itiraz edildiğini, müvekkili adına TÜRKPATENT nezdinde itiraza karşı cevap verildiğini ve YİDK’nın davalı itirazlarını kısmen kabul ederek müvekkiline ait ..., 2 ve 3 sıra numaralı tasarımların tescilinin hükümsüzlüğüne karar verdiğini, müvekkiline ait 2020/00977 “...” konulu tasarımın 6769 SMK m.56 çerçevesinde yenilik ve ayırt edicilik kriterlerine sahip olduğunu, müvekkilinin 2020/00977 numaralı tasarımı ile davalı yanın 2013/07649 numaralı tasarımının birbirinden tamamen farklı olduğunu, tasarımların üst kanopi ve panjur kısımlarının farklılık gösterdiğini, müvekkil tasarımında bu alanın dış çıkıntılı enjeksiyon parçalı, 3d aydınlatma özelliği içerir şekilde tasarlandığını, davalı tasarımının ise kanopi bölümünde herhangi bir özellik bulunmadığını, özel al yuvarlak kapı koluna sahip olacak şekilde tasarlanan müvekkili tasarımının aksine davalı yana ait tasarımlarda kapı kolu bulunmadığını, müvekkili tasarımının tamamen farklı aydınlatma ile detaylandığını ve dış gövdesinin yan kısmından boydan boya ışık aydınlatmasının bulunduğunu, geniş düzlemde plastik aydınlatma çerçevesine sahip kapısının olduğunu, davalı tasarımında aydınlatmanın sadece iç kısmında bulunduğunu, müvekkilinin 2020/00977 2 ve 3 numaralı tasarımı ile davalıya ait 2013/07649 numaralı tasarımının birbirinden farklı olduğunu, müvekkili tasarımının üst kanopi kısmında özgün bir şekil unsuru bulunduğunu, davalıya ait tasarımda herhangi bir şekil unsuru bulunmadığını, müvekkili tasarımında renkli aydınlatma unsurunun dikkat çektiğini, ancak davalı tasarımında yalnızca iç aydınlatma bulunduğunu, müvekkili tasarımı 2 ve 3 dolabın yan yana gelmesi ile özgün bir şekilde tasarlanmışken davalıya ait tasarımın tek bir dolaptan oluştuğunu, müvekkili tasarımında alt panjur kısmının havalandırmasının geniş delikli ve uzun olarak tasarlanmışken davalı tasarımında bu deliklerin küçük ve kısa olduğunu, müvekkili firmanın 2020/00977 2 ve 3 numaralı tasarımı ile dava konusu YİDK kararına gerekçe olan yine müvekkiline ait 2019/07742-5 numaralı “...” tasarımının da birbirinden farklı olduğunu, tasarımlar arasındaki farklardan birinin üst kanopi kısmındaki figürlerin benzememesi olduğunu, 2019/07742/5 numaralı tasarımda dolapların renklerinin birbirinden farklı olacak şekilde tasarlandığını, 2020/00977 2 ve 3 numaralı tasarımlarda dolapların aynı renkte olduğunu, genel görünümleri itibariyle tasarımların farklı olduğunun kabul edilmesi gerektiğini, bilgili kullanıcıların tasarımları ayırt etmesi için bu farklılıkların yeterli olduğunu iddia ederek; ... sayılı YİDK kararının iptaline ve müvekkiline ait ..., 2 ve 3 sıra numaralı tasarımların tesciline karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP:
Davalı TÜRKPATENT vekili 14/02/2021 tarihli cevap dilekçesinde özetle; Davacı vekilinin iddialarının aksine davaya konu 2020/00977/1, 2 ve 3 sıra numaralı tasarımlar ile itiraza gerekçe olarak gösterilen tasarımlardan 2013/07649/1 ve 2019/07742/5 sıra numaralı tasarımların bilgilenmiş kullanıcı nezdinde genel izlenim itibariyle benzer olduğunu, davacı vekilinin ileri sürmüş olduğu iddiaların aksine davacı şirkete ait başvuruya konu tasarımların, itiraza konu edilen tasarımlar yönünden yeni ve ayırt edici olmadığını ileri sürerek; 11.11.2020 tarih ve ... sayılı YİDK kararının iptali isteminin reddine, 2020/00977/1, 2 ve 3 numaralı tasarımların tesciline karar verilmesi isteminin reddine ve müvekkilinin aleyhine olan sair istemlerin reddine karar verilemesini istemiştir.
Davalı ... Soğutma Makinaları Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi vekili 05/03/2021 tarihli cevap dilekçesinde özetle; Dava konusu ... numaralı tasarım ile 2013 07649/1 numaralı tasarımın benzer olduğunu, mevcut küçük detaylardaki farklılıkların ise tasarıma yenilik ve özgünlük katmadığını, davacı vekilince mesnet tasarımın (2013 07649/1) müvekkiline ait olduğunun belirtildiğini, ancak söz konusu tasarımın dava dışı ... Klima Sanayi Ve Tic. A.Ş.’ne ait olduğunu, dava dilekçesinde farklılıklara ilişkin yapılan açıklamada mesnet tasarımda kapı kolunun bulunmadığının ifade edildiğini, ancak mesnet tasarımın kapısında gömme kapı tutamağının bulunduğunu, dava konusu tasarımdaki kapı kolunun soğutucuya ayırt edici nitelik kazandırmayacağını, dava konusu tasarımın ... gövdesinin, gövde üzerine kapanan kapak görünümünün, kapağın üzerinde yer alan çerçeve tasarımı ile önceki tarihli tasarım ile karıştırılacak derecede aynı olduğunun görüleceğini, bilgilenmiş kullanıcı gözünde birbirinden farklı ürünler olarak algılanamayacağını, davacı yanın dava konusu 2020 00977/2, 3 numaralı tasarımları ile itiraza mesnet 2013 07649/1 numaralı tasarımın iki ve üç kapılı yapılara sahip olduğunu, büyüklük ve kapı sayısının tasarımların farklılaşması için yeterli olmadığını, bilgilenmiş kullanıcı gözünde birbirinden farklı ürünler olarak algılanamayacağını, davacıya ait 2020 00977/2, 3 numaralı tasarımlar ile yine davacıya ait 2019 07742/5 numaralı tasarımın renk ve kanopi görselleri dışında birebir aynı olduğunu, dava konusu tasarımların tek renk olması ya da kanopideki görselin farklı olmasının tasarıma yenilik ve ayırt edicilik niteliği kazandırmadığını, genel görünümleri itibariyle mesnet tasarım ile birebir aynı olan dava konusu tasarımların Kurum tarafından hükümsüz kılınmasının son derece yerinde olduğunu, esin kaynağının önceki tasarımlar olmasının ya da olmamasının, bir tasarımın hukuken korunabilmesi için bilgilenmiş kullanıcıda bırakacağı genel izlenimin, önceki tasarımlara göre belirgin farklılıklar taşıması gerektiğini, davacı şirket tasarımlarının iddia edilen hukuki himayeden yararlanması için yasada belirlenen şartları taşımadığını, davalı Kurumca verilen kararın yerinde olduğunu ileri sürerek; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
UYUŞMAZLIK:
Dava, 5000 sayılı Patent ve Marka Vekilliği ile Bazı Düzenlemeler Hakkında Kanun m.15/C hükmüne göre açılan YİDK Kararının İptali istemine ilişkindir.
Taraflar arasındaki uyuşmazlığın; Davalı kurumun tesis ettiği ... sayılı YİDK kararının davalı şirketin itirazlarının kabulüne ilişkin kısmının hukuka uygun olup olmadığı, davacıya ait 2020 00977-1, 2 ve 3 nolu tasarımların başvuru tarihi itibari ile mutlak anlamda yeni ve ayırt edici olup olmadığı, tasarım koruması kapsamında kalıp kalmadığı hususlarına ilişkin olduğu tespit edilmiştir.
Davanın açılmasını müteakip tarafların dilekçeleri karşılıklı tebliğ olunmuş, sundukları deliller alınmış, tasarım tescil ve başvuru dosyaları ile alâkalı kayıtları getirtilmiş, dava şartları incelenmiş, ön inceleme duruşması yapılmış, hak düşürücü süre bakımından eksiklik bulunmadığı tespit edilmiş, taraflar sulhe teşvik olunmuş, arabulucuya gitme hakları hatırlatılmış, sonuç alınamaması üzerine uyuşmazlık konuları tespit edilmiş, tahkikat icra olunmasını müteakip, bilirkişi heyetinden maddi vakıalara ilişkin rapor alınmış, 06/08/2015 tarih 29437 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Bölge Adliye ve Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Cumhuriyet Başsavcılıkları İdari ve Yazı İşleri Hizmetlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmelik'in 201/2. maddesi hükmü de gözetilerek taraflara tahkikat ve yargılamanın geneliyle ilgili son sözleri de sorulmuş; sözlü iddia ve savunmada bulunma olanağı tanınmıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
İşlem dosyasının tetkikinde; Davacının 06.02.2020 tarihinde 2020 00977-1, 2, 3 ve 4 sayılı çoklu tasarım başvurusunda bulunduğu, tasarım başvurusunun 24.03.2020 tarih ve 337 sayılı Resmi Tasarım Bülteni'nde yayımlandığı, davalı şirketin 28.08.2020 tarihli yayına itiraz dilekçesi sunduğu, davacının bu itiraza karşı 05.10.2020 tarihinde karşı görüş dilekçesi sunduğu, itirazı değerlendiren Yeniden İnceleme ve Değerlendirme Kurulunun ... sayılı kararı ile; "itirazın kısmen kabulüne ve ..., 2 ve 3 sıra numaralı tasarımların tescilinin hükümsüzlüğüne oy birliği ile karar verilmiştir. Bununla birlikte, 2020 00977/4 sıra numaralı tasarımın tescili yapılan bir başka itiraz üzerine Kurulun aynı tarih ve 2020/T-825 sayılı kararı ile hükümsüz kılınmıştır." şeklinde karar verdiği, verilen kararın davacı marka vekiline 27.11.2020 tarihinde tebliğ edildiği, yasal iki aylık hak düşürücü süre içinde eldeki davanın açıldığı anlaşılmıştır.
Tasarım, bir ürünün veya onun bir kısmının görmek veya dokunmak gibi insan duygularıyla fark edilen görünümüdür. Görünüm, ürünü veya onun üstündeki süslemeyi oluşturan çizgilerin, özel şekillerin, çevre çizgisinin, renklerin, biçimin ve/veya malzemenin sonucudur.
6769 sayılı SMK’nın 56. maddesinde koruma koşulları düzenlenmiş olup, bir tasarımın tescili için yeni ve ayırt edici nitelikte olması gerektiği vurgulanmıştır. 6769 sayılı SMK’nın 56/4. maddesine göre bir tasarımın “yeni” olması o tasarımın aynısının daha önce dünyanın herhangi bir yerinde kamuya sunulmamış olması anlamına gelir. Eğer herhangi iki tasarım arasında sadece küçük ayrıntıda farklılık varsa o tasarımlar aynı kabul edilir. Yenilik değerlendirmesinde temel alınan kriter mutlak yenilik, yani dünyada yenilik ilkesidir. Yenilik mutlaktır; çünkü, tescili istenen tasarımın aynısının kamuya sunulması halinde, Türkiye’de dünyanın neresinde, ne zaman yapılmış olursa olsun, yenilik ortadan kalkar. Bundan tescil başvurusunda bulunan tasarımcının haberinin bulunup bulunmaması, hiçbir etki yapmaz.
Ayırt edicilik kriterini düzenleyen 56/5. madde uyarınca, “Bir tasarımın bilgilenmiş kullanıcı üzerinde bıraktığı genel izlenim; a) Tescilli tasarım için başvuru veya rüçhan tarihinden önce, b)Tescilsiz tasarım için tasarımın kamuya ilk sunulduğu tarihten önce, kamuya sunulmuş herhangi bir tasarımın aynı kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenimden farklı ise bu tasarımın ayırt edici niteliğe sahip olduğu kabul edilir.” Bir tasarımın ayırt edici nitelikleri o tasarıma has, yani sadece o tasarıma ait özelliklerdir. Yine 56/5. maddeye göre tasarımlar arasındaki kıyaslama bilgilenmiş kullanıcı tarafından yapılacak olup, 56/6. maddeye göre ayırt edici niteliğin değerlendirilmesinde, tasarımcının tasarımı geliştirmede sahip olduğu seçenek özgürlüğünün derecesi dikkate alınacaktır.
Bilgilenmiş kullanıcı, tasarımı kullanarak bilgi sahibi olmuş, tasarımı tanıyan, deneyim sahibi kullanıcı demektir. Bilgilenmiş kullanıcı, sıradan bir kullanıcının gözden kaçırabileceği tasarımın önemli özelliklerini fark eder. Ama bir tasarım uzmanı kadar da bilgi birikimine sahip olmadığı için ayrıntılarla ilgilenmez.
Seçenek özgürlüğü kavramı ile ilgili olarak, koruma dışı hallerin değerlendirildiği 58/2. maddede “Koruma kapsamının değerlendirilmesinde, tasarımcının tasarımı geliştirmede sahip olduğu seçenek özgürlüğünün derecesi dikkate alınır.” ifadesi yer almaktadır. Bir ürün, tasarımcısına ne kadar seçenek özgürlüğü bırakıyorsa koruma kapsamı da o denli genişler; seçenek özgürlüğü ne denli darsa koruma kapsamı da o denli daralır. Bir ürün işlevini yerine getirebilmesi için ancak belirli bir şekilde tasarlanması zorunluysa, bu ürünün tasarımı hiç koruma görmez.
Belirtilen açıklamalar ışığında tarafların iddia ve savunmaları, tasarım işlem dosyası, itiraza mesnet gösterilen görseller, hukuki nitelendirme hariç olmak üzere maddi tespitler barındıran bilirkişi raporu ile tüm dosya kapsamına göre;
Somut olayda; dava konusu tasarımlar, “...” tasarımlarıdır. Dikdörtgenler prizması şeklinde bir ... yapısındaki gövde üzerinde tasarım kaynaklı farklılıklar sınırlı imkanlar sunarken, ürüne ilişkin tasarımsal katkıların genelde bu mutat form üzerinden kapak yapısı (tek kapaklı, çift kapaklı, tamamen cam yapılı, yarı cam yapılı vs), kulp yapısı, havalandırma ızgaraları, raf yapıları gibi unsurlar yönünden mevcut olduğu ve dolapların bu unsurlar bakımından birbirlerinden farklılaşmalarının mümkün olduğu düşünülmektedir. Dolayısıyla anılan tasarımlar açısından seçenek özgürlüğünün mevcut olduğu noktasında bir tereddüt bulunmamakla birlikte bilirkişi raporunda emsal olarak yer verilen ürün örneklerinden de görülebileceği dikdörtgen prizma şeklindeki form yapısı bu mahiyetteki soğutucular için tüm dünyada mutat ve tercih edilen temel form yapısıdır.
Dava konusu "..." tasarımlarının temel form yapısı, havalandırma ızgara varlığı, cam kapak kullanımı, üst taç ön yüzde oluşturulmuş tanıtım vb. kullanıma imkân tanıyan alanın varlığı, raf varlığı gibi unsurlar hem teknik zorunluluktan hem de genel kullanımdan harcıâlem hale gelmiştir. Fakat varlığından bahsettiğimiz bu alanlarda tasarımların çeşitlenmesi ile farklı tasarımlara ulaşılabildiği de görülmektedir. Bu bakımdan karşılaştırmalar yapılırken, yukarıda da bahsettiğimiz gibi, bu alanlarda gidilmiş farklılıkların boyutları değerlendirilerek yenilik ve ayırt edicilik değerlendirmesi yapılacaktır.
Somut uyuşmazlıkta; dava konusu tasarımlar “...” tasarımları olup; bu tasarımların bakımından dikkate alınması gereken bilgilenmiş kullanıcıların, şişe ... almış veya almaya niyetli olarak araştırma yapan kişilerden oluştuğu tespit edilmitir.
Dava konusu ... sıra nolu tasarım ile itiraza gerekçe gösterilen 2013 07649-1 sıra nolu tasarım karşılaştırıldığında;
Karşılaştırmaya esas tasarımlar harcı âlem dikdörtgen formda ve ön cephede üç parçalı yapıdadır. 2020 00977-1 nolu tasarım incelendiğinde; yan kenarlarında taç, kapak ve ızgara kısmını boydan boya geçen ışık bandı olduğu, ... kapak içinde de çerçevenin içerisinde dikdörtgen formda ışık bandı olduğu görülmektedir. Mesnet tasarımda ise bahsi edilen ışık bantları bulunmamaktadır. Dava konusu tasarımda gövde kenarları taç, kapak ve ızgarayı içerisine alan yapıdadır. Başka bir deyişle taç, kapak ve ızgara içerlektir, mesnet tasarımda ise taç, kapak ve ızgara gövdenin önünde yer almakta, yani dışarlak konumdadır. Diğer bir farklılık da ızgara kısımlarında dikkat çekmektedir. Dava konusu tasarımda ızgara hava kanal desenleri yuvarlak ve sık iken, mesnet tasarımda kare formda ve dava konusu tasarıma kıyasla seyrek yapıdadır. Tasarımlar arasında yer alan bu belirgin farkların bilgilenmiş kullanıcı tarafından kolaylıkla tespit edileceği düşünülmekte olup tasarımların bilgilenmiş kullanıcı gözünden farklı olduğu kanaatine varılmıştır.
Dava konusu ... sıra nolu tasarım ile itiraza gerekçe gösterilen 2019 05380-4 sıra nolu tasarım karşılaştırıldığında;
Karşılaştırmaya esas tasarımlar harcı âlem dikdörtgen formda ve ön cephede üç parçalı yapıdadır. 2020 00977-1 nolu tasarım incelendiğinde; yan kenarlarında taç, kapak ve ızgara kısmını boydan boya geçen ışık bandı olduğu, ... kapak içinde de çerçevenin içerisinde dikdörtgen formda ışık bandı olduğu görülmektedir. Mesnet tasarımda ise bahsi geçen ışık bantları bulunmamaktadır. Dava konusu tasarımda gövde kenarları taç, kapak ve ızgarayı içerisine alan yapıdadır. Başka bir deyişle taç, kapak ve ızgara içerlektir, mesnet tasarımda ise taç, kapak ve ızgara gövdenin önünde yer almakta, yani dışarlak konumdadır. Diğer bir farklılık da ızgara kısımlarında dikkat çekmektedir. Dava konusu tasarımda ızgara hava kanal desenleri mesnet tasarımlardan farklıdır. Tasarımlar arasında yer alan bu belirgin farkların bilgilenmiş kullanıcı tarafından kolaylıkla tespit edileceği düşünülmekte olup tasarımların bilgilenmiş kullanıcı gözünden farklı olduğu kanaatine varılmıştır.
Dava konusu ... sıra nolu tasarım ile itiraza gerekçe gösterilen 2019 05380–3 sıra nolu tasarım karşılaştırıldığında;
Karşılaştırmaya esas tasarımlar harcı âlem dikdörtgen formda ve ön cephede üç parçalı yapıdadır. 2020 00977-1 nolu tasarım incelendiğinde yan kenarlarında taç, kapak ve ızgara kısmını boydan boya geçen ışık bandı olduğu, ... kapak içinde de çerçevenin içerisinde dikdörtgen formda ışık bandı olduğu görülmektedir. Mesnet tasarımda ise bahsi geçen ışık bantları bulunmamaktadır. Dava konusu tasarımda gövde kenarları taç, kapak ve ızgarayı içerisine alan yapıdadır. Başka bir deyişle taç, kapak ve ızgara içerlektir, mesnet tasarımda ise taç, kapak ve ızgara gövdenin önünde yer almakta, yani dışarlak konumdadır. Aynı zamanda mesnet tasarımda bu 3 elemanın her iki taraftan önüne gelen ve boydan boya aşağıya inen ek parçalar yer almaktadır. Dava konusu tasarımda ızgara hava kanal desenleri yuvarlak ve sık iken, mesnet tasarımda hava kanal desenleri yer almamakta, yerlerinde yazı yer almaktadır. Tasarımlar arasında yer alan bu belirgin farkların bilgilenmiş kullanıcı tarafından kolaylıkla tespit edileceği düşünülmekte olup tasarımların bilgilenmiş kullanıcı gözünden farklı olduğu kanaatine varılmıştır.
Dava konusu ... sıra nolu tasarım ile itiraza gerekçe gösterilen 2013 05287-1 sıra nolu tasarım karşılaştırıldığında;
Karşılaştırmaya esas tasarımlar ön cephede üç parçalı yapıdadır. Mesnet tasarımda gövde kenarları yuvarlatılmış olup dava konusu tasarımda gövde kenarları düz bitişe sahiptir. 2020 00977-1 nolu tasarım incelendiğinde yan kenarlarında taç, kapak ve ızgara kısmını boydan boya geçen ışık bandı olduğu, ... kapak içinde de çerçevenin içerisinde dikdörtgen formda ışık bandı olduğu görülmektedir. Mesnet tasarımda ise bahsi geçen ışık bantları bulunmamaktadır. Dava konusu tasarımda gövde kenarları taç, kapak ve ızgarayı içerisine alan yapıdadır. Başka bir deyişle taç, kapak ve ızgara içerlektir, mesnet tasarımda ise taç, kapak ve ızgara gövdenin önünde yer almakta, yani dışarlak konumdadır. Izgara yapıları incelendiğinde; hem ızgara ... gövdesi oranlarının hem de ızgara hava kanal desenlerinin birbirinden farklı olduğu görülmektedir. Tasarımlar arasında yer alan bu belirgin farkların bilgilenmiş kullanıcı tarafından kolaylıkla tespit edileceği düşünülmekte olup tasarımların bilgilenmiş kullanıcı gözünden farklı olduğu kanaatine varılmıştır.
Dava konusu ... sıra nolu tasarım ile itiraza gerekçe gösterilen 2017 06492-1 ve 2018 07068-2 sıra nolu tasarımlar karşılaştırıldığında;
Karşılaştırmaya esas tasarımlar harcı âlem dikdörtgen formda olup dava konusu tasarım ön cephede üç parçalı, mesnet tasarımlar 2 parçalı yapıdadır. 2020 00977-1 nolu tasarım incelendiğinde yan kenarlarında taç, kapak ve ızgara kısmını boydan boya geçen ışık bandı olduğu, ... kapak içinde de çerçevenin içerisinde dikdörtgen formda ışık bandı olduğu görülmektedir. Mesnet tasarımlarda ise bahsi geçen ışık bantları bulunmamaktadır. Dava konusu tasarımda gövde kenarları taç, kapak ve ızgarayı içerisine alan yapıdadır. Başka bir deyişle taç, kapak ve ızgara içerlektir, mesnet tasarımlarda ise taç, kapak ve ızgara gövdenin önünde yer almakta yani dışarlak konumdadır. Tasarımlar arasında yer alan bu belirgin farkların bilgilenmiş kullanıcı tarafından kolaylıkla tespit edileceği düşünülmekte olup tasarımların bilgilenmiş kullanıcı gözünden farklı olduğu kanaatine varılmıştır.
Dava konusu ... sıra nolu tasarım ile itiraza gerekçe gösterilen 2018 07068-1, 2016 08328-3, 2016 08328-1 ve 2016 08328-2 sıra nolu tasarımlar karşılaştırıldığında;
Karşılaştırmaya esas tasarımlar harcı âlem dikdörtgen formda olup dava konusu tasarım ön cephede üç parçalı, mesnet tasarımlar 2 parçalı yapıdadır. 2020 00977-1 nolu tasarım incelendiğinde yan kenarlarında taç, kapak ve ızgara kısmını boydan boya geçen ışık bandı olduğu, ... kapak içinde de çerçevenin içerisinde dikdörtgen formda ışık bandı olduğu görülmektedir. Mesnet tasarımlarda ise bahsi geçen ışık bantları bulunmamaktadır. Dava konusu tasarımda gövde kenarları taç, kapak ve ızgarayı içerisine alan yapıdadır. Başka bir deyişle taç, kapak ve ızgara içerlektir, mesnet tasarımlarda ise taç, kapak ve ızgara gövdenin önünde yer almakta yani dışarlak konumdadır. Dava konusu tasarım ızgara bölümü ... oranı mesnet tasarımlardan farklıdır. Tasarımlar arasında yer alan bu belirgin farkların bilgilenmiş kullanıcı tarafından kolaylıkla tespit edileceği düşünülmekte olup tasarımların bilgilenmiş kullanıcı gözünden farklı olduğu kanaatine varılmıştır.
Dava konusu 2020 00977/2 sıra nolu tasarım ile itiraza gerekçe gösterilen 2019 07742-5 sıra nolu tasarım karşılaştırıldığında;
Karşılaştırmaya esas tasarımlar harcı âlem dikdörtgen form yapısının dışında, gövde de arkaya doğru verilmiş eğim sayesinde yan yana geldiklerinde plandan çokgen yerleşime imkan veren bir yapıdadır. Bu tasarımlar açısından karakteristik olduğu söylenebilecek bu özelliğin benzer oluşu ilk dikkat çeken noktadır. Ön cepheleri harcı alem hale gelmiş 3 parçalı yapıdadır, fakat ... tasarımına karakteristik bir özellik katan alt ızgaraların hava kanal desenlerinin benzerliği ve bunun yanında kapak çerçevelerinin kapaklar ile olan oransal yapılarının benzerliği dikkat çeken diğer yönlerdir. Bu benzerliklerin yanında dava konusu tasarımın kapak yanlarındaki kırmızı şeritlerin varlığı, tac kısmında dünya haritasının bulunması farklı yönlerdir. Tasarımlar arasında özellikle tasarımlara karakteristik yapılarını veren görsel unsurlar arasındaki benzerlikler yanında tespit edilmiş farkların detay seviyesinde kaldığı düşünülmekte, sonuç olarak tasarımların benzer ve bilgilenmiş kullanıcı gözünden ayırt edicilik nitelikten yoksun olduğu kanaatine varılmıştır.
Dava konusu 2020 00977/3 sıra nolu tasarım ile itiraza gerekçe gösterilen 2019 07742-5 sıra nolu tasarım karşılaştırıldığında;
Karşılaştırmaya esas tasarımlar harcı âlem dikdörtgen form yapısının dışında, gövde de arkaya doğru verilmiş eğim sayesinde yan yana geldiklerinde plandan çokgen yerleşime imkan veren bir yapıdadır. Bu tasarımlar açısından karakteristik olduğu söylenebilecek bu özelliğin benzer oluşu ilk dikkat çeken noktadır. Ön cepheleri harcı alem hale gelmiş 3 parçalı yapıdadır, fakat ... tasarımına karakteristik bir özellik katan alt ızgaraların hava kanal desenlerinin benzerliği ve bunun yanında kapak çerçevelerinin kapaklar ile olan oransal yapılarının benzerliği dikkat çeken diğer yönlerdir. Bu benzerliklerin yanında dava konusu tasarımın kapak çevresinde yer alan ışık bantlarının varlığı, ... aralarında yer alan ışık bantlarının varlığı ve tac kımında dünya haritasının bulunması farklı yönlerdir. Tasarımlar arasında özellikle tasarımlara karakteristik yapılarını veren görsel unsurlar arasındaki benzerlikler yanında tespit edilmiş farkların detay seviyesinde kaldığı düşünülmekte, sonuç olarak tasarımların benzer ve bilgilenmiş kullanıcı gözünden ayırt edici nitelikten yoksun olduğu kanaatine varılmıştır.
Dava konusu tasarımların, yukarıda yer verilen kıyaslamalar haricinde, mutlak anlamda yeni olup olmadığı hususu da mahkememizce görevlendirilen bilirkişi heyeti vasıtasıyla re'sen araştırılmış olup, dava konusu tasarımların mutlak anlamda yeniliğini etkileyen önceki tarihli kamuya sunulmuş herhangi bir tasarıma rastlanmamıştır.
Sonuç olarak; dava konusu ... sayılı tasarımın itiraza gerekçe gösterilen tasarımlar karşısında yeni ve ayırt edici olduğu, söz konusu tasarımın mutlak anlamda yeniliğini kırıcı önceki tarihli başka da bir tasarım örneğinin bulunmadığı anlaşıldığından, ... sayılı tasarım bakımından ... sayılı YİDK kararının davalı şirketin itirazının kabulüne ilişkin kısmının iptaline, fazlaya ilişkin istemin reddine, karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM:
1-Davanın KISMEN KABULÜ ile; ... sayılı tasarım bakımından ... sayılı YİDK kararının davalı şirketin itirazının kabulüne ilişkin kısmının İPTALİNE, fazlaya ilişkin istemin REDDİNE,
2-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 59,30 TL karar ve ilam harcı peşin olarak yatırıldığından bu hususta ayrıca karar verilmesine yer olmadığına,
3-Davacı, kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar verildiği tarihte yürürlükte bulunan AAÜT m.3 hükmü gereği hesaplanan 7.375,00 TL vekalet ücretinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davalılar, kendilerini vekil ile temsil ettirdiklerinden AAÜT m.3 hükmü gereği hesaplanan 7.375,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine,
5-Davanın kabul ret oranının takdiren 1/3 olarak kabulüne,
6-Harcın davanın yalnızca kabul edilen kesimi üzerinden alınması sebebi ile davacının peşin yatırdığı 59,30 TL karar ve ilam harcının tamamının davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
7-Davacı tarafından yapılan 59,30 TL başvurma harcı, 17,00 TL vekalet harcı, 197,00 TL posta-tebligat masrafı ve 2.100,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 2.373,30 TL yargılama giderinin 1/3 ü olan 791,10 TL'sinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine, bakiye 1.582,20 TL yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,
8-Davalı ... Soğutma Makinaları Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi tarafından yapılan 17,00 TL vekalet harç sarfiyatına ilişkin yargılama giderinin 2/3 ü olan 11,33 TL yargılama giderinin davacıdan alınarak davalı ... Soğutma Makinaları Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi'ne verilmesine, bakiye 5,67 TL yargılama giderinin davalı üzerinde bırakılmasına,
9-HMK m.333 hükmü gereği karar kesinleştiğinde artan avansın yatıran tarafa re'sen iadesine,
Dair, davacı vekili, davalı şirket vekili ve davalı kurum vekilinin yüzüne karşı, HMK m.341 ve m.345 hükümleri gereği kararın taraflara tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde Ankara Bölge Adliye Mahkemesi ilgili hukuk dairesi nezdinde İSTİNAF yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.
01/12/2021
Katip ...
E-imza
Hakim ...
E-imza