T.C. ANKARA 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
T.C.
ANKARATÜRK MİLLETİ ADINA
6.ASLİYE TİCARET MAHKEMESİGEREKÇELİKARAR
ESAS NO: 2018/785 Esas
KARAR NO: 2021/778
HAKİM: ... ...
KATİP: ... ...
DAVACI: ... - ...
VEKİLİ: Av. ... -....
DAVALI: ... - ...
...
VEKİLLERİ: Av. ... - ....
Av. ... -....
DAVA: Menfi Tespit (Ticari İlişkiden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 07/11/2018
KARAR TARİHİ: 27/10/2021
KARAR YAZIM TARİHİ: 01/11/2021
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Ticari İlişkiden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA
Davacı vekilinin 07/11/2018 tarihli dava dilekçesinde; "Davacı şirketin akaryakıt istasyonu işletmeciliği, gıda, inşaat, nakliyat ve turizm - işiyle iştigal ettiğini, davalının ise hazır beton imalatı yaptığını, tarafların 16.08.2018 tanzim tarihli sözleşme ile 1.600 m3 hazır beton alımı için anlaştıklarını, anlaşma gereği davalı şirketin; 01.10.2018 tarihi ile 31.10.2018 tarihleri arasında alıcının belirleyeceği adrese teslim etmek kaydıyla 1.600 m3 hazır betonu davacı şirkete teslim edeceğini, Davacının buna karşılık; ... Şaşmaz/ANKARA Şubesi nezdinde bulunan hesabından verilen 5708458 seri nolu 12.11.2018 keşide tarihli 42.500,00TL, 5708459 seri nolu 19.11.2018 keşide tarihli 43.000,00TL, 5708460 seri nolu 28.11.2018 keşide tarihli 41.500,00TL, 6693296 seri nolu 20.08.2019 keşide tarihli 42.000,00TL çekleri keşide ederek davalıya verdiğini, bakiye borcu ise mal tesliminin sonunda nakit olarak ödemeyi kabul ve taahhüt ettiğini, Davacının sözleşme gereği ihtiyacı olan hazır betonu alabilmek için sürekli davalıyı aradığını, davalı şirket yetkililerinin bugün yarın diyerek davacı şirketi oyaladığını, satılan malı teslim etmeyen davalı Şirketin 16.10.2018 tarihli yazı ile satmış bulunduğu hazır betonu teslim edemeyeceğini bedel için almış bulunduğu çekleri de davacıya veremeyeceğini bildirdiğini, davacının bunun yanında ısrarla davalıyı arayarak malını teslim etmesini istediğini, ancak davalının edimini yerine getirmekten kaçındığını, dava konusu çeklerin yazılmaması ve icra takibine konu olmaması için iş bu davayı açma zorunluluğunun doğduğunu beyanla davanın kabulünü talep etmiştir.
SAVUNMA
Davalı yan vekilinin 04/03/2019 tarihli davaya cevap dilekçesinde; Davayı kabul etmediklerini, çekin nakden bir ödeme aracı olduğunu, aksini ispat külfetinin davacının üzerinde olduğunu, açıklanan nedenle davanın reddini talep ettiklerini, beyanla davanın reddine ve yargılama giderlerinin vekalet ücretinin karşı tarafa bırakılmasına karar verilmesini," arz ve talep etmişlerdir.
DELİLLER VE GEREKÇE
Dava: taraflar arasındaki ticari ilişkiden dolayı davalıya borçlu olunmadığının tespitine ilişkin menfi tespit davasıdır.
2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu " MENFİ TESBİT VE İSTİRDAT DAVALARI:
Madde 72 - (Değişik madde: 18/02/1965 - 538/43 md.)
Borçlu, icra takibinden önce veya takip sırasında borçlu bulunmadığını ispat için menfi tesbit davası açabilir.
İcra takibinden önce açılan menfi tesbit davasına bakan mahkeme, talep üzerine alacağın yüzde onbeşinden aşağı olmamak üzere gösterilecek teminat mukabilinde, icra takibinin durdurulması hakkında ihtiyati tedbir kararı verebilir.
İcra takibinden sonra açılan menfi tesbit davasında ihtiyati tedbir yolu ile takibin durdurulmasına karar verilemez. Ancak, borçlu gecikmeden doğan zararları karşılamak ve alacağın yüzde onbeşinden aşağı olmamak üzere göstereceği teminat karşılığında, mahkemeden ihtiyati tedbir yoluyle icra veznesindeki paranın alacaklıya verilmemesini istiyebilir.
(Değişik fıkra: 09/11/1988 - 3494/6 md.) Dava alacaklı lehine neticelenirse ihtiyati tedbir kararı kalkar. Buna dair hükmün kesinleşmesi halinde alacaklı ihtiyati tedbir dolayısıyla alacağını geç almış bulunmaktan doğan zararlarını gösterilen teminattan alır. Alacaklının uğradığı zarar aynı davada takdir olunarak karara bağlanır. Bu zarar herhalde (Değişik ibare:02/07/2012-6352 S.K./15.md.) yüzde yirmiden aşağı tayin edilemez.
(Değişik fıkra: 09/11/1988 - 3494/6 md.) Dava borçlu lehine hükme bağlanırsa derhal takip durur. İlamın kesinleşmesi üzerine münderecatına göre ve ayrıca hükme hacet kalmadan icra kısmen veya tamamen eski hale iade edilir. Borçluyu menfi tespit davası açmaya zorlayan takibin haksız ve kötü niyetli olduğu anlaşılırsa, talebi üzerine, borçlunun dava sebebi ile uğradığı zararın da alacaklıdan tahsiline karar verilir. Takdir edilecek zarar, haksızlığı anlaşılan takip konusu alacağın (Değişik ibare:02/07/2012-6352 S.K./15.md.) yüzde yirmisinden aşağı olamaz.
Borçlu, menfi tesbit davası zımmında tedbir kararı almamış ve borç da ödenmiş olursa, davaya istirdat davası olarak devam edilir." hükümlerini haizdir.
Taraflar arasında 26.08.2018 tarihinde Hazır Beton alımı konusunda, m3'ü 125.TL olmak üzere 1600.m3 hazır betonun teslimi konusunda 200.000.TL üzerinden anlaşma yapılmış, anlaşma gereğince 169.000.TL'sinin 4 adet çekle ödeneceği kararlaştırılmıştır. Kalan tutar olan 31.000.TL'nin son teslimatta ödeneceği belirtilerek, 4 adet çek davalıya teslim edilmiştir. Dosyada bulunan 16.10.2018 tarihli yazışmadan davalının peşinatı ve çekleri almasına rağmen dava konusu hazır betonu teslim etmediği anlaşılmıştır. Çeklerin dava konusu hazır betonun ödenmesi için davalıya teslim edildiği dosyada bulunan 16.10.2018 tarihli yazışmadan anlaşılmıştır. Bu haliyle temel ilişki incelenmesi gerekmiştir. Bilirkişi vasıtasıyla taraflar arasındaki temel ilişkinin durumu incelettirilmiş, davalının dava konusu hazır betonu davacıya teslim etmediği, fakat çekleri teslim aldığı, bu haliyle edimini yerine getirmediği, bu nedenle bedele hak kazanamadığı anlaşılmıştır. Dava konusu çekler de sözleşmenin bedelinin ödenmesi vasıtası olarak kullanılmıştır. Bu nedenle temel ilişkide malların teslimini yapmayan borçlunun semeni hak etmediği anlaşılmıştır. Dosyaya sunulan bilirkişi raporları açık ve ayrıntılı olup, hükme esas alınmıştır. Bu nedenle çeklerin iptali gerekmiştir.
23/08/2021 tarihli bilirkişi raporundan özetle, Raporumuz içerisinde yapılan açıklamalar muvacehesinde, dosyaya mübrez belge, bilgi, takip dosyası, davacı yana ait incelenen 2018 ve 2019 yıllarına ait ticari defterleri ve dosya üzerinde yapılan tespit, inceleme ve değerlendirmeler neticesinde; Davacı tarafından incelemeye sunulan 2018 ve 2019 yıllarıına ait ticari defterlerinin 6102 sayılı TTK. İlgili hükümleri yönünden usulüne uygun tutulmuş olduğu, Davacının davalıdan 169.000,00 TL alacaklı olduğu, işbu alacağın davaya konu çeklere dayandığı, Davacı ile davalı arasında 16.08.2018 tarihinde “Hazır Beton Satış Sözleşmesi” akdedildiği ve taraflar arasında işbu sözleşmeye dayanan ticari bir ilişkinin mevcut olduğu, Davalı yanın anılan sözleşme ile yüklendiği mal teslim borcunu yerine getirmediğinin anlaşıldığı, Davaya konu; keşideci davacı ...Ürünleri Otom. Gıda İnş. Nak. Telekom Turz.San. Tic. Ltd. Şti. tarafından, davalı lehine düzenlenmiş olan; 5708457 seri nolu 05.11.2018 keşide tarihli 42.000,00 TL, 5708458 seri nolu 12.11.2018 keşide tarihli 42.500,00 TL, 5708459 seri nolu 19.11.2018 keşide tarihli 43.000,00 TL, 5708460 seri nolu 28.11.2018 keşide tarihli 41.500,00 TL toplam 169.000,00 TL bedelli muhatabı ... Şaşmaz/ANKARA Şubesi olan çeklerin davalı şirket adına Selçuk Soylu'ya teslim edildiği, davalı tarafın davacı yana, dava tarihi itibariyle dava konusu çeki iade etmediği ya da çek bedelini ödemediği " şeklinde kanaat bildirmiştir.
Bilirkişi raporu açık ve ayrıntılı olup, hükme esas alınarak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda ayrıntılı olarak açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜNE,
Davacının .... Şubesine ait keşidecisi ...Ürünleri Otomotiv Gıda İnş.Nak.Tel.Turm.San.Tic.Ltd.Şti olan 6693296 seri numaralı, 20/08/2019 tarihli, 42.000,00-TL tutarlı çeki,
Davacının T.... A.Ş Şaşmaz Şubesine ait ...Ürünleri Otomotiv Gıda İnş.Nak.Tel.Turm.San.Tic.Ltd.Şti olan 5708458 seri numaralı, 12/11/2018 tarihli, 42.500,00-TL tutarlı çeki,
Davacının T. ... Şubesine ait ...Ürünleri Otomotiv Gıda İnş.Nak.Tel.Turm.San.Tic.Ltd.Şti olan 5708459 seri numaralı, 19/11/2018 tarihli, 43.000,00-TL tutarlı çeki,
Davacının ... Şubesine ait ...Ürünleri Otomotiv Gıda İnş.Nak.Tel.Turm.San.Tic.Ltd.Şti olan 5708460 seri numaralı, 28/11/2018 tarihli, 41.500,00-TL tutarlı çekler nedeniyle borçlu olmadığının tespitine,
2-Harçlar kanunu gereğince dava değeri üzerinden alınması gereken toplam 11.544,39-TL harçtan daha önceden ödenen toplam 2.886,10-TL harç düşüldükten sonra eksik kalan 8.658,29-TL harcın davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,
3-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T (madde-13 Üçüncü Kısım) göre hesaplanan 20.005,00-TL nisbi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan; 35,90-TL Başvuru Harcı, 2.886,10-TL Peşin/nisbi Harcı, 833,50-TL Tebligat, Posta ve diğer masraflar, olmak üzere toplam 3.755,50TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
-HMK 333. Maddesi gereğince mahkemece yatırılan avansın kullanılmayan kısmının kararın kesinleşmesine müteakip iadesine, iadesi yönünde başvurunun olmaması halinde arta kalan giderin iade edileceğinin davacıya meşruhatlı davetiye ile bildirilmesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, kararın tebliğden itibaren 2 hafta içerisinde Ankara Bölge Adliye Mahkemeleri'nde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 27/10/2021
Katip ...
Hakim ...
BU BELGE, GÜVENLİ ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞTIR