T.C. ANKARA 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
T.C.
...TÜRK MİLLETİ ADINA
6.ASLİYE TİCARET MAHKEMESİKARAR
ESAS NO: 2018/501 Esas
KARAR NO: 2021/717
HAKİM: ... ...
KATİP: ... ...
DAVACI: ...
VEKİLLERİ: Av. ...
Av. ... ....
DAVALILAR: 1- ... - ...
...
VEKİLİ: Av. ... ....
DAVA: Rücuen Tazminat
DAVA TARİHİ: 10/07/2018
KARAR TARİHİ: 12/10/2021
KARAR YAZIM TARİHİ: 10/11/2021
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 5188 sayılı Temizlik Hizmetlerine dair yasa kapsamında Milas-Bodrum Havalimanı Temizlik Hizmeti alımı işinin davalı firmalar tarafından yerine getirildiğini, davalı firmaların işçisi dava dışı ...'ın işçilik alacaklarının tahsili için müvekkili davalı idare aleyhine Milas .... Asliye Hukuk (İş Mahkemesi sıfatıyla) Mahkemesinin 2013/80 esas sayılı dosyası ile dava açtığını, yapılan yargılama neticesinde davanın kısmen kabulüne karar verildiğini, anılan kararın dava dışı işçi tarafından ...İcra Müdürlüğünün 2014/4460 sayılı dosyası ile müvekkili davacı idare aleyhine takibe konulduğunu, davacı idare tarafından icra dosyasına 25.12.2015 tarihinde 32.500,00 TL, 05.01.2016 tarihinde 1.819,70 TL olmak üzere toplam 34.319,70 TL ödeme yapıldığını, Hizmet Alım Sözleşmeleri, sözleşmenin eki niteliğinde olan Teknik Şartname ve Hizmet İşleri genel Şartnamesi hükümleri uyarınca dava dışı işçiye ödenen miktarın davalı firmalardan dava dışı işçiyi çalıştırdığı dönemle sınırlı olmak üzere rücuen tahsilinin gerektiğini ileri sürerek fazlaya ilişkin dava ve talep hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 34.319,70 TL'nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı firmalardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep ve dava etmiştir.
Davalı .... ... Ltd. Şti. vekili cevap dilekçesinde özetle; taraflar arasında imzalanan sözleşme ve eki niteliğindeki Teknik Şartnamede çalışan personelin kıdem tazminatından doğan haklarından çalışmış olduğu firmaların sorumlu olduğuna dair hüküm bulunmadığını, davacı idare ile yapılan sözleşmede kıdem tazminatına ilişkin bir bedelin ihale sözleşmesine dahil edilmediğini, önceki çalışmaları ile ilgili bir fon da devredilmediğini, 6552 sayılı yasanın 8. maddesi ile 4857 sayılı kanunun 112. maddesine eklenen fıkralarda rücu hakkının saklı tutulduğuna dair bir düzenlemenin de mevcut olmadığını, 1475 sayılı İş Kanununun 14. maddesinde iş sözleşmesi kıdem tazminatı ödenmesini gerektirecek şekilde sona ermiş olanların kıdem tazminatlarının ilgili kurum ve kuruluşlar tarafından ödeneceğinin düzenlendiğini, bu düzenleme gereği müvekkili davalı şirkete karşı dava açılamayacağını. belirterek davanın reddini savunmuştur.
Usulüne uygun davatiyeye rağmen diğer davalı şirketler cevap dilekçesi sunmamıştır.
DELİLLER VE GEREKÇE
Dava, taraflar arasında imzalanan hizmet alımına dair sözleşme uyarınca dava dışı işçiye yapılan işçilik alacağına ilişkin ödemenin davalı şirketlerden rücuen tazmini istemine ilişkindir.
Taraflar arasında akdedilen sözleşmenin davalı ... Tic Ltd Şti'ne isticvabı yönünde Osmaniye Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesi'ne talimat yazılmasına karar verildiği görüldü.
Dava dışı ...'ın çalıştığı işyerlerini ve sürelerini gösterir sigorta dosyasının eksiksiz mahkememize gönderilmesi yönünde Ankara SGK İl Müdürlüğü'ne müzekkere yazıldığı gelen yazı cevabının dosya arasına alındığı görülmüştür.
Dosyanın konusunda uzman iş ve sosyal güvenlik uzmanı hesap bilirkişiye tevdi ile tarafların iddia ve savunmalarını karşılar, mahkememizce tespit edilen uyuşmazlık noktaları ile sınırlı olmak üzere tespitinin yapılması istenilmiş olup, 25/06/2019 tarihli bilirkişi raporu dosyamız arasına alınmıştır.
Bilirkişi Raporunda Özetle; Davalı işverenlerin kıdem tazmınatından dava dışı işçıiyı çalıştırdığı dönemle sınırlı olmak üzere yarı yarıya sorumluluğu bulunduğu değerlendirilerek yapılan hesaplamaya göre; Davalı ... Ticaret ... Ltd. Şti'nin 3.527,10 TL rücu borcu olduğu, Davalı ... Medikal ... Ltd. Şti'nin 1.168,12 TL rücu borcu olduğu, Davalı ... Temizlik Güvenlik ... Ltd. Şti'nin 5.687,56 TL rücu borcu olduğu, Davalı... Grup ... Ltd. Şti'nin 1.150,77 TL rücu borcu olduğu, |Davalı ... (... Temizlik)'in 445,92 TL rücu borcu olduğu, Davalı ... Temizlik ... Ltd. Şti'nin 356,74 TL rücu borcu olduğu, Davalı .... ... Ltd. Şti'nin 4.823,64 TL rücu borcu olduğu, Mahkeme aksi düşüncede ise (davalı işverenlerin kıdem tazminatından dava dışı işçiyi çalıştırdığı dönemle sınırlı olmak üzere tam sorumlu olduğu düşüncesinde ise); Davalı ... Ticaret ... Ltd. Şti.'nin 7.054,19 TL, Davalı ... Medikal ... Ltd. Şti.'nin 2.336,24 TL, Davalı ... Temizlik Güvenlik ... Ltd. Şti.'nin 11.375,12 TL, Davalı... Grup ... Ltd. Şti.'nin 2.301,53 TL Davalı ... (... Temizlik)'in 891,85 TL, Davalı ... Temizlik ... Ltd. Şti.'nin 713,48 TL, Davalı .... ... Ltd. Şti.'nin9.647,29 TL rücu borcu hesaplandığı görüş ve kanaatine varılmıştır.
Bilirkişi raporunda belirtilen eksikliğin davacı vekili tarafından giderildiği ve dava dışı işçinin çalıştığı döneme ilişkin sözleşme ve şartnamenin dosyaya sunulduğu anlaşılmakla ek rapor tanzim edilmek üzere dosyanın önceki bilirkişiye tevdiine karar verilmiş olup, 10/01/2020 tarihli bilirkişi raporu dosyamız arasına alınmıştır.
Bilirkişi Ek Raporunda Özetle; Davalı ... Ticaret ... Ltd. Şti.'nin dava dışı işçının kendi yanında çalıştığı dönem ve tam sorumluluk esası dikkate alındığında 7.054,19 TL rücu borcu hesaplandığı, Davalı ... Medikal ... Ltd. Şti.'nin 2.336,24 TL, Davalı ... Temizlik Güvenlik ... Ltd. Şti.'nin 11.375,12 TL, Davalı... Grup ... Ltd. Şti.'nin 2.301,53 TL ,Davalı ... (... Temizlik)'in 891,85 TL, Davalı ... Temizlik ... Ltd. Şti.'nin 713,48 TL, Davalı .... ... Ltd. Şti.'nin dava dışı işçinin kendi yanında çalıştığı dönem ve tam sorumluluk esası dikkate alındığında 9.647,29 TL rücu borcu hesaplandığı görüş ve kanaatine varılmıştır.
11.09.2014 gün ve 29116 sayılı mükerrer Resmi Gazetede yayımlanan 6552 sayılı Kanun'un 8.maddesi ile bazı kamu kurum ve kuruluşlarında çalışanların kıdem tazminatını düzenleyen 4857 sayılı İş Kanunu'nun 112.maddesinde; "...4/1/2002 tarihli ve 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 62 nci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi kapsamında alt işverenler tarafından çalıştırılan işçilerin kıdem tazminatları;
a) Alt işverenlerinin değişip değişmediğine bakılmaksızın aralıksız olarak aynı kamu kurum veya kuruluşuna ait işyerlerinde çalışmış olanların bu şekilde çalışmış oldukları sürelere ilişkin kıdem tazminatına esas hizmet süreleri, aynı kamu kurum veya kuruluşuna ait işyerlerinde geçen toplam çalışma süreleri esas alınarak tespit olunur. Bunlardan son alt işverenleri ile yapılmış olan iş sözleşmeleri 1475 sayılı İş Kanununun 14 üncü maddesine göre kıdem tazminatı ödenmesini gerektirecek şekilde sona ermiş olanların kıdem tazminatları ilgili kamu kurum veya kuruluşları tarafından,
b) Aynı alt işveren tarafından ve aynı iş sözleşmesi çerçevesinde farklı kamu kurum veya kuruluşlarında çalıştırılmış olan işçilerden iş sözleşmeleri 1475 sayılı İş Kanununun 14 üncü maddesine göre kıdem tazminatı ödenmesini gerektirecek şekilde sona ermiş olanlara, 4734 sayılı Kanunun 62 nci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi kapsamında farklı kamu kurum ve kuruluşuna ait işyerlerinde geçen hizmet sürelerinin toplamı esas alınarak çalıştırıldığı son kamu kurum veya kuruluşu tarafından, işçinin banka hesabına yatırılmak suretiyle ödenir..." şeklinde düzenleme yapılmıştır.
4857 sayılı İş Kanunu'nun 2/6. maddesinde, “Bir işverenden, işyerinde yürüttüğü mal veya hizmet üretimine ilişkin yardımcı işlerinde veya asıl işin bir bölümünde işletmenin ve işin gereği ile teknolojik nedenlerle uzmanlık gerektiren işlerde iş alan ve bu iş için görevlendirdiği işçilerini sadece bu işyerinde aldığı işte çalıştıran diğer işveren ile iş aldığı işveren arasında kurulan ilişkiye asıl işveren-alt işveren ilişkisi denir. Bu ilişkide asıl işveren, alt işverenin işçilerine karşı o işyeri ile ilgili olarak bu Kanundan, iş sözleşmesinden veya alt işverenin taraf olduğu toplu iş sözleşmesinden doğan yükümlülüklerinden alt işveren ile birlikte sorumludur.” hükmü bulunmaktadır. Dava konusu olayda da davacı ile davalı arasında asıl işveren-alt işveren ilişkisi mevcut olup, davacı asıl işveren, alt işverenlerin işçilerine karşı o işyeri ile ilgili olarak İş Kanunu’ndan kaynaklanan yükümlülükler nedeniyle, alt işverenlerle birlikte müteselsilen sorumludur. Burada kanundan kaynaklanan bir teselsül hali söz konusu olup, asıl ve alt işverenler, dava dışı işçiye karşı müteselsilen sorumludurlar. Asıl ve alt işveren arasındaki ilişkide Borçlar Kanunu ve sözleşme hukuku esas alınacağından, uyuşmazlığın taraflar arasındaki sözleşme hükümlerine göre çözümlenmesi gereklidir.
Alacaklıya karşı müteselsilen sorumlu olan borçlular, kendi aralarındaki iç ilişkide, bu husustaki nihai sorumluluğun hangi tarafa ait olduğu konusunda bir anlaşma yapabilirler. Nitekim 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 167.maddesinde düzenlenen, “Aksi kararlaştırılmadıkça veya borçlular arasındaki hukuki ilişkinin niteliğinden anlaşılmadıkça, borçlulardan her biri, alacaklıya yapılan ifadan, birbirlerine karşı eşit paylarla sorumludurlar. Kendisine düşen paydan fazla ifada bulunan borçlunun, ödediği fazla miktarı diğer borçlulardan isteme hakkı vardır.” şeklindeki hükümde de, müteselsil borçlulardan her birinin alacaklıya yapılan ifadan birbirlerine karşı genel olarak eşit paylarla sorumlu oldukları, ancak bunun aksinin kararlaştırılabileceği de açıkça belirtilmiştir. Somut olayda, taraflar arasında akdedilen sözleşmenin eki niteliğindeki teknik şartnamede sorumluluğun yükleniciye ait olduğuna ilişkin açık hüküm bulunmaktadır.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davacının "Milas-Bodrum Havalimanı Temizlik Hizmeti alımı işi" için davalılar ile sözleşme imzaladığı, dava dışı işçinin hizmet alımına ilişkin davalı şirketler nezdinde belirli bir dönem içinde çalıştığı görülmüştür. Alınan bilirkişi ek raporu denetime elverişli, usul ve yasaya uygun olduğundan hükme esas alınmıştır. Yukarıda açıklanan nedenlerle, taraflar arasında akdedilen sözleşmede işçilik ödemesi bakımından alt işverenin sorumluluğu konusunda açık hüküm bulunduğu, davalıların işçinin çalıştığı dönemler sınırlı olmak üzere tam sorumluluğunun bulunduğu, anlaşıldığından davanın kabulüne, asıl alacağa ödeme tarihinden itibaren avans faizi işletilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerekçelerle
1-Davanın KABULÜ İLE;
-7.054,19 TL'nin 25.12.2015 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı ... Ticaret .... Ltd. Şti'den ,
-2.336,24 TL'nin 25.12.2015 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı ....... Ltd. Şti'den,
-11.375,12 TL'nin 25.12.2015 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı ... .... Ltd. Şti'den ,
-2.301,53 TL'nin 25.12.2015 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı... .... Ltd. Şti'den ,
-891,85 TL'nin 25.12.2015 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı ... Temizlik-...'dan,
-713,48 TL'nin 25.12.2015 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı ... .... Ltd. Şti'den ,
-9.647,29 TL'nin 25.12.2015 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı .... .... Ltd. Şti'den tahsili ile davacıya ödenmesine,
2-Harçlar kanunu gereğince alınması gerekli toplam 1.758,28-TL harcın; 361,40-TL'sinin Ürün Ticaret .... Ltd. Şti'den, 119,69-TL'sinin ..... Ltd. Şti'den, 582,77-TL'sinin ... .... Ltd. Şti'den, 117,91-TL'sinin... .... Ltd. Şti'den, 45,69-TL'sinin ... Temizlik-...'den, 36,55-TL'sinin ... .... Ltd. Şti'den, 494,25-TL'sinin .... .... Ltd. Şti'den, alınarak hazineye irad kaydına.
3-Davacı lehine hükmedilen toplam 5.148,00-TL vekalet ücretinin; 1.058,14-TL'sinin Ürün Ticaret .... Ltd. Şti'den, 350,44-TL'sinin ..... Ltd. Şti'den, 1.706,28-TL'sinin ... .... Ltd. Şti'den, 345,23-TL'sinin... .... Ltd. Şti'den, 133,78-TL'sinin ... Temizlik-...'den, 107,02-TL'sinin ... .... Ltd. Şti'den, 1.447,11-TL'sinin .... .... Ltd. Şti'den, alınarak kendisini vekil ile temsil ettiren davacıya verilmesine.
4-Davacı tarafından yapılan toplam 2.048,95-TL yargılama giderinin; 421,15-TL'sinin Ürün Ticaret .... Ltd. Şti'den, 139,48-TL'sinin ..... Ltd. Şti'den, 679,12-TL'sinin ... .... Ltd. Şti'den, 137,41-TL'sinin... .... Ltd. Şti'den, 53,25-TL'sinin ... Temizlik-...'den, 42,60-TL'sinin ... .... Ltd. Şti'den, 575,96-TL'sinin .... .... Ltd. Şti'den, alınarak davacıya verilmesine,
5-Hüküm kesinleştiğinde kullanılmayan gider avansının yatıran tarafa iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalılar/vekillerinin yokluğunda gerekçeli kararın tebliğden itibaren 2 hafta içerisinde Ankara Bölge Adliye Mahkemeleri'nde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 12/10/2021
Katip ...
e-imza
Hakim ...
e-imza