T.C. ANKARA 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
T.C.
ANKARATÜRK MİLLETİ ADINA
6.ASLİYE TİCARET MAHKEMESİGEREKÇELİKARAR
ESAS NO: 2016/787 Esas
KARAR NO: 2021/157
DAVA: Alacak (Kooperatif Üyeliğinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 07/10/2016
KARAR TARİHİ: 18/02/2021
KARAR YAZIM TARİHİ: 22/02/2021
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Kooperatif üyeliğinden kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA
Davacı vekili 10.10.2016 tevzi tarihli dilekçesinde özetle; 311 ortaklı olan davalı kooperatifin konut tahsislerini, konut tahsis edilecek arsalara göre 1. Etap, 2. Etap olarak ikiye ayırdığı; 2. Etap’ın ise kendi içinde 1., 2. ve 3. kısım olarak bölümlendirdiği; Kooperatif ortaklarına konut tahsisi için ... parsel üzerinde, ....parselde kayıtlı arsa üzerinde, .... parselde kayıtlı arsa üzerinde kooperatif tarafından konut yapımına başlandığı; müvekkilin 2. Etap 1. Kısım ortaklardan olduğu, 2. Etap 1. Kısım ortaklara ait olan .... parsel üzerinde inşa edilen konutlar için ....Noterliği’nin ... yevmiye sayılı 30 Haziran 2008 tarihli kura çekimi yapıldığı; kura sonucunda kendisine B Blok 1. Kattaki 7 nolu konutun isabet ettiği; bunlardan ... ada, ... parsel üzerindeki konutların bir kısmının 09.09.2009 tarihinde; ... parsel üzerindeki konutlardan bir kısmının da 12.07.2010 tarihinde ferdileştirildiği; ancak müvekkiline kura ile isabet eden bağımsız bölümün halen teslim edilmediği; ferdileştirme işlemlerinin de yapılmamış olduğu; yönetimin, müvekkili oyaladığı; müvekkilin 2004 yılından itibaren genel kurullarda kararlaştırılan aidatları fazlası ile ödediği; Müvekkilin 2. Etap 1. Kısım üyesi olduğu; hesaplamanın da buna göre yapılması gerektiği; 05.04.2011 tarihli genel kurulda ‘konut tesliminde 5.000.- TL ödenmesi’ kararlaştırılan ödemeyi de yöneticilerin konutu teslim edeceklerini vaat ederek haksız yere aldıkları halde halen konutun teslim edilmemiş olduğu; sonradan da bunun aidata mahsup edileceğinin beyan edildiği; konutların teslim edildiği tarih olan 30.06.2008 yılından itibaren 206 ortağın konutları kullanmakta olduğunu beyanla; öncelikle müvekkiline tahsis edilen bu konutun kendisine tesliminin ve tesciline, müvekkiline teslim edilecek bir konutun bulunmaması halinde, tahsis edilecek konutun rayiç bedelinden, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 9.000,00-TL.'hk tazminatın faiziyle birlikte davalıdan tahsiline, diğer ortakların konutları 2008 yılından bu yana kullandıkları dikkate alınarak, yoksun kalınan kira bedelinden şimdilik 1.000,00-TL.'nin faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA
Davalıya usulüne uygun tebligat yapılmış olmasına rağmen davaya cevap vermediği görülmüştür.
DELİLLER VE GEREKÇE
Dava: konut bedelinin tazmini ile kira kaybının tazmini talebine ilişkindir.
Kooperatif uzmanı, Mali Müşavir ve İnşaat Mühendisi alanında uzman bilirkişi heyetinden alınan 04/06/2018 tarihli raporundan özetle, " davanın, kendisine konut tahsis edilmeyen kooperatif ortağı tarafından açılan tapu iptal ve tescil, mümkün görülmemesi halinde konut karşılığı tazminat ve yoksun kalınan kira bedellerine ilişkin alacak davası niteliğinde olduğu, dava değerinin 10.000,00-TL. olduğu, Kooperatifçe davacıya tahsis edilebilecek konut bulunmadığı, davacıya isabet eden 2. Etap 1. Kısım dairelerin kat irtifaklarının 24.05.2010 tarihinde tesis edildiği, davacıyla aynı etapta bulunan diğer ortakların 58.000,00-TL. ödeme yaptıkları, kooperatifin kayıtlarının düzensiz olması nedeniyle tespit edilebilen davacı ödemesinin 44.130,00-TL. tutarında olduğu, davacının ancak ödemesi oranında tazminat talep edebileceği, davacının talep edebileceği tazminat tutarının hesaplanabilmesi için 2004 yılından bu yana, kooperatif kayıtlarının incelenmesi gerektiği ancak, kooperatif merkezinde yapılan incelemede defter ve kayıtların büyük bir kısmının bulunamadığı/dava dosyalarına sunulmuş olduğu, bu nedenle inceleme yapılamadığı, kira kaybı talep edebilmek için davacının evleviyetle konut tahsis edebilecek durumda olması gerektiği, davacının ödemeleri eksik olduğundan kira kaybı talebinin yerinde olmadığı, " şeklinde kanaat bildirmiştir.
Kooperatif uzmanı, Mali Müşavir ve İnşaat Mühendisi alanında uzman bilirkişi heyetinden alınan 13/11/2019 tarihli raporundan özetle, Davacı ...’ın davalı kooperatiften mesken alamaması durumunda davalı kooperatiften talep edeceği tazminat miktarının 2016 yılma göre güncellenmiş değerinin (81.898,10 + 73.328,60 = 155.226,70- TL. olarak hesaplandığı, Kira kaybı talep edebilmek için davacının evleviyetle konut tahsis edebilecek durumda olması gerektiği, davacının ödemeleri eksik olduğundan kira kaybı talebinin yerinde olmadığı, Ek raporda harcanan mesai gözetilerek. Kurulumuz üyelerine 400,00-‘er TL. ek ücret takdir edilmesi talebi raporunu sunmuşlardır.
Davacı vekilinin 03/02/2021 tarihli ıslah dilekçesi ile toplam 155.226,70-TL konut bedeli tazminatı alacağın dava tarihinden itibaren yasal faiziyle, davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Dava kooperatif üyesinin kendisine konut tahsis edilmemesinden kaynaklanmaktadır. Dava konusu kooperatif kayıtları incelenmiş, davacıya tahsis edilebilecek herhangi bir konut olmadığı anlaşılmıştır. Bu nedenle tapu iptal ve tescil talebi yerinde bulunmamıştır. Tazminat yönünden dava konusu husumet çözümlenmeye çalışılmıştır. Davacı diğer üyelere göre eksik aidat ve ortaklık payı ödemesi yapmıştır. Bu durum yukarıdaki bilirkişi raporu ile ortaya konulmuştur. Eksik ödeme yapan ortakların tam ödeme yapan ortaklara göre yatırdıkları tutarın oranlanması yöntemiyle tazminat alacakları tespit edilmektedir.
Bir yapı kooperatifinin ana amacı ortakların akçalı yükümlülüklerini yerine getirmeleri karşılığında anasözleşmeye uygun, konut ya da işyeri teslim etmektir. Çeşitli nedenlerle konut ya da işyeri tahsisi imkânsızlığı ortaya çıktığında ortağın uygun bir tazminat isteme hakkı bulunmaktadır. Kooperatif ortağının kooperatiften konut karşılığı tazminat isteyebilmesi için tüm ortaklar bakımından konut tahsis aşamasına gelinmesi ve diğer üyelere tahsis yapıldığı halde davacıya konut tahsis edilmemesi gerekir. Normal ödemesini yapıp konut sahibi olan üyelerle eşit miktarda ödemesi bulunduğu tespit edilen, diğer anlatımla eksik ödemesi bulunmadığı belirlenen, ancak kendisine konut tahsis ve teslimi yapılamayan ortağın, ödemesi eksik olmayan diğer üyelere verilen emsal bir konutun dava tarihi itibariyle rayiç değerini talep edebileceğinin; hiç ödemesi yok ise konut karşılığı tazminat isteminin reddi gerektiğinin kabulü gerekir. Eksik ödemesi olan bir üyenin konut karşılığı tazminat alacağının hesaplanması tam ödemesi olan üyenin faydalandığı tutara oranlanması yöntemiyle bulunmaktadır.
Davacının eksik ödemesi bulunduğu bilirkişi marifetiyle tespit edilmiştir. Bu nedenle bilirkişi raporunda da belirtildiği yöntemle hesaplama yapılmış davacının alabileceği tazminat tutarı hesaplanmıştır.
Davacının kira gelirine hak kazanabilmesi için tüm mali vecibelerini yerine getirmesi gerekmektedir. Davacı ödemelerini diğer üyelere nazaran eksik yapmıştır. Bu durum bilirkişi raporu ile tespit edilmiştir. Bu nedenle kira geliri yönünden yapılan talebin reddi gerekmiştir.
04.06.2018 tarihli kök ve 13.11.2019 tarihli ek raporlar açık ve ayrıntılı bulunduğundan hükme esas alınmış, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda ayrıntılı olarak açıklandığı üzere;
1-Davanın KISMEN KABULÜNE, 155.226,70-TL'nin 9.000,00-TL'sinin dava tarihi olan 10/10/2016 tarihinden, 146.226,70-TL'sinin ıslah tarihi olan 03/02/2020 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2--Harçlar kanunu gereğince kabul edilen değer üzerinden alınması gereken toplam 10.535,23-TL harçtan daha önceden ödenen toplam 2.670,78-TL harç düşüldükten sonra eksik kalan 7.864,45-TL harcın davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,
3-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T (madde-13 Üçüncü Kısım) göre hesaplanan 18.602,00-TL nisbi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T göre vekalet ücreti red edilen miktarı geçemeyeceğinden 1.000,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan; 29,20-TL Başvuru Harcı, 170,78-TL Peşin/nisbi Harcı, 2.500,00-TL Islah Harcı, olmak üzere toplam 2.699,98TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine, ,
6-Davacı tarafından yapılan; 1.935,40-TL Tebligat, Posta ve diğer masraflar, olmak üzere toplam 1.935,40-TL yargılama giderinin kabul red oranı dikkate alınarak 1.922,93-TL lik kısmanın davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye yargılama giderinin ise Davacı üzerinde bırakılmasına,
-HMK 333. Maddesi gereğince mahkemece yatırılan avansın kullanılmayan kısmının kararın kesinleşmesine müteakip iadesine, iadesi yönünde başvurunun olmaması halinde arta kalan giderin iade edileceğinin davacıya meşruhatlı davetiye ile bildirilmesine,
Dair, davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı, kararın tebliğden itibaren 2 hafta içerisinde Ankara Bölge Adliye Mahkemeleri'nde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 18/02/2021
Katip ...
e-imza
Hakim ...
e-imza