T.C. ANKARA 5. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2023/39 Esas - 2023/273
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
ANKARA
5. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2023/39 Esas
KARAR NO: 2023/273
DAVA: Marka İle İlgili Kurum Kararının İptali
DAVA TARİHİ: 26/01/2023
KARAR TARİHİ: 26/05/2023
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 12/06/2023
Mahkememizde görülmekte bulunan Marka İle İlgili Kurum Kararının İptali istemli davanın yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili 26/01/2023 tarihli dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin ... sayılı "... ..." ibareli marka tescil başvurusunda bulunduğunu, davalı şirketin, müvekkilinin tescil başvurusundan yedi hafta sonra .... sayılı "..." ibareli marka tescil başvurusunda bulunduğunu, davalı şirketin kendisine ait 30.sınıf bakımından tescilli ... sayılı "... ... ..." ibareli markası ile henüz yayın aşamasındaki "..." ibareli markasıyla birlikte müvekkilinin "... ..." ibareli marka tescil başvurusuna "..." iddiasıyla itirazda bulunduğunu, söz konusu itiraz üzerine tesis edilen ... sayılı ... kararının hatalı olduğunu, müvekkiline ait marka başvurusu ile redde mesnet alınan marka arasında "..." bulunmadığını, davalı şirketin marka tescillerinin kötü niyetli olduğunu belirterek; müvekkilinin tescil başvurusunda bulunduğu ... sayılı marka başvurusundan çıkartılan 30.sınıftaki emtialar bakımından müvekkilinin itirazının reddine ilişkin ... kararının iptaline, davalı şirket adına kayıtlı olan "... ... ..." ve "..." markalarının hükümsüzlüğüne karar verilmesini talep etmiştir.
Davacı vekili 27/02/2023 tarihli replik dilekçesi ile; Davalı şirkete ait markaların hükümsüzlüğüne karar verilmesi mümkün değilse, davalının, müvekkilinin "... ..." markasına tecavüz eyleminin önlenmesini talep etmiştir.
CEVAP:
Davalı ...vekili 01/02/2023 tarihli cevap dilekçesinde özetle; Dava konusu ... sayılı davacı markası incelendiğinde, “... ...” ibaresinden oluştuğunu, marka algısının ... kelime unsuru üzerinde şekilleneceğini, markada yer alan kelime unsuru yakından incelendiğinde, ... ibaresinin markada büyük harflerle ve büyük puntolarla yer aldığını, bu ibarenin markada ilk görülen ve algılanan unsur olduğunu, yeşil renk kullanılarak üzerindeki vurgunun artırıldığının görüldüğünü, bu ibarenin dışında ... ibaresine yer verildiğinin görüldüğünü, davacı markasının davalı markasını aynen içerdiğini, davacı tarafın marka seçme konusunda çok geniş bir özgürlüğü varken davalı markasının esas unsurunu kendi markasında esas unsur olarak kullandığı gerçeğinin göz ardı edilmemesi gerektiğini, markaların benzer olduğunu ve benzerliğin yanı sıra, davacının markasının davalı markalarının tescilli olduğu mallarla aynı/aynı türden ilişkili bir kısım mallarda tescil edilmek istendiğini, redde mesnet marka incelendiğinde, “... ... ...” ibarelerinden oluştuğunun görüleceğini, markada dekoratif unsur olarak algılanacak ve yaygın kullanımı olan “...” işaretine yer verildiğini, tali unsur konumunda olan geri plandaki bu kullanımın markaya ayırt edicilik katmadığının görüleceğini, bunun da marka algısı yaratmadığını, markada büyük harflerle ve en üstte “...” ibaresine yer verildiğini, tüm bu sebeplerle ...'nun ... sayılı kararının iptaline karar verilmesi isteminin reddi ile davacının, aleyhlerine olan sâir taleplerinin reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Limited Şirketi vekili 14/02/2023 tarihli cevap dilekçesinde özetle; Davacının dava dilekçesinde müvekkiline ait markaların hükümsüzlüğü isteminde de bulunduğunu, eldeki davada ... kararının iptali isteminin yanı sıra müvekkili markalarının hükümsüzlüğü de ileri sürülüyorsa; hükümsüzlük istemi bakımından yetki itirazında bulunduklarını, markaların hükümsüzlüğü isteminin iş bu davadan tefrik edilmesi gerektiğini, müvekkilinin yerleşim yeri dikkate alındığında; tefrik edilen dava dosyası üzerinden yetkisizlik kararı verilerek dosyanın ... Mahkemesi'ne gönderilmesi gerektiğini, ... kararının hukuka uygun olduğunu, davacıya ait marka tescil başvurusu ile müvekkiline ait redde mesnet marka arasında iltibas tehlikesi bulunduğunu belirterek; yetkisizlik ve davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
UYUŞMAZLIK:
Mahkememizin 14/04/2023 tarihinde icra edilen ön inceleme duruşmasında; davacının, davalı ... Limited Şirketi'ne yönelttiği ... sayılı markaların hükümsüzlüğü, bunun mümkün olmaması halinde iddia edilen tecavüz eyleminin önlenmesine yönelik terditli dava iş bu dava dosyasından tefrik edilerek mahkememizin ... Esas sayısına kaydedilmiştir. 17/04/2023 tarih ... sayılı karar ile yetkisizlik kararı verilmiştir. 14/07/2023 tarihli ek kararla ise; 6100 sayılı HMK m.20 hükmü uyarınca davanın açılmamış sayılmasına karar verilmiştir.
Yukarıda yer verilen tefrik işlemi gerçekleştirildikten sonra;
Eldeki davanın; marka ile ilgili kurum kararının iptali istemine ilişkin olduğu tespit edilmiştir.
Taraflar arasındaki uyuşmazlığın; Davalı kurumun tesis ettiği ... sayılı ... kararının hukuka uygun olup olmadığı, davacıya ait ... sayılı "...+... ..." ibareli marka başvurusu ile davalı şirkete ait redde mesnet ... sayılı marka arasında "Kahve, kakao; kahve veya kakao esaslı içecekler, çikolata esaslı içecekler.Makarnalar, mantılar, erişteler.Bal, arı sütü, propolis.Yiyecekler için çeşni/lezzet vericiler, vanilya, baharatlar, domates sosları dahil olmak üzere soslar.Mayalar, kabartma tozları.Her türlü un, irmikler, nişastalar.Toz şeker, kesme şeker, pudra şekeri.Çaylar, buzlu çaylar.Şekerlemeler, çikolatalar, bisküviler, krakerler, gofretler.Sakızlar.Dondurmalar, yenilebilir buzlar.Tuz.Hububattan (tahıl) imal edilmiş çerezler, patlamış mısır, yulaf ezmeleri, mısır cipsleri, kahvaltılık hububat ürünleri, işlemden geçirilmiş buğday, arpa, yulaf, çavdar, pirinç. Pekmez" emtiaları bakımından ilişkilendirilme ihtimali dahil karıştırılma tehlikesinin bulunup bulunmadığı, hususlarına ilişkin olduğu tespit edilmiştir.
Davanın açılmasını müteakip, tarafların dilekçeleri karşılıklı olarak birbirlerine tebliğ edilmiş, dilekçe teatisi tamamlanmış, marka başvuru işlem dosyası ve redde mesnet marka tescil belgesi getirtilmiş, tarafların ibraz ettikleri deliller dosya arasına alınmış, dava şartları incelenmiş, ön inceleme duruşması yapılmış, hak düşürücü süre bakımından eksiklik bulunmadığı tespit edilmiş, taraflar sulhe teşvik olunmuş, arabulucuya gitme hakları hatırlatılmış, sonuç alınamaması üzerine uyuşmazlık konuları tespit edilmiş, tahkikat icra olunmasını müteakip, 06/08/2015 tarih 29437 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren ... İdari ve Yazı İşleri Hizmetlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmelik'in 201/2. maddesi hükmü de gözetilerek taraflara tahkikat ve yargılamanın geneliyle ilgili son sözleri de sorulmuş; sözlü iddia ve savunmada bulunma olanağı tanınmıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
İşlem dosyasının tetkikinde; Davacının 04.05.2021 tarihinde ... sayılı "...+... ..." ibareli 30.sınıfta yer alan emtialar bakımından marka tescil başvurusunda bulunduğu, başvurunun 12.08.2021 tarih 378 sayılı ...'nde yayınlandığı, davalı şirketin 30.09.2021 tarihinde ... sayılı markaları mesnet göstererek yayına itirazda bulunduğu, davacının 24.11.2021 tarihinde itiraza karşı görüş dilekçesi ibraz ettiği, ...'nın ileri sürülen itirazı kısmen kabul ederek başvurudan "Kahve, kakao; kahve veya kakao esaslı içecekler, çikolata esaslı içecekler.Makarnalar, mantılar, erişteler.Bal, arı sütü, propolis.Yiyecekler için çeşni/lezzet vericiler, vanilya, baharatlar, domates sosları dahil olmak üzere soslar.Mayalar, kabartma tozları.Her türlü un, irmikler, nişastalar.Toz şeker, kesme şeker, pudra şekeri.Çaylar, buzlu çaylar.Şekerlemeler, çikolatalar, bisküviler, krakerler, gofretler.Sakızlar.Dondurmalar, yenilebilir buzlar.Tuz.Hububattan (tahıl) imal edilmiş çerezler, patlamış mısır, yulaf ezmeleri, mısır cipsleri, kahvaltılık hububat ürünleri, işlemden geçirilmiş buğday, arpa, yulaf, çavdar, pirinç. Pekmez" emtialarını çıkardığı, redde mesnet olarak SMK m.6/1 ve ... sayılı markanın gösterildiği, davacının 20.05.2022 tarihinde karara karşı itiraz dilekçesi sunduğu, davalı şirketin 27.06.2022 tarihli itiraza karşı görüş dilekçesi sunduğu, itirazı değerlendiren ...'nun 22.11.2022 tarihinde ... sayılı ... kararı ile itirazın reddine karar verdiği, verilen kararın davacı marka vekiline 28.11.2022 tarihinde tebliğ edildiği, iki aylık hak düşürücü süre içinde eldeki davanın açıldığı tespit edilmiştir.
6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu'nun (SMK) 6.maddesinin 1.fıkrasına göre; Tescil başvurusu yapılan bir markanın, tescil edilmiş veya önceki tarihte başvurusu yapılmış marka ile aynılığı ya da benzerliği ve kapsadığı mal veya hizmetlerin aynılığı ya da benzerliği nedeniyle, tescil edilmiş veya önceki tarihte başvurusu yapılmış marka ile halk tarafından ilişkilendirilme ihtimali de dâhil karıştırılma ihtimali varsa itiraz üzerine başvuru reddedilir.
Karıştırma ihtimali, ortalama tüketicilerin, her iki işaret arasında bir şekilde bağlantı kurmasıdır. Bu durum, bir mal veya hizmetin alıcısının bildiği veya duyduğu bir mal veya hizmeti aldığı zannı ile başka bir işletmenin aynı veya benzer malını ya da hizmetini alma ihtimali biçiminde tanımlanmaktadır. Karıştırılma ihtimali, iltibas kavramından daha geniş bir kavram olup, doğrudan ve dolaylı karıştırılma ihtimali olarak ikiye ayrılır. Bu ayrıma göre eğer mal veya hizmetin aynı işletmeden ileri geldiği yönünde bir algılama ortaya çıkıyor, yani bir işletmeye ait mal veya hizmet, başka bir işletmeye ait mal veya hizmet ile karıştırılıyor ve bu nedenle satın alınıyorsa doğrudan karıştırılma ihtimali söz konusudur. Buna karşın, eğer mal veya hizmetin markası birbirinden ayırt ediliyor ancak bunların aynı işletmenin markaları olduğu ya da bu mal veya hizmetin aralarında ekonomik veya idari bağlantı bulunan işletmelerden geldiği biçiminde bir algılama oluşuyor ise bu halde de dolaylı karıştırılma ihtimalinden söz edilir.
Karıştırılma ihtimalinden bahsedilebilmesi için öncelikle önceki ve sonraki markalar arasındaki mal veya hizmet sınıflarının aynı ya da benzer olması gerekir. Mal veya hizmetlerin benzer olup olmadığının belirlenmesinde, karşılaştırılacak mal veya hizmetlerin benzer alıcı çevresine hitap edip etmediği, benzer ihtiyaçları karşılayıp karşılamadığı, aralarında hammadde-yarı mamül-mamül ürün ilişkisi bulunup bulunmadığı, birbirleri yerine ikame ya da tamamlayıcı ürün ya da hizmet olup olmadıkları, dağıtım kanallarının ortak olup olmadığı, marketlerde aynı reyon ya da raflarda satılıp satılmadıkları, aynı toptancılarda satılıp satılmadıkları gibi kriterler göz önünde tutulmalıdır. Sınıfsal ... karşılaştırmasında gerek Nice sınıflandırması gerekse de ...tarafından çıkartılan sınıflandırma tebliğleri mahkemeler bakımından bağlayıcı değildir. Somut olayın özelliklerine göre ...tarafından çıkartılan sınıflandırma tebliğinde farklı sınıflarda yer almalarına rağmen ilgili alıcısı nezdinde karıştırmaya yol açacak nitelikteki ürün ve hizmet markalarının kapsadıkları mal ve hizmet sınıflarının benzer olarak değerlendirilmesi de mümkündür.
Karıştırılma ihtimali bakımından sınıfsal benzerliğin söz konusu olması halinde önceki ve sonraki markanın aynı ya da benzer olup olmadıklarının incelenmesi gerekir. Markaların aynı ya da benzer olup olmadıkları incelenirken markayı oluşturan her bir unsura göre değil, bir bütün olarak karşılaştırılan markaların bıraktığı genel, ... izlenim, markaların bütünü ile bıraktığı etki dikkate alınacaktır. Markalarda eğer tanımlayıcı unsurlar var ise bu unsurlar değerlendirme dışı bırakılacaktır. ... değerlendirmeye göre, karşılaştırılan markalar arasında karıştırılma ihtimalinin mevcut olup olmadığı incelenirken, ilgili alıcısı nezdinde bıraktıkları genel intibaya göre markaların benzer olup olmadığı, markalar arasında görsel, işitsel ve kavramsal ... bulunup bulunmadığı, ortalama alıcısının algısının ve satın alma kararı verirken göstereceği özen ve dikkat derecesinin ne olduğu, markalar veya işletmeler arasında bağlantı ihtimalinin söz konusu olup olmadığı gibi hususlar incelenerek değerlendirme yapılmalıdır. Bu şekilde inceleme yapılırken, markanın toplumda ne kadar tanındığı, markaların ayırt edici unsurlarının neler olduğu, markanın hitap ettiği ürün ya da hizmetin tüketici kitlesinin kimler olduğu, bu kitlenin satın alma sürecinde göstermeleri beklenen dikkat ve algılama düzeyinin ne olduğu, mal veya hizmetin niteliğinin ve fiyatının ne olduğu, markanın ne kadar özgün, ayırt edici ya da tanımlayıcı olduğu, seri marka algılamasına yol açıp açmadığı gibi hususlar dikkate alınmalıdır.
Belirtilen açıklamalar ışığında, tarafların iddia ve savunmaları, marka işlem dosyası, redde mesnet marka ve tüm dosya kapsamına göre;
İlk olarak belirtilmelidir ki; .... 'nun yerleşmiş uygulamasına göre (....) ... kararının yerinde olup olmadığı, kararın alındığı tarihteki koşullara göre değerlendirilmelidir. (....) Eldeki talep de ... kararının iptali istemini barındırdığından ... karar tarihi olan 22.11.2022 tarihindeki marka işlem dosyasında mevcut maddi ve hukuki olgular dikkate alınarak ve salt marka işlem dosyası ile sınırlı olarak ... kararının iptali istemi değerlendirilmiştir.
Dava konusu marka başvurusundan çıkartılan ve eldeki davaya konu edilen "Kahve, kakao; kahve veya kakao esaslı içecekler, çikolata esaslı içecekler.Makarnalar, mantılar, erişteler.Bal, arı sütü, propolis.Yiyecekler için çeşni/lezzet vericiler, vanilya, baharatlar, domates sosları dahil olmak üzere soslar.Mayalar, kabartma tozları.Her türlü un, irmikler, nişastalar.Toz şeker, kesme şeker, pudra şekeri.Çaylar, buzlu çaylar.Şekerlemeler, çikolatalar, bisküviler, krakerler, gofretler.Sakızlar.Dondurmalar, yenilebilir buzlar.Tuz.Hububattan (tahıl) imal edilmiş çerezler, patlamış mısır, yulaf ezmeleri, mısır cipsleri, kahvaltılık hububat ürünleri, işlemden geçirilmiş buğday, arpa, yulaf, çavdar, pirinç. Pekmez" emtiaları ile redde mesnet marka kapsamında yer alan "Kahve, kakao; kahve veya kakao esaslı içecekler, çikolata esaslı içecekler. Makarnalar, mantılar, erişteler. Bal, arı sütü, propolis. Yiyecekler için çeşni/lezzet vericiler, vanilya, baharatlar, domates sosları dahil olmak üzere soslar. Mayalar, kabartma tozları. Her türlü un, irmikler, nişastalar. Toz şeker, kesme şeker, pudra şekeri. Çaylar, buzlu çaylar. Şekerlemeler, çikolatalar, bisküviler, krakerler, gofretler. Sakızlar. Dondurmalar, yenilebilir buzlar. Tuz. Hububattan (tahıl) imal edilmiş çerezler, patlamış mısır, yulaf ezmeleri, mısır cipsleri, kahvaltılık hububat ürünleri, işlemden geçirilmiş buğday, arpa, yulaf, çavdar, pirinç. Pekmez." emtiaları, AYNI'dır.
Dava konusu marka başvurusu incelendiğinde; ..., renk ve kelime unsurlarından oluştuğu, kırmızı renkli yarım çember içinde iç içe geçmiş, kırmızı, mavi ve yeşil renklerden oluşan "..." ibaresinin bulunduğu, bu ibarenin hemen altında yeşil renk ile oluşturulmuş "..." ibaresine yer verildiği, yalnız "..." harflerinin dilini çıkarmış emoji içinde yer alan bir çift göz şeklinde mizanpajının yapıldığı, markanın genel görünümü incelendiğinde, söz konusu markanın ayırt edici unsurunun "..." ibaresi olduğu tespit edilmiştir.
Redde mesnet marka incelendiğinde; ..., renk ve kelime unsurlarından oluştuğu, kesikli bir çemberin ortasında "..." ibaresine yer verildiği, bu ibarenin hemen yanında sarımtırak "..." işaretine yer verildiği, kesikli çemberin alt kısmında sarımtırak renk ile "..." sözcüğüne yer verildiği, kesikli çemberin üst kısmında bordomsu renk ile "..." ibaresine yer verildiği, davaya konu emtialar bakımından "..." ve "..." sözcüklerinin somut ayırt ediciliklerinin bulunmadığı, dolayısıyla redde mesnet markanın somut ayırt edici unsurunun "..." sözcüğü olduğu tespit edilmiştir.
Taraf markaları ... olarak karşılaştırıldığında; markaların kapsamlarında yer alan emtiaların aynı olduğu, emtialar arasında ... düzeyinin artmış olması halinde markalar arasındaki iltibas tehlikesinin bertaraf edilmesi için markaları oluşturan işaretler arasındaki farklılık derecesinin artmış olmasının gerekeceği (....), somut olayda da; karşılaştırılan markaların kapsamlarındaki emtiaların aynı olması nedeniyle ilgili tüketici kesimi nezdinde ilişkilendirilme ihtimali dahil karıştırılma tehlikesinin bertaraf edilmesi için markaları oluşturan işaretler arasında farklılık derecesinin artması gerektiği, ancak gerek redde mesnet markanın, gerekse başvuru markasının esaslı unsurunun "..." ve "..." sözcüklerinden oluştukları, "..." ibaresi her ne kadar ...'de "..." anlamına gelen ... bir sözcük olsa da, anlamı itibariyle söz konusu ibarenin davaya konu emtiaları veya bu emtiaların karakteristik özelliklerinden herhangi birini doğrudan tanımlamadığı, bu nedenle söz konusu sözcüğün davaya konu emtialar bakımından somut ayırt ediciliğinin bulunduğu, "..." ve "..." sözcüklerinin ilk altı harfinin birebir aynı olduğu, başvuru markasının sonunda bulunan "I" harfinin, markaları birbirinden ayırt etmeye yeter derecede ayırt ediciliğinin bulunmadığı, buna göre; daha önce redde mesnet markayı gören, işiten, bu markalı emtialardan yararlanan makul derecede bilgili, dikkatli ve ihtiyatlı ortalama tüketici kesiminin, daha sonra başvuru markası ile karşılaştığında, davaya konu emtialardan faydalanmak için ayıracağı sınırlı süre içerisinde, bu markayı, redde mesnet marka ile ilişkilendirebileceği, markaların aynı ticari kökenden geldiği hususunda yanılsama yaşayabileceği, bir kısım tüketici kesiminin markaların farklı ticari kökenlere işaret ettiğini algılaması ihtimalinde dahi bu kez marka sahipleri arasında idari veya ekonomik bir bağlantı bulunduğu yönünde kafa karışıklığı yaşayabilecekleri, dolayısıyla karşılaştırılan markalar arasında, davaya konu emtialar bakımından, ilişkilendirilme ihtimali dahil karıştırılma tehlikesi bulunduğu kanaatine varılmıştır.
Yukarıda izah edilen gerekçelerle; davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM:
1-Davanın REDDİNE,
2-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 179,90 TL maktu karar ve ilam harcı peşin alındığından bu hususta ayrıca harç alınmasına yer olmadığına,
3-Davalılar kendilerini vekil ile temsil ettirdiklerinden karar verildiği tarihte yürürlükte bulunan AAÜT m.3 hükmü gereği hesaplanan 15.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan 179,90 TL peşin harç, 179,90 TL başvurma harcı, 51,20 TL vekalet harcı, 45,42 TL dosya kapağı masrafı, 366,00 TL dosya ayırma fotokopi masrafı, 157,00 TL posta-tebligat masrafı olmak üzere toplam 979,42 TL yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Davalı ... Limited Şirketi'nin yapmış olduğu 51,20 TL vekalet harç sarfiyatına ilişkin yargılama giderinin davacıdan alınarak davalı ... Limited Şirketi'ne verilmesine,
6-HMK m.333 hükmü gereği karar kesinleştiğinde artan avansın yatıran tarafa re'sen iadesine,
Dair, Davacı vekilinin, Davalı Kurum vekilinin yüzüne karşı, davalı şirket vekilinin yokluğunda, HMK m.341 ve m.345 hükümleri gereği kararın taraflara tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde ... Bölge Adliye Mahkemesi ilgili hukuk dairesi nezdinde İSTİNAF yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.26/05/2023
Katip ...
E-imza
Hakim ...
E-imza