T.C. ANKARA 5. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
ANKARA
5. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2021/274 Esas
KARAR NO: 2023/112
DAVA: Marka (Marka İle İlgili Kurum Kararlarının İptali-Markanın Hükümsüzlüğü)
DAVA TARİHİ: 04/11/2021
KARAR TARİHİ: 08/03/2023
YAZIM TARİHİ: 08/04/2023
Mahkememizde görülmekte bulunan Marka (Marka İle İlgili Kurum Kararlarının İptali-Markanın Hükümsüzlüğü) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacı vekili 04/11/2021 tarihli dava dilekçesinde özetle; Davalının ... sayılı"..." ibareli başvurusunun, davacının birçoğu 9, 37 ve 42 numaralı sınıflarda da tescilli ... sayılı ... markalarıyla iltibas yarattığı; zira, davacının markalarına bir bütün olarak bakıldığında; göze çarpan, dikkat çeken, akılda kalan, ayırt ediciliği sağlayan ve dolayısıyla marka olma vasfını haiz olan esas unsur “...” ibaresi iken, davaya konu “...” markasının esas unsurunun “...” ibaresi olduğu; ... kelimesinin yanındaki ... “...” kelimesinin ... "bağlanmak, iletişim sağlamak" anlamlarına geldiği, başta elektronik ve iletişim sektörü olmak üzere, pek çok alanda yoğun bir şekilde kullanıldığı, itiraz edilen markanın tescile konu etmek istediği 9, 37 ve 42 nci mal ve hizmet sınıfları bakımından bir ayırt ediciliği olmadığı; davacının da Nisan 2020’de, çalışanların birbirleriyle paylaşımda bulunmalarını sağlayarak iş yerlerindeki iletişimin ve verimin artırılmasını amaçlayan “... ...” adında bir uygulamanın münhasır olmayan lisansını alarak “... ...” adında bir sosyal medya platformu oluşturduğu; davalının önceki “...” markasını yalnızca 7 ve 8 numaralı sınıflarda tescillediği, “...” markasının ise 9, 37 ve 42. sınıflarda tescili istendiğinden kazanılmış hakkı bulunmadığı; davacının iştirak ve bağlı ortaklıkları ile 60 yılı aşkın süredir başta ... olmak üzere 25 farklı ülkede yatırım, enerji, taahhüt, inşaat ve benzeri birçok alanda faaliyet gösterdiği; ... Grup Şirketleri dünya çapında 400’ün üzerinde proje tamamladığı, ... Grup Şirketleri, 2021 yılı da dâhil olmak üzere 22 yıldır aralıksız olarak Dünyanın En Büyük 250 Uluslararası Müteahhidi Listesi’nde (... Listesi) yer aldığı; her yıl devlet liyakat plaketleri ile taltif edildiği; davacının tescilli markalarının tanınmış marka olup; davalı başvurusunun bu tanınmışlıktan yararlanmak amacıyla ve kötü niyetle yapıldığı, “...” markasının tescil edilmesi halinde, davalının haksız kazanç elde edeceği, ortalama tüketici markaları karıştırmaya başladığında ise davacı markalarının itibarının zarar görebileceği ve ayırt edici karakterinin zedelenebileceği” öne sürülerek, 03.09.2021 tarihli ... sayılı ... kararının iptali ile “...” markası tescil edilir ise, “...” markasının hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP:
Davalı ... vekili 02/12/2021 tarihli cevap dilekçesinde özetle; Davalı şirketin “...” ibareli başvurusu ile davacı şirkete ait itiraz konusu markaların kavramsal, görsel bakımdan ve bıraktıkları toplu intiba yönünden birbirlerinden farklı markalar olduğu; davacının itiraza mesnet markalarında şekil unsuru olarak davacı şirketin ambleminin kullanıldığı “...” ibaresi ile birlikte başka ibarelerin de birlikte kullanıldığı; markaların bütünüyle yapılan incelemede genel izlenimlerinin benzemediği; markalar arasında farklılıkların, benzer unsurlara göre daha belirgin bir biçimde ortaya çıktığı ve başvuru ile itiraz gerekçesi davacı markaların görsel, işitsel ve kavramsal yönden bütünüyle bıraktıkları genel izlenim itibariyle, karıştırılabilecek ölçüde benzer markalar olmadıkları; davacının markaları ile başvuru konusu marka arasında benzerlik bulunmadığından davacı markasının tanınmış marka olması nedeniyle iltibası artırabileceği yönündeki iddialarının mesnetsiz kaldığı; SMK 6/5 maddesi kapsamında belirtilen markanın tanınmışlığından haksız bir yarar sağlanması, markanın itibarına zarar verilmesi veya markanın ayırt edici karakterinin zedelenmesi şartlarının bulunmadığı” öne sürülerek davanın reddi talep edilmiştir.
Davalı ... ... vekili 06/05/2022 tarihli cevap dilekçesinde özetle; Davalının 1897’de kurulan pek çok ödüller alan bir metal işleme şirketi olduğu; "..." markası özgün ve ayırt edici marka olduğu, davacı tarafa ait markalarla görsel, kavramsal ve bütün olarak markaların içeriği, yazı fontu, yazı stili, renkleri ve şekilleri itibariyle bıraktıkları genel izlenim bakımlarından benzer olmadığı ve aralarında karıştırılma ihtimali bulunmadığı; davalının “...” ibaresi uzun yıllardan uluslararası olarak tescille korunan ve kullanılan bir marka olduğu; 2012 yılından bu yana korunan ... markasının davalı lehine kazanılmış hak bahşettiği; davalının kendi haklı ün ve itibarıyla markasını bilinir kılmış, hatta tüketicilerce kendi sektöründe tanınmış olduğundan ve tarafların faaliyet alanının aynı olmadığından markaların ilişkilendirilmesi ve tüketiciler nezdinde karıştırılması tehlikesinin bulunmadığı; ayrıca “tanınmışlık” hususunda iddialarda bulunmakla birlikte davacının “...” ibaresinin yaygın hatta genel kullanımda olduğundan zayıf marka olduğu” öne sürülerek davanın reddi talep edilmiştir.
UYUŞMAZLIK:
Dava, 5000 sayılı Patent ve Marka Vekilliği ile Bazı Düzenlemeler Hakkında Kanun m.15/C hükmüne göre açılan ... kararının iptali ve 6769 sayılı SMK m.25 hükmüne göre açılan markanın hükümsüzlüğü istemine ilişkindir.
Taraflar arasındaki uyuşmazlığın; Davalı kurumun tesis ettiği ... sayılı ... kararının hukuka uygun olup olmadığı, davalı şirkete ait ... sayılı "..." ibareli marka başvurusu ile davacıya ait itiraza/hükümsüzlüğe mesnet markalar arasında ilişkilendirilme ihtimali dahil karıştırılma tehlikesi bulunup bulunmadığı, davacı markalarının tanınmış olup olmadığı, davalı şirketin önceki tarihli tescilli markasından kaynaklı müktesep hakkının bulunup bulunmadığı, tescili halinde davalı şirkete ait markanın hükümsüzlüğünün gerekip gerekmediği hususlarına ilişkin olduğu tespit edilmiştir.
Davanın açılmasını müteakip tarafların dilekçeleri karşılıklı tebliğ olunmuş, sundukları deliller alınmış, marka tescil ve başvuru dosyaları ile alâkalı kayıtları getirtilmiş, dava şartları incelenmiş, ön inceleme duruşması yapılmış, hak düşürücü süre bakımından eksiklik bulunmadığı tespit edilmiş, taraflar sulhe teşvik olunmuş, arabulucuya gitme hakları hatırlatılmış, sonuç alınamaması üzerine uyuşmazlık konuları tespit edilmiş, tahkikat icra olunmasını müteakip, maddi vakıalara ilişkin bilirkişi raporu aldırılmış, 06/08/2015 tarih 29437 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren .... Hizmetlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmelik'in 201/2. maddesi hükmü de gözetilerek taraflara tahkikat ve yargılamanın geneliyle ilgili son sözleri de sorulmuş; sözlü iddia ve savunmada bulunma olanağı tanınmıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
İşlem dosyasının tetkikinde; Davalı şirketin Madrid Protokolü hükümleri uyarınca ... sayılı "..." ibareli tescil başvurusunda bulunduğu, davacının .... sayılı markaları mesnet göstererek yayıma itiraz dilekçesi sunduğu, ...'nca ileri sürülen itirazların haklı bulunarak reddine karar verildiği, bu karara karşı davacı şirket 29.06.2021 tarihli yeniden itiraz edildiği, davalı şirketin 03.08.2021 tarihli itiraza karşı görüş ibraz ettiği, itirazı inceleyen Yeniden İnceleme ve Değerlendirme Kurulu'nun ... sayılı kararı ile itirazın reddine karar verdiği, verilen kararın davacı marka vekiline 04.09.2021 tarihinde tebliğ edildiği, yasal iki aylık hak düşürücü süre içerisinde eldeki davanın açıldığı anlaşılmıştır. Dava konusu marka başvurusu 09.06.2022 tarihinde tescil edilmiştir.
6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu'nun (SMK) 6.maddesinin 1.fıkrasına göre; Tescil başvurusu yapılan bir markanın, tescil edilmiş veya önceki tarihte başvurusu yapılmış marka ile aynılığı ya da benzerliği ve kapsadığı mal veya hizmetlerin aynılığı ya da benzerliği nedeniyle, tescil edilmiş veya önceki tarihte başvurusu yapılmış marka ile halk tarafından ilişkilendirilme ihtimali de dâhil karıştırılma ihtimali varsa itiraz üzerine başvuru reddedilir.
Karıştırma ihtimali, ortalama tüketicilerin, her iki işaret arasında bir şekilde bağlantı kurmasıdır. Bu durum, bir mal veya hizmetin alıcısının bildiği veya duyduğu bir mal veya hizmeti aldığı zannı ile başka bir işletmenin aynı veya benzer malını ya da hizmetini alma ihtimali biçiminde tanımlanmaktadır. Karıştırılma ihtimali, iltibas kavramından daha geniş bir kavram olup, doğrudan ve dolaylı karıştırılma ihtimali olarak ikiye ayrılır. Bu ayrıma göre eğer mal veya hizmetin aynı işletmeden ileri geldiği yönünde bir algılama ortaya çıkıyor, yani bir işletmeye ait mal veya hizmet, başka bir işletmeye ait mal veya hizmet ile karıştırılıyor ve bu nedenle satın alınıyorsa doğrudan karıştırılma ihtimali söz konusudur. Buna karşın, eğer mal veya hizmetin markası birbirinden ayırt ediliyor ancak bunların aynı işletmenin markaları olduğu ya da bu mal veya hizmetin aralarında ekonomik veya idari bağlantı bulunan işletmelerden geldiği biçiminde bir algılama oluşuyor ise bu halde de dolaylı karıştırılma ihtimalinden söz edilir.
Karıştırılma ihtimalinden bahsedilebilmesi için öncelikle önceki ve sonraki markalar arasındaki mal veya hizmet sınıflarının aynı ya da benzer olması gerekir. Mal veya hizmetlerin benzer olup olmadığının belirlenmesinde, karşılaştırılacak mal veya hizmetlerin benzer alıcı çevresine hitap edip etmediği, benzer ihtiyaçları karşılayıp karşılamadığı, aralarında hammadde-yarı mamül-mamül ürün ilişkisi bulunup bulunmadığı, birbirleri yerine ikame ya da tamamlayıcı ürün ya da hizmet olup olmadıkları, dağıtım kanallarının ortak olup olmadığı, marketlerde aynı reyon ya da raflarda satılıp satılmadıkları, aynı toptancılarda satılıp satılmadıkları gibi kriterler göz önünde tutulmalıdır. Sınıfsal benzerlik karşılaştırmasında gerek Nice sınıflandırması gerekse de ... tarafından çıkartılan sınıflandırma tebliğleri mahkemeler bakımından bağlayıcı değildir. Somut olayın özelliklerine göre ... tarafından çıkartılan sınıflandırma tebliğinde farklı sınıflarda yer almalarına rağmen ilgili alıcısı nezdinde karıştırmaya yol açacak nitelikteki ürün ve hizmet markalarının kapsadıkları mal ve hizmet sınıflarının benzer olarak değerlendirilmesi de mümkündür.
Karıştırılma ihtimali bakımından sınıfsal benzerliğin söz konusu olması halinde önceki ve sonraki markanın aynı ya da benzer olup olmadıklarının incelenmesi gerekir. Markaların aynı ya da benzer olup olmadıkları incelenirken markayı oluşturan her bir unsura göre değil, bir bütün olarak karşılaştırılan markaların bıraktığı genel, global izlenim, markaların bütünü ile bıraktığı etki dikkate alınacaktır. Markalarda eğer tanımlayıcı unsurlar var ise bu unsurlar değerlendirme dışı bırakılacaktır. Global değerlendirmeye göre, karşılaştırılan markalar arasında karıştırılma ihtimalinin mevcut olup olmadığı incelenirken, ilgili alıcısı nezdinde bıraktıkları genel intibaya göre markaların benzer olup olmadığı, markalar arasında görsel, işitsel ve kavramsal benzerlik bulunup bulunmadığı, ortalama alıcısının algısının ve satın alma kararı verirken göstereceği özen ve dikkat derecesinin ne olduğu, markalar veya işletmeler arasında bağlantı ihtimalinin söz konusu olup olmadığı gibi hususlar incelenerek değerlendirme yapılmalıdır. Bu şekilde inceleme yapılırken, markanın toplumda ne kadar tanındığı, markaların ayırt edici unsurlarının neler olduğu, markanın hitap ettiği ürün ya da hizmetin tüketici kitlesinin kimler olduğu, bu kitlenin satın alma sürecinde göstermeleri beklenen dikkat ve algılama düzeyinin ne olduğu, mal veya hizmetin niteliğinin ve fiyatının ne olduğu, markanın ne kadar özgün, ayırt edici ya da tanımlayıcı olduğu, seri marka algılamasına yol açıp açmadığı gibi hususlar dikkate alınmalıdır.
Belirtilen açıklamalar ışığında, tarafların iddia ve savunmaları, marka işlem dosyası, itiraza/hükümsüzlüğe mesnet markalar, hukuki nitelendirme hali hariç olmak üzere maddi vakıalara ilişkin tespitler barındıran bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre;
Dava konusu marka kapsamında yer alan 9, 37 ve 42. sınıflara konu mal ve hizmetler genel olarak; “Bilgisayar donanım ve yazılımları malları ile bilgisayar yazılımı ve bilgisayar programlarının güncellenmesi ve bakımı; makinelerin, pompaların, elektrikli motorların, ölçme ve test etme teçhizatının ve aparatlarının bakımı ve onarımı hizmetleri; bu konularda bilgi sağlanması kalite kontrol danışmanlığı teknolojik araştırma, bilgisayar destekli endüstriyel analiz ve araştırma hakkında çevrimiçi bilgi sağlanması; otomatik ölçüm, montaj, düzenleme ve ilgili görselleştirme için kontrol programlarının oluşturulması hizmetleri ve bilgisayar sistemlerinin uzaktan izlenmesi hizmetleri” ile davacının itiraza/hükümsüzlüğe mesnet ve farklı sınıflarda tescilli olan markalarından ... sayılı markasının 05 / 18 / 20 / 21 / 26 / 28 / 29 / 30 / 31. sınıflarda kapsadığı ve bilirkişi raporunda yer verilen tabloda gösterilen mallar, ... sayılı markasının 06 / 07 / 11. sınıflarda kapsadığı mallar, ... sayılı markasının 36 / 43 / 44 / 45. sınıflarda kapsadığı hizmetler ve ... sayılı markasının 41. Sınıfta kapsadığı hizmetler, tamamen ilgisiz, birbirini ikame etmeyen, birbirini tamamlamayan ve birlikte kullanılmayan, aynı ihtiyacı gidermeyen, aralarında hammadde-mamül-yarı mamul ilişkisi bulunmayan, üreticisi, tedarikçileri, bunların vasıfları, sunum metotları, dağıtım kanalları, satış noktaları farklı, karakteristik özellikleri itibarıyla hiçbir benzerlik taşımayan, FARKLI MAL VE HİZMET niteliği taşımaktadır.
Diğer yandan, yine bilirkişi raporunda yer verilen tablodan görüldüğü üzere; başvuru markasının tesciline karar verilen 37. sınıfa konu “Makinelerin bakımı; otomatik makinelerin bakımı; cilalama makineleri ve aparatlarının onarımı veya bakımı ile ilgili bilgi sağlanması; pompaların onarımı veya bakımı ile ilgili bilgi sağlanması; elektrik motorlarının onarımı veya bakımı ile ilgili bilgi sağlanması; ölçme ve test etme teçhizatının bakımına ilişkin bilgi sağlanması; ölçüm ve test ekipmanının bakımı ile ilgili bilgi sağlanması” ve 42. sınıfa konu “Bilgisayar yazılımının güncellenmesi; bilgisayar yazılımı ve bilgisayar programlarının güncellenmesi ve bakımı; bilgisayar yazılımının güncellenmesi ve yükseltilmesi; bilgisayar yazılımının güncellenmesi ve bakımı; teknolojik gelişim alanında danışmanlık; çevresel kontrollerin ve çevresel etki çalışmalarının yönetimi; kalite kontrol danışmanlığı; kontrol teknolojisi alanında danışmanlık hizmetleri; bulut bilişim uygulamaları ve ağları alanında danışmanlık hizmetleri; bir bulut bilgisayar ağına erişimin yanı sıra bundan kaynaklı kullanımı sağlayan çevrimiçi indirilemez işletim yazılımının geçici olarak kullanılmasının sağlanması; indirilemeyen yazılımın geçici olarak sağlanması; endüstriyel analiz ve araştırma hakkında bilgi sağlanması; teknolojik araştırma hakkında bilgi sağlanması; endüstriyel analiz ve araştırma hakkında çevrimiçi bilgi sağlanması; bilgisayar programı kullanıcıları için çevrimiçi destek hizmetlerinin sağlanması; yazılımın küresel bir bilgisayar ağı aracılığıyla sağlanması; bulut bilgi işlem yoluyla sanal bilgisayar sistemlerinin sağlanması; bulut bilgi işlem yoluyla sanal bilgisayar ortamlarının sağlanması; Bulut bilişim; bulut barındırma hizmetleri; özel bir bulut için bulut barındırma hizmetleri; veri analizi için bilgisayar hizmetleri; bilgisayar destekli endüstriyel araştırma; imalat süreçleri için bilgisayar destekli tasarım; bilgisayar destekli endüstriyel analiz hizmetleri; bilgisayar destekli teknik testler; bilgisayar destekli testler; kalite kontrol hizmetleri; bir uygulama hizmet sağlayıcısı tarafından sağlanan hizmetler; bir uygulama hizmet sağlayıcısının hizmetleri, yani üçüncü şahıslar için yazılım uygulamaları barındırma; bir uygulama hizmet sağlayıcısının (ASP) hizmetleri; yazılım kullanarak kurulumların izlenmesi ve dijital servisi; teknik testlerin performansı; araştırma projeleri ve teknik çalışmalar yürütülmesi; teknolojik analizler yapılması; lojistik, tedarik zinciri yönetimi ve e-ticaret portalları için bilgisayar yazılımının geliştirilmesi; test ve ölçüm yöntemlerinin geliştirilmesi; süreçleri kontrol etmek için bilgisayar yazılımının tasarımı ve geliştirilmesi; bulut bilgi işlem ağlarına erişimi ve bunların kullanımını sağlayan işletim yazılımının tasarımı ve geliştirilmesi; baskı ve yayınlarda kullanılmak üzere indirilemeyen çevrimiçi yazılımın geçici olarak kullanılmasının sağlanması; bilgi yönetimi için çevrimiçi indirilemeyen yazılımın geçici olarak kullanılmasının sağlanması; veri iletiminde kullanılmak üzere çevrimiçi indirilemeyen yazılımın geçici olarak kullanılmasının sağlanması; otomatik ölçüm, montaj, düzenleme ve ilgili görselleştirme için kontrol programlarının oluşturulması; bilgisayar sistemlerinin uzaktan izlenmesi” hizmetleri, davacının itiraza/hükümsüzlüğe mesnet . .... sayılı markalarının kapsadığı “37/Kara araçları servis istasyonu hizmetleri (bakım, tamir ve yakıt dolumu). Deniz araçlarının bakımı ve tamiri hizmetleri; Hava taşıtlarının bakım ve tamiri hizmetleri. Isıtma, havalandırma ve su tesisatının kurulması (tesis edilmesi), bakımı ve tamiri hizmetleri. Sınai makinelerin ve cihazların, büro makinelerinin ve cihazlarının, haberleşme cihazlarının, elektrikli ve elektronik cihazların tesisi, bakımı ve tamiri hizmetleri” ve “42/Bilimsel ve sınai inceleme, araştırma hizmetleri; mühendislik hizmetleri. Bilgisayar hizmetleri. Bu sınıfa dahil olup mühendislik, mimarlık, bilgisayar hizmetleri kapsamına girmeyen her türlü tasarım hizmetleri; grafik sanat tasarım hizmetleri. Sanat eserleri orijinallik onay hizmetleri” ile AYNI/AYNI TÜR HİZMET niteliği taşımaktadır.
Başvuru markasının 09. sınıfta kapsamında olan “ölçüm aletlerinin uzaktan okunması için bilgisayar teçhizatı” malları ile davacının ... sayılı markasının 09. sınıfta kapsadığı “Birim zamandaki tüketim miktarını ölçen sayaçlar ve zaman ayarlayıcıları” malları BENZER MAL niteliği taşımaktadır. Çünkü, ölçüm aletlerinin uzaktan okunmasını sağlayan düzeneklerin ölçüm aletleri ya da sayaçların üzerine, içerisine sayaçlarla ilişkili veya eklenti olarak kurulumunun yapılması gerekmektedir. Ayrıca, “ölçüm aletlerinin uzaktan okunması için bilgisayar teçhizatı” malı/emtiası “Birim zamandaki tüketim miktarını ölçen sayaçlar ve zaman ayarlayıcıları” malı/emtiası ile birinin diğerini tamamlama özelliğine sahip olması ve birlikte kullanım imkanının olması ve benzer alıcı çevresine hitap etmesi gerekçeleriyle benzer mal olarak nitelenmiştir.
Davacının markasının kapsamına giren emtialardan 09. sınıfa giren; “ölçüm aletlerinin uzaktan okunması için bilgisayar teçhizatı; uzaktan veri erişimi ve veri iletimi için bilgisayar donanımı” dışındaki emtialar ise benzer alıcı çevresine hitap etmediği; benzer ihtiyaçları gidermediği; aynı kaynaklar tarafından sağlanmadığı; dağıtım kanalları ve satış yerleri farklı olduğu; birbirlerini tamamlayıcı ve birbirleri yerine ikâme nitelikleri olmadığı; son kullanıcıları ve hedeflenen tüketici profilleri aynı olmadığı ve aralarında ham madde/yarı mamul/mamul ilişkisi bulunmadığı için benzer mal özelliği taşımamaktadır ve FARKLI MALLARDIR.
Başvuru markasının 9. sınıfta tesciline karar verilen “3D animasyon yazılımı; Uygulama yazılımı; bulut bilgi işlem hizmetleri için uygulama yazılımı; kablosuz cihazlar için uygulama yazılımı; uygulama sunucusu yazılımı; uygulama simülasyon yazılımı; uygulama geliştirme yazılımı; veri aktarım teçhizatı; veri iletim teçhizatı; düzenleme yazılımı; ofis ve iş uygulama yazılımı; iş zekası yazılımı; iş performansı yönetimi [BPM] yazılımı; iş süreci yönetimi [BPM] yazılımı; bulut sunucuları; bulut sunucusu yazılımı; CMS [içerik yönetim sistemi] yazılımı; bilgisayar üretici yazılımı; bilgisayar yazılımı [depolanmış]; bilgisayar uygulama yazılımı; bilgisayar yardımcı programları [bilgisayar bakım işlemlerini gerçekleştirmek için programlar]; dosya yönetimi için bilgisayar yardımcı programları; ölçüm aletlerinin uzaktan okunması için bilgisayar teçhizatı; uzaktan veri erişimi ve veri iletimi için bilgisayar donanımı; Bilgisayarların ve bilgisayar ağlarının içeriğini uzaktan kumanda ile aramak için bilgisayar programları; bilgisayar sunucuları; bilgisayar yazılımı; iletişim ağları hakkında bilgi sağlamayı sağlayan bilgisayar yazılımı; İnternette bilgi sağlamayı sağlayan bilgisayar yazılımı; iletişim ağlarında elektronik ortamın sağlanmasını sağlayan bilgisayar yazılımı; İnternette elektronik ortam sağlanmasını sağlayan bilgisayar yazılımı; bulut bilişim hizmetleri için bilgisayar yazılımı; kablosuz içerik iletimi için bilgisayar yazılımı; belge yönetimi için bilgisayar yazılımı; profesyonel kullanım için bilgisayar yazılımı; küresel bir bilgisayar bilgi ağına çok kullanıcılı erişim sağlanması için bilgisayar yazılımı; veri aramak için bilgisayar yazılımı; veri işleme bilgisayar yazılımı; veri kurtarmayı sağlayan bilgisayar yazılımı; aranabilir bilgi ve veri veritabanları oluşturmak için bilgisayar yazılımı; ölçüm aletlerinin uzaktan okunması için bilgisayar yazılımı; pano yazılımı; veri yönetimi yazılımı” malları ile davacının ... sayılı markasının 9. sınıfta kapsadığı “Manyetik ,optik veya pozlanmış film halinde kayıt taşıyıcılar. Otomatik satış makineleri, bilet otomatları, nakit para çekme makineleri. Koruyucu giysiler, koruma ve can kurtarma amaçlı donanımlar. Gözlükler, güneş gözlükleri, lensler ve bunların kutuları, kılıfları, parçaları ve aksesuarları. Elektrik enerjisini iletim, dönüştürme, depolama kontrol cihazları ve araçları ( elektrik, elektronikte kullanılan kablolar ve güç kaynakları dahil). Ütüler; elektrikli ve buharlı ütüler, pres ütüler. Yangın söndürme amaçlı taşıtlar dahil, yangın söndürme aletleri ve cihazları. Elektrikli kaynak aparatları (kaynak elektrotları dahil). Radarlar, denizaltı radarları (sonarlar), gece görüşü sağlayıcı veya arttırıcı aletler ve cihazlar. Sinek ve haşaratı kovucu veya yok edici elektrikli cihazlar” mallar kıyaslandığında; benzer alıcı çevresine hitap etmemeleri, benzer ihtiyaçları gidermemeleri, aynı kaynaklar tarafından sağlanmamaları, dağıtım kanalları ve satış yerleri farklı olması, birbirlerini tamamlayıcı veya birbirleri yerine ikâme nitelikleri olmaması, son kullanıcıları ve hedeflenen tüketici profillerinin aynı olmaması ve aralarında ham madde/yarı mamul/mamul ilişkisi dahi bulunmaması sebebiyle benzer mal özelliği taşımamaktadır ve FARKLI MALLARDIR.
Başvuru markasının 9. sınıfta tesciline karar verilen “3D animasyon yazılımı; Uygulama yazılımı; bulut bilgi işlem hizmetleri için uygulama yazılımı; kablosuz cihazlar için uygulama yazılımı; uygulama sunucusu yazılımı; uygulama simülasyon yazılımı; uygulama geliştirme yazılımı; veri aktarım teçhizatı; veri iletim teçhizatı; düzenleme yazılımı; ofis ve iş uygulama yazılımı; iş zekası yazılımı; iş performansı yönetimi [BPM] yazılımı; iş süreci yönetimi [BPM] yazılımı; bulut sunucuları; bulut sunucusu yazılımı; CMS [içerik yönetim sistemi] yazılımı; bilgisayar üretici yazılımı; bilgisayar yazılımı [depolanmış]; bilgisayar uygulama yazılımı; bilgisayar yardımcı programları [bilgisayar bakım işlemlerini gerçekleştirmek için programlar]; dosya yönetimi için bilgisayar yardımcı programları; ölçüm aletlerinin uzaktan okunması için bilgisayar teçhizatı; uzaktan veri erişimi ve veri iletimi için bilgisayar donanımı; Bilgisayarların ve bilgisayar ağlarının içeriğini uzaktan kumanda ile aramak için bilgisayar programları; bilgisayar sunucuları; bilgisayar yazılımı; iletişim ağları hakkında bilgi sağlamayı sağlayan bilgisayar yazılımı; İnternette bilgi sağlamayı sağlayan bilgisayar yazılımı; iletişim ağlarında elektronik ortamın sağlanmasını sağlayan bilgisayar yazılımı; İnternette elektronik ortam sağlanmasını sağlayan bilgisayar yazılımı; bulut bilişim hizmetleri için bilgisayar yazılımı; kablosuz içerik iletimi için bilgisayar yazılımı; belge yönetimi için bilgisayar yazılımı; profesyonel kullanım için bilgisayar yazılımı; küresel bir bilgisayar bilgi ağına çok kullanıcılı erişim sağlanması için bilgisayar yazılımı; veri aramak için bilgisayar yazılımı; veri işleme bilgisayar yazılımı; veri kurtarmayı sağlayan bilgisayar yazılımı; aranabilir bilgi ve veri veritabanları oluşturmak için bilgisayar yazılımı; ölçüm aletlerinin uzaktan okunması için bilgisayar yazılımı; pano yazılımı; veri yönetimi yazılımı” malları ile davacının 2008 71415 sayılı markasının 9. Sınıfta kapsadığı “Manyetik, optik veya pozlanmış film halinde kayıt taşıyıcılar. Otomatik satış makineleri, bilet otomatları, nakit para çekme makineleri. Koruyucu giysiler, koruma ve can kurtarma amaçlı donanımlar. Gözlükler, güneş gözlükleri, lensler ve bunların kutuları, kılıfları, parçaları ve aksesuarları. Elektrik enerjisini iletim, dönüştürme, depolama kontrol cihazları ve araçları (elektrik, elektronikte kullanılan kablolar ve güç kaynakları dahil). Ütüler; elektrikli ve buharlı ütüler, pres ütüler. Yangın söndürme amaçlı taşıtlar dahil, yangın söndürme aletleri ve cihazları. Elektrikli kaynak aparatları(kaynak elektrotları dahil). Radarlar, denizaltı radarları (sonarlar), gece görüşü sağlayıcı veya arttırıcı aletler ve cihazlar. Sinek ve haşaratı kovucu veya yok edici elektrikli cihazlar” malları kıyaslandığında benzer alıcı çevresine hitap etmemeleri, benzer ihtiyaçları gidermemeleri, aynı kaynaklar tarafından sağlanmamaları, dağıtım kanalları ve satış yerleri farklı olması, birbirlerini tamamlayıcı veya birbirleri yerine ikâme nitelikleri olmaması, son kullanıcıları ve hedeflenen tüketici profillerinin aynı olmaması ve aralarında ham madde/yarı mamul/mamul ilişkisi dahi bulunmaması sebebiyle benzer mal özelliği taşımamaktadır ve FARKLI MALLARDIR.
Başvuru markasının 09. sınıfta kapsadığı “ölçüm aletlerinin uzaktan okunması için bilgisayar yazılımı” malları ile davacının markasının 09. sınıfına giren “Bilim (laboratuvar), denizcilik, topoğrafya, meteoroloji,elektrik, fotoğrafçılık, sinemacılık, sanayi ve optik alanlarında ölçme ve değerlendirme için kullanılan aletler ve cihazlar; malzeme test alet ve cihazları: aerometre (hava ölçer), alkol ölçücüler, altimetre (yükseklik ölçer), ampermetre (akım ölçer), anemometre (rüzgar hızını ölçer), apertometreler (optik-açıklık ölçer), asit hidrometreleri, barometreler,dalga ölçekleri, densimetreler (yoğunluk ölçer), derinin kalınlığını ölçmek için cihazlar, dinamometreler, ergometreler, fotometreler, frekans metreler, gaz test edici cihazlar, gazometreler, hassasiyet ölçme cihazları, hidrometreler, hız ölçme cihazı (fotoğrafçılık), idrarmetreler, kapasite ölçekleri, kayar kalınlık ölçer, kordmetreler, laktometre, manometreler, mehil ölçme aleti (klinometre), mikrometreler, nem ölçme aleti, ohmmetreler, petrol ölçer, asit ölçer, yüksek sıcaklık ölçme aleti (pirometreler), planimetreler (yüzölçümü ölçme aleti), polarimetreler (polarize ışık ölçekleri), pozometreler (ışık ölçer), sakorometreler (şeker ölçer), salinametre (tuz ölçer), semt ölçekleri (azimuth), sulfitometreler, süt yoğunluğunu ölçücüler, basınç ölçücüler, telemetreler (mesafe ölçer), teodilitler (yer ölçüm aletleri), uzaklık ölçen cihazlar, variyometre, verniyerler (kalınlık ölçer), voltmetreler, yoğunluk ölçekleri, şablonlar (ölçüm aletleri), sanayide sıcaklık ölçücü cihazlar (termokupllar), Tartma alet ve cihazları: teraziler, basküller, kantarlar ve tartı ağırlıkları” malları BENZER MAL niteliği taşımaktadır. Çünkü, davacı markasının 9. Sınıf kapsamındaki bu emtialar birer ölçüm cihazıdır. Başvuru markasının 9. Sınıfında yer alan ve tabloda işaretlenen “ölçüm aletlerinin uzaktan okunması için bilgisayar yazılımı” ise ölçüm aletleri için geliştirilen ya da geliştirilecek yazılımları kapsamaktadır. Yazılımlar gömülü yazılım da olsa ancak donanım cihazları üzerinde çalıştırılabilir. Dolayısıyla oluşturulacak yazılımlar ölçüm cihazlarına gömülü yazılım olarak ya da eklenti olarak kurulacak donanımların üzerinde çalıştırılacak şekilde kullanılabilir. Her iki durumda da bu emtiaların birlikte kullanım imkanının olması, bu malların benzer alıcı çevresine hitap etmesi mallarının birbirlerini tamamlayıcı nitelikleri olması, hedeflenen tüketici profillerinin aynı olması, aralarında ham madde/yarı mamul/mamul ilişkisi olması ve benzer markaları bu emtialarda gören tüketicilerin markalar arasında veya marka sahibi işletmeler arasında bir bağlantı kurması mümkün olması nedenleriyle benzer mal ve hizmet olarak nitelenmiştir.
Davacının bu markasının 9. Sınıfta kapsamına giren; “ölçüm aletlerinin uzaktan okunması için bilgisayar yazılımı” dışındaki emtialar ise benzer alıcı çevresine hitap etmemeleri, benzer ihtiyaçları gidermemeleri, aynı kaynaklar tarafından sağlanmamaları, dağıtım kanalları ve satış yerleri farklı olması, birbirlerini tamamlayıcı veya birbirleri yerine ikâme nitelikleri olmaması, son kullanıcıları ve hedeflenen tüketici profillerinin aynı olmaması ve aralarında ham madde/yarı mamul/mamul ilişkisi dahi bulunmaması sebebiyle benzer mal özelliği taşımamaktadır ve FARKLI MALLARDIR.
Başvuru markasının 9. sınıfta tesciline karar verilen "bilgisayar yazılımı [depolanmış]" ve "bilgisayar yazılımı" malları ile davacının ... sayılı markasının kapsadığı “Manyetik, optik kayıt taşıyıcılar ve bunlara kaydedilmiş bilgisayar programları ve yazılımları” malları AYNI/AYNI TÜR MAL niteliğindedir.
Başvuru markasının 9. sınıfta tesciline karar verilen “Uygulama yazılımı” ve ”kablosuz cihazlar için uygulama yazılımı” mallarının, davacının ... sayılı markasının kapsadığı “bilgisayarlar, masa üstü-tablet bilgisayarlar, giyilebilir teknolojik cihazlar (akıllı saatler, bileklikler, başa takılan cihazlar), haberleşme ve çoğaltma amaçlı cihazlar ve bilgisayar çevre donanımları” mallarının birbirlerini tamamlayıcı nitelikleri olduğu, son kullanıcıları ve hedeflenen tüketici profillerinin aynı olduğu ve aralarında ham madde/yarı mamul/mamul ilişkisi dahi bulunduğundan BENZER MAL niteliğindedir.
Başvuru markasının 9. sınıfta tesciline karar verilen “ölçüm aletlerinin uzaktan okunması için bilgisayar yazılım” mallarının davacının ... sayılı markasının kapsadığı “Birim zamandaki tüketim miktarını ölçen sayaçlar ve zaman ayarlayıcıları” mallarının birbirlerini tamamlayıcı niteliği olduğu, son kullanıcıları ve hedeflenen tüketici profillerinin aynı olduğu, aralarında ham madde/yarı mamul/mamul ilişkisi dahi bulunduğundan BENZER MAL özelliği taşımaktadır. Burada hemen belirtmek gerekir ki; uyuşmazlığa konu 09, 37 ve 42. sınıf mal ve hizmetler, daha yüksek ve bilinçli olması beklenen profesyonel uzman alıcıların yanı sıra, küçük, orta ve büyük ölçekli firmalar ile tacir, serbest meslek sahipleri, esnaf ve doğrudan her cins, eğitim, sosyal ve gelir durumundan ortalama dikkat ve özeni haiz nihai tüketiciye de hitap eden mal ve hizmetlerdir.
Dava konusu marka başvurusu "..." ibaresinden oluşmaktadır.
Davacıya ait itiraza/hükümsüzlüğe mesnet markalar ".... A.Ş" ibarelerinden olumaktadır.
Taraf markaları global olarak karşılaştırıldığında; markaların kapsamlarında yer alan mal ve hizmetlerin yukarıda ifade edildiği şekli ile aynı, aynı tür veya benzer oldukları, başvuru markasında yer alan "..." sözcüğünün ... "Bağlanmak" anlamına gelen ... bir sözcük olduğu ve davaya konu mal ve hizmetler bakımından ayırt ediciliği düşük zayıf karakterli bir sözcük olduğu, zira, davacı vekilinin bilirkişi raporuna itiraz dilekçesi ekinde ibraz ettiği ... marka araştırma formundan da görüleceği üzere söz konusu sözcüğün davaya konu mal ve hizmet sınıflarında farklı teşebbüslerce ayırt edici başka unsurlarla birlikte tali unsur olarak kullanıldığı, bu nedenle davaya konu markanın esaslı unsurunun "..." sözcüğü olduğu, davacı markalarının ise "..." esas unsuru etrafında seri marka ailesi oluşturduğu, "..." ve "..." sözcüklerinin üç harfinin ortak olduğu, sadece markaların orta kısmında bulunan tek harflerin farklı olduğu, buna göre; daha önce davacıya ait markaları gören, işiten, bu markalı emtialardan yararlanan ilgili tüketici kesiminin, daha sonra "..." esas unsurlu dava konusu markayı davaya konu emtialar üzerinde gördüğünde ya da işittiğinde, davaya konu emtialardan faydalanmak için ayıracağı sınırlı süre içerisinde, bu markayı, davacıya ait markalar ile ilişkilendirebileceği, bu markayı davacıya ait markaların serisi niteliğinde zannederek tüketim tercihinde bulunabileceği, bir kısım tüketici kesiminin markaların farklı ticari kökeni işaret ettiğini algılaması ihtimalinde dahi bu kez marka sahipleri arasında idari veya ekonomik bir bağlantı bulunduğu yönünde yanılsamaya düşebileceği, dolayısıyla karşılaştırılan markalar arasında ilişkilendirilme ihtimali dahil karıştırılma tehlikesi bulunduğu kanaatine varılmıştır.
Davalı şirket vekili müktesep hak iddiasında bulunduğundan, bu husus şu şekilde incelenmiştir.
... sayılı “...” kararında kazanılmış hak teşkil eden önceki markaların tespiti yönünden bazı kıstaslar getirmiştir.
... Sayılı kararına göre; Bir işletme tarafından uzunca süredir kullanılan markanın asli unsuru muhafaza edilerek ve markanın bu işletme ile bağlantısı ve tüketici nezdinde yarattığı izlenim korunmak suretiyle, önceki markanın kapsadığı ürünlerin veya bir ürün çeşidinin tüketiciye yenilenmiş bir marka imajı ile sunulması ve bu yolla marka sahibi işletmenin piyasaya arz ettiği ürünlerinin de işletmesel köken olarak öncekilerle bağlantılı olduğu mesajını veren yeni markalar yaratmak amacıyla önceki markada yer alan asıl unsurun yanına başkaca asli ve/veya tali unsurlar ekleyerek oluşturduğu markaların seri marka olarak kabulü olanaklıdır. Bu tür markalar niteliği itibariyle 556 sayılı KHK'nın 55. maddesinde tanımlanan ortak markalara benzemekle birlikte; seri markalar, ortak markalarda mevcut olan bir grupta yer alan işletmelerin mal veya hizmetlerini diğer işletmelerden ayırt edilmesi fonksiyonu, teknik yönetmelik gibi özelliklere sahip olması gerekmeyen ve esasen ortak asli unsuru taşımakla birlikte her biri diğerinden bağımsız nitelikteki ticaret ve hizmet markalarıdır.
Bu karar içeriğinden de anlaşılabileceği üzere müktesep hakkın kabulü üç koşula bağlanmıştır. Bunlar:
• müktesep hak iddia edilen marka ile davaya konu markadaki asli unsurların muhafaza edilmiş olması ve eski markaya karşı hükümsüzlük davası açılacak sürenin dolmuş olması ve bu markanın çekişmesiz şekilde kullanılması,
• markalar arasında işletme ile bağlantısı ve tüketici nezdinde yaratılan izlenimin korunması,
• dava konusu markada, müktesep hak iddia edilen markaya nazaran kapsamın genişletilmemiş olması.
Bu üç şartın gerçekleştiği durumlarda marka sahibi kazanılmış hak elde eder.
Bu üç şartın gerçekleştiği durumlarda marka sahibi kazanılmış hak elde eder. Hemen belirtmek gerekir ki; yukarıdaki şartlar sağlansa bile, sonraki tarihli marka başvurusu, itiraza mesnet markaya yakınlaşma ve bu yolla haksız yararlanma tehlikesi oluşturmamalıdır. Burada irdelenmesi gereken husus; marka olarak seçilen işaretin önceki tarihli kök seri markaların yenilenmesi suretiyle mi oluşturulduğu, yoksa itiraza mesnet markalar ile yakınlaşarak onunla iltibas tehlikesi doğurma tehlikesi oluşturacak şekilde mi mizanpajının yapıldığıdır. Daha ilk bakışta başvurunun kök markanın değil de, itiraza mesnet markanın yeni düzenlenmiş bir versiyonu olduğu yönünde ortalama tüketici nezdinde izlenim doğuyorsa, önceki kök markalardan kaynaklı müktesep hak şartlarının doğduğundan söz edilemez. Bu itibarla seri marka olarak tescili talep edilen işaret, kök markadan esaslı farklılıklar göstermemeli ve seri marka seçilirken itiraza mesnet markaya yakınlaşacak font, renk, mizanpaj değişikliklerinden kaçınılmalıdır. (...)
Müktesep hak iddiası bakımından hemen belirtmek gerekir ki; önceki tarihli markanın çekişme konusu olmaktan çıkması hali tek başına müktesep hak şartlarının doğumunu sağlamaz. Önceki tarihli markanın başvuruya konu emtialar bakımından aynı zamanda fiili olarak kullanıldığının da ispatlanması gerekir. Zira, müktesep hak müessesesinin kabul edilmesinin amacı, önceki tarihli markanın uzunca süredir kullanımı nedeniyle ilgili tüketici kesiminde oluşan imajın, sonraki tarihli marka başvurusuna sirayet etmesini sağlamaktır. Bu nedenledir ki, fiilen kullanılmayan önceki tarihli markanın ilgili tüketici kesiminde bir imaj duygusu oluşturduğundan söz edilemez. Olmayan imajın yenilenen yeni bir marka başvurusuna aktarımı da dolayısıyla söz konusu olamaz. Müktesep hak şartları bakımından yukarıda ifade ettiğimiz görüşü destekler nitelikte, .... sayılı kararında, önceki markanın fiilen kullanılmasını, müktesep hakkın doğumu bakımından gerekli görmüştür.
Somut olayda yapılan incelemede; ... ibareli başvuru markasının, davalının kazanılmış hak argümanına dayanak gösterdiği ... sayılı ... markasına “...” ibaresi eklenerek oluşturulmuş bir marka olduğu; başvuru markasının görsel olarak davacının ... ibareli markasına değil, davalının kendisine ait ... markasına yakınlaşma çabası içerdiği; dolayısıyla “yeni markanın müktesep hak iddia edilen tescilli markanın asli unsurlarını muhafaza eden yeni bir seri marka olması” ve “yeni markanın başkasına ait bir markaya yakınlaşmaması” kriterlerinin karşılandığı anlaşılmaktadır. Diğer yandan, davalının önceki markası 07 ve 08. sınıflara konu malları kapsar iken, başvuru markasının 09, 37, 42. sınıflara konu farklı mal ve hizmetleri kapsadığı, dolayısıyla, “yeni başvuruda tescil kapsamının genişletilmemiş olması” kriteri karşılanmadığından, davalının önceki markasının davaya konu başvuru markası için kazanılmış hak doğurmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
SMK m.6/4 hükmüne göre; ... Sözleşmesinin 1 inci mükerrer 6 ncı maddesi bağlamındaki tanınmış markalar ile aynı veya benzer nitelikteki marka başvuruları, aynı veya benzer mal veya hizmetler bakımından itiraz üzerine reddedilir.
SMK m.6/5 hükmüne göre; Tescil edilmiş veya tescil başvurusu daha önceki tarihte yapılmış bir markanın, ...’de ulaştığı tanınmışlık düzeyi nedeniyle haksız bir yararın sağlanabileceği, markanın itibarının zarar görebileceği veya ayırt edici karakterinin zedelenebileceği hâllerde, aynı ya da benzer markanın tescil başvurusu, haklı bir sebebe dayanma hâli saklı kalmak kaydıyla, başvurunun aynı, benzer veya farklı mal veya hizmetlerde yapılmış olmasına bakılmaksızın önceki tarihli marka sahibinin itirazı üzerine reddedilir.
SMK m.6/4 hükmü bağlamında tanınmış marka koruması için; toplumun her kesimince bilinme gerekli olmayıp, toplumun ilgili kesimindeki bilinilirlik düzeyi dikkate alınacaktır. Toplumun ilgili kesimi; markanın tanındığı iddia edilen ve kaynak ülkede markanın tescilli olduğu ve kullanıldığı sektörü ifade eder. (...) Bir markanın ... Sözleşmesi anlamında tanınmış marka olarak kabul edilebilmesi için, bu markanın ...'de tanınmış olmasının ya da kullanılmasının gerekip gerekmediği hususu bakımından; ... sayılı kararında belirtildiği üzere, ...’de tescilli olmayan markalara tanınmış marka koruması sağlanabilmesi için, söz konusu markanın, itiraza konu marka başvuru tarihinden önce ...’de ilgili sektörde tanınmış marka olduğunun dosyaya sunulan objektif delillerle ispat edilmesi gerekir. (Aynı yönde ...)
SMK m.6/5 hükmü uyarınca; önceki tarihli tescil edilmiş veya tescil başvurusu yapılmış olan bir marka, ...'de ulaştığı tanınmışlık düzeyi sebebiyle, aynı veya benzeri sonraki tarihli marka başvurusunun, aynı veya farklı nitelikteki mal ya da hizmetlere ilişkin tescil talebinin reddini talep edebilir. Bir markanın sadece tanınmış marka niteliğini haiz olması, otomatik olarak o markanın farklı türdeki mal veya hizmetlere ilişkin olarak sonraki tarihli marka başvurusunu engelleme hakkı bahşetmez. Tanınmış marka hakkı sahibinin genişletilmiş korumadan yararlanabilmesi için;
A) Tanınmış markanın itibarından haksız yarar elde edilmesi,
B) Tanınmış markanın itibarına zarar verilmesi,
C) Tanınmış markanın ayırt edici karakterinin zedelenmesi, olasılıklarından en az birinin gerçekleşmesi veya gerçekleşme ihtimalinin bulunması gereklidir. Ayrıca, sonraki tarihli marka başvuru sahibinin, marka başvurusunda haklı bir nedeninin de bulunmaması gerekir.
Tanınmışlık, statik ve dogmatik bir durum değildir. Aksine; sürekli güncellenen, dalgalanabilen, bir çok değişkene bağlı dinamik bir süreci içinde barındırır. Bir markanın tanınmış marka niteliğinde olup olmadığı; a)Toplumun ilgili kesimince markanın tanınma düzeyi, b) Markanın kullanıldığı coğrafi alan, kullanım süresi ve yoğunluğu, c)Marka promosyonlarının ve reklamlarının süresi, yoğunluğu, hedef aldığı alan, d)Markanın tesciller veya tescil başvuruları ile korunduğu coğrafi alanın büyüklüğü, e) Markanın resmi mercilerce tanınmışlığına delalet eden karar ve uygulamaları, f) Markanın ekonomik değeri, g) Markanın hitap ettiği mal veya hizmetlerin pazar payı, gibi tahdidi olmayan kriterler dikkate alınmak suretiyle, yapılacak global bir değerlendirme neticesinde her somut olayda ayrı ayrı değerlendirilmelidir. Hemen belirtilmelidir ki; bir markanın tanınmış marka niteliğini haiz olmasının; yukarıda yer verilen tüm kıstasların sağlanması gerektiğini şart koşmadığı gibi, yukarıda yer verilen kıstaslardan yalnızca birinin gerçekleşmesinin mutlak anlamda ilgili markayı tanınmışlık seviyesine çıkaracağını da göstermez. Burada önemli olan husus; her somut olayda, yukarıda yer verilen kıstaslardan da yararlanarak, global bir değerlendirme yapılması, bunun sonucunda tanınmışlık vasfı ve varsa bu tanınmışlığın etki alanının belirlenmesidir.
Tanınmış markanın itibarından haksız yararlanılmasından söz edilebilmesi için; tanınmış markanın iyi şöhret ve itibar sahibi olması, ilgili tüketici kesimi nezdinde markanın olumlu bir imajının olması gerekir. Bu nedenle imaj transferine konu olabilecek sonraki tarihli marka başvurusunun, tanınmış markanın itibarından haksız yararlanma tehlikesi doğurabileceği söylenebilir. Burada önemli olan, sonraki tarihli markayı gören tüketicinin, önceki tarihli tanınmış markanın kendi zihninde oluşturduğu olumlu imaj ile sonraki tarihli marka arasında bir bağlantı (link) kurması, imaj transferi ihtimalinin bulunması, böylece tanınmış markanın olumlu imajının sağladığı kolaylıktan yararlanarak sonraki tarihli marka başvuru sahibinin ticari avantaj sağlama ihtimalinin bulunmasıdır. Böylece, sonraki tarihli marka başvuru sahibi, tanınmış marka sahibinin uzun uğraşlar sonucu oluşturduğu kalite ve güven birikiminden parazitvari yararlanarak, kendi lehine haksız bir avantaj sağlayacaktır.
Tanınmış markanın itibarına zarar verilebilmesi için; Tanınmış markanın, arzu edilmeyen olumsuz imaj tehlikesine maruz kalacağı bir hal olasılığı içerisinde bulunması gerekmektedir. Tanınmış markanın itibarının zarar görme tehlikesi altında bulunup bulunmadığı incelenirken, tescile konu mal ve hizmetlerin kapsamı dikkate alınmalıdır. Örneğin; tanınmış bir içecek markasının, aynı veya benzerinin tuvalet temizliği emtialarında marka olarak kullanılması halinde, böyle bir olumsuz imaj tehlikesi söz konusu olabilir.
Tanınmış markanın ayırt etme gücünün zedelenmesi için; Sonraki tarihli marka başvurusu nedeniyle, tanınmış markanın ayırt etme gücünün zayıflaması ve bu suretle markanın reklam değerinin düşme ihtimali bulunmalıdır. Tanınmışlık derecesi ve karşılaştırılan markaların hitap ettiği mal veya hizmetlerin birbirleri ile yakınlığı arttıkça, markanın ayırt ediciliğinin zedelenmesi ihtimali de artmaktadır. Bu durumda, markanın muhatap çevresi, sonraki tarihli marka nedeniyle, önceki markanın artık sadece tanınmış marka sahibine ve onun ürünlerine ait olmadığı kanısına varmaktadır.
Somut olayda yapılan değerlendirmede; Davacının itiraz/dava aşamasında sunduğu muhtelif gazete küpürleri ve ödül görsellerine göre davacı tarafından ... ibaresi fiilen markasal olarak sadece inşaat sektöründe kullanılmaktadır. Ancak, dosya münderecatında, davacının davaya mesnet markalarından herhangi birinin inşaat hizmetleri bakımından dahi tanınmışlık düzeyini göstermeye yönelik olarak markanın parasal değerine, markanın yıllık bilançosunda gösterilip gösterilmediğine, toplumun ilgili kesiminde tanınma derecesine işaret eden bir anket vb belgeye, pazar payı ve yıllık satış miktarını gösteren mal/hizmet satış sözleşmesi ve faturalara, markanın tanıtım, reklam ve promosyon çalışmalarının yoğunluğuna veya reklam ve promosyon için yapılan harcamaları gösteren faturalara, idari ve adli tanınmışlık kararlarına, markanın tanınmışlığından dolayı üçüncü kişilerce markayı sahiplenme, taklit ve tecavüz eylemlerinin varlığı ve yoğunluğuna ilişkin belgeye ve dolayısıyla, davacının ... ibareli markalarından herhangi birinin ilgili sektördekiler tarafından refleks halinde müdahaleye ihtiyaç duymadan hatırlanan tanınmış bir marka olduğunu gösteren delile rastlanmamıştır. Bu nedenle tanınmışlık iddiasından kaynaklı nispi tescil engeli argümanı yerinde bulunmamıştır.
Yukarıda izah edilen gerekçelerle; somut olayda SMK m.6/1 hükmü koşulu oluştuğundan, davanın kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM:
1-Davanın KABULÜ ile; ... sayılı ... kararının İPTALİNE,
2-Dava konusu ... sayılı markanın HÜKÜMSÜZLÜĞÜNE ve SİCİLDEN TERKİNİNE,
3-6769 sayılı SMK m.27/6 hükmü gereği hükümsüzlük kararı kesinleştiğinde bir örneğinin re'sen ...'e gönderilmesine,
4-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 179,90 TL maktu karar ve ilam harcından peşin alınan 59,30 TL'nin düşümü ile bakiye kalan 120,60 TL'nin davalılardan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar verildiği tarihte yürürlükte bulunan AAÜT m.3 hükmü gereği hesaplanan 15.000,00 TL vekalet ücretinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı tarafından yapılan 59,30 TL peşin harç, 59,30 TL başvurma harcı, 8,50 TL vekalet harcı, 234,50 TL posta-tebligat masrafı, 100,00 TL yurt dışı tebligat harcı, 3.180,00 TL tercüme ücreti, 2.500,00 TL bilirkişi ücretine esas olmak üzere toplam 6.141,60 TL yargılama giderinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
7-Davalı ... ... tarafından yapılan 99,80 TL vekalet harç sarfiyatına ilişkin yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına,
8-HMK m.333 hükmü gereği karar kesinleştiğinde artan avansın yatıran tarafa re'sen iadesine,
Dair, Davacı vekilinin, Davalı Kurum vekilinin ve Davalı şirket vekilinin yüzüne karşı, HMK m.341 ve m.345 hükümleri gereği kararın taraflara tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde .... Bölge Adliye Mahkemesi ilgili hukuk dairesi nezdinde İSTİNAF yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.08/03/2023
Katip ...
E-imza
Hakim ...
E-imza